SFD.pl - Sportowe Forum Dyskusyjne

Wyszukiwarka

Znalezione pod frazą:

c

  • Zdrowy collagen

    Post
    Szybkie pytania bez logowania
    PRO

    Oczywiście w sklepie SFD dostępny jest Collagen od renomowanej marki Universal. https://www.sfd.pl/sklep/Universal_Nutrition_Collagen-opis39295.html#opis Jednak do tematu regeneracji stawów warto podejść kompleksowo i połączyć go jeszcze z innymi preparatami działającymi w tym zakresie, jak np. MSM, koniecznie witamina C, glukozamina, kurkuma, imbir, pieprz cayenne, mangan no i koniecznie kwas bosweliowy. Głównym czynnikiem dzięki któremu na codzień dbamy o stawy jest oczywiście dieta. Warto obfitowała ona w kwasy tłuszczowe Omega-3 i jak zawsze powinna być zróżnicowana. Warto też unikać napoi gazowanych fast foodów oraz rafinowanego cukru. Jeśli chodzi o aktywność fizyczną, to oczywistym jest że jeśli nie damy naszym stawom czasu na regenerację, to w dłuższej perspektywie czasu nie skończy się to dobrze. Należy też unikać ćwiczeń kontuzjogennych, nie ignorować techniki. Namawiam też do poświęcenia kilku chwil na przeczytania niedługiego artykułu fizjoterapeuty Tomasza Maciołka. "Dieta na zdrowe stawy? Wypróbuj dietę niskowęglowodanową!" https://www.sfd.pl/art/Badania_naukowe/Dieta_na_zdrowe_stawy_Wypr%C3%B3buj_diet%C4%99_niskow%C4%99glowodanow%C4%85%21-a3644.html

    Odpowiedzi: 5 Ilość wyświetleń: 169 Data: 8/7/2020 9:31:24 PM Liczba szacunów: 0
  • Zdrowy collagen

    Post
    Szybkie pytania bez logowania
    PRO

    W takim razie jaki zestaw powinien poleciec do tego collagenu od Universala, żeby faktycznie coś na te stawy działało? Zapewne MSM tylko które. Zalezy mi na zdrowym składzie każdej odżywki. Witamina C jest zbedna bo leci jej wystarczająco dużo w warzywach w ciągu dnia a co do glukozaminy dobroczynne działanie na stawy jest podobno bardzo wątpliwe. Byłbym wdzieczny za pomoc w pokazaniu 'palcem' co i jak.

    Odpowiedzi: 5 Ilość wyświetleń: 169 Data: 8/7/2020 10:02:46 PM Liczba szacunów: 0
  • Czy jedzenie frytek jest złe.

    Post
    Szybkie pytania bez logowania
    PRO

    Cześć! Na Twoje pytanie trudno odpowiedzieć ze względu na bardzo dużo niewiadomych. Niewiadomych takich jak: 1. Jaki jest stan Twojego zdrowia? Jeżeli jest zły i na przykład masz problemu z insuliną (np. insulinooporność), to frytki nie są najlepszym wyborem jako pożywienie, które powinieneś spożywać. 2. Jeżeli nie trenujesz i Twój stan zdrowia jest ok, to frytki nie są problemem. 3. Jeżeli trenujesz intensywnie i zależy Ci na dostarczeniu źródła energii, frytki nie są złe. Ale do tego miksu trzeba dodać jeszcze kilka niewiadomych takich jak: 4. Czy frytki są kupne, a jeżeli tak to gdzie? a. Kupione w sklepie i głęboko mrożone z masą dodatkowych składników, to raczej ich spożywanie nie jest dobrym pomysłem, b. W knajpie i smażone na głębokim tłuszczu, moim zdaniem nie są dobrym wyborem, ze względu na fakt, że nie wiemy jakiego pochodzenia jest tłuszcz na którym były smażone i ile był ten tłuszcz wykorzystywany. Im dłużej tym większe prawdopodobieństwo występowania w nich dużych ilości tłuszczów trans, które są toksyczne dla naszego organizmu. c. W knajpie, ale są robione ręcznie i pieczone w piekarniku. Wtedy takie frytki nie są problemem. 5. Frytki robisz samodzielnie z ziemniaków/batatów, ale sposób przygotowania jest też ważny. a. Smażysz je na głębokim tłuszczu, rodzaj tłuszczu ma znaczenie (najlepiej taki o wysokiej temperaturze dymienia), ale nie powinno być z nimi problemu. b. Pieczesz je w piekarniku, takie możesz spożywać każdego dnia. Zatem na pytanie, czy frytki raz w tygodniu szkodzą nie ma jednoznacznej odpowiedzi, gdyż pytanie jest zbyt ogólne i zależy od takich czynników jak "jakie frytki" i jak zdrowy jesteś.

    Odpowiedzi: 1 Ilość wyświetleń: 201 Data: 8/15/2020 10:49:17 AM Liczba szacunów: 0
  • Dna moczanowa

    Post
    Szybkie pytania bez logowania
    PRO

    witaj, dna moczanowa jest chorobą, która mocno bedzie obciążąła nerki. Dna moczanowa spowodowana jest odkładaniem w tkankach kryształów moczanu sodu. Najczęściej zajmuje stawy, co zazwyczaj objawia się atakami bardzo silnego bólu, obrzękiem i ograniczeniem ruchomości zajętego stawu. W zaawansowanej postaci choroby dochodzi do nieodwracalnego uszkodzenia narządu ruchu i niesprawności, a także do zajęcia innych narządów (uszkodzenia nerek, kamicy moczowej, tworzenia guzków dnawych w tkankach miękkich). Dnie moczanowej często towarzyszą inne choroby cywilizacyjne, takie jak nadciśnienie tętnicze, choroba niedokrwienna serca, otyłość, cukrzyca i zaburzenia lipidowe (zobacz: Choroba wieńcowa, Otyłość, Cukrzyca). nie zaleca sie wiec, aby wykorzystywac te produkty zywnosciowe, jak i te suplementy diety, które dodatkowo beda obciazac nerki w ich pracy. co wiecej zaleca sie, aby dieta osob chorujacych na dne byla dostosowana do choroby. takim suplementem moze byc kreatyna, ktoa zmuszac bedzie nerki do wieszkej filtracji i usuwanie niewykorzystanej formy kreatyny w postaci kreatyniny, ewentualna suplementacje należy skonsultowac z lekarzem prowadzącym. Najważniejsze zalecenia to: -właściwa dieta – należy unikać pokarmów zwiększających stężenie kwasu moczowego, przede wszystkim mięsa, podrobów, owoców morza, a także produktów zawierających fruktozę (np. słodkich napojów); korzystne jest spożywanie warzyw, chudego nabiału, orzechów, oraz uzupełnianie witaminy C (czytaj także: Dieta dla osób chorych na dnę moczanową) -ograniczenie spożycia alkoholu (zwłaszcza piwa i mocnych alkoholi) -zaprzestanie palenia tytoniu -odpowiednie nawodnienie organizmu, zwłaszcza jeśli występuje kamica moczowa (wypijanie co najmniej 2 l płynu w ciągu doby).

    Odpowiedzi: 1 Ilość wyświetleń: 198 Data: 12/27/2019 7:41:05 AM Liczba szacunów: 0
  • Kolagen na ból kolan

    Post
    Szybkie pytania bez logowania
    PRO

    Witaj. Kolagen należy do białek, które w organizmie człowieka występują w bardzo dużych ilościach. Buduje on tkanki łączne, w tym: ścięgna, więzadła, skórę i mięśnie. Jego główną funkcją jest dbanie o wytrzymałość poszczególnych struktur naszego ciała jak elastyczność skóry czy wytrzymałość kości.

    Odpowiedzi: 1 Ilość wyświetleń: 157 Data: 8/18/2020 8:13:56 AM Liczba szacunów: 0
  • zioła

    Post
    Odżywianie i Odchudzanie

    Lebiodka pospolita - Origanum vulgare (Labiatae). Opis. Bylina dorastająca do 80 cm wys.; kłącze pełzające; łodyga owłosiona, rozgałęziona; liście jajowate, tępe, całobrzegie lub słabo ząbkowane, ogonkowe; kwiatostan w szczytowych podbaldachach; kielich o ząbkach jajowatotrójkątnych, zaostrzonych; korona różowa, liliowa, lub purpurowa; trzy klapy wargi dolnej okrągławe, środkowe nieco wygięte; warga górna wycięta; owoc - rozłupnia. Kwitnie od lipca do września. Rośnie na całym obszarze kraju - widne lasy, brzegi lasów, suche wzgórza i wąwozy. Surowiec. Surowcem jest kwitnące ziele - Herba Origani - FP I, II i III. Surowiec należy wysuszyć w temp. 20-35 (max 40 )o C. Skład chemiczny. Ziele lebiodki zawiera olejek eteryczny - 0,15-1,5 % który nadaje mu miły, stosunkowo mocny zapach; ponadto wit. C (liście -500-550 mg/100 g, łodygi - 50-58 mg, kwiaty - 100-160 mg/100 g), karoten, garbniki - 8%, goryczki, żywice, fitosterole, sole mineralne, flawonoidy. Olejek eteryczny lebiodkowy - Oleum Origani składa się z tymolu (18-40%), octanu geranylu (do 5%), karwakrolu, seskwiterpenów (10-12%), alkoholi aromatycznych wolnych (15%). Działanie. Jest to bardzo wartościowe zioło. Lebiodka działa antyseptycznie, przeciwzapalnie, moczopędnie, rozkurczowo, wykrztuśnie, żółciopędnie, uspokajająco, mlekopędnie, napotnie, odtruwająco, przeciwobrzękowo; zwiększa wydzielanie soku żołądkowego, poprawia apetyt i trawienie, ułatwia oddychanie. Wskazania: przeziębienie, choroby zakaźne i skórne, nieżyt oskrzeli, krztusiec, dychawica oskrzelowa, nieżyt płuc, zapalenie gardła i tchawicy, zaburzenie trawienia, brak łaknienia, biegunka, zaparcia, niestrawność, gorączka, katar, skąpomocz, kamica moczowa i żółciowa, choroby kobiece (stany zapalne przydatków, warg sromowych, świąd sromu, krwotoki maciczne + pokrzywa, upławy + pokrzywa), bezsenność stres, lęk, niepokój, choroby alergiczne, zaburzenia przemiany materii, laktacja, po zatruciach. Napar: 2 łyżki ziela zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 8,5-11 ml, 5-6 kg - 14-17 ml, 7-8 kg - 20-22,8 ml, 3-4 razy dz.; dzieci od 1 do 3 r. ż - 30-40 ml, od 4 do 8 r. ż - 50-60 ml, od 9 do 12 r. ż -100 ml, od 13 do 15 r. ż - 150 ml, 4 razy dz. Nafta lebiodkowa – Naphta Origani: pół szkl. suchego lub świeżego zmielonego ziela zalać 200 ml nafty kosmetycznej; wytrawiać 7 dni; przefiltrować. Stosować do przemywania skóry trądzikowej przy opornym na leczenie trądziku i zapaleniu mieszków włosowych. Z dodatkiem olejku lawendowego (1 ml olejku na 200 ml nafty lebiodkowej) – stosować do leczenia trądziku odwróconego – Acne inversa. Tinctura Origani: pół szkl. ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5-10 ml. Stosować do wcierań rozgrzewających przy chorobach zakaźnych i przeziębieniowych oraz po zmarznięciu, przy trądziku i łojotoku. Dzieciom podawać w mleku z miodem. Ze świeżego ziela lebiodki można przyrządzić również intrakt i wyciąg alkoholowy zimny, a także olej lebiodkowy (3 razy dz. po 1 łyżce przy zaburzeniach trawienia, osłabieniu i wyczerpaniu nerwowym; reguluje wypróżnienia), który jest dobrą przyprawą i lekiem służącym do wcierań przeciwprzeziębieniowych. Jeżeli 100 ml wyciągu alkoholowego wymieszamy ze 100 ml miodu uzyskamy Alkoholmel Origani, który zażywa się 4 razy dz. po 2 łyżeczki. Syrop “ltpfl": ziele lebiodki, ziele tymianku, igliwie lub gałązki sosny, świerku lub modrzewia, liść i kwiat podbiału oraz korzeń lukrecji, w równych częściach (każdy po łyżce); zalać wodą (2 szkl. wody), gotować 5 minut, odstawić na 30 minut; przecedzić. Do wywaru dodać 100 ml cukru, 100 ml miodu, sok z jednej małej cytryny, 30 g gliceryny, 4 goździki i trochę cynamonu (szczyptę), wymieszać. Przechowywać w chłodnym miejscu. Zażywać 4 razy dz. po 1 łyżce przy kaszlu, przeziębieniu, chorobach zakaźnych i katarze. Len zwyczajny - Linum usitatissimum (Linaceae). Opis. Roślina jednoroczna dorastająca do 60 cm wys.; korzeń cienki, wiązkowy; łodyga prosta, w górze rozgałęziona; ulistnienie skrętoległe; liście lancetowatopodłużne, zaostrzone, całobrzegie, z trzema wiązkami przewodzącymi; kwiaty jasnoniebieskie lub białe; działek kielicha i płatków korony 5; pręcików 10; słupek 1 pięciokomorowy, niebiesko zabarwiony; owoc - torebka; nasiona płaskie, lśniące, brunatne lub brązowe, eliptyczne. Kwitnie od czerwca do lipca. Roślina uprawiana. Surowiec. Surowcem farmakopealnym jest nasienie - Semen lini, FP I, II, III, IV i V. W sklepach zielarskich i w aptekach sprzedawane jest po 150, 200, 250, 300 g. Dostępny jest także olej lniany (Oleum Lini; firma Olej Elbląg) – fl. 400, 800 g. Olej lniany sprzedają także rolnicy na targowiskach miejskich. Skład chemiczny. Nasiona zawierają śluzy - do 6% (zbudowany z kw. galakturonowego, z ramnozy, galaktozy, arabinozy i ksylozy), glikozyd linamarynę - ok. 1,5%, linamarazę - enzym rozkładający llnamaryrę do kwasu cyjanowodorowego, acetonu i glukozy; substancja niepożądana!; zostaje uaktywniona po rozdrobnieniu nasion); olej - do 40%, białka - ok. 25%, węglowodany - ok. 12%, sitosterol - 41%, kampesterol - 26%, cykloartenol - 9%, cholesterol - 2%, N-amino-D-prolinę (powstałą z linatyny występującej w niedojrzałych nasionach; substancja niepożądana), linkafeinozyd. Olej lniany - Oleum Lini (FP) składa się z glicerydów kwasów tłuszczowych nienasyconych: oleinowego, linolenowego, linolowego. W nasionach lnu można jeszcze znaleźć fenolokwasy (kw. n-oksybenzoesowy, kw. ferulowy, kw. kawowochinowy, kw. n-kumarynowy, kw. neochlorogenowy, kw. wanilinowy), pochodne apigeniny i luteoliny. Działanie. Siemię lniane nie rozdrobnione działa łagodnie przeczyszczająco; napary z nasion osłaniająco, przeciwzapalnie i przeciwkaszlowo. Zewnętrznie jako rozgrzewające i łagodzące ból kataplazmy (zmielone w młynku do kawy nasiona zalewa się wrzącą wodą, gorącą miazgę zawija się w gazę, używa na kompresy, które utrzymują równomierną temperaturę przez około 1 godz.; doustnie można stosować tylko całe nasiona!). Podobnie przyrządza się maseczki kosmetyczne. Papkę z siemienia lnianego (zmielonego) nakłada się na twarz, szyję i dekolt na około 20-30 minut, po czym zmywa w naparze z rumianku (lub Azulan -1 łyżka na 1 l wody). Maseczka z lnu ma szczególne znaczenie dla skóry spękanej, zniszczonej, pomarszczonej, z ogniskami zapalnymi i z licznymi wągrami oraz pryszczami. Można też sporządzić mocny napar z nie rozdrobnionych nasion (1 łyżka surowca na 100 ml wody wrzącej). W naparze zmaczać płachty waty lub gazy i nakładać na skórę na 30 minut; następnie zmyć skórę tym naparem i pozostawić do wyschnięcia. Suchą skórę po maseczce należy natłuścić środkiem odżywczym, przyśpieszającym regenerację naskórka, przeciwzapalnym, a zarazem dobrze natłuszczającym i nawilżającym. Takim środkiem jest niewątpliwie Linomag - krem lub maść, krem aloesowy według naszej receptury, krem (maść) żywokostowy, krem babkowy i krem (maść) nagietkowy. Linomag zawiera dehydrogenizowane kwasy tłuszczowe z grupy wit. FF, wspaniale pielęgnujące skórę i wargi. Warto dodać, iż Linomag w swym składzie zawiera również Lanolinę, Eucerynę - bardzo szlachetne podłoża. Na chore, opuchnięte i zmęczone oczy robić 10 minutowe okłady z naparu lnianego (np. podczas maseczki). Kleik z siemienia lnianego można podawać dzieciom. Olej lniany zażywany doustnie działa osłaniająco, odżywczo, przeciwzapalnie, regenerująco na nabłonek, żółciopędnie, rozkurczowo; zapobiega kamicy żółciowej i reguluje wypróżnienia. Dostarcza witaminę FF. Zapobiega miażdżycy. Wzmaga odporność organizmu na choroby. Olej lniany zastosowany na skórę działa przeciwzapalnie, rozmiękczająco, przyspiesza regenerację naskórka i skóry właściwej, usuwa wągry, udrażnia gruczoły łojowe, likwiduje bakterie trądzikotwórcze. Wskazania: choroba wrzodowa, miażdżyca naczyń, zmniejszenie odporności organizmu (odporność zwiększają kw. tłuszczowe omega-3 zawarte w nasionach, zmniejszają one też poziom cholesterolu we krwi), cukrzyca, zaparcia, zapalenie gardła, chrypka, kaszel, nieżyt żołądka i jelit, nadkwaśność treści żołądkowej, zgaga, stany zapalne jelit, żołądka, dwunastnicy i przełyku, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zapalenie pęcherza moczowego, hemoroidy, ostra biegunka. Macerat – Maceratio Lini: 3 łyżki nasion zalać 1 szkl. wody o temp. pokojowej, przykryć i odstawić na 6-8 godzin; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 100-200 ml; niemowlęta (3-6 kg) - 1-2 łyżki; dzieci w wieku: 1-3 r. ż. - 30 ml, 4-6 r. ż. - 50 ml, 7-10 r. ż. - 70 ml, 11-15 r. ż. - 100-150 ml, 3-4 razy dz. Dzieciom nie podawać doustnie nasion, lecz czysty macerat. Napar: 2 łyżki nasion zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić (można wypić wraz z nasionami, podobnie jak i w przypadku maceratu). Pić jak macerat. Niekiedy robi się choremu doodbytniczą lewatywę z maceratu lub naparu przy zapaleniu odbytu, zapaleniu esicy, niemożności wypróżnienia się oraz przy wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego. Wpuszcza się 100-200 ml i więcej maceratu lub naparu, zależnie od tego ile płynu jelita przyjmą. Macerat lub napar przed wprowadzeniem do odbytu musi być podgrzany do temp. 36-38°C. Substancje śluzowe zawarte w nasionach lnu pokrywają błony śluzowe żołądka i jelit tworząc warstwę izolacyjną ochraniającą je przed drażniącymi bodźcami i hamującą ich funkcje wydzielnicze. Rp. Napar z siemienia lnianego - 100 ml Odwar z korzeni babki - 100 ml Płyny wymieszać i wypić; stosować 1-4 razy dz.; można podawać niemowlętom (1-2 łyżki kilka razy dz.). Warto używać do lewatyw. Wskazania: choroba wrzodowa, zgaga, zaparcia, ostra drażniąca biegunka, chrypka, stany zapalne przełyku, żołądka, dwunastnicy i jelit, hemoroidy, kaszel. Zewnętrznie do okładów: rany, choroby oczu, oparzenia, opuchlizny, rozpadliny skórne, suchość skóry, ropnie, czyraki, spierzchnięte wargi; do celów kosmetycznych. Wywiera działanie ochronne, powlekające, pojędrniające, przeciwzapalne, wygładzające, wybielające, oczyszczające). Rp. Napar z siemienia lnianego - 100 ml Odwar z korzenia żywokostu - 100ml Odwar z korzenia lukrecji - 100 ml Napar z kozieradki - 100 ml Płyny wymieszać. Pić 2-4 razy dz. po 100 ml lub (i) stosować do wlewów doodbytniczych (100-200 ml o temp. 38°C). Lek można podawać dzieciom. Wskazania: choroba wrzodowa, stany zapalne i zakażeniowe przewodu pokarmowego, kaszel, chrypka, zgaga, zaparcia, guzki krwawnicze odbytu, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, bolesne oddawanie kału, zapalenie krtani, tchawicy i oskrzeli. Rp. Napar z siemienia lnianego - 100 ml Napar z glistnika - 100 ml Odwar z korzenia babki - 100 ml Napar z goździków - 100 ml Płyny wymieszać. Stosować do lewatyw doodbytniczych w ilości 100-200 ml o temp. 38o C. Wskazania: stan zapalny esicy, odbytu, bolesne oddawanie kału, guzki krwawnicze, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zaparcia. Powyższa lewatywa działa znieczulająco, przeciwbólowo, rozkurczowo, powlekająco, odkażająco, przeciwzapalnie, przeczyszczająco i przeciwgnilnie. Olej lniany zażywać 1-2 razy dz. po 1 łyżce. W leczeniu zewnętrznym stosować kilkugodzinne (zmieniane) okłady z gazy nasączonej ciepłym olejem. Można także stosować do lewatyw przy ostrych zaparciach i zapaleniu odbytu. Lepiężnik różowy - Petasites officinalis (Compositae). Opis. Lepiężnik różowy, a właściwie lekarski to stara (pisali o niej w starożytności, np. Dioskorydes), cenna, a zarazem ciekawa roślina, zarówno pod względem budowy morfologicznej, anatomicznej jak i właściwości leczniczych. Jest to roślina wieloletnia o długich, stosunkowo grubych, walcowatych, nieco różowawych kłączach od których odchodzą korzenie. Wczesną wiosną z ziemi wyrasta pęd kwiatonośny barwy bladoróżowej lub brudno-purpurowej, pokryty białoróżowymi łuskami; pędy kwiatonośne nie mają liści, dorastają do 25 cm wys.; pęd ten rozwija się i funkcjonuje kosztem substancji zgromadzonych w kłączach; w pędzie kwiatonośnym nie ma lub jest bardzo mało (jak to zaobserwowałem pod mikroskopem) chloroplastów, zatem nie zachodzi w nim fotosynteza (lub w bardzo małym stopniu, nie mająca praktycznie żadnego znaczenia); komórki pędu kwiatonośnego zawierają liczne leukoplasty, proplastydy i chromoplasty. Po przekwitnięciu pojawiają się zielone liście, początkowo pokryte białosrebrną błonką ochronną, która następnie ulega złuszczeniu. W szybkim czasie liście osiągają ogromne rozmiary. Blaszka liściowa ma kształt kulistosercowaty, brzegiem nierówno ząbkowana, spodem epiderma szaro-wełnisto owłosiona, z wierzchu zaś ciemnozielona. Blaszka liściowa osadzona na długim, grubym, mocnym ogonku, który od strony wewnętrznej posiada wnękę, tak zwaną rynienkę liściową (połodygową). Tą właśnie rynienką opadający na blaszkę liściową deszcz spływa wprost do miejsca zakorzenienia rośliny. Pozostały obszar pod szerokimi blaszkami liściowymi pozostaje w stanie suszy i zacienienia czyli w warunkach niesprzyjających innym roślinom, które giną ponadto lepiężnik ma dużą zdolność pochłaniania osmotycznego wody zarówno przez blaszki liściowe jak i kłącza z korzeniami. Wydziela do gleby silne fitoncydy hamujące kiełkowanie i rozwój innych roślin. Kwiatostan groniasty lub jajowaty osadzony na grubej, pustej wewnątrz, sztywnej, mięsistej szypule; składa się z koszyczków pręcikowych i słupkowych oraz rurkowatych (z powodu niedorozwoju słupka). Lepiężnik lubi gleby wilgotne, ciężkie i nie zawsze żyzne o pH 4,5-5,5. Bardzo często rośnie wzdłuż rzek, strumieni i innych cieków wodnych, przy stawach, jeziorach, moczarach, olsach oraz w lasach. Skupiska lepiężników widoczne są z daleka, najczęściej tworzą całe łany. Dorastają do 80 cm wys. i więcej (np. niektóre gatunki i podgatunki w Beskidzie Niskim). Owocem jest niełupka z puchem. Surowiec. Surowcem jest kłącze i liść, rzadziej pęd kwiatonośny - Rhizoma, Folium et Inflorescentia Petasites (Petasidis). Kłącza wykopuje się w czasie kwitnienia rośliny (luty – lekka zima, marzec, kwiecień); wtedy też zbiera się kwiatostany. Liście powinno pozyskiwać się w czerwcu. Surowce należy wysuszyć w temp. do 40o C; jedynie kłącza można wysuszyć w lekko ogrzanym piekarniku, nie bardziej jednak niż 50o C. Liście najlepiej jest zawiesić na sznurku i suszyć na przeciągu. Skład chemiczny. Surowce zawierają olejek eteryczny (w kłączu ok. 0,1%), inulinę, helianteninę, seskwiterpen - petazynę, alkaloidy pirolizydynowe, garbniki, żywice, śluzy, kwasy, sole, witaminy, flawonoidy i flawony, pektyny, gorycze, związki poliacetylenowe, laktony terpenowe. Działanie. Lepiężnik działa odkażająco (dawniej uważano, że lepiężnik “odpędza” groźne choroby zakaźne (zarazy) i że je leczy), napotnie, przeciwgorączkowo, moczopędnie, przeciwobrzękowo, odtruwająco, silnie rozkurczowo, żółciopędnie (w wielu krajach lepiężnik jest do dziś stosowany w leczeniu chorób wątroby, trzustki, pęcherzyka żółciowego i schorzeń bańki wątrobowo-trzustkowej), przeciwzapalnie, uspokajająco, wykrztuśnie i przeciwkrwotocznie; pobudza wydzielanie i reguluje przepływ soku trzustkowego, wzmaga wydzielanie śliny i soku żołądkowego oraz jelitowego; reguluje metabolizm, miesiączkowanie i wypróżnienia zwiększa apetyt; wzmacnia ogólnie. Wskazania: wszelkie choroby układu oddechowego (zapalenie płuc, oskrzeli, krtani, tchawicy, katar, kaszel, dychawica oskrzelowa, gruźlica), skórne, przeziębieniowe i zakaźne (grypa, odra, ospa, świnka itd.), choroby nerek, pęcherza moczowego i kobiece (upławy, zapalenie przydatków, świąd, opryszczka płciowa, zatrzymanie miesiączki, nieregularne, bolesne, skąpe lub zbyt obfite oraz przedłużające się krwawienia miesiączkowe), zatrzymanie moczu, skąpomocz, dna, reumatyzm, gorączka, obrzęki, zaburzenia przemiany materii i trawienia, biegunka, zaparcia, osłabienie, niestrawność zwykła, gnilna i toksyczna, choroba wrzodowa, skurcze jelit i moczowodów, skurcze przełyku, bóle i skurcze żołądka, bóle, zapalenie, niewydolność i marskość wątroby, choroby trzustki, pęcherzyka żółciowego i bańki wątrobowo-trzustkowej, hemoroidy, stany zakażeniowe jelit, wrzodziejące zapalenie jelita grubego. W warunkach polowych krwotok z rany można zahamować sokiem i pogniecionym ogonkiem liściowym lepiężnika. Zewnętrznie (maść, galaretka, okłady, wcieranie nalewki, płukanki, kąpiele, nasiadówki, przemywanie): rany, ropnie, czyraki, trądzik młodzieńczy i różowaty, wypryski, pryszcze, nadżerki, rozpadliny i owrzodzenia skórne, liszaje, liszajce, zmiany sączące, choroby włosów i skóry owłosionej, opuchlizny, choroby kobiece (zawsze jednocześnie pić napar i stosować lepiężnik zewnętrznie !). Napar: 2 łyżki liści lub kłącza zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić kilka razy dz. po 100 ml; dzieci ważące 5-10 kg - 7-14 ml, 15-20 kg - 21 ml, 25-30 kg - 35 ml, 35-40 kg - 50 ml, 45-50 kg - 64 ml, 55-60 kg - 78,5-90 ml, 3-4 razy dz. Nalewka lepiężnikowa - Tinctura Petasidis: pół szkl. suszu zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3 razy dz. po 5-10 ml w 100 mi wody lub mleka z miodem. Chore miejsca przemywać 4-6 razy dz. Alkoholatura “zimna”: pół szkl. świeżych liści lub kłączy zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Ze świeżego zmielonego kłącza i liścia można przyrządzić również intrakt – Intractum Petasidis. Alkoholmel Petasidis: do 100 ml alkoholowego wyciągu wlać sok z jednej cytryny i 100 ml miodu, wymieszać. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżce. Syrop lepiężnikowy - Sirupus Petasidis: świeże ziele i (lub) kłącza przepuścić przez sokowirówkę w celu uzyskania soku. Do otrzymanego soku wlać miód, sok z cytryny, nieco gliceryny oraz dodać cukier: 100 ml soku + 50 ml soku z cytryny + 30 g gliceryny + 100 ml miodu + 100 ml cukru, wymieszać starannie. Zażywać 4-5 razy dz. po 1 łyżce; dzieci -1-2 łyżeczki syropku kilka razy dziennie. Można też postąpić inaczej: 1 szkl. świeżych i zmielonych kłączy oraz (lub) liści zalać 2 szkl. zimnej wody; odstawić na 6 godzin; odcedzić masę roślinną od wyciągu, dalej postępować jak wyżej. Ocet lepiężnikowy - Acetum Petasidis: pół szkl. świeżego kłącza lub (i) liści zalać 200 ml octu; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Stosować zewnętrznie do: płukania jamy ustnej i gardła oraz pochwy i warg sromowych (1 łyżka octu lep. + 200 ml wody; do nasiadówek: 1 łyżka octu lep. + 500 ml wody przegotowanej), do płukania włosów w celu ich wzmocnienia, nadania im puszystości i połysku oraz w celu ich zakwaszona, przy chorobach włosów i skóry owłosionej (łupież tłusty, łojotok, liszaje, wypryski, uszkodzenie trwałą ondulacją i farbowaniem) i wreszcie profilaktycznie, do zakwaszania skóry i przemywania jej w razie łojotoku, trądzika pospolitego, różowatego, przy stanach zapalnych, oraz nadżerek i wyprysków, oraz skóry nie znoszącej mydła, do okładów (opuchlizny, wysięki stawowe, uderzenia z sińcem, ropnie, owrzodzenia, bolesne pryszcze i czyraki, do kąpieli nóg (przy zmęczeniu, opuchnięciu, bólach) i ogólnych (100 ml na pół wanny wody) działających odprężające i przeciwobrzękowo oraz do wcierań leczniczych przy przeziębieniu i gorączce. Na każde 100 ml octu lepiężnikowego można dodać 100 ml octu arnikowego lub 5-10 ml nalewki arnikowej. Ocet lepiężnikowy jest też dobrą przyprawą do tłustych ryb, mięs, zup, galaret i sosów, gdyż nadaje potrawom specyficzny, niepowtarzalny smak i aromat. Maść lepiężnikowa – Unguentum Petasidis (może taż służyć jako krem dla skóry suchej, wrażliwej łuszczącej się, ze stanami zapalnymi oraz nie mogącej znieść innych kremów kosmetycznych z powodu odczynów uczuleniowych; leczy rany, oparzenia, krosty, pryszcze, owrzodzenia, odparzenia i trudno gojące się rozpadliny oraz odleżyny): Składniki: · olej winogronowy lub oliwa - 20 ml, · gliceryna – 30 ml · smalec, lanolina, euceryna lub Linomag - maść (krem), albo też maść nagietkowa – 2 łyżki · Krem Nivea – ok. 100 g · tran – 10 ml · świeże kłącze lub liść lepiężnika - nalewka lepiężnikowa lub intrakt lepiężnikowy – 15 ml, - olejek lawendowy – 5 kropel. Sposób sporządzenia: pół szkl. świeżego zmielonego kłącza i (lub) liścia zalać glicerolem – 15 ml, wódką – 15 ml i olejem rycynowym – 15 ml; wymieszać, odstawić na 12 godzin, potem wydusić starannie. Do moździerza włożyć podłoże maściowe, umieścić go na ciepłej maszynce elektrycznej; gdy podłoże rozpuści się wlać do niego uzyskany płynny wyciąg z lepiężnika oraz nalewkę lepiężnikową, tran, glicerol-15 ml, ucierać składniki do połączenia lekko jednocześnie podgrzewając. Na końcu dodać olejek zapachowy. Maść przenieść do zimnego miejsca. Olej lepiężnikowy – Oleum Petasidis (pół szkl. surowca świeżego lub suchego na 200 ml oleju o temp. 60-80o C; wytrawiać 14 dni) - do oczyszczania skóry suchej nie znoszącej mydła, do pielęgnacji warg oraz do maseczek olejowych w celach odmładzających, natłuszczających i odżywczych. Olej lepiężnikowy jest też dobrą przyprawą do wielu potraw. Ponadto do smarowania małżowin usznych przy złuszczaniu i pielęgnacji stóp suchych i pękających. Nafta lepiężnikowa – Naphta Petasidis: pół szkl. świeżego mielonego kłącza lub liścia zalać 200 ml nafty kosmetycznej. Wytrawiać 5 dni. Przefiltrować. Dodać 5 kropli olejku lawendowego i 1 łyżeczkę tranu. Stosować do przemywania skóry trądzikowej oraz zawierającej dużo wągrów. Ponadto do wcierania we włosy (na 8 h przed umyciem) przy wypadaniu, braku puszystości, połysku, łamliwości i rozdwajaniu końcówek. Rp. Liść lub kłącze lepiężnika - 1 łyżka Kwiat czarnej malwy - 2 łyżki Liść pokrzywy - 1 łyżka Korzeń arcydzięgla - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Liść melisy - 1 łyżka Surowce wymieszać. 3 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 100 ml. Wskazania: upławy, zatrzymanie miesiączki, nieregularne, nadmierne i skąpe oraz bolesne krwawienia miesiączkowe, stan przedmiesiączkowy, zapalenie przydatków; choroby wątroby (zapalenie, niedomoga, bóle), trzustki i pęcherzyka żółciowego (kamica, zakażenie, stan zapalny) oraz bańki wątrobowo-trzustkowej, zaburzenia trawienie, skurcze mięśni gładkich w obrębie jamy brzusznej (kolki), bóle brzucha, skąpomocz, wyczerpanie nerwowe, osłabienie, choroby zakaźne i skórne, niedokrwistość (glistnik i pokrzywa zwiększają stężenie hemoglobiny we krwi). Rp. Liść lub kłącze lepiężnika - 1 łyżka Owoc jałowca - 1 łyżka Ziele nawłoci - 1 łyżka Ziele skrzypu - 1 łyżka Liść brzozy - 1 łyżka Ziele lebiodki - 1 łyżka Wymieszać stosować jęk wyżej. Wskazania: skąpomocz, obrzęki, zapalenie nerek, pęcherza moczowego i wątroby, kamica moczowa i żółciowa, kaszel, stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego, choroby przeziębieniowe, skórne i zakaźne. Rp. Liść lub kłącze lepiężnika - 1 łyżka Liść lub (i) kwiat podbiału - 1 łyżka Ziele fiołka trójbarwnego - 1 łyżka Ziele pierwiosnka - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Ziele majeranku - 1 łyżka Wymieszać. Stosować jak wyżej. Wskazania: kaszel, stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego, zaburzenia przemiany materii, trawienia i skórne. Lipa - Tilia (Tiliaceae). Opis. 1). Tilia cordata (T. parvifolia, T. ulmifolia) - lipa drobnolistna -drzewo do 25 m wys.; młode gałązki nagie; liście okrągławosercowate, zaostrzone, spodem sinawe; kwiaty wonne, zebrane w kwiatostany z podsadką; podsadka podłużnie jajowata, języczkowata, skórzasta, żyłkowata, żółtawozielona; owoc - orzeszek, nagi, owalny, 2-3 mm. Kwitnie w II połowie czerwca i w lipcu, później jednak o 7-10 dni niż lipa szerokolistna. 2). Tilia platyphyllos (T. grandifolia) - lipa szerokolistna - drzewo dorastające do 30 m wys.; młode gałązki owłosione; liście większa niż u poprzedniej, spodem zielone, lśniące; kwiatostan 2-3 kwiatowy, zwisły; w kątach nerwów od spodu blaszki liściowej widoczne pęczki białych włosków; ogonki liściowe owłosione; owoc - orzeszek pięciokanciasty. Kwitnie w II połowie czerwca i w lipcu. Surowiec. Surowcem jest kwiatostan - Inflorescentia Tiliae, FP I, II, III, IV i V, oraz liść - Folium Tiliae. Kwiatostan lipy kupić można w aptekach i w sklepach zielarskich (opak. 50 g) oraz Tilia-fix - torebki 2 g. Ekspresówki są mało wartościowe. Do celów leczniczych zbiera się liście świeżo rozwinięte. Kwiatostan obrywa się wraz z podsadkami. Oba surowce należy wysuszyć w temp. do 40o C. Skład chemiczny. Liście zawierają glikozyd tiliacynę, sole miedzi i manganu, olejek eteryczny, kwasy, śluzy, flawonoidy i garbniki. W kwiatostanach znajdują się: olejek eteryczny - 0,04-0,05% (którego składnikami są: farnezol, 2-fenyloetanol, geraniol, eugenol), glikozydoester - tylirozyd, śluzy (złożone z kw. uronowych, metylopentozy i heksozy), flawonoidy (kemferytryna, izokwercetyna), garbniki - 2%, kwasy, sole, witaminy, seryna, glicyna, treonina, kw. glutaminowy, ponadto pektyny, saponiny i procyjanidyny. Działanie. Kwiatostan lipy łagodzi skurcze i bóle, pobudza wydzielanie soku żołądkowego, wzmaga wydzielanie moczu i potu, uodparnia organizm na choroby, przyśpiesza wyzdrowienie; działa osłaniająco, uspokajająco, przeciwzapalnie, żółciopędnie, przeciwgorączkowo, odkażająco, wykrztuśnie i przeciwzapalnie; reguluje wypróżnienia, odtruwa organizm ze szkodliwych metabolitów i substancji obcego pochodzenia. Wskazania: bóle brzucha, wzdęcia, zaparcia, skąpomocz, kamica moczowa, gorączka, przeziębienie, choroby zakaźne i skórne, skurcze jelit, żołądka i dróg żółciowych, kamica żółciowa (+ inne zioła), nieżyt układu oddechowego, zapalenie krtani i gardła, chrypka, kaszel, nieżyt jelit i żołądka, choroba wrzodowa, obniżona odporność na choroby, biegunka, stany zapalne układu moczowego, niedostateczne wydzielanie żółci, bezsenność, zdenerwowanie. Zewnętrznie (nasiadówki, płukanki, przemywanie, okłady): zapalenie spojówek, stany zapalne, ropne i zakażeniowe gałki ocznej, opuchnięcie i przemęczenie oczu, stany zapalne pochwy i warg sromowych, upławy (pić napar z pokrzywy i lipy!), suchość skóry, włosów i warg, rany, czyraki, owrzodzenia. Skórę rozjaśnia regularne przemywanie jej nalewką lub naparem z lipy. Bardzo wrażliwą skórę, nie znoszącą mydła i mleczka kosmetycznego przemywać olejem lipowym lub mlekiem z dodatkiem naparu lipowego (w proporcji 1:1), albo też mlekiem w którym zaparzono kwiat lipowy. Potem należy delikatnie wklepać w skórę krem lipowo-rumiankowo-nagietkowy. Kuracja taka leczy suchość skóry, stany zapalne i likwiduje skórne zmiany chorobowe typu przebarwień, krost, pryszczy i rozpadlin. Skórę tłustą z pryszczami przemywać 2 razy dz. nalewką lipowo-azulanowo-arnikowo-nagietkową(1: 1:1:1+ woda 2 cz.). Liście działają podobnie jak kwiaty, jednakże silniej żółciopędnie i moczopędnie, a ponadto wywierają wpływ przeciwwysiękowy. Napar: 2 łyżki kwiatów lub liści zalać 2 szkl. wrzącej wody lub gorącego mleka; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4-6 razy dz. po 100-150 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 7,5 ml, 5-6 kg - 11-12 ml, 7-8 kg - 16 ml, 4-5 razy dz.; dzieciom podaje się 50-100-150 ml, zależnie od wieku. Nalewka lipowa – Tinctura Tiliae: kiedyś była lekiem popularnym i szeroko stosowanym, obecnie rzadko. Przyrządza się ją poprzez zalanie świeżych lub suchych kwiatów alkoholem o temp. pokojowej lub 40o C ; wytrawia 14 dni; przefiltrowuje. Zażywa 3-4 razy dz. po 5-10 ml w wodzie lub w mleku z miodem. Można ją też wymieszać z miodem uzyskując Alkoholmel Tiliae (w proporcji 1:1), który zażywa się 4 razy dz. po 1 łyżce. Olej lipowy - Oleum Tiliae: pół szkl. świeżych kwiatów zalać 150 ml ciepłego (o temp. 40o C) oleju lub oliwy; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Olej lipowy stosuje się nie tylko do celów kosmetycznych, zamiast mleczka czy śmietanki, ale również do leczniczych lewatyw doodbytniczych przy guzkach krwawniczych, ostrych stanach zapalnych jelit końcowych, zaparciach i podrażnieniu jelit. Do odbytu wprowadza się 100-200 ml oleju lub więcej o temp. 38° C. Maść lipowa - Unguentum Tiliae działa osłaniające, przeciwzapalnie, nawilżająco, natłuszczająco, wybielająco i regenerująco: do moździerza włożyć ok. 100 g podłoża maściowego (Linomag, lanolina, euceryna = krem Nivea, maść z wit.A) i wlać 2 łyżki oleju lipowego (sporządzonego z pół szkl. kwiatów świeżych lub suchych i ze 100 ml oleju) oraz 10 ml nalewki lipowej zmieszanej z 10 ml glicerolu składniki ucierać jednocześnie lekko podgrzewając aż do połączenia. Doskonała jest zmieszana z Maścią nagietkową i rumiankową. Na końcu warto dodać 5 kropel olejku lawendowego, melisowego lub cytrynowego. Rp. Kwiat lipowy - 1 łyżka Kwiat bzu czarnego - 1 łyżka Kwiat krwawnika - 1 łyżka Kwiat wrzosu - 1 łyżka Surowce zmieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 100-200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg 5-6 (10-12) ml, 5-6 kg - 8,5 (16) ml, 7-8 kg - 11,4 (22) ml, 3-4 razy dz. Wskazania: zaburzenia trawienia, gorączka, przeziębienie, kaszel, nieżyty dróg oddechowych, skąpomocz, kamica moczowa, choroby skórne i zakaźne. Lnica pospolita - Linaria vulgaris (Scrophulariaceae). (!). Opis. Roślina wieloletnia dorastająca do 50 cm dł.; łodyga sztywna ale płożąca się po ziemi, rzadziej wzniesiona; liście równowąskolancetowate, ciemnozielone; kwiatostan stanowi grono; korona z cienką ostrogą, żółta; gardziel zamknięta wydęta dolną wargą, pomarańczowa; pręcików 4; słupek 1 dwukomorowy; owoc - jajowata torebka; łodyga jest gęsto ulistniona. Rośnie na polach, na przydrożach, nad brzegami wód, na torfowiskach, na łąkach; często występuje masowo; lubi gleby sypkie, kamieniste, a nawet piaszczyste. Roślina pospolita. Przy roztarciu daje specyficzny (dla niektórych ludzi nieprzyjemny), ostry zapach. W Polsce rośnie jeszcze lnica mała - Linaria minor o podobnym składzie chemicznym i tych samych właściwościach leczniczych (gardziel żółta, korona fioletowa!). Surowiec. Surowcem jest kwitnące ziele - Herba Linariae, które suszy się w temp. do 40o C. Skład chemiczny. Ziele zawiera glikozyd - linarynę, alkaloid - peganinę, aukubinę, antyrynozyd, olejek eteryczny, flawonoidy, węglowodór - triakontan, garbniki, związki cyjanogenne. Działanie. Ziele lnicy działa lekko rozwalniająco, odkażająco, wykrztuśnie, silnie napotnie, uspokajająco, przeciwzapalnie, moczopędnie, silnie żółciopędnie, lekko przeciwbólowo, nasennie (szczególnie wtedy gdy dodamy do niej glistnik); pobudza wydzielanie soku żołądkowego i trzustkowego, pobudza apetyt. Wskazania: bezsenność, wyczerpanie nerwowe, lęki, wewnętrzny niepokój, bolesne i nieregularne miesiączkowanie, upławy, bóle wątrobowe, trzustkowe i pęcherzyka żółciowego, gorączka, przeziębienie, choroby skórne, kaszel, stany zapalne dróg oddechowych, skąpomocz, kamica moczowa i żółciowa, nadciśnienie (lnica obniża ciśnienie krwi, zwłaszcza w połączeniu z kokoryczką, glistnikiem, jemiołą i nagietkiem), choroby zakaźne, bóle głowy (+ kora wierzby + kora brzozy + ziele glistnika + kwiat /ziele/ wiązówki + ziele iglicy - w równych częściach; 2 łyżki mieszanki zalać 1 szkl. wody; zagotować; odstawić na 30 min; przecedzić; pić 2-3 razy dz. po 100-150 ml), chore zatoki (+ kora brzozy + ziele tymianku + gałązki sosny lub świerku - odwar z miodem). Uwaga! Substancje zawarte w roślinie mogą działać lekko oszałamiająco. Osoby kierujące pojazdami nie mogą pić naparu z lnicy ! Napar: 2 łyżki ziela zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 2-3 razy dz. po 100 ml; dzieci ważące 15-20 kg -21 ml, 25-30 kg - 35 ml, 35-40 kg - 50 ml, 45-50 kg - 64 ml, 2-3 razy dziennie. Lubczyk lekarski - Levisticum officinale (Umbelliferae). Opis. Bylina do 3 m wys.; łodyga dęta, wewnątrz pusta, mocna, prosta, w górze rozgałęziona; liście podwójnie pierzaste o listkach jajowatych, ząbkowanych, z wierzchu lśniących; kwiaty w baldachach złożonych, żółto-zielone; owoc - rozłupnia. Kwitnie w czerwcu i w lipcu (I połowa). Roślina uprawiana w ogródkach i na działkach. Wszystkie części lubczyka mają miły selerowy zapach i ostry, słonawo-gorzki smak, długo utrzymujący się. Znakomita przyprawowa (maggi) i lecznicza roślina. Surowiec. Surowcem jest korzeń (FP I, II, III, IV i V), liść, młode ziele i owoc - Radix, Folium, Herba et Fructus Levistici. Radix można kupić w aptekach i w sklepach zielarskich. Ziele zbiera się przed kwitnięciem rośliny, liście - stopniowo od wiosny do lata, owoce - w I fazie dojrzałości, korzeń - w drugim roku życia rośliny na wiosnę lub w jesieni. Surowce należy wysuszyć w temp. do 40o C. Skład chemiczny. W całej roślinie znajdują się: olejek eteryczny (ok. 0,5-1%), witamina C (w liściach 150-200 mg/100g), karoten (w liściach - 10-16%), lecytyna, żywice, garbniki, skrobia, kwasy (octowy, kawowy, chlorogenowy), tłuszczowce, sole mineralne (żelaza, potasu, kobaltu, cynku, miedzi, manganu, glinu i molibdenu), liczne fermenty, flawonoidy, witaminy (tokoferole), (psoralen, bergapten, czysta kumaryna). Korzeń zawiera około 0,9% lecytyny, kwas angelicowy, związki ftalidowe (ligustylid, n-butyldenoftalid - 70%), beta-sitosterol, laktony, estry kwasów (walerianowego). W skład olejku eterycznego - lubczykowego (Oleum Levistici) wchodzą: ftalidy, terpineol, eugenol, karwakrol, cyneol, seskwiterpeny i ester kwasu benzoesowego oraz izowalerianowego. Butyloftalidy nadają olejkowi zapach selerowy. W trakcie suszenia surowców ilość wit. C maleje. Z 200 mg pozostanie tylko 110-130 mg/100 g. Działanie. Lubczyk działa moczopędnie, wykrztuśnie, wiatropędnie, rozkurczowo, rozgrzewająco, napotnie, uspokajająco, przeciwzapalnie, odkażająco, żółciopędnie, fotouczulająco, przeciwobrzękowo, odtruwająco; pobudza krwawienia miesiączkowe, pobudza wydzielanie soku żołądkowego, zwiększa apetyt, usprawnia trawienie; reguluje wypróżnienia. Lubczyk przyczynia się do wydalenia z organizmu wraz z moczem i potem kwasu moczowego, mocznika i chlorku sodu (odpowiedzialnego za nadciśnienie i obrzęki). Zwiększa ukrwienie narządów płciowych. Wskazania: kamica moczowa, skąpomocz, obrzęki, hiperchloremia, deformacja stawów wywołana nadmierną ilością kwasu moczowego (dna), białaczka, nowotwory (na ogół u osób cierpiących na te choroby stwierdza się wysokie stężenie kwasu moczowego we krwi, a tak nawiasem mówiąc prawidłowe stężenie tego związku we krwi wynosi 120-140 umol/ tj. 3-7 mg%, a w moczu -4,16-4,75 mmol/d tj. 700-800 mg/24 h), puchlina wodna, zaparcia, wzdęcia, skurcze jelit i żołądka, przeziębienie, choroby zakaźne i skórne, nadmierna fermentacja jelitowa, zdenerwowanie i bezsenność (200 ml jednorazowo), skąpe i bolesne krwawienia miesiączkowe (+ ziele glistnika + liść melisy - napar), nieżyty układu oddechowego, kaszel, gorączka (+ ibuprofen, benzydamina, salicylany lub zioła przeciwgorączkowe, np. kora, pączki topoli, kora wierzby, kora jesionu, kwiat wiązówki - odwar), zaburzenia w wydzielaniu żółci, laktacja, niedokrwistość, osłabienie. Przeciwwskazania: ciąża, laktacja. Zewnętrznie (kąpiele, płukanki): choroby włosów, nieprzyjemny zapach z ust (jednocześnie pić napar z owoców jałowca lub z goździków), nieprzyjemny pot i nadmiernie wydzielany (kąpiele). Napar: 2 łyżki suszu zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 min.; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 100-200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg -5 ml, 5-6 kg - 7-8 ml, 7-8 kg - 10-11 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 13,5-16 ml, 11-15 kg - 16-32 ml, 20-25 kg - 28,5-57 ml, 30-35 kg - 50-100 ml, 40-45 kg - 100-200 ml, 3-4 razy dz. Macerat lubczykowy – Maceratio Levistici: 2 łyżki suszu zalać 1 szkl. wody o temp. pokojowej; wytrawiać 6-8 godz.; przecedzić. Pić jak napar. Proszek lubczykowy Pulvis Levistici: korzeń, liść lub owoc zmielić w młynku na proszek. Stosować jako przyprawę. Na każdą 1 łyżeczkę proszku dać 1 łyżkę miodu i 10 kr. alkoholu, wymieszać. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżce. Olej lubczykowy - Oleum Levistici: pół szkl. świeżego surowca zalać 150 ml oleju o temp. 50o C; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Stosować jako przyprawę, do wcierań leczniczych (przy chorobach układu oddechowego, przeziębieniu, grypie wetrzeć olej w szyję, plecy, brzuch, klatkę piersiową i w stopy), do maseczek olejowych (suchość skóry, w celach odmładzających, przy trądzikach oraz w celu odżywienia skóry i jej zregenerowania), doustnie (2 łyżki 2 razy dz.) przy ostrych zaburzeniach trawiennych oraz przy zaparciach połączonych z bólami i wzdęciami, do lewatyw doodbytniczych przy stanach zapalnych odbytu, esicy, przy owrzodzeniach oraz zaparciach. Sok świeży lubczykowy - Succus recens Levistici: świeże ziele przepuścić przez sokowirówkę. Zażywać 3-4 razy dz. po 1-2 łyżki. Sok można zakonserwować poprzez dodanie alkoholu 40% (100 ml na 100 ml). Uzyskaną masę roślinną nie wyrzucać, lecz zalać wodą przegotowaną (niewielką ilością) i ponownie przepuścić przez sokowirówkę. Rp. Korzeń (liść, owoc) lubczyka - 1 łyżkę Owoc kminku - 1 łyżka Owoc anyżku - 1 łyżka Owoc kopru - 1 łyżka wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; parzyć 20-30 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 100 ml; dzieci ok. 30-50 ml; niemowlęta - 1-2 łyżeczki. Wskazania: zaburzenia trawienia, kaszel, stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego i trawiennego, skąpomocz, bóle brzucha, skurcze jelit i żołądka, zaparcia. Lukrecja gładka - Glycyrrhiza glabra (Papilionaceae). Opis. Bylina dorastająca do 150 cm wys.; łodyga wniesiona; liście nieparzysto—pierzaste; złożone z 9-7 listków; listki skórzaste, lśniące, ciemnozielone, ostro zakończone, jajowate: kwiaty zebrane w długie grona, liliowe z białymi żagielkami; pręcików 10; słupek 1; owoc - strąk. Roślina uprawiana dla celów farmaceutycznych (leczniczych). Dziko rośnie w Azji Mniejszej i w rejonie Morza Śródziemnego. Surowiec. Surowcem jest korzeń - Radix Glycyrrhizae (FP II, III, IV i V) zwany także Radix Liquiritiae; można go kupić w aptekach i w sklepach zielarskich (opak. 50 g). Ekspresówki są mało wartościowe. Skład chemiczny. Surowiec zawiera saponiny trójterpenowe (12-15%), których głównym przedstawicielem jest glicyrryzyna (sole potasowe i wapniowe kw. glicyrryzynowego), izoflawony (liquirytygenina i jej 4'-o-glukozyd liquirytyna, chalkon izoliquirytygeniny i jej 4'-o-glukozyd izoliquirytyna), kumaryny (herniaryna, likumaryna, umbeliferon), fitosterole (stigmasterol i beta-sytosterol), cukrowce (mannitol, glukoza, skrobia, sacharoza), garbniki, tłuszczowce, kwasy (likwirowy, jabłkowy), wit. C, aminokwasy, olejek eteryczny, gorycze, żywice, sole mineralne. Silnie słodki smak nadają surowcowi cukrowce oraz glicyryzyna. Działanie. Lukrecja działa silnie wykrztuśnie, moczopędnie, rozkurczowo, przeciwzapalnie, przeciwwrzodowo, zatrzymuje jony Na, powoduje utratę jonów K , podnosi ciśnienie krwi, hamuje syntezę prostaglandyn (np. F2-alfa), zmniejsza aktywność pepsyny, zwiększa lepkość śluzu żołądkowego i chroni błonę śluzową żołądka oraz dwunastnicy przed urazami i zakażeniami. Pobudza regenerację nabłonka przewodu pokarmowego. Wskazania: stany zapalne przełyku, żołądka, dwunastnicy i jelit, choroba wrzodowa, kaszel, skurcze jelit, żołądka, dróg oddechowych i przewodów żółciowych, chrypka, katar, zapalenie oskrzeli, płuc, tchawicy i krtani, zaparcia, hiperkalemia. Przeciwwskazania: hipokalemia, hipernatremia, obrzęki, nadciśnienie, zażywanie naparstnicy (Digoxyn !) i leków moczopędnych powodujących utratę potasu, niewydolność nerek i krążenia, ciąża. Odwar: 2 łyżki lukrecji zalać 2 szkl. wody; gotować 3 minuty; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 100 ml; dzieci ważące 10-15 kg - 15 ml, 20-25 kg - 30 ml, 30-35 kg - 50 ml, 40-45 kg - 57-60 ml, 50-55 kg - 70 ml, 4 razy dz. Ekstrakt lukrecjowy - Extractum Glycyrrhizae: 4 łyżki korzenia zalać 100 ml wody; gotować (nie uzupełniać wyparowanej ilości wody !) 10 minut; wywar przecedzić przez sito i odstawić w osobnym garnczku, natomiast pozostałą nam masę korzeni ponownie zalać 50 ml wody i znów gotować, ale 5 minut, po czym wywar przelać przez sito; masę korceni odrzucić zaś otrzymany wtórny (drugi) wywar połączyć z wywarem pierwotnym (pierwszym). Oba gotować z dodatkiem 2 łyżek miodu i 1 łyżki gliceryny przez 5 minut. Tak przyrządzony lek zażywać 3-4 razy dz. po 1-2 łyżeczki. Jest bardzo wartościowy. Rp. Korzeń żywokostu - 1 łyżka Korzeń lukrecji - 1 łyżka Korzeń babki - 1 łyżka Siemię lniane - 1 łyżka Surowce wymieszać i zalać 150 ml wody; gotować 10 minut, nie uzupełniając wyparowywanej ilości wody; przecedzić przez gęste sito i otrzymany wywar pierwotny odstawić, natomiast masę roślinną ponownie zalać, ale już 100 ml i gotować 10 minut; następnie oba wywary połączyć, dodać do nich 4 łyżki miodu i 2 łyżki cukru oraz gliceryny i gotować jeszcze przez 5 minut. Na końcu dodać nieco soku z cytryny. Lek zażywać 4 razy dz. po 1-2 łyżeczki. Wskazania: kaszel, nieżyty układu oddechowego, przeziębienie, choroby zakaźne, choroba wrzodowa. Łopian większy - Arctium lappa (Compositae). Opis. Roślina dwu- lub trzyletnia (spotkałem też wieloletnie) dorastająca do 150 cm wys.; łodyga bardzo mocna, wyprostowana, żeberkowana, rozgałęziona, gruba, zwężająca się ku górze; liście duże, sercowatokoliste lub jajowate, spodem kutnerowate, szarobiałe; koszyczki ustawione baldachogroniasto, nagie, duże, kulistawe; okrywa koszyczkowa, dłuższa od kwiatów; człony okrywowe koszyczków szydlaste, zielone, na szczycie haczykowate; kwiaty purpurowe lub liliowo-purpurowe, rurkowate; owoc - niełupki. Kwitnie od czerwca do lipca. Występuje na nieużytkach, na przydrożach, nad brzegami wód, na przychaciach, na rumowiskach; roślina pospolita. W Polsce rośnie także łopian mniejszy - Arctium minus i łopian pajęczynowaty - Arctium tomentosum, będące także roślinami leczniczymi. Surowiec. Będziemy wykorzystywali liść i korzeń łopianu - Radix et Folium Arctii lappae (mini, tomentosi) vel Rad. et Fol. Bardanae. Radix et Succus Bardanae (FP I, II, III, IV) można kupić w aptekach i w sklepach zielarskich (susz - opak. 50g i płyn /Phytopharm/- 100 g). Liście zbiera się przed kwitnięciem rośliny, a korzeń wiosną lub lepiej jesienią. Surowce należy wysuszyć w temp. do 40o C. Skład chemiczny. Surowce zawierają olejek eteryczny (korzenie -0,9-0,18%, liście - 0,03%), garbniki (3-5%), białka (12%), zw. poliacetylenowe - alkineny (tri-dekadien-tetraina, tri-decen-pentaina, tri-deka-tetra-endiina), kw. gamma-guanidyno-masłowy, lakton seskwiterpenowy – arkcyopikryna; lignany, inulina (37-55%), sole mineralne (miedziowe, siarkowe, cynkowe), kw. palmitynowy, kw. stearynowy, kw. cytrynowy, kw. szczawiowy, kw. kawowy, kw. winowy, witaminy, śluzy, goryczki i flawonoidy. Działanie. Łopian działa głównie wzmacniająco, moczopędnie, żółciopędnie, napotnie, śluzopędnie, przeciwzapalnie, fungistatycznie, przeciwbakteryjnie; odtruwa organizm, pobudza aktywność trzustkowych enzymów proteolitycznych, zwiększa wytwarzanie i wydzielanie soków żołądkowych i jelitowych; reguluje trawienie, przemianę materii i wypróżnienia. Wskazania: łojotok, trądziki, dermatoza okołoustna, pryszcze, wypryski, owrzodzenia, łuszczyca, zaburzenia metabolizmu, reumatyzm, łupież, wypadanie włosów, brak przyrostu włosów, brak połysku, rozdwajanie, łamliwość włosów, stany zapalne przewodu pokarmowego, choroby zakaźne, skąpomocz, kamica moczowa i żółciowa, zastoje żółci, choroby wątroby i trzustki, zaparcia, biegunka, zaburzenia trawienia, po zatruciach. Napar: 2 łyżki liści lub korzenia zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić kilka razy dz. po 100-200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 6-8,5 ml, 5-6 kg - 10,7-12,8 ml, 7-8 kg - 15-17 ml, 9-10 kg - 19-21 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 11-15 kg - 23,5-32 ml, 20-25 kg - 42,8-53,5 ml, 30-35 kg - 64-75 ml, 45-50 kg - 96-107 ml,3-4 razy dz. Odwar: 2 łyżki korzenia zalać 2 szkl. wody; gotować 5 minut; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić jak napar. Nalewka łopianowa - Tinctura Bardanae: pół szkl. korzeni lub liści zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5-10 ml; dzieci ważące 10-15 kg - 1-2 ml, 20-25 kg - 2,8-3,5 ml, 30-35 kg - 4-5 ml, 40-45 kg - 5,7-6 ml, 50-55 kg ? 7-7,8 ml, 3-4 razy dz. Intrakt łopianowy - Intractum Bardanae: pół szkl. korzeni lub liści zmielić i zalać 400 ml alkoholu 40% o temp. 70-80° C; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Podobnie przyrządza się alkoholaturę zimną ze świeżego korzenia lub liścia. Uwaga ! Leczenie wewnętrzne należy zawsze skojarzyć z leczeniem zewnętrznym jeśli chodzi o choroby skórne. Olej łopianowy - Oleum Bardanae: 1 szkl. świeżych lub suchych korzeni, albo też liści zalać 200 ml oleju winogronowego lub oliwy o temp. 50-60° C; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 2 razy dz. po 1-2 łyżki przy osłabieniu i zaparciach oraz w celu wyregulowania przemiany materii i jako lek żółciopędny. Stosować ponadto do przemywania skóry w celach kosmetycznych, do maseczek olejowych (działających odżywczo, regenerująco, przeciwzapalnie, natłuszczające, wybielające, odkażająco i przeciwzmarszczkowo) oraz do wcierania we włosy suche, zniszczone ondulacją i farbowaniem, przy wypadaniu, łamliwości, rozdwajaniu oraz przy łupieżu suchym. Używać również do okładów na ropnie, czyraki, rany, oparzenia, odleżyny, rozpadliny skórne, owrzodzenia, odparzenia i inne schorzenia skórne, w tym także u niemowląt. Przy zaparciach, bolesnych parciach na kał, zapaleniu jelita grubego, odbytu i guzkach krwawniczych – stosować do wlewów doodbytniczych w ilości 100-200 ml o temp. 38o C; są bardzo skuteczne. Sok ze świeżego korzenia i (lub) liścia, otrzymany przy pomocy sokowirówki zażywa się 3 razy dz. po 1-2 łyżeczki. Można go też zakonserwować przy pomocy alkoholu 40% (100 ml na 100 ml). Ze świeżego korzenie i liścia można przyrządzić macerat i napar (2 łyżki surowca na 1 szkl. wody) i pić 2-3 razy dz. po 100-150 ml. Masę roślinną należy dwukrotnie przepuścić przez sokowirówkę, za drugim razem po zalaniu niewielka ilością ciepłej przegotowanej wody. Rp. Olej łopianowy - 50 ml Olej dziurawcowy (lub nafta dziurawcowa) - 20 ml Olej rycynowy - 20 ml Linomag - płyn lub krem - 30 g Olej nagietkowy (lub nafta nagietkowa) - 20 ml Wymieszać. Stosować co przemywania skóry nie znoszącej mydła, suchej oraz wrażliwej, do leczenia ran, owrzodzeń, odparzeń, łuszczycy, trądzika młodzieńczego, czyraków, ropni, pryszczy ropnych, nadżerek, rozpadlin skórnych, oparzeń i spierzchniętych warg. Leczy także łupież suchy oraz liczne choroby włosów, zwłaszcza suchych. Przy zaparciach, guzkach krwawniczych oraz bolesnym parciu na kał zastosować do lewatyw (wówczas nie mogą być wyciągi sporządzone na nafcie, lecz tylko na oliwie). Rp. Nalewka łopianowa - 10 ml Nalewka pokrzywowa - 10 ml Nalewka skrzypowa - 10 ml Płyny zmieszać. Zażywać 3 razy dz. po 5 ml. Preparat wcierać we włosy przed umyciem (na 8 godzin) w celu nadania im połysku, puszystości oraz w celu ich odżywienia i wzmocnienia. Wskazania: zaburzenia przemiany materii, skąpomocz, choroby skórne. Rp. Nalewka łopianowa - 10 ml Nalewka tatarakowa - 10 ml Nalewka z arniki - 10 ml Nalewka nagietkowa - 10 ml Nalewka glistnikowa - 10 ml Płyny zmieszać. Zażywać 3 razy dz. po 5 ml. Schorzałe miejsca przemywać 2-3 razy dz. Do płukania włosów używać rozcieńczony preparat: 1 łyżka leku na 500 ml wody. Wskazania: trądzik młodzieńczy i różowaty, łuszczyca, owrzodzenia, pryszcze w czasie miesiączki, wypryski; bóle brzucha, zaburzenia metaboliczne i trawienne, brak łaknienia, skurcze jelit i żołądka, zaburzenia w wydzielaniu żółci, zaburzenia sercowe. Rp. Napar łopianowy - 100 ml Jajko surowe - 1 szt. Napar tatarakowy - 100 ml Składniki wymieszać (jajko rozbić w chłodnym naparze). Włosy zwilżyć obficie płynem, przykryć folią na 3 godz.; następnie włosy umyć i wypłukać starannie w naparze pokrzywowym. Wskazania: wypadanie włosów, zniszczone włosy zabiegami fryzjerskimi. Rp. Korzeń (liść) łopianu - 1 łyżka Kłącze perzu - 1 łyżka Ziele mniszka - 1 łyżka Liść pokrzywy - 1 łyżka Liść babki - 1 łyżka Kwiat nagietka - 2 łyżki Składniki wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić jak napar z łopianu. Wskazania: zaburzenia przemiany materii, choroby skórne, zakaźne, wątroby, trzustki, żołądka i pęcherzyka żółciowego, nieżyt jelit, zaparcia, zaburzenia trawienne, skąpomocz, kamica moczowa, zapalenie przydatków, osłabienie, po zatruciach. Rp. Korzeń łopianu - 1 łyżka Korzeń arcydzięgla - 1 łyżka Kłącze tataraku - 1 łyżka Ziele fiołka tr. - 1 łyżka Ziele ruty - 1 łyżka Ziele skrzypu - 1 łyżka Ziele nawłoci - 1 łyżka Zmieszać. Przyrządzić i pić jak wyżej. Wskazania: skąpomocz, stany zakażeniowe i zapalne układu moczowego, kamica moczowa, po zatruciach, choroby skórne, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, choroby zakaźne, wątroby, trzustki, śledziony, pęcherzyka żółciowego i żołądka, nieżyt jelit, zaparcia, zaburzenia przemiany materii, choroby oczu. Rp. Korzeń łopianu - 1 łyżka Owoc jałowca - 1 łyżka Liść rozmarynu - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Liść mięty - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić jak wyżej. Pić 3 razy dz. po 100 ml. Wskazania: skąpomocz, obrzęki, dna, reumatyzm, kamica moczowa, skąpe i bolesne krwawienia miesiączkowe, niewydolność wątroby, żółtaczka, bóle wątroby i pęcherzyka żółciowego, zastoje i brak żółci, kamica żółciowa, choroby trzustki, skurcze mięśni gładkich, bóle brzucha, choroby zakaźne i skórne, przeziębienie, zaparcia, ostre zaburzenia trawienne.

    Odpowiedzi: 11 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 5/18/2004 8:02:28 PM Liczba szacunów: 0
  • zioła

    Post
    Odżywianie i Odchudzanie

    Olcha czarna i olcha szara - Alnus glutinosa et Alnus incana (Betulaceae) Opis. Alnus glutinosa (olsza czarna) - drzewo do 20 m wys.; korona rzadka o gałęziach wzniesionych ku górze; korowina ciemnoszara; liście odwrotnie jajowate, tępe; blaszka liściowa spodem, tylko w kątach wią­zek przewodzących owłosiona; młoda gałązki nagie, połyskujące, czerwonawe, pachnące; pączki lepkie, jajowate, zwisające po 3-5 na szczycie gałązek; kwiaty pręcikowe (pyłkowej w postaci gąsienic; kwiaty żeńskie w kwiato­stanach szyszeczkowatych są zebrane po 3-5; osadzone na szypułkach; owoc - wąsko oskrzydlony orzeszek, ukryty w szyszeczkach. 2). Alnus incana (olsza szara) - drzewo lub krzew do 20 m wys.; korona gładka, połyskująca, jasnoszara; młode gałązki omszone; pąki krótko= szypułkowe, przytulone, owłosione, jajowate, ostro zakończone, na brzegu podwójnie piłkowane; młode liście omszone; kwiaty pręcikowe (pyłkowe) na omszonych szypułkach, czteropręcikowe; kwiaty żeńskie, czyli słupkowe prawie siedzące po 3-5, po dojrzeniu drewniejące; szyszeczki utrzymują się na drzewie nawet 3 lata. Olchy lubią gleby żyzne, wilgotne, podmokłe, a więc rosną na bagnach, na moczarach, w podmokłych lasach. Zbiorowisko olch na podmokłym terenie nazywamy olszyną. Surowiec. Surowcem są liście, pąki w pierwszej fazie rozkwitu, kora i całe gałązki wraz z pąkami, szyszeczkami i kwiatami pyłkowymi - Folium, Gemmae, Cortex et Summitates (Frondes) Alni. Gałązki pozyskuje się w czasie kwitnienia (pylenia), tj. w marcu (ostrożnie, aby nie otrzepać pyłku i nie odrzucać szyszeczek zeszłorocznych!). Liście zbiera się w maju (tylko wtedy!). Korowinę można zbierać cały rok. Pączki zbiera się, gdy są częściowo otwarte (nie przegapić tego okresu, który jest zależny od warunków klimatycznych; wymagana jest stała obserwacja drzewa). Gałązki doskonale zastępują korę. Liście i pączki należy wysuszyć w temp. do 40o C, w ciemnym miejscu i dobrze przewietrzanym. Gałązki i korę należy suszyć w temp. do 80o C (w otwartym piekarniku). Z około 200 g świeżych gałązek po wysuszeniu i zmieleniu otrzymuje się ok. 100 g suszu. Skład chemiczny. Wszystkie surowce bogate są w lupeol, betulinę, kw. betulinowy, żywice, garbniki, olejek eteryczny, kw. allantoinowy, allantoinę, suberynę i we flawonoidy. Liście i pączki zawierają dużo witamin, głównie kw. askorbinowy, wit. P (rutyna, hiperozyd), fitochinony i kw. foliowy. Działanie. Surowce działają przede wszystkim ściągające, to znaczy: - wywierają wpływ bakteriobójczy, koagulując białka bakterii i niszczą toksyny bakteryjne (dotyczy to też wirusów); - hamują odczyn zapalny, krwawienia, zmniejszają przepuszczalność śródbłonków naczyń krwionośnych, likwidują wysięk; - denaturują białka powierzchniowe tworząc ochronny strup izolujący; - skurczają naczynia krwionośne i limfatyczne, zmniejszając przekrwie­nie; - działają przeciwbólowe j znieczulająco; - hamują biegunki i nadmierne ruchy robaczkowe; - przyśpieszają gojenie się owrzodzeń, ran i oparzeń. Ponadto surowce wywierają wpływ moczopędny, uspokajający, żółciopędny, wykrztuśny (pączki i liście i hamujący na laktację. Wskazania: hiperlaktacja (mlekotok), nieżyty jelit i żołądka, ostra biegunka, stany zapalne przewodu pokarmowego, choroby wrzodowa, gorączka, przeziębienie, choroby zakaźne, zatrucia, reumatyzm, nadmiar soków żołądkowych, stany zapalne i ropne gardła i jamy ustnej, nadmierne krwawienia miesiączkowe, upławy, stany zapalne i ropne narządów płciowych; zapalenie gałki ocznej i spojówek. Zewnętrznie: (płukanki, okłady, przemywanie): łojotokowe zapalenie skóry, mokre wypryski, rany, owrzodzenia, liszaje, ropnie, łupież tłusty, brak połysku i puszystości włosów, wypadanie włosów, tłuste włosy, wrastające paznokcie, nadmierna potliwość, wągry przy cerze tłustej, trądziki. Napar: 3 łyżki pąków lub liści zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 150 ml; niemowlęta ważące: 3-4 kg - 6-8,5 ml, 5-6 kg – 10,7-12,8 ml, 7-9 kg - 15-17 ml, 3-4 razy dz. (w biegunkach 5 razy w ciągu doby); dzieci ważące 10-15 kg - 21-32 ml, 20-25 kg - 42,8-53,5 ml, 30-35 kg - 64-75 ml, 40-45 kg - 85,7-96 ml, 50-55 kg - 107-117,8 ml, 3-5 razy w ciągu doby. Napar korzystnie działa przy obrzękach, kamicy moczowej i żółciowej oraz przy skąpomoczu i stanach zapalnych układu moczowego. Odwar: 3 łyżki kory lub gałązek zalać 2 szkl. wody; gotować 20 minut; dolewać wyparowaną ilość wody; odstawić na 10 minut; przecedzić. Pić jak napar lub stosować zewnętrznie. Należy dodać, że odwar ten hamuje krwiomocz. Nalewka olchowa (olchówka) - Tinctura Alni: 1 szkl. suchych liści, pąków lub gałązek zalać 400 ml wódki lub spirytusu; wytrawiać 14 dni; przcfiltrować, Zażywać 3-4 razy dz. po 5 ml w 50 ml wody lub stonować zewnętrznie. Do płukanek: 1 łyżka nalewki na 300 ml wody przegotowanej. Sok olchowy - Succus Alni recentes: pąki lub liście (świeże i zmielone w maszynce) zalać wodą do polowy (na 1 szkl. masy roślinnej dać pół szkl, wody; przykryć i odstawić na 6 godzin; następnie wyciąg odcedzić od miazgi i przefiltrować przez gazę lub watę. Masę roślinną nie wyrzucać lecz przepuścić przez sokowirówkę. Oba wyciągi połączyć. Zażywać 4 razy dz. po 4 łyżki. Na zimę zakonserwować: do 100 ml wyciągu wlać 100 ml alkoholu 40% i 100 ml miodu, wymieszać; zażywać 4 razy dz. po 1 łyżce. Taki sok olchowy jest niezmiernie cenny; działa wybitnie wzmacniająco. Stosować go w rekonwalescencji, w chorobach zakaźnych, skórnych i metabolicznych, w kamicy moczowej i żółciowej, w stanach zapalnych nerek i dróg moczowych oraz w nieżycie układu oddechowego. Proszek olchowy - Pulvis Alni: suche kiście lub pączki zmielić w młynku na pył. Zażywać 4 razy dz. po pół łyżeczki; dobrze popić. Można zmieszać z miodem: na łyżeczkę proszku dać 1 łyżkę miodu i 10 kr. alkoholu lub gliceryny, wymieszać; zażywać 3-4 razy dz. po pół łyżki. Proszek olchowy jest znakomitą zasypką na rany, zmiany sączące, owrzodzenia i liszaje. Rp. Ziele melisy - 1 łyżka Liść lub kora olchy - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Wymieszać i zmielić w młynku do kawy na pył. Zażywać 3 razy dz. po pół łyżeczki; dobrze popić lub po zmieszaniu z miodem i jednocześnie stosować wewnętrznie jako przysypkę: na opryszczkę, nadżerki i zmiany sączące. Rp. Gałązki lub kora olchy - 2 łyżki Kwiat rumianku - 1 łyżka Kwiat nagietka - 3 łyżki Ziele (kwiat) krwawnika - 1 łyżka Ziele szałwi - 1 łyżka Wymieszać. 3 łyżki mieszanki zalać 2 szkl, wody; gotować 5 minut; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 3 razy dz. po 100 ml; stosować do okładów, przemywań i płukanek. Wskazania: zapalenie i bóle piesi, mlekotok, ropnie, rany, owrzodzenia, opryszczki, nadżerki, stany zapalne narządów płciowych (nasiadówki + jednoczesne picie wywaru), upławy, zaburzenia miesiączkowania, stany zapalne przewodu pokarmowego, zaburzenia trawienia, nieżyt żołądka i jelit. Rp. Kora lub gałązki olchy - 1 łyżka Kora lub liść kaliny - 1 łyżka Ziele jasnoty - 1 łyżka Korzeń arcydzięgla - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić jak wyżej. Pić 4 razy dz. po 100 ml. Wskazania: zapalenie przydatków, pierwsze i nieregularne miesiączki, upławy, stany zapalne pochwy i warg sromowych (nasiadówki i jednoczesne picie wywaru). Orzech włoski - Juglans regia (Juglandaceae). Opis. Drzewo dorastające do 25 wys.; kora srebrzystobiała; liście nieparzysto-pierzaste, pachnące, duże; listki podłużnie jajowate; kwiaty męskie (pyłkowe, pręcikowe) zebrane w długie, zwisające, gąsienicowate kwiatostany; kwiaty żeńskie - siedzące, zielonawe, po 2-3 w kątach liści; owoc - orzech (pestkowiec) okryty pachnącą, zieloną, miękką, soczysta łupiną. Kwitnie w kwietniu (II połowa) lub w maju. Drzewo często sadzone, niekiedy uprawiane; szczególnie pospolit w południowej i w południowo-wschodniej Polsce. Surowiec. Surowcom jest nie tylko orzech, ale także kora, zielona łupina orzecha (tak często wyrzucana) i liść - Cortex, Fructus, Folium Juglandis sue Cortex Nucum Juglandls viridis vel Putamina Nucum. Folium Juglandis można kupić w sklepach zielarskich. Korę lub młode gałązki (Frondes Juglandis) pozyskuje się wiosną lub jesienią; liście zbiera się w maju (ewentualnie w I połowie czerwca). Surowce suszy się w normalnej temperaturze, przy czym korę i gałązki można wysuszyć w otwartym piekarniku ogrzanym do temp. 80o C. Bardzo cennym surowcem są niedojrzałe, świeże owoce, z których przyrządza się sok, intrakt, alkoholaturę zimną i alkoholmiód. Skład chemiczny. Surowce zawierają: naftochinon (dwuketonowa pochodna naftalenu) - juglon; hiperozyd, 3-arabinozyd kwercytyny i kemferolu, kwasy fenolowe kw. kawowy, kw. kumarynowy, kw. galusowy), witaminy (wit. C: liście zebrane w maju - 300-500 mg/100 g, łupina i niedojrzałe orzechy -2-3 tyś. mg tj. 2-3 g/100 g; kw. foliowy, wit. P, fitochinony, czyli wit. K), olejek eteryczny - 0,01-0,03% (główny składnik to heksen-2-alem-1), karotenotdy - ponad 30 mg/100 g, garbniki - 3-4 %, violaksantynę, flawoksantynę, alkaloid – yuglandyne. Należy wiedzieć, że łupina i niedojrzałe owoce zabierają aż 25% garbników. Działanie. Surowce działają silnie ściągające, odkażająco, przeclwszkorbutowo, przeciwzapalnie, przeciwkrwotocznie, rozkurczowo, przeclwrobaczo, trawiennie, moczopędnie, wzmacniające, odtruwające i przeciwkaszlowo. Wskazania: stany zapalne i zakażeniowe przewodu pokarmowego, układu moczowego i oddechowego, osłabienie, choroby zakaźne, skórne, wirusowe (surowce wykazują działanie przeciwwirusowe), oczne i przeziębieniowe, schorzenia wątroby, trzustki, śledziony i pęcherzyka żółciowego, zaburzenia trawienia, biegunka, niestrawność, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, bóle brzucha, nadmierna potliwość (kąpiele), robaki obłe, choroba wrzodowa, skąpomocz, obrzęki, nadciśnienie, nadmierne krwawienia miesiączkowe, upławy, stany zapalne narządów płciowych. Napar: 2 łyżki liści lub suchych łupin zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4 razy da. po 150 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 6,4-8,5 ml, 5-6 kg - 10,7-12,8 ml, 7-3 kg - 15-17 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 10-15 kg - 21-32 ml, 20-25 kg - 42,8-53,5 ml, 30-35 kg - 64-75 ml, 40-45 kg - 85,7-96,4 ml, 50-55 kg - 107-117,8 ml, 4 razy dz. Odwar: 2 łyżki gałązków lub kory zalać 2 szkl. wody; gotować 10 minut; uzupełnić brakującą ilość wody; odstawić jeszcze na 20 minut; przecedzić. Pić jak napar. W robaczycy wypić na czczo 200 ml mocnego naparu lub odwaru jednorazowo po czym wypić 100 ml naparu glistnikowego i 200 ml naparu z owoców bzu czarnego. Zabiegi powtarzać co 2 dni. Odwar stosować do płukanej i nasiadówek 30 minutowych przy stanach zapalnych narządów płciowych i upławach (jednocześnie pić napar lub odwar w ilości 200 ml 3 razy dz.). W odwarze (mocnym) płukać włosy przetłuszcza­jące się, z łupieżem, wypadające, pozbawione połysku i puszystości oraz w celu ich zabarwienia (jasnym włosom mocny wywar z łupin, kory lub gałązek nadaje rudawy kolor, ciemnym jedynie taki połysk; zabarwia też siwe włosy, zwłaszcza wtedy gdy połączymy go z wywarem z kory dębo­wej). Przy stanach ropnych i zapalnych oraz krwawieniach z dziąseł płukać jamę ustną odwarem z łupin lub kory (gałązek), albo naparem z liści. Nalewka orzechowa (orzechówka) - Tinctura Juglandis: pół szkl. suchych liści, gałązek, kory lub łupin zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5 ml. Chore miejsca (opryszczki, ropnie, bolesne pryszcze, owrzodzenia, liszaje, liszajce, figówki, oparzenia, odparzenia, wypryski sączące itd.) przemywać nalewką 4 razy dz. Do płukania: 1 łyżka nalewki na 1 szkl. wody przegotowanej. Na chore oczy stosować 10 minutowe okłady z naparu liściowego 3-4 razy dz. W przypadku biegunek, ostrych stanów zapalnych, robaczycy, parcia na kał, podrażniania odbytu, żylaków odbytu i owrzodzeń zastosować bardzo skuteczne lewatywy z odwaru z kory lub gałązek, albo z mocnego naparu liściowego o temp. 38o C w ilości 100-200 ml. Lewatywy stosować codziennie lub co 2 dni. Zasypka juglandowa - Cutipulvis Juglandis: suche liście lub korę zmielić w młynku na pył. Chore miejsca (zmiany sączące, rany, oparzenia, owrzodzenia, odparzenia, opryszczki) pudrować 3-4 razy dz.. Proszek juglandowy można zmieszać z zasypką Alantan lub Linomag (1 łyżka proszku na 1 łyżkę zasypki, wymieszać) i stosować w wyżej wymienionych schorzeniach oraz do przysypywanla skóry łojotokowej i z trądzikiem młodzieńczym. Miód wzmacniający juglandowy - Mel Juglandis: na każdą łyżeczkę sproszkowanych liści lub łupin, albo soku z liści dać 1 łyżkę miodu i 10 kr. gliceryny, wymieszać. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżce. Sok z liści orzecha - Succus Juglandis recentes: świeże liście lub niedojrzałe orzechy zmielić przez maszynkę do mięsa i zalać wodą przegotowaną do połowy (na każdą 1 szkl. miazgi dać pół szkl. wody), przykryć i odstawić na 6 godzin; wyciąg odcedzić od masy roślinnej i przefiltro­wać przez watę lub gazę. Pozostał nam masę przepuścić przez sokowirówkę. Oba wyciągi połączyć. Zażywać 4 razy dz. po 4 łyżki. Można też do 100 ml soku w ać 100 ml alkoholu 40% i 100 ml miodu, wsypać pół łyżeczki cynamonu i wlać 100 ml soku cytrynowego, wymieszać bardzo starannie i odstawić na 3 dni do zimnego miejsca. Przechowywać w lodówce. Zażywać 4 razy dz. po 1-2 łyżki; dzieci - 2 łyżeczki lub 1 łyżka przetworu 3-4 razy dz. Lek warto zapasteryzować na zimę (w wodzie o temp. 80o C przez 20 minut). Intrakt juglandowy (juglandówka) - Intractum Juglandis: pół szkl. świeżych i zmielonych liści lub łupin, albo też niedojrzałych owoców zalać 400 ml alkoholu 40-70% o temp. wrzenia; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5 ml lub stosować zewnętrznie. Podobnie przyrządza się alkoholaturę zimną ze świeżych liści, łupin lub niedojrzałych owoców, lecz przy pomocy alkoholu o temp. pokojowej. Alkoholmel Juglandis: do 100 ml wyciągu alkoholowego z zielonych części rośliny wlać 100 ml miodu, 100 ml soku cytrynowego, wsypać 100 ml cukru i 1 łyżkę wanilii lub cynamonu, wymieszać wszystko razem i odstawić do lodówki na 3 dni. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżce. Rp. Świeże lub suche liście orzecha włoskiego, albo sucha lub świeża kora - pół szkl. Ziele wrotyczu (lub sam kwiat) świeże lub suche - pół szkl. Ziele glistnika suche - 1 łyżka Zmielone surowce wymieszać i zalać 150 g gliceryny płynnej i 50 ml wody przegotowanej; wytrawiać 7 dni; przefiltrować. Zażywać 1 raz dz. po 2 łyżki (max 3 łyżki). Wskazania: robaki obłe (owsiki, glisty), czerwie płaskie. Jednocześnie pić napar z następującej mieszanki ziołowej: Rp. Owoc borówki - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Goździki - 1 łyżka Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić rano i wieczorem po 200 ml. Rp. Liść orzecha włoskiego - 1 łyżka Liść (ziele) pokrzywy - 1 łyżka Liść babki - 1 łyżka Korzeń lub ziele mniszka - 1 łyżka Korzeń lub liść łopianu - 1 łyżka Surowce wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 100 ml; dzieci - patrz napar z liści orzecha włoskiego. Substancje zawarte w mieszance wywierają działanie wzmacniające, moczo­pędne, odtruwające, przeciwkrwotoczne, krwiotwórcze, żółciopędne i trawienne; zapobiegają powstawaniu miażdżycy, kamicy moczowej i żółcio­wej, regulują przemianę materii i trawienie, chronią wątrobę przed stłuszczeniem i marskością, leczą liczne choroby skórne. Mieszanka boga­ta jest w sole mineralne i w witaminy. Wskazania: choroby zakaźne, osłabienie, wiek podeszły, niedobory witamin i bioelementów, kamica moczowa i żółciowa, zaburzenia w wydzielaniu żółci, choroby wątroby, trzustki i żołądka, nieżyt jelit, skąpomocz, obrzęki, zatrucia. Perz właściwy - Agropyron repens sive potius Elytrigia repens (Gramineae). Opis. Roślina wieloletnia dorastająca do 100 cm wys.; kłącza długie, jasne, rozgałęzione; źdźbło gładkie, nagie, jednokłosowe; liście wąskie, szorstkie; pochewki liściowe gładkie; kłos gęsty, wąski, pionowy, 7-15 cm dł.; kłoskl jajowatolancetowate, zielone, pięcio-dziesięciokwiatowe, skierowane szeroką stroną ku osi głównej, siedzące wyraźnie we wcięciach osi kwiatostanu; plewy 2, biało obrzeżone, ostre; plewki 2. Kwitnie od czerwca do lipca. Rośnie na polanach, na łąkach, na ugorach, w ogrodach, na polach. Surowiec. Surowcem jest kłącze - Rhizoma Graminis (Rhizoma Agropyri), FP I,II,III,IV, które sprzedawane jest w aptekach i w sklepach zielarskich. Kłącze zbiera się wiosną lub jesienią po bronowaniu pól (brony wydobywają kłącza na powierzchnię ziemi lub zgrabują je na skraj pola, co sprawia, że są łatwo dostępne dla zielarza), szybko myje pod bieżącą wodą, osusza w czystej ściereczce, rozkłada cienka warstwą i suszy na wolnym powietrzu lub w lekko ogrzanym piekarniku. Skład chemiczny. Kłącze zawiera fruktan - trytycynę (5-20%), monocukier - D-fruktozę (3%), inulinę, mannit, agropyren, inozyt, glukowanilinę, azotan potasu, krzemionkę, wit. C - 150 mg/100 g, związki proteinowe -9%, olejek eteryczny - 0,01-0,05%, karoten, kw. glikolowy, kw. glicerynowy i in. Działanie. Wyciągi z perzu odtruwają organizm (usuwają szkodliwe su­bstancje wewnątrz- i zewnątrzpochodne z organizmu), zabezpieczają wą­trobę przed stłuszczeniem, zmniejszają stężenie lipidów, w tym także cholesterolu we krwi (działanie llpotropowe), pobudzają procesy utleniania w tkankach, działają korzystnie na przemianę materii (działanie regulujące), uszczelniają i wzmacniają naczynia krwionośne, działają przeciwmiażdżycowo, moczopędnie, przeciwobrzękowo, lekko przeczyszczająco, żółciopędnie, odkażająco; regulują prace przewodu pokarmowego; zapobiegają powstawaniu kamicy moczowej i żółciowej; opóźniają procesy starzenia się organizmu. Wskazania: zaburzenia przemiany materii, otyłość, wszelkie choroby skó­rne (np. łuszczyca, częste czyraki, trądziki, dermatoza okołoustna, wy­pryski), choroby zakaźne, stłuszczenie i marskość wątroby, niewydolność wątroby; schorzenia trzustki, pęcherzyka żółciowego i nerek oraz dróg moczowych; zaburzenia trawienia, zaparcia, miażdżyca, wysoki poziom cholesterolu we krwi, cukrzyca, osłabienie, leczenie antybiotykami i sulfonamidami, zatrucia, zaburzenia hormonalne. Odwar: 3 łyżki kłączy zalać 2 szkl. wody; gotować 5 min.; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 100 ml lub 2 razy dz. po 200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg – 8 ml, 5-6 kg - 10,7,-12,8 ml, 7-8 kg - 15-17 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 10-15 kg - 21-32 ml, 20-25 kg - 42,8-53,5 ml, 30-35 kg - 64-75 ml, 40-45 kg - 85,7-96,4 ml, 50-55 kg - 107-117 ml, 3-4 razy dz. Wyciąg glicerynowy: pół szkl. świeżych lub suchych zmielonych kłączy zalać 100-120 g gliceryny; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 2 razy dz. po 1 łyżeczce w 50 ml wody z sokiem cytrynowym. Intrakt - Intractum Agropyri: pół szkl. świeżych zmielonych kłączy zalać 250 ml alkoholu 40% o temp. wrzenia; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać 3 razy dz. po 5 ml. Rp. Kłącze perzu - 1 łyżka Ziele skrzypu - 1 łyżka Ziele rdestu - 1 łyżka Korzeń lub ziele mniszka - 1 łyżka Korzeń łopianu - 1 łyżka Liść brzozy - 1 łyżka Liść pokrzywy - 1 łyżka Ziele fiołka tr. - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Owoc jałowca - 1 łyżka Korzeń arcydzięgla - 1 łyżka Ziele połonicznika - 1 łyżka Liść borówki lub mącznicy - 1 łyżka Ziele (kwiat) wrzosu - 1 łyżka Składniki bardzo starannie wymieszać. 3 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wody; gotować 4-5 minut; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 100 ml lub 2 razy dz. po 200 ml; niemowlęta i dzieci - patrz odwar z kłączy perzu. Mieszanka bardzo wartościowa. Wskazania: obrzęki, wysięki okołostawowe, stany zapalne i zakażeniowe układu moczowego, kamica moczowa, krwiomocz, zaburzenia w wydzielaniu moczu, cukromocz; zatrucia, zaburzenia przemiany materii, choroby skórne i zakaźne; wszelkie choroby wątroby, żołądka, crzustki i pęcherzyka żółciowego. Rp. Kłącze perzu - 1 łyżka Ziele lub nasienie wiesiołka dwuletniego, albo dziwnego - 1 łyżka Ziele jemioły - 1 łyżka Ziele skrzypu - 1 łyżka Ziele lub kłącze kokoryczki - 1 łyżka Ziele lub korzeń mniszka - 1 łyżka Kwiat (liść) lub owoc głogu - 1 łyżka Ziele ruty - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i pić jak wyżej. Wskazania: wiek podeszły i choroby z nim związane (miażdżyca, nadmiar cholesterolu, zawroty głowy, szum w uszach, zaburzenia sercowe, choroby skórne, metaboliczne, hormonalne, włosów, zaparcia itd.). Choroby zakaźne. Pierwiosnek - Primula (Primulaceae). Opis. Pierwiosnek lekarski - Primula veris - roślina wieloletnia dorastająca do 30 cm wys.; łodyga kwiatonoóna krótko, szaro owłosiona, okrągła; liście dolne h różyczce, poałużnie jajowate, brzegiem karbowane, ogonkowe (ogonek oskrzydlony); blaszka liściowa jest pomarszczona; kwiatostan baldechokształtny; kielich stożkowatodzwonkowaty, ostrokanciasty; korona jasnożółta, w gardzieli pomarańczowa; kwiaty wonne (pachną mio­dowo). Kwitnie od marca (gdy jest ciepły) do maja. Roślina lubi gleby wapienne i wilgotne; rośnie na łąkach, na polanach, w lasach, na wzgó­rzach, w zbiorowiskach drzew, np. w oisaynach; często występuje masowo; w niektórych regionach Polski pospolita. 2. Pierwiosnek wyniosły - Primula elatior - roślina wieloletnia rosną­ca w lasach liściastych i mieszanych, w zaroślach, na polanach i łąkach, na nieużywanych pastwiskach, zwłaszcza przyrzecznych; lubi gleby wilgotne, gliniaste, ale luźne. Liście podłużnie jajowate, pomarszczone, brzegiem karbowane, owłosione, ogonkowe (ogonek oskrzydlony); łodyżka kwiatonośne owłosiona, okrągława, piocna; kwiaty z kielichem kanciastym i na krawędziach zielonym, w gardzieli ciemno żółte; kwiaty żółte, pachnące miodem; owoc - torebka wielonasienna. Kwitnie od kwietnia do maja. Surowiec. Surowcem jest liść, kwiat lub całe ziele - Folium, Flos vel Herba Primulae. Radix et Flos Primulae można kupić w sklepach zielarskich. Oba surowce widnieją w FP I,II,III,IV. Korzeń jest surowcem małowartościowym i prze­dawkowany staje się niebezpieczny, a zbieranie go wiąże się zawsze ze zniszczeniem rośliny; pierwiosnków mamy coraz mniej, a przy tym są pod ochroną. Liście i kwiaty są surowcami bardzo wartościowymi i godnymi polecenia; zbiera się je w czasie kwitnienia i suszy w temp. do 40o C lub w otwartym piekarniku ogrzanym do temp, 60o C. Ważne jest, aby surowce zostały szybko pozbawione wody. Skład chemiczny. Liście (ziele) i kwiaty są bardzo bogate w witaminę C (400-500 mg/100 g), saponiny trójterpenowe (do 3%), gllkozydy fenolowe (primulaverozyd, primverozyd, primulaverynę), kw. primulowy, olejek eteryczny - ok. 0,1%, karoten, flawony, garbniki, gorycze, sole mineralne i in. Działanie. Ziele, liście i kwiaty działają wykrztuśnie, moczopędnie, napotnie, przeciwgorączkowo, odtruwająco, przeciwzapalnie, wzmacniająco, uspokajająco, antyseptycznie, żółciopędnie; regulują przemianę materii, trawienie i wypróżnienia; wzmagają wydzielanie śluzu, śliny, soku żołądkowego i trzustkowego; wzmacniają i uszczelniają naczynia krwionośne; polepszają samopoczucie. Wskazania: wyczerpanie nerwowe, choroba Parkinsona, wyczerpanie nerwowe, bezsenność, stres, po zawale serca, brak wit. C i P, wszelkie choroby zakaźne i skórne, stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego, kaszel, przeziębienie, gorączka, schorzenia układu moczowego, stany zapalne przewodu pokarmowego, zaburzenia metaboliczne i trawienne, zaparcie, plamice, wybroczyny na siatkówce, choroby oczu, choroby wątro­by i trzustki oraz pęcherzyka żółciowego, choroba wrzodowa, jąkanie (?), reumatyzm, artretyzm, miażdżyca, złe samopoczucie. Zewnętrznie (okłady, przemywanie, płukanki, lewatywy z mocnego naparu o temp. 38o C w ilości 100-200 ml): stany zapalne i zakażeniowe powiek, spojówek i gałki ocznej, swędzenie, zmęczenie, łzawienie l opuchnięcie oczu (+ witaminy!), stany zapalne bańki odbytowej, esicy i okrężnicy, hemoroidy, parcie na kał, np. w trakcie nlestrawności, schorzenia skórne (nalewka !) i włosów (napar), stany zapalne narządów płciowych (nasiadówki 30 minutowe lub przepłukiwanie). Napar: 1 łyżkę kwiatów, ziela lub liści zalać 400 ml wrzącej wody lub gorącego mleka; odstawić na 20 minut; przecedzić; napar mleczny osłodzić miodem. Pić 2-3 razy dz. po 100-150 ml lub 4-6 razy dz. po 50 ml; nie­mowlęta ważące 3-4 kg - 1 łyżeczka, 5-6 kg - 7-8 ml, 7-8 kg - 10 11 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 12,8-14 ml, 15-20 kg - 21-28,5 ml, 25-30 kg - 35-42 ml, 35-40 kg - 50-57 ml, 45-50 kg - 64-71 ml, 3-4 razy dz. Obowiązuje zasada: często, ale mało!. Ekstrakt: 4 łyżki kwiatów, liści lub ziela zalać 1 szkl. wody; gotować 5 minut; odstawić na 20 minut; przecedzić; dodać 3 łyżki miodu, wymieszać. Zażywać 6 razy dz. po 2 łyżki. Nalewka pierwiosnkowa - Tinctura Primulae: pół szkl. kwiatów lub ziela (liści) zalać 350 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 4-6 razy w ciągu doby po pół łyżeczki; dzieci - 20 kropli 4-6 razy w ciągu doby w mleku lub w miodzie. Intrakt pierwiosnkowy - Intractum Primulae: pół szkl. świeżego ziela, kwiatów lub liści (po ich zmieleniu) zalać 350 ml alkoholu 40-60% o temp. 70-75°C; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Alkoholatura zimna: pół szkl. świeżego ziela lub liści zalać 350 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Alkoholmel Primulae: do 100 ml wyciągu alkoholowego wlać 100 ml miodu, wsypać szczyptę cynamonu lub wanilii i można dodać sok z cytryny do smaku. Zażywać 4-6 razy w ciągu doby po 1-2 łyżeczki; dzieci - 1 ły­żeczka 4 razy dz. Proszek pierwiosnkowy - Pulvis Primulae: suche liście lub ziele zmielić w młynku do kawy na drobniutki proszek. Zażywać 3 razy dz. po pół łyżeczki do herbaty; dobrze popić. Przd zażyciem warto zmieszać z miodem (na każdą łyżeczkę proszku dać 1 łyżkę miodu i 10 kropli wódki lub gliceryny, wymieszać; zażywać 3 razy dz. po pół łyżki). Sok pierwiosnkowy - Succus Primulae: świeże ziele lub liście pie­rwiosnka zmielić przez maszynkę do mięsa, zalać wodą przegotowana do połowy (na każdą 1 szkl. masy roślinnej 100 ml wody); odstawić pod przykryciem na 6 godzin, przecedzić. Pozostałą nam masę roślinna nie wyrzucać lecz przepuścić przez sokowirówkę. Oba wyciągi połączyć ze sobą. Na każde 100 ml soku dać 100 ml cukru, 200 ml miodu lub 100 ml alkoholu 40-70%, wymieszać. Sam, czysty sok zażywa się 4 razy dz. po 2-3 łyżki, natomiast zacukrowany lub z alkoholem po 1 łyżce 3-4 razy dz. Przetwory przechowywać w lodówce. Można je zapasteryzować przez 20 min. w temp. 80o C. Rp. Nalewka pierwiosnkowa - 10 ml Nalewka lipowa - 10 ml Nalewka jałowcowa - 10 ml Nalewka anyżkowa - 10 ml Nalewka tymiankowa - 10 ml Nalewka lawendowa lub hyzopowa - 10 ml Gliceryna - 30 g Miód naturalny - 50 ml Składniki wymieszać. Zażywać 4 razy dz. po pół łyżeczki. Dzieciom podawać w mleku z miodem. Wskazania: kaszel, stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego, przeziębienie, choroby zakaźne. Rp. Ziele (kwiat, liść) pierwiosnka - 1 łyżka Kwiat bzu czarnego - 1 łyżka Kwiat lipy - 1 łyżka Gałązki, igliwie sosny, modrzewia lub świerku - 1 łyżka Kwiatostan kocanki - 1 łyżka Porost islandzki - 1 łyżka Owoc anyżku - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Ziele lebiodki - 1 łyżka Kłącze lub ziele prawoślazu - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i dawkować jak napar z pierwiosnka. Wskazania: nieżyty układu oddechowego, gorączka, przeziębienie, choroby zakaźne, zaburzenia trawienia, kaszel. Pięciornik gęsi (srebrnik) - Potentilla anserina (Rosaceae). Opis. Bylina dorastająca do 45 cm dł.; pęd główny krótki, z zakorzenia­jącymi się w węzłach, długimi, cienkimi rozłogami; liście spodem srebrzy­ste owłosione, przerywano nieparzystopierzaste; odcinki liściowe pedlugowate, wcinano-ząbkowane; kwiaty na długich szypułkach; płatki korony żółte, błyszczące; owoc - orzeszek. Kwitnie od maja do sierpnia. Rośnie na łąkach, nad brzegami wód, na przydrożach, na ugorach, na nieużywa­nych pastwiskach; lubi gleby wilgotne, gliniaste, zasobne w azot; roślina pospolita. Surowiec. Surowcem jest ziele srebrnika - Herba Potentillae anserinae seu Folium et Herba Anserinae. Ziele lub same liście zbiera się w maju, w czerwcu i w lipcu, a następnie suszy w temp, do 40o C. Ziele srebrnika można kupić w aptekach i w sklepach zielarskich. Skład chemiczny. Srebrnik zawiera garbniki - do 6%, flawonoidy, żywice, kwasy organiczne, cholinę, wit. C - 80-100 mg/100 g, śluzy i inne substa­ncje nie poznane. Działanie. Srebrnik działa przeciwbiegunkowo, przeciwzapalnie, antyseptycznie, ściągająco, przeciwkrwotocznie, moczopędnie, żółciopędnie, rozkurczowo i przeciwkaszlowo; reguluje wypróżnienia i krwawienia miesiączkowe oraz przemianę materii; „czyści krew”. Wskazania: nieżyt jelit i żołądka, niestrawność, zaburzenia trawienia, choroba wrzodowa, kaszel, krztusiec, choroby skórne i zakaźne, nieregularne i nadmierne krwawienia miesiączkowe, upławy, brak apetytu. Napar: 2 łyżki suszu zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić kilka razy dz. po 1 szkl.; niemowlęta ważące 3-4 kg -9-11 ml, 5-6 kg - 14-17 ml, 7-8 kg - 20-23 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 25-28 ml, 15-20 kg - 42-57 ml, 25-30 kg - 71-85 ml, 35-40 kg - 100-115 ml, 45-50 kg - 130-150 ml, 3-4 razy dz. Odwar: 2 łyżki liści lub ziela gotować w 1 szkl. wody przez 5 minut; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić jak napar. Nalewka srebrnikowa - Tinctura Anserinae: 1 szkl. liści lub ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przeflltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5 ml. Schorzałe miejsca (trądziki, pryszcze, łojotok, łojotokowe zapalenie skóry, rany, oparzenia, owrzodzenia, liszaje, ropnie, nadżerki, odparzenia, pleśniawki, zajady, afty i t.d.) pędzlować lub przemywać nalewką 6 razy w ciągu doby. Mocnym odwarem (2 łyżki suszu na 1 szkl. wody) płukać jamę ustną przy stanach zapalnych i założeniowych (ropnych) oraz profilaktycznie 4-6 razy w ciągu dnia. Stosować też do przepłukiwania i nasiadówek przy schorzeniach narządów płciowych. W chorobach oczu (stany zapalne, zakażeniowe, łzawienie, światłowstręt, opuchnięcie, przemęczenie, pieczenie) stosować 15 minutowe (co 5 minut zmieniane) okłady z naparu 3 razy w ciągu doby (+ wszystkie witaminy! lub preparat mineralno-witaminowy). Rp. Ziele srebrnika - 1 łyżka Kwiat rumianku - 1 łyżka Kwiat (ziele) wrzosu - 1 łyżka Kwiat lipy - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i dawkować jak napar srebrnikowy. Wskazania: zaburzenia trawienia (w tym także u niemowląt), kaszel, przeziębienie, chcroby zakaźne, nieżyt jelit l żcłąaka. Rp. Ziele srebrnika - 1 łyżka Ziele dziurawca - 1 łyżka Ziele lub sam kwiat krwawnika - 1 łyżka Kwiat rumianku - 1 łyżka Ziele mięty - 1 łyżka Ziele ruty - 1 łyżka Liść rozmarynu - 1 łyżka Ziele hyzopu - 1 łyżka Liść yelisy - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Kłącze tataraku - 1 łyżka Wymieszać bardzo starannie. Przyrządzić i dawkować jak napar srebrnikowy. Mieszanka bardzo cenna. Wskazania: niedostateczne, zaburzenie w wydzielaniu i zastoje żółci, kamica żółciowe, niewydolność i zapalenie wątroby, bóle wątroby, pęcherzyk l trzustki, stany zapalne żołądka i jelit, biegunka, niestrawność, zaburzenia trswienia, brak apetytu, osłabienie, choroby skórne i zakaźne, bóle brzucha, stany zapalne i zakażenicwe układu oddechowego, kaszel, przeziębienie, zaburzenia hormonalne l przemiany materii. Pięciornik kurze ziele - Potentilla erecta (Rosaceae). Opis. Pięciornika kurze ziele (Potentilla tormentilla, Tormentilla erecta, Tormentilla officinalis, Potentilla silvestris) - roślina wieloletnia dorastająca do 30 cm wys.; kłącze grube, walcowate, wewnątrz czerwanawe; łodyga łukowato wznosząca się lub prosta; liście odziomkowe i łodygowe trójlistkowe; listki przylegające owłosione, podłużnie klinowate, głęboko wclnanopiłkowane, z wierzchu ciemnozielone, pod spodem jasnozielone; przylistki duże, dłoniasto trzy - pięć razy wcięte; kwiaty złocistożółte; korona pięciopłatkowa; owoc - niełupka. Kwitnie od kwietnia do września. Rośnie w lasach, w zaroślach, na łąkach, na polanach; lubi gleby wilgotne i kwaśne; roślina pospolita w całym kraju. Surowiec. Będziemy wykorzystywać kłącze i ziele - Rhizoma et Herba Tormentillae. Rhizoma, Tinctura et Unguentum (maść) Tormentillae (Tormentiol) - w wolnej sprzedaży w aptekach i w sklepach zielarskich, FP I,II,III,IV i V. Ziele zbiera się przed lub w czasie kwitnienia; suszy w temp. do 40o C. Kłącza wykopuje się w jesieni, wiosną lub przed kwitnięciem rośliny, szybko myje pod bieżącą wodą, kroi i suszy w otwartym piekarniku ogrza­nym do temp. 60o C. Skład chemiczny. W surowcach znajdują sję garbniki katechinowe - do 15%, kw. elagowy, glukozyd - tormentiozyd, kw. chinowy, tormantol, termentylina, flobafeny, żywice, woski, gumy roślinne, flawonoidy, sole, witaminy. Działanie. Wyciągi z surowców działają wybitnie ściągająco, antyseptycznie, przeclwkrwotocznie, przeciwzapalnie i ochronnie w stosunku do miąższu wątroby. Wskazania: biegunka, nicstrawność, stany zapalne przewodu pokarmowego, choroba wrzodowa, zaburzenia trawienia, choroby wątroby, hemoroidy. Zewnętrznie (kąpiele, płukanki, nasiadówki, okłady, przemywania, smarowanie maścią, przysypki; jednocześnie pić napar lub odwar!): rany, otarcia naskórka, oparzenia, odparzenia, mokre wypryski, owrzodzenia, nadżerki, ropnie, pryszcze, trądziki, łojotok, łupież tłusty, przetłuszczające się włosy, stany zapalne i zakażeniowe spojówek i gałki ocznej, łzawienie, pieczenie oczu, stany zapalne i zakażeniowe gardła i jamy ustnej oraz narządów płciowych (pochwy, warg stromowych). Przy hemoroidach, parciu na kał przy niestrawności i biegunce, stanach zapalnych jelita grubego i odbytu - stosować wlewy doodbytnicze przy pomocy gruszki gumowej z odwaru w ilości 100-200 ml i o temp. 38o C. Napar: 2 łyżki ziela zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 1 łyżeczka płynu, 5-6 kg - 2 łyżeczki, 7-8 kg - 1 łyżka płynu 3-4 razy dz.; dzieci ważące 10-15 kg - 2 łyżki, 20-25 kg - 42-53 ml, 30-35 kg - 64-75 ml, 40-45 kg - 85-96 ml, 50-55 kg - 107-117 ml, 4 razy dz. W ostrych stanach zażywać częściej. Odwar: 2 łyżki kłączy lub ziela zalać 2 szkl. wody; gotować 10 minut; odstawić na 20 minut; uzupełnić brakującą ilość wody. Pić jak napar. Nalewka pięciornikowa - Tinctura Tormentillae (tormentiolówka): pół szkl. kłączy lub ziela zalać 250 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiItrować. Zażywać 3 razy dz. po 5 ml lub stosować zewnętrznie. Do płukania: 1 łyżka płynu na 200 ml wody przeg. Ekstrakt tormentiolowy: pół szkl. kłączy świeżych lub suchych zalać 100 ml wódki lub spirytusu; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać 3 razy dz. po pół łyżeczki lub stosować do pędzlowanla chorych miejsc, np. opryszczek, zajadów, aft i in. wyżej wymienionych. Proszek tormentiolowy - Pulvis Tormentillae: suche kłącze zmielić na pył. Zażywać 3-4 razy dz. po pół łyżeczki; dobrze popić. Stosować jak zasypkę na rany i sączące schorzenia skórne. Można wymieszać z zasypką Linomag lub Alantan (0,5 cz. proszku na 1 cz. zasypki). Miejsca nadmiernie pocące się przemywać odwarem lub nalewką tormentiolową. Maść tormentiolowa - Ung. Tormentillae. Składniki: - 1 łyżka (15 ml) ekstraktu tormentiolowego; - 1 łyżka gliceryny; - 60 g maści lub kremu Linomag, albo lanoliny, euceryny (krem Nivea), wazeliny. Sposób przyrządzenia. Do moździerza włożyć podłoże maściowe i podgrzewać we wrzącej wodzie lub na gorącej maszynce elektrycznej. Gdy podłoże zmięKnle wlać do niego ekstrakt tormentiolowy wymieszany z gliceryną; składniki ucierać aż do połączenia. Maść przelać do pojemnika oznaczo­nego etykietką i przenieść do zimnego miejsca. Chorobowe zmiany smarować 2-3 razy dz. Można zmieszać z maścią nagletkową i arnlkową. Galaretka tormentiolowa: 1 łyżkę żelatyny spożywczej zalać 350 ml wrzącej wody i gotować stale mieszając do całkowitego rozpuszczenia się żelatyny; gdy tak się stanie do żelatyny wlać 2 łyżki gliceryny, 2 łyżki nalewki tormentiolowej (1 łyżkę ekstraktu) i wsypać 6 łyżek suchych kłączy kurzego ziela; pogotować 1-2 minuty i całość przelać do słoiczka, po czym zakręcić i przenieść do zimnego miejsca, aby się zastygła. Kłącze opadnie na dno słoika, a substancje w nim zawarte przejdą do galaretki. Lek zażywać 3-4 razy dz. przy chorobie wrzodowej żołądka lub dwunastnicy, przy krwotokach z przewodu pokarmowego, niestrawności i ostrych biegunkach oraz hemoroidach. Galaretka pokrywać też rany. Można stosować na skórę po goleniu oraz do leczenia odleżyn, odparzeń, owrzodzeń. Rp. Kłącze (można je zawsze zastąpić zielem) pięciornika kurzego ziela - 2 łyżki Kwiat nagietka - 1 łyżka Liść babki - 1 łyżka Kwiat rumianku - 1 łyżka Ziele majeranku - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Wymieszać i przyrządzić oraz pić jak napar z kurzego ziela. Wskazania: biegunka, niestrawność, zaburzenia trawienia, bóle brzucha, stany zapalne i zakażeniowe układu pokarmowego. Rp. Nalewka tormentiolowa - 10 ml Nalewka z arniki - 10 ml Nalewka z ruty - 10 ml Nalewka z liści kasztanowca - 1 łyżka Nalewka z nawłoci - 10 ml Wymieszać. Zażywać 3 razy dz, po pół łyżeczki i jednocześnie stosować zewnętrznie. Wskazania: krwawe wybroczyny podskórne (plamice) powstałe w wyniku pękania i przepuszczalności naczyń krwionośnych, teleangiektazje, żylaki, trądzik różowaty i młodzieńczy, alergie, stany zapalne skóry, wybroczyny na siatkówce, zapalenie tęczówki, spojówek i naczyniówki, nadciśnienie, choroby wątroby i pęcherzyka żółciowego, zastoje krwi i limfy, miażdżyca. Zażywać przez conajmnlej 30 dni. Równocześnie pić napar ze skrzypu i zażywać preparat mineralno- witaminowy. Podbiał pospolity - Tussilago farfara (Compositae). Opis. Roślina wieloletnia dorastająca do 30-40 cm wys.; kłącze długie, grube, rozgałęzione; pęd kwiatonośny pokryty łuskami, początkowo zielonawymi, potem czerwonawymi, pojawia się wczesną wiosną (marzec-kwiecień) przed rozwojem liści; koszyczek kwiatostanowy żółty, pachnący, zamyka­jący się na noc, w dni zimne i przed deszczem, szybko przekwitający; liście okrągławosercowate, długoogonkowe, brzegiem nierówno ząbkowane; pędy kwiatonośne i blaszki liściowe od spodu pokryte pajęczynowatymi włoskami; owoc - niełupka z puchem kielichowym. Rośnie na rumowiskach, na ugorach, na przydrożach, na budowach, na świeżych usypiskach ziemi, przy wykopach długo trwających; lubi gleby świeżo usypane, gliniaste, wapienne, niekiedy kamieniste; stanowiska dobrze nasłonecznione z niską roślinnością. Roślina pospolita, często występuje masowo. Surowiec. Surowcem jest kwiat (koszyczek), łącznie z szypułką, oraz liść, rzadziej kwiat z kłączem - Flos (Anthodium), los cum Rhizomun et Folium Farfarae seu TussRaglnis (farfarae) - FP I, II, III, IV et V. Succus et Folium Farfarae - w wolnej sprzedaży w aptekach i w sklepach zielarskich. Kwiaty bez lub wraz z kłączem zbiera się w I fazie rozkwitu; liście pozyskuje się od maja do lipca. Surowce suszy się w temp. 20-40o C. Skład chemiczny. Liście, kłącza i kwiaty zawierają śluzy - do 8%, garbniki - do 18%, olejek eteryczny, flawonoidy, sole mineralne (dużo cynku, manganu i potasu), goryczkę - tussilaginę, sterole, kwasy, karotenoidy, witaminy, cholinę, alkaloidy i in. Działanie. Podbiał to cenna roślina zielarska, w którą warto się zaopatrzyć. Wyciągi z surowców działają przeciwkaszlowo, wykrztuśnie, przeciwpodrażnieniowo (powlekająco), przeciwzapalnie, rozmiękczająco, antyseptycznie, rozkurczowo, żółciopędnie, moczopędnie, słabo napotnie i przeciwgorączkowo, odtruwająco i uspokajająco; pobudza wydzielanie soków trawiennych; reguluje wypróżniania. Wskazania: kaszel, krzemica, rozedma płuc, astma, stany zapalne i zakażeniowe gardła, krtani, tchawicy, oskrzeli i płuc, przeziębienie, choroby alergiczne objawiające się nieżytem układu oddechowego, choroby zakaźne (grypa, angina, krztusiec itd.), zaparcia, choroba wrzodowa, zażywanie salicylanów, stany zapalne przewodu pokarmowego, nieżyt jelit, wzdęcia, niestrawność, choroby skórne, nieżyt żołądka. Napar: 2 łyżki liści, kwiatów i (lub) kłączy zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4-6 razy dz. po 50 ml (w nieżytach układu oddechowego, kaszlu) lub 3-4 razy dz. po 150-200 ml. Niemowlęta ważące 3-4 kg - 2-2,8 ml, 5-6 kg - 3,5-4 ml, 7-8 kg - 5-5,7 ml, 4-5 razy w ciągu doby. Dzieci ważące 9-10 kg - 6-7 ml, 15-20 kg -10,7-14 ml, 25-30 kg - 17,8-21 ml, 35-40 kg - 25-28,5 ml, 45-50 kg -32-35,7 ml, 4-6 razy dziennie. Alkoholatura zimna: pół szkl. zmielonych kwiatów lub liści zalać 300 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5 ml lub 6 razy dz. po pół łyżeczki (2,5 ml). Dzieci ważące 15-20 kg -1-1,4 ml, 25-30 kg - 1,7-2,1 ml, 35-40 kg - 2,8-2,5 ml, 45-50 kg –3,2-3,5 ml, 3-4 razy dz. lub połowę powyższych dawek 6 razy dz. Nalewka podbiałowa (podbiałówka) - Tinctura Farfarae: pół szkl. suchych kwiatów samych lub z kłączami, albo też liści zalać 400 ml wódki lub wina białego; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak alkoholaturę. Dawki wina podbiałowego można zwiększyć o 50%. Intrakt podbiałowy - Intractum Tussilaginis: pół szkl. świeżych liści lub kwiatów zalać- 400 ml alkoholu 40-60% o temp. wrzenia, odstawić na 10 dni; przefiltrować. Zażywać jak alkoholaturę. Alkoholmel Tussilaginis: do 100 ml wyciągu alkoholowego z podbiału wlać 100 ml miodu, wsypać pół łyżeczki cynamonu lub wanilii, albo też imbiru; wymieszać. Przechowywać w zimnym miejscu. Zażywać 4-6 razy dz. po 1 łyżce (nieżyty układu oddechowego, kaszel, przeziębienie) lub 2 - 3 razy dz. po 1 łyżce. Dzieci - 1-2 łyżeczki leku 4-6 razy dz. lub rzadziej. Sok podbiałowy - Succus Farfarae: świeże liście podbiału przepuścić przez sokowirówkę w celu otrzymania soku. Można też inaczej: świeże liście podbiału przemielić przez maszynkę do mięsa i zalać wodą przegotowaną do połowy (na 1 szkl, zmielonych liści dać pół szkl. wody; przykryć i odstawić na 6-8 godzin, po czym przecedzić. Masę roślinną nie wyrzucać, lecz przepuścić przez sokowirówkę. Oba wyciągi połączyć. Sok zażywać 4— 6 razy dz. po 2 łyżki. Przechowywać w lodówce, nie dłużej jednak jak 5 dni. Można go zakonserwować poprzez: zalanie alkoholem 40-70% (100 ml na 100 ml), winem białym lub czerwonym (100 ml soku na 300 ml wina), gliceryną (100 ml na 100 ml), miodem (200 ml miodu na 100 ml soku) lub zasypanie cukrem (200 ml cukru na 100 ml soku). Sok stabilizowany gliceryną zażywa się 4 razy dz. po pół łyżeczki (działa łagodnie przeczyszczające co jest dla wielu osób wadą tego przetworu, dla innych natomiast wskazanym dodatkowym skutkiem leczniczym), pozostałe przetwory zażywa się 4 razy dz. po 10 ml lub 6 razy dz. po pół łyżeczki. Rp. Liść (kwiat) podbiału - 2 łyżki Igliwie (gałązki) sosny, świerku, jodły lub modrzewia - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Kwiat lawendy - 1 łyżka Porost islandzki - 1 łyżka Kwiat lipy - 1 łyżka Kwiat dziewanny - 1 łyżka Kwiat bzu czarnego - 1 łyżka Kwiat lub ziele wrzosu - 1 łyżka Ziele majeranku - 1 łyżka Składniki wymieszać. Przyrządzić i dawkować jak napar podbiałowy. Wskazania: stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego, kaszel, choroby zakaźne, przeziębienie, gorączka, zaburzenia trawienia, astma, katar sienny. Rp. Wyciąg alkoholowy z podbiału - 10 ml Nalewka arnikowa - 10 ml Nalewka szałwiowa - 10 ml Nalewka anyżowa - 10 ml Nalewka tymiankowa - 10 ml Nalewka pierwiosnkowa - 10 ml Nalewka melisowa - 10 ml Nalewka mydlnicowa - 10 ml Nalewka arcydzięglowa - 10 ml Nalewka tatarakowa - 10 ml Miód - 100 ml Składniki wymieszać bardzo starannie. Zażywać 4 razy dz, po 1 łyżeczce lub 6 razy dz. po pół łyżeczki, Wskazania: nieżyty układu oddechowego, kaszel, przeziębienie, choroby zakaźne, wyczerpanie nerwowe, lęki, bezsenność, stres. W przypadku bezsenności i chorób nerwowych zażywać 2-3 razy dz. po 1 łyżce leku. Rp. Wyciąg alkoholowy podbiałowy - 10 ml Wyciąg alkoholowy z anyżu - 10 ml Odwar z korzenia żywokostu - 50 ml Sok z cytryny - 30 ml Miód - 100 ml Wymieszać. Zażywać kilka razy dz. po 1 łyżce. Dzieci - 2 łyżeczki leku 4-5 razy dz. Wskazania: patrz wyżej. Rp. Liść lub kwiat podbiału - 1 łyżka Liść babki - 1 łyżka Siemię lniane - 1 łyżka Liść szałwii - 1 łyżka Liść mięty - 1 łyżka Ziele lebiodki - 1 łyżka Kwiat bławatka lub innego chabra - 1 łyżka Korzeń babki - 1 łyżka Kwiat czarnej malwy lub ślazu - 1 łyżka Ziele fiołka tr. - 1 łyżka Porost islandzki - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i pić jak napar podbiałowy. Wskazania: kaszel, stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego, choroba wrzodowa, zaparcia, nieżyty jelit i żołądka, niestrawność, zaburzenia trawienia, skurcze jelit i żołądka, przeziębienie, choroby skórne i zakaźne, skąpomocz stany zapalne układu moczowego, kamica moczowa; do okładów na chore oczy. Pokrzywa zwyczajna - Urtica dioica i pokrzywa żegawka - Urtica urens (Urticaceae). Opis. 1). Pokrzywa zwyczajna - bylina dorastająca do 150 cm wys.; łodyga prosta, sztywna, podobnie jak liście - parząca, pokryta gruczołowatymi włoskami zawierającym kw. mrówkowy; liście na długich ogonkach, podługojajowate, brzegiem grubo ząbkowane, od spodu jaśniejsze; ulistnienie równoległe-krzyżowe; kwiaty żeńskie o 1 słupku i czterodziałkowym okwiecie, zebrane w zwisające kwiatostany groniaste; owoc - orzeszek. Kwitnie od czerwca do października. Roślina pospolita w całej Polsce, często występująca masowo; lubi gleby wilgotne, bogate w azot, przepuszczalne; rośnie w lasach, na ich skrajach, na polanach, ne obrzeżech łąk, w zaroślach, nad rzekami i zarośniętymi brzegami źródeł, na rumowiskach i na przydrożach. 2). Pokrzywa żegawka - roślina Jednoroczna dorastająca do 60 cm wys.; liście jajowate, brzegiem wcinano-ząbkowane; ulistnienie skrętoległe-krzyżowe; kwiaty pręcikowe i słupkowe zwieszne w kwiatostanach, krótszych od ogonków liściowych. Kwitnie od maja do października. Pospolita w całym kraju; rośnie na polach, w ogrodach, na przydrożach, w ziołoroślach, na wilgotnych wzgórzach, w laskach l zaniedbanych, starych sadach. Surowiec. Surowcem jest liść lub całe ziele, albo też kłącze - Folium (FP, I,II,III,IV) vel Herba et Rhizoma cum Radicibus (wraz z korzeniami) Urticae. Cennym surowcem jest młode (zebrane wczesną wiosną, gdy jeszcze nie osiągnęło 20 cm wys) ziele wraz z kłączem i korzeniami - Herba cum Rhizomum et Radicibus Urticae. Succus et Folium Urticae - w wolnej sprzedaży w aptekach i w sklepach zielarskich. Ziele zbiera się do czerwca, w późniejszym okresie pozyskuje się tylko górne części pędów. Liście obrywa się do sierpnia. Wszystkie surowce należy wysuszyć w ciemnym miejscu o temp. do 40o C i zmielone przechowywać w szczelnym opakowaniu. Skład chemiczny. Ziele i liście (kłącze nie zawiera jedynie chlorofilu) zawierają wit, C - 100-270 mg/100 g, karoten - do 20 mg, chlorofil alfa- i beta- 2,5-5%, ksantofll - 0,12%, fitochinony czyli wit. K - 0,64%, sole mineralne (dużo żelaza, wapnia, krzemu, manganu, magnezu, potasu, fosforu i miedzi), acetylocholinę, ryboflawinę, kw. pantotenowy, tiaminę, pirydoksynę, histaminę, kw. mrówkowy, kw. krzemowy, krzemionkę, 2-metyloheptenol, antofen, acetofenon, garbniki, kw. glicerowy i glikolowy, flawonoidy, kw. foliowy i wiele innych. Działanie. Przetwory z pokrzywy (ziele wraz z kłączem działają silniej) zwiększają wydalanie z organizmu mocznika, chlorku sodu i szkodliwych produktów chemicznych zewnątrz- i wewnątrzpochodnych wraz z moczem i potem; ułatwiają trawienie, zmniejszają stężenie glukozy we krwi; zwiększają liczbę krwinek czerwonych i zawartość hemoglobiny we krwi, likwidują niewielkie wiosenne i zimowe hipowitaminozy, ogólnie wzmacniają organizm, zwiększają odporność organizmu na choroby, działają przeciwzapalnie, przeciwkrwotocznie, antyseptycznie, przeciwbiegunkowe, przeciw­reumatycznie, mlekopędnie i przeciwnowotworowo. Pokrzywa reguluje przemianę materii, likwiduje obrzęki, zapobiega powstawaniu kamicy moczowej i żółciowej, zapobiega przedwczesnemu starzeniu się organizmu oraz zastojom żółci i plamom na skórze. Pokrzywa dostarcza m.in. krzemionkę przeciwdziałającą miażdżycy i zmarszczkom (krzemionka zapobiega utracie elastyczności włókien elastynowych i kolagenowych). Wskazania: nadmiar chloru i sodu w organizmie, obrzęki, nadciśnienie, mocznica, skąpomocz, dna, zapalenie i zakażenie nerek oraz dróg moczowych, kamica moczowa, krwiomocz, cukromocz i białkomocz, cukrzyca, białe upławy, nadczynność tarczycy, zaburzenia czynności jajników, zapalenie przydatków, zaburzenia miesiączkowanie, przedłużające się, nieregularne i bolesne miesiączkowanie połączone z upławami (kłącze i ziele pokrzywy + ziele glistnika + korzeń arcydzięgla + ziele skrzypu + ziele piołunu + korzeń żywokostu + kwiat nagietka + liść kasztanowca + ziele lub kwiat wrotyczu + liść melisy + liść mięty + ziele tymianku - w równych częściach; 2 łyżki mieszanki na 1 szkl, wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić: pić 3 razy dz. po 200 ml), osłabienie pomiesiączkowe, stan przedmiesiączkowy (kłącze + ziele pokrzywy + kora, liść lub kwiat kaliny + ziele glistnika - w równych częściach; 2 łyżki, mieszanki na 1 szkl. wrzątku, zagotować i odstawić na 30 minut; przecedzić; pić 3 razy dz. po 100-150 ml), bladość, okres po- i przekwitania, miażdżyca, pękanie naczyń krwionośnych, niedokrwistość, częste omdlenia (napar z ziela pokrzywy i jednoczesne zażywanie nalewki arnikowej - 20 kr. 3 razy dz.), choroby zakaźne i skórne, prze ziębienie, rak, reumatyzm, artretyzm, choroby układu oddechowego, zaburzenia trawienia, biegunka, choroby wątroby, śledziony, trzustki, pęcherzyka żółciowego i żołądka, laktacja, choroby włosów, nieżyt jelit, zaparcia, zatrucia, zaburzenia metaboliczne. Zewnętrznie (płukanki, wcieranie, przemywanie, maseczki, okłedy i jednoczesne doustne stosowanie wyciągów z pokrzywy): trądziki, owrzodzenia, łojotok, pryszcze różnego pochodzenia, rany, otarcia naskórka, ropnie, stany zapalne skóry i narządów płciowych, wypadanie włosów, łupież tłusty, brak połysku, puszystości, łamliwość i rozdwajanie się włosów, opryszczki, operzenia, liszaje, wypryski. Napar: 2 łyżki kłączy, ziela lub liści zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 8-10 ml, 5-6 kg - 14-17 ml, 7-8 kg - 20-22 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 25-28 ml, 15-20 kg - 43-57 ml, 25-30 kg -71-86 ml, 35-40 kg - 100-114 ml, 3-4 razy dz. Macerat: 4 łyżki świeżego zmielonego ziela lub liści zalać 1 szkl, wody o temp. pokojowej; wytrawiać 6-8 godzin; przecedzić; pić jak napar. Odwar: 3 łyżki kłączy wraz z zielem zalać 2 szkl. wody; gotować 5 minut; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić jak napar. Sok pokrzywowy - Succus Urticae: świeże ziele i (lub) liście zmielić maszynką do mięsa i zalać wodą przegotowaną do połowy; przykryć i odstawić na 8 godzin; przecedzić. Masę roślinną nie wyrzucać lecz przepuścić jeszcze przez sokowirówkę. Oba wyciągi połączyć. Przechowywać w lodówce nie dłużej jednak jak 5 dni. Zażywać 4 razy dz. po 2 łyżki. Sok można zakonserwować poprzez zalanie: alkoholem 40-60% (100 ml na 100 ml), winem białym lub czerwonym (100 ml soku na 200 ml wina), glice­ryną (100 ml na 100 ml), miodem (100 ml soku na 200 ml miodu) lub zasypanie cukrem (200 ml cukru na 100 ml soku). Tak zakonserwowany sok zażywać 4 razy dz. po 1 łyżce. Ekstrakt pokrzywowy: do 1 szkl. suchych lub świeżych, zmielonych liści, albo ziela wraz z kłączem wlać 100 ml alkoholu 40-70% lub gliceryny; wytrawiać 7 dni; przeflltrować. Wyciąg wydusić z masy roślinnej. Zażywać 3-4 razy dz. po pół łyżeczki. Schorzałe miejsca pędzlować kilka razy dziennie. Olej pokrzywowy - Oleum Urticae: pół szkl. świeżego lub suchego ziela albo liści zalać 100 ml oleju o temp. 60o C; wytrawiać 7 dni; przefiltrować. Zażywać 3 razy dz. po 1 łyżce lub stosować zewnętrznie do: kąpieli olejowych włosów (w przypadku suchości, łupieżu, rozdwajania i łamliwości, wypadania, braku połysku, zniszczenia zabiegami fryzjerskimi oraz w celach profilaktycznych, aby wzmocnić i odżywić włosy), do maseczek olejowych na skórę (płachty gazy zmoczyć w oleju i nałożyć na skórę: twarz, szyję czy dekolt; trzymać 40 minut, zdjąć, po czym zastosować masażo-wcieranie oleju pokrzywowego, nadmiar zetrzeć delikatnie watką; maseczka daje znakomite efekty w przypadku skóry suchej, zniszczonej, pomarszczonej, pokrytej wągrami i ogniskami zapalnymi, pryszczami i rozpadlinami, w przypadku skóry bladej i z plamami; stosować też profilaktycznie jako kurację odmładzającą oraz przeciwtrądzikową), do okładów na chore, spękane i spierzchnięte wargi oraz na rany, ropnie, nadżerki, owrzodzenia, oparzenia, otarcia naskórka i in.; do natłuszczania warg i skóry zamiast używania kremów; do oczyszczania skóry jako olejowe mleczko kosmetyczne, oraz do wcierania i kąpieli dłoni i stóp zrogowaciałych i spękanych. Olej pokrzywowy można mieszać też z innymi olejami ziołowymi i podobnie stosować, np. z olejem morszczynowym, nagietkowym, arnikowym, żywokostowym. Nalewka pokrzywowa - Tinctura Urticae: pół szkl. ziela, liści lub kłączy zalać 300 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5 ml. Alkoholatura zimna: pół szkl. świeżego i zmielonego ziela lub kłącza zalać 300 ml alkoholu o temp. pokojowej; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5 ml. Alkoholmel Urticae: do 100 ml wyciągu alkoholowego z pokrzywy wlać 100 ml miodu; wymieszać. Zażywać 3-4 razy dz, po 1 łyżce. Miód pokrzywowy - Mel Urticae: na każdą łyżeczkę zmielonej pokrzywy dać 1 łyżkę miodu i 10 kropli wódki lub gliceryny, wymieszać; odstawić na 3 dni; zażywać 3 razy dz. po 1 łyżce. Przed zażyciem lek wymieszać. Proszek pokrzywowy - Pulvis Urticae: suche liście lub ziele zmielić w młynku do kawy na pył. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 płyskiej łyżeczce; dobrze popić. Rp. Maść pokrzywowa - Unguentum Urticae. Składniki: - 1 łyżka ekstraktu pokrzywowego glicerynowego lub 1 łyżka oleju pokrzywowego - 1 łyżka nalewki pokrzywowej (lub intraktu) - 1 opak. 50 g (ml) kremu Nivea - 2 łyżki kremu lub maści Linomag, albo maści allantoinowej lub nagietkowej. - 4 krople olejku lawendowego lub różanego Sposób przyrządzenia. Do moździerza umieszczonego na gorącej maszynce elektrycznej lub w gorącej wodzie włożyć podłoże maściowe (krem i maście); gdy ulegnie ono rozpuszczeniu wlać do niego olej lub ekstrakt glicerynowy – pokrzywowy, potem nalewkę pokrzywową; składniki ucierać aż utworzą jednolitą masę. Ciepły krem przenieść do odpowiedniego pojemnika i zimnego miejsca. Stosować do pielęgnowania wszystkich rodzajów skóry. Krem działa odżywczo, przeciwzapalnle, antyseptycznie, wygładzająco, regenerująco i przeciwzmarszczkowo. Dobrze natłuszcza i nawilża wargi oraz skórę. Zapobiega wągrom, czyli zaskórnikom. Wyciągi alkoholowe z pokrzywy można wcierać we włosy w celach pielę­gnacyjnych (co 2 dni przez 2 tygodnie, potem przerwa). Włosy płukać w naparze lub w odwarze, albo też w rozcieńczonych wyciągach alkoholowych (1 łyżka wyciągu na 2 szkl. wody). Połonicznik nagi - Herniara glabra i połonicznik kosmaty - Herniara hirsuta (Caryophyllaceae). Opis. Obie rośliny są do siebie podobne. Różnica polega tyłka na tym, że połonicznik kosmaty w przeciwieństwie do połonicznlka nagiego (gła­dkiego), ma łodygę i liście gęsto, odstająco owłosione. Są to rośliny wieloletnie (w mroźne zimy wymarzają) dorastające do 15-20 cm dł,; łodyga leżąca, rozgałęziona, pokryta drobnymi, krótkoogonkowymi, jasnozielonymi, podłużnie eliptycznymi listkami; kwiaty drobne, żółtozielone, umieszczo­ne w kątach liści; owocem jest torebka. Kwitną od czerwca do października. Połoniczniki rosną na łąkach, na polanach, na przydrożach, na pastwiskach; lubią gleby piaszczyste, gliniaste, wapienne. Surowiec. Surowcem jest ziele połonicznlków - Herba Herniarae (FP), które zbiera się od czerwca do września i suszy w temp. do 40o C. Herba Herniarae możne kupić w aptekach i w sklepach zielarskich. Skład chemiczny. Połoniczniki posiadają flawonoidy (flawonole) - 1-2%: rutozyd, hiperozyd, kwercetyna, galaktozyd, arabinozyd i triglukozyd kwercetyny i izoramnetyny (narcyzyna), kumaryny (herniaryna, skopoletyna - 0,2%, umbeliferon), fenolokwasy (kw. kawowy), olejek eteryczny - 0,2%, alkaloidy, saponiny trójterpenowe - 5% (glabrolidy A,B,C, pochodne kwasu gipsogenowego i hydroksymedykagenowego), kw. galakturonowy i in. Działanie. Połoniczniki działają głównie moczopędnie (zwiększają wydalanie jonów chloru i sodu oraz mocznika - wpływ przeciwobrzękowy), przeciwwysiękowo (uszczelniają i wzmacniają błony komórkowe oraz śródbłonki naczyń krwionośnych), rozkurczowo, napotnie, odkażająco na drogi moczowe, rozkruszająco na złogi w drogach moczowych (ułatwiają ich wydalenie w postaci piasku), żółciopędnie, przeciwalergicznie; pobudzają wydzielanie śliny, soku żołądkowego, trzustkowego i jelitowego; odtruwają organizm. Wskazania: skąpomocz, obrzęki, wysięki okołostawowe, reumatyzm, dna, mocznica, kamica moczowa, stany zapalne i zakażeniowe nerek i dróg moczowych, hiperchloremia, hipernatremia, bolesne oddawanie moczu, nieprzyjemne parcie na mocz, zapalenie przydatków, gorączka, choroby skórne, zakaźne i przeziębieniowe, zaburzenia metabolizmu, nadciśnienie, zatrucia, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, wybroczyny na siatkówce, choroby uczuleniowe, choroby wątroby, pęcherzyka i trzustki, stany zapalne przewodu pokarmowego, zaburzenia trawienia. Bardzo korzystnie działa w chorobach skórnych, np. trądzikach. Napar: 2 łyżki ziela zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 100 ml; dzieci ważące 10-15 kg -14-20 ml, 20-25 kg - 28-35 ml, 30-35 kg - 43-50 ml, 40-45 kg T 57-64 ml 4 razy dz. Nalewka: pół szkl. suchego ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 4 razy dz. po 10 ml. Podobnie przyrządza się nalewkę na winie. Przeznaczona jest także do przemywania skóry trądzikowej i łojotokowej (1 łyżka nalewki na 100 ml wody przegotowanej). W chorobach układu moczowego stosować wyciągi wodne z połonicznika. Porost islandzki - Lichen islandicus seu Cetraria islandica (Parmeliaceae). Opis. Porost islandzki, czyli płucnica Islandzka należy do plechowców, czyli do roślin niższych, których ciało nie jest zróżnicowane na wyspecjalizowane organy, typowe dla roślin wyższych. Ta piękna roślina zielarska należy do gromady Lichenophyta (Lichenes) i rośnie stosunkowo często w suchych borach iglastych w górach i na niżu. Porasta ziemię, pnie drzew, skały i głazy. Bardzo pospolicie występuje w krajach północy. W Polsce jest pod częściową ochroną. Porosty są to złożone symbiotyczne organizmy. Plecha porostów składa się z dwóch organizmów: grzyba i glonu, które ze sobą współżyją pod względem fizjologicznym (grzyb dostarcza glonom wody z solami mineralnymi i stanowi zewnętrzną ochronną otoczkę, a glon przeprowadza proces fotosyntezy w wyniku, której powstają głównie cukry i tłuszczowce). Często do plechy porostów dołączają się bakterie azotowe wiążące wolny azot z powietrza, dzięki czemu roślina wytwarza substancje azotowe białkowe i niebiałkowe. Porosty rozmnażają się wegetatywnie przy pomocy soredium (soredia = urwistki) i isydium (izydia). Oba odłamki plechy zawierają obydwa organizmy. Interesująca nas płucnica islandzka ma plechę brunatną lub brunatnozieloną (zależenie od wilgo-tności panującej w środowisku życia rośliny), silnie rozgałęzioną, dichotomicznie powycinaną, spłaszczoną, liśclokształtną, brzegiem nierównomiernie ząbkowaną i o brzegach podwiniętych do wewnątrz, środkowa część plechy przytwierdza się do podłoża dolną powierzchnią, specjalnymi nitkami grzyba - chwytnikami (ryzoidy). Ciało płucnicy jest poplamione na czerwonawo i biało. Jako ciekawostkę podaję, że porosty mają zdolność wytwarzania zarodników w apothekiach czyli w miseczkach (produkuje je część grzybowa). Surowiec. Surowcem jest cała plecha porostu - Thallus Lichenes islandici sive Thallus Cetrariae islandicae. Lichen islandicus (FP IV,V i USL) nożna kupić w aptekach i w sklepach zielarskich. Plechę (Thallus) zbiera się cały rok ze stanu naturalnego w dni suche, po czym suszy w temp. do 60o C i przechowuje w swiatłoszczelnych opakowaniach. Skład chemiczny. Porosty zawierają głównie węglowodany - polisacha­rydy, rzadziej monosacharydy. W dużych ilościach występuje llchenina i izolichenina - substancja pokrew

    Odpowiedzi: 11 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 5/18/2004 8:07:19 PM Liczba szacunów: 0
  • zioła

    Post
    Odżywianie i Odchudzanie

    Macierzanka piaskowa - Thymus serpyllum (Labiatae). Opis. Krzewinka płożąca się po ziemi, gęsto ulistniona; liście równo-wąskolancetowate, najczęściej nagie; kwiatostan główkowaty; kielich od spodu silnie owłosiony, dwuwargowy; korona - różowofioletowa; pręcików 4, dwusilnych. Kwitnie od maja do jesieni. Rośnie w lasach i borach sosnowych, niekiedy na ich skrajach. Lubi gleby suche, piaszczyste, kamieniste; siedlisko dobrze nasłonecznione. Cała roślina pachnie tymiankiem. Surowiec. Surowcem farmakopealnym jest ziele macierzanki -Herba Serpylli (Thymi serpylli), które jest w sprzedaży w sklepach zielarskich (opak. 25 i 50 g). Ziele zbiera się przed, w początkach lub w czasie kwitnienia i suszy w temp. do 40o C. Skład chemiczny. Herba Serpylli zawiera ok. 0,2-0,6% olejku eterycznego, gorycz - serpyllinę, flawonoidy, garbniki - ok. 5%, kwasy organiczne (chinowy, kawowy, chlorogenowy), witaminy (np. C). Wśród flawonoidów możemy znaleźć luteolinę, diosmetynę, apigeninę i skutelareinę; mają one budowę glikozydów. Olejek macierzankowy składa się głównie z cymenu, tymolu, cytrylu i karwakrolu. Działanie. Macierzanka działa wykrztuśnie, odkażająco, przeciwzapalnie, uspokajająco, wiatropędnie, słabo moczopędnie; zwiększa wydzielanie soku żołądkowego, pobudza łaknienie i poprawia trawienie; działa ponadto rozkurczowo i rozgrzewające; upłynnia zalegającą w drogach oddechowych wydzielinę śluzową. Wskazania: chore zatoki, schorzenia układu oddechowego, kaszel, przeziębienie, choroby zakaźne, biegunka, zaburzenia trawienia, zapalenie nerek i pęcherza moczowego, skąpomocz, nieżyt żołądka i jelit, dychawica oskrzelowa (nalewka), osłabienie. Napar: 2 łyżki ziela zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 min.; przecedzić. Pić 4-6 razy dz. po 100 ml; niemowlęta ważące 3-4-5 kg -5-6 ml, 6-7 kg - 7-9 ml, 8-9 kg - 10-12 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 10-15 kg - 15-21 ml, 20-25 kg - 28,5-35,7 ml, 30-35 kg - 42,8-50 ml, 40-45 kg - 57-64 ml, 50-55 kg - 71-78,5 ml 3-4 razy dz. lub częściej. Dawkę można zwiększyć o 50-100%. Nalewka macierzankowa - Tinctura Serpylli: pół szkl. ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5-10 ml. Alkoholmel Serpylli: do 100 ml nalewki wlać 100 ml miodu i sok z cytryny, wymieszać. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżce. Majeranek ogrodowy - Majorana hortensis sive Origanum majorana (Labiatae). Opis. Krzewinka dorastająca do 50 cm wys.; pędy szaro owłosione; kwiaty okółkowe skupione w rodzaj szczytowych kłoskowatych główek; koronę drobna, wargowa, biała lub liliowa. Roślina uprawiana. Kwitnie od lipca do sierpnia. Majeranek wysiewa się w kwietniu (I połowa) do gruntu techniką rzędową. Lubi gleby wilgotne, humusowe, liściaste, o pH 5-5,5 lub 6. Jesienią po zebraniu plonów rozrzucamy obornik i oramy (przekopujemy). Rzędy powinny być od siebie oddalone o 20-25 cm. Zbiór przeprowadza się w czasie kwitnienia rośliny. Rośliny uprawiane w miejscach nasłonecznionych są wartościowsze od roślin rosnących w cieniu. Surowiec. Surowcem jest ziele - Herba Majoranae, które można kupić w sklepach zielarskich i spożywczych. Skład chemiczny. W zielu znajduje się pięknie pachnący olejek eteryczny w ilości 0,7-3%, którego głównym składnikiem jest terpinen, terpineol (alfa i beta) oraz octan linalilu. Ponadto ziele zawiera garbniki - ok. 10%, witaminy (C, B, K, E, A), sole mineralne (tlenek wapnia - 30,5g/kg, potas - 16,1g/kg, sód - 0,62g/kg, pięciotlenek fosforu - 6,4g/kg, żelazo - 200 mg/kg, mangan - 110mg/kg, cynk - 10 mg/kg, miedź - 16,5mg/kg, molibden - 1,94 mg/kg), substancje goryczkowe, fitosterole, pektyny, cukrowce, kwasy organiczne, flawonoidy (diosmetynę, apigeninę). Nośnikiem aromatu jest uwodniony cis-sabinen (dwupierścieniowy terpen z grupy tujanu; tujany to węglowodory). Działanie. Majeranek działa rozgrzewająco, rozkurczowo, odkażająco, przeciwzapalnie, mlekopędnie, lekko przeciwbólowo, lekko uspokajająco, żółciopędnie, wykrztuśnie, moczopędnie, wiatropędnie; upłynnia zalegającą wydzielinę śluzową w drogach oddechowych i ułatwia jej wydalenie, pobudza wydzielanie soku żołądkowego, trzustkowego i jelitowego, a przez to polepsza trawienie i ułatwia przyswojenie mleczka pokarmowego, przywraca prawidłową perystaltykę jelit, znosi nadmierną fermentację jelitową, reguluje wypróżnienia. Wskazania: wszelkiego rodzaju zaburzenia trawienne i dolegliwości przewodu pokarmowego (wzdęcia, burczenie i przelewanie w kiszkach, uczucie pełności w brzuchu, nudności, bóle brzucha, wymioty, biegunka, niestrawność, odbijanie, przejedzenie, sprue, skurcze mięśni gładkich przewodu pokarmowego, zaparcia), brak apetytu, obfity i (lub) tłusty posiłek, nieprzyjemny zapach z ust wydobywający się w rzeczywistości z jelit, laktacja, nieżyty układu oddechowego, kaszel, choroby zakaźne, przeziębienie, choroby skórne (uregulowanie trawienia ma duże znaczenie w leczeniu schorzeń dermatologicznych, podobnie jak i przemiany materii czy odtrucie organizmu), kamica moczowa i żółciowa, skąpomocz, choroby wątroby i trzustki. Napar: 2 łyżki ziela zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 min.; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. pc 200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 8,5-11 ml, 5-6 kg - 14-17 ml, 7-8 kg - 20-22,8 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 25,7-28,5 ml, 11-15 kg - 31-42,8 ml, 16-20 kg - 45-57 ml, 21-25 kg - 60-71 ml, 26-30 kg - 74-85,7 ml, 31-35 kg - 88,5-100 ml, 36-40 kg - 102,0-114 ml, 41-45 kg - 117-128,5 ml, 3-4 razy dziennie lub częściej. Nalewka majerankowa (majerankówka) - Tinctura Majoranae: pół szkl. zioła zalać 250 ml wódki; wytrawiać 14 dni: przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 10 ml. Nalewką przemywać: owrzodzenia, czyraki, pryszcze, nadżerki, zmiany sączące, opryszczki, wypryski, odparzenia, oparzenia, rany i skórę łojotokową. Olej majerankowy - Oleum Majoranae: pół szkl. ziela zalać 150 ml oleju o temp. 50-60o C; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 2 razy dz. po 1-2 łyżki przy niedostatecznym wydzielaniu żółci, kamicy żółciowej, zastojach żółci, wzdęciach, w celu pobudzenia apetytu i trawienia oraz przy zaparciach (2-3 łyżki); do oczyszczania skóry suchej, wrażliwej, ze stanami zapalnymi, nie znoszącej toników i mydła, przy trądziku młodzieńczym, licznych wągrach i bladej cerze; do okładów na wyżej wymienione schorzenia skórne; do wcierań wzmacniających, inhalacyjnych, rozgrzewających i przeciwbólowych oraz uspokajających i nasennych (całe ciało łącznie ze stopami natrzeć olejem majerankowym, ważne jest natarcie szyi, zwłaszcza przy przeziębieniu i grypie); do lewatyw (100-200 ml oleju o temp. 38o C) przy niestrawnościach, stanach zapalnych jelita grubego (dolnej okrężnicy i esicy), bańki odbytowej oraz odbytu, przy zaparciach, bolesnym i nieprzyjemnym parciu na kał, przy ostrej drażniącej biegunce oraz hemoroidach. Ponadto olej majerankowy jest oczywiście wygodną i wspaniałą przyprawą. Rp. Olej majerankowy - 50 ml Olej anyżowy (biedrzeńcowy) - 20 ml Olej tymiankowy - 20 ml Olej miętowy - 10 ml Wymieszać. Stosować do wcierań ihalacyjnych, rozgrzewających, przeciwbólowych, wzmacniających, uspokajających i ułatwiających zaśnięcie. Nacierać całe ciało rano i wieczorem po czym położyć się do łóżka i dobrze wygrzać. Wypić jednocześnie następującą mieszankę ziołową: Rp. Ziele majeranku - 1 łyżka Kwiat rumianku - 1 łyżka (lub krwawnika) Ziele tymianku, lebiodki lub macierzanki - 1 łyżka Owoc anyżku, kopru lub kolendry - 1 łyżka Kwiat lipy - 1 łyżka (lub bzu czarnego) Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Dawki - patrz napar majerankowy. W razie gorączki zażyć odpowiedni lek, np. salicylany, benzydamina, ibuprofen. Wskazania (do powyższej kuracji): przeziębienie, zmarznięcie, katar, kaszel, choroby zakaźne podobnie objawiająca się (nieżyty układu oddechowego). Rp. Ziele majeranku - 1 łyżka Ziele mięty - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i stosować jak napar majerankowy. Wskazania: bóle brzucha, zaburzenia trawienia, bóle wątroby i pęcherzyka żółciowego oraz trzustki, zaparcia, skurcze jelit, obfity i (lub) tłusty posiłek. Malina właściwa - Rubus idaeus (Rosaceae). Opis. Krzew do 3 m wys.; pędy w dole kolczaste; liście 5-7-listkowe; kwiaty w baldachogronach lub w gronach; kielich 5-działkowy; korona złożona z pięciu drobnych białych lub różowawych płatków; owoc - soczyste pestkowce zebrane w owoc zbiorowy. Kwitnie w maju i w czerwcu. Malina to roślina pospolita w całym kraju. Rośnie w lasach, w zaroślach i na ich skrajach. Uprawiana (odmiany). Surowiec. Surowcem jest liść i owoc, rzadziej pędy szczytowe - Folium, Fructus et Frondes Rubi idaei, FP I, II, III, IV i V. Owoce zbiera się tylko dojrzałe i zużywa świeże lub poddaje suszeniu w otwartym piekarniku ogrzanym do temp. 60-80o C. Liście i pędy szczytowe zbiera się przed kwitnieniem lub w czasie kwitnięcia rośliny i suszy w temp. 25-50o C. Owoce i liście maliny suszone - sprzedawane są w aptekach i w sklepach zielarskich (opak. 50 g). Skład chemiczny. Liście i gałązki zawierają ok. 4% garbników, kwasy organiczne (askorbinowy, cytrynowy, salicylowy, szczawiowy, winowy), flawonoidy, karoten, śluzy (małe ilości), żywice. Owoce posiadają 24 mg wit. C w 100 g, 130 mg wit. A, 60 mg wit.P, 20 ug wit. B1, 70 ug wit. B2, 300 ug wit.PP, 1,21% pektynianu wapnia, 6,21% cukru, 2,02% kwasu jabłkowego oraz kwas cytrynowy, salicylowy, mrówkowy, sole mineralne (dużo żelaza, fosforu i miedzi), glikozydy antocyjanowe (także w liściach i pędach), np. cyjanidyna, beta-sterol, alkohole (izo-amylowy, fenyloetylowy). Działanie. Liście i pędy działają moczopędnie, napotnie, przeciwgorączkowo, przeciwzapalnie, odkażająco, przeciwbiegunkowo i słabo żółciopędnie. Owoce natomiast działają wykrztuśnie, wzmacniająco, napotnie, przeciwgorączkowo, moczopędnie, oczyszczająco, przeciwmiażdżycowo. Wskazania: przeziębienie, gorączka, choroby zakaźne, zaburzenia trawienne, skąpomocz, biegunka, nieżyt żołądka i jelit. Napar: 2 łyżki liści lub pędów, albo 3 łyżki owoców zalać 2 szkl. wrzącej wody: odstawić na 20 minut; przecedzić; napar z owoców osłodzić miodem. Pić 4 razy dz. po 200 ml; niemowlęta - 2 łyżeczki lub 1 łyżka; dzieci 100-150 ml kilka razy dz. Nalewka malinowa - Tinctura Rubi idaei: pół szkl. liści lub szkl. owoców zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Nalewkę na owocach zażywać 3-4 razy dz. po 15 ml (można ją zmieszać z miodem uzyskując alkoholmel działający wybitnie wzmacniająco i wykrztuśnie). Nalewkę na liściach stosować zewnętrznie do przemywań skóry łojotokowej, z pryszczami, wągrami (doskonale oczyszcza pory), oraz opryszczki, okolic ran, oparzeń, owrzodzeń, ropni i mokrych wyprysków. Można ją także zażywać po 10 ml w 50 ml wody przy bólach brzucha oraz złym trawieniu. Rp. Liść i (lub) owoc maliny - 1 łyżka Kwiat lipy - 1 łyżka Kwiat wrzosu - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić napar z 2 łyżek mieszanki na 2 szkl. wrzątku. Pić kilka razy dz. po 150-200 ml; można podawać niemowlętom. Wskazania: zaburzenia trawienia, przeziębienie, gorączka, choroby zakaźne, kaszel, chrypka, katar, zapalenie gardła i oskrzeli, biegunka, niestrawność. Malwa czarna - Althaea rosea (Malvaceae). Opis. Bylina dorastająca do 3 m wys.; liście odziomkowe duże, o długich ogonkach, okrągławe, jasnozielone, lekko pomarszczone; liście łodygowe mniejsze; łodyga i liście pokryte włoskami; z kątów liści wyrastają kwiaty pojedyncze lub po 2-4; korona ciemnofioletowa, czarna, ciemnoniebieska, rzadziej brązowawa; owoc - rozłupnia. Kwitnie od czerwca do sierpnia. Roślina uprawiana. Surowiec. Surowcem jest kwiat z kielichem - Flos Malvae arboreae cum calicibus i kwiat bez kielicha - Flos Malvae arboreae sine calicibus (FP V). Oba surowce dostępne w aptekach i w sklepach zielarskich (opak. 10, 20, 25, 50 g). Kwiaty zbiera się w I fazie rozkwitu i suszy w ciemnym miejscu w temp. do 40o C. Skład chemiczny. Kwiaty zawierają związki śluzowe (około 10%), garbniki taninowe, aktywne fizjologicznie barwniki antocyjanowe (frakcja alteinowa = malvinowa – ok. 9%, a w niej pochodne delfinidyny), pektyny, pochodne katechiny, fitohormony i żywice. Skład do końca nie poznany. Działanie. Kwiat działa osłaniająco (powlekająco), przeciwkaszlowo, przeciwzapalnie, lekko antyseptycznie; pobudza krwawienia miesiączkowe, a jednocześnie je reguluje, wpływa na czynność jajników i innych gruczołów dokrewnych. Mavina kurczy macicę. Wskazania: stany zapalne przydatków, nieregularne i skąpe krwawienia miesiączkowe, upławy, kaszel, zapalenie gardła, chrypka, nieżyt żołądka i jelit, zaparcie, biegunka, zaburzenia hormonalne, zażywanie leków, które uszkadzają lub mogą uszkodzić śluzówkę przewodu pokarmowego, choroba wrzodowa; stany zapalne krtani i przełyku. Zewnętrznie (okłady): stany zapalne powiek i gałki ocznej. Napar: 2-3 łyżki kwiatów zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 3-6 razy dz. po 100-150 ml; niemowlęta - 1-2 łyżki, 3-4 razy dz.; dzieci do 3 r. ż. - 30-40 ml, do 8 r. ż, - 50-60 ml, starsze jak dorośli. Podawać z miodem. Rp. Kwiat malwy - 2 łyżki Ziele glistnika - 1 łyżka Korzeń arcydzięgla – 1 łyżka Surowce wymieszać. Zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 min.; przecedzić. Pić 2-4 razy dz. po 100 ml. Wskazania: zaburzenia hormonalne, zapalenie jajników i jajowodów, skurcze jelit, żołądka i dróg żółciowych, nieregularne, skąpe i bolesne krwawienie miesiączkowe, upławy (+1 łyżka pokrzywy), stany lękowe i nerwicowe w okresie po- i przekwitania oraz miesiączki, bóle brzucha w czasie menstruacji, wzdęcia, zaparcia, choroba wrzodowa, bóle wątroby i trzustki, bezsenność, utrudnione oddychanie, wole, zaburzenia przemiany materii. Marchew siewna (ogrodowa) - Daucus carota (Umbelliferae). Opis. Roślina dwuletnia dorastająca do 1 m wys.; korzeń gruby, żółty lub pomarańczowy; liście owłosione, podłużne, dwu-trzy-krotnie pierzaste; kwiaty zebrane w złożony baldach; kielich 5-ząbkowy; korona biała, pięciopłatkowa; owoc - rozłupnie. Kwitnie od lipca do sierpnia. Roślina uprawiana. Na łąkach i wzgórzach spotkać można marchew zwyczajną dziką o białym lub żółtym korzeniu, którą można używać de celów leczniczych zamiast marchwi ogrodowej. Jej cechy charakterystyczne to: łodyga szorstko owłosiona; liście dolne wyraźnie ogonkowe, natomiast górne osadzone na łodyżce przy pomory pochewki, owłosione, dwu-trzykrotnie pierzastosieczne, o odcinkach równowąskich, włoskowato zakończonych; kwiaty brzeżne białe, kwiat środkowy w baldaszku purpurowy; baldachy osadzone jakby w ptasich gniazdkach, u spodu mają rozetkę liści; baldaszki z pokrywami 3-wrębnymi; owoce serduszkowate do 0,5 cm dł. pokryte kolcami. Surowiec. Będziemy wykorzystywali liście (tak często wyrzucane), korzenie i owoce - Folium, Radix et Fructus Dauci carotae. Liście zbiera się podczas wykopywania korzeni, owoce - w I fazie dojrzałości. Z marchwi dzikiej liście zbiera się w czasie kwitnienia rośliny. Wartościowy też jest baldach (kwiat) w I fazie rozkwitu - Umbella Dauci. Surowce suszy się w temp. do 40o C. Do celów leczniczych można użyć nasiona marchwi siewnej sprzedawane w sklepach ogrodniczych. Skład chemiczny. Liście zawierają olejek eteryczny, flawonoidy, furanokumaryny, sole mineralne i witaminy, saponiny, alkaloidy. Owoce zawierają olej tłusty, olejek lotny, oksykumarynę, umbeliferon i flawonoidy. Korzenie natomiast posiadają wapń - 39 mg/100 g, fosfor - 37 mg, chlorek sodowy - 59 mg, potas - 87 mg, żelazo - 0,8 mg, jod - 38 ug/kg, cynk -1,1 mg/kg, mangan - 5 mg/kg, karoten - 1-2,5 mg/100 g (dla porównania przypominam, że glistnik zawiera 15 mg karotenu), tokoferol - 0,21%mg, tiaminę - 0,050 mg, ryboflawinę - 0,10 mg, niacynę - 1,50 mg, W. pantotenowy - 0,21 mg, pirydoksynę - 0,19 mg, biotynę - 2,5 ug, kw. askorbinowy - 8 mg, rutynę - 10 j. B.-C., fitochinon - 0,003 mg, kw. foliowy - 0,1 mg/100 g, węglowodany - do 7%, fosfatydy, kumaryny, kwasy organiczne, saponiny, olejek eteryczny i in. Działanie. Liście, kwiaty i owoce działają wykrztuśnie, przeciwbakteryjnie, przeciwgrzybiczo, rozkurczowo, rozgrzewająco, napotnie, silnie moczopędnie, przeciwobrzękowo fotouczulająco, żółciopędnie, wiatropędnie i pobudzająco na system trawienny. Herbatka z suszonej naci leczy ponoć żylaki odbytu (lewatywy i jednoczesne picie naparu). Nalewka z ziela marchwi dzikiej i z naci – przeciwtrądzikowo i rozjaśniająco, przeciwplamiczo, przeciwwągrowo. Wskazania: przeziębienie, nieżyty układu oddechowego, suchy kaszel, zmarznięcie, skąpomocz, kamica moczowa, stany zapalne układu moczowego i trawiennego, zaburzenia trawienia, osłabienie, biegunka, zaparcia, laktacja (działanie mlekopędne), skąpe miesiączkowanie, choroby skórne. Napar: 3 łyżki kwiatów lub 2 łyżki owoców, albo liści zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 150-200 ml; dzieci zależnie od wieku: do 3 r. ż. - 16-25 ml, do 6 r. ż. - 33-40 ml, do 10 r. ż - 58-80 ml, do 15 r. ż - 90-125 ml, 3-4 razy dz. Nalewka marchwiowa – Tinctura Dauci: pół szkl. świeżego lub suchego ziela marchwi dzikiej lub naci zalać 200 ml wódki; wytrawiać 7 dni; przefiltrować. Do 100 ml nalewki marchwiowej dolać 100 ml spirytusu kamforowego. Skórę łojotokową, trądzikową i z wągrami przemywać 3 razy dz. Marchew jako przystawka. Składniki: - 1 kg marchwi - tłuszcz - 3 dkg - mąka - sól, pieprz, koperek Marchewki oskrobać, opłukać, pokroić w plasterki lub zetrzeć na tarce w paski; włożyć do rondla, dodać wody i dusić do miękkości. W połowie gotowania osolić, osłodzić do smaku. Gdy marchewka miękka posypać mąką, zagotować; następnie włożyć masło surowe i posiekany koperek i dalej już nie gotować. Podawać do ziemniaczków, mięsa lub samą z grzankami z bułki. Zupa marchewkowa stosowana przy biegunkach, niestrawności oraz nieżytach jelit i żołądka. Składniki: - 1 kg marchwi - 1 l wody - sól Marchewki oskrobać, opłukać i zetrzeć na tarce drobnej, w paski lub pokrajać w plasterki. Pokrojoną (utartą) marchew zalać wodą i gotować pod przykryciem 60 minut. Oddzielić marchew od wywaru, rozgnieść lub przemielić przez maszynkę. Przetartą marchewkę połączyć z wywarem w którym się gotowała. Przelać do czystych butelek i przechowywać w lodówce. Przed podaniem przygrzać. Można podawać niemowlętom. Zupka mleczno-marchewkowa. Składniki: - zupka marchewkowa (przygotować jak wyżej) - 200 ml - mleko w proszku - 6 łyżek Mleko w proszku rozprowadzić stopniowo letnią zupką marchewkową na jednolitą papkę, połączyć z pozostałą częścią zupy marchwiowej i gotować 3 minuty. Można podawać niemowlętom. Sok marchewkowy – Succus racens Dauci. Przynajmniej 1 kg marchwi oskrobać, umyć i przepuścić przez sokowirówkę. Otrzymany sok pić 3-4 razy dz. po 50 ml. Dzieciom, które niechętnie jedzą jarzyny podaje się sam sok marchewkowy z mlekiem osłodzony miodem (100 ml soku + 100 ml mleka + 2-3 łyżki miodu). Sok marchewkowy i cytrynowy polecam pić przy wszystkich chorobach skórnych i zakaźnych. Odrzuconą przez sokowirówkę masę marchewkową nie wyrzucać lecz wymieszać z sokiem cytrynowym oraz cukrem, załadować do wyparzonych słoiczków, można dodać tarte jabłka, po czym poddać pasteryzacji w wodzie o temp. 80o C przez 20 minut. Stosować też przy rekonwalescencji z następującą mieszanką ziołową: Rp. Ziele mniszka - 1 łyżka Korzeń łopianu - 1 łyżka Ziele pokrzywy - 1 łyżka Ziele lub owoc wiesiołka dwuletniego lub dziwnego - 1 łyżka Ziele fiołka tr. - 1 łyżka Nasienie kozieradki - 1 łyżka Liść babki - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić napar z 2 łyżek mieszanki na 1 szkl. wrzątku. Pić 2 razy dz. po 100-200 ml. Mącznica lekarska - Arctostaphylos uva-ursi (mącznica niedźwiedzie uszko); (Ericacaae). Opis. Krzewinka o leżących gałązkach dorastających do 1 m dł.; liście zimotrwałe, podługowate, całobrzegie; kwiatostany groniaste, zwisłe; kielich pięciodziałkowy; korona biała lub różowawa, wewnątrz owłosiona, zrosłopłatkowa, dzbaneczkowata, pięcioząbkowa; pręcików 10; słupek 1; owoc - jagoda barwy czerwonej o miąższu białawym, mączystym. Występuje w północnej części niżu, w południowej części - rzadko spotykana; rośnie pospolicie na Podkarpaciu, w Bieszczadach. Rośnie w lasach widnych i na ich skrajach; lubi gleby zbielicowane, piaszczyste, o różnej wilgotności. Roślina pod ochroną !. Surowiec. Surowcem farmakopealnym jest liść - Folium Uvae-ursi, który można kupić w aptekach i w sklepach zielarskich (opak. 50 g), FP I, II, III, IV i V. Liście zbierane są od czerwca do września i suszone w temp. do 40o C. Skład chemiczny. Surowiec zawiera glikozydy fenolowe (arbutynę i metyloarbutynę) - 5-7%, pirozyd, kawoiloarbutynę, hydrochinon czysty - ok. 1%, salidrozyd, gencjobiozyd 4-hydroksyfenylu, flawonoidy (hiperozyd, izokwercetyna, mirycetyna), kwasy polifenolowe (galusowy, chinowy, elagowy), kw. ursolowy będący zw. trójterpenowym, garbniki pirogalowe i elagowe - 10%, uvaol. Arbutyna - beta-glukozyd hydrochinonu. Hydrochinon znajdujący się w tym gllkozydzie fenolowym łączy się z kwasem glukuronowym; w moczu alkalicznym, od hydrochinonu odłącza się glukoza i kw. glukuronowy. Dopiero tak uwolniony hydrochinon wykazuje silne działanie bakteriobójcze i przeciwwirusowe (odkażające drogi moczowe). Ważne jest aby podczas doustnego stosowania liści brusznicy, mącznicy, kwiatu wrzosu czy ziela bagna zwyczajnego pić sole alkalizujące mocz, np. Sal Vichy dostępna w aptekach. Działanie. Substancje zawarte w mącznicy działają odkażająco, moczopędnie, przeciwkrwotocznie (kw. elagowy i galusowy), odtruwająco, przeciwobrzękowo, przeciwzapalnie, żółciopędnie (flawonoidy, fenole), przeciwbiegunkowo i przeciwkamiczo. Mącznica zwiększa wydalanie z organizmu jonów sodowych i chlorkowych. Wskazania: stany zapalne i zakażeniowe dróg moczowych i nerek, krwiomocz, polucje, nasieniotok, moczenie nocne, skąpomocz, hipernatremia i hiperchloremia. Napar: 2 łyżki liści zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 100 ml; dzieci ważące 8-10 kg - 11-14 ml, 11-15 kg - 15,7-21 ml, 20-25 kg - 28,5-35,7 ml, 30-35 kg - 42,8-50 ml, 40-45 kg - 57-64 ml, 50-55 kg - 71-78,5 ml 4 razy dz. Rp. Liść mącznicy - 1 łyżka Korzeń goryczki - 1 łyżka Wymieszać i zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 2 razy dz. po 100 ml. Wskazania: polucje, nasieniotok, moczenie nocne, brak apetytu, niedostateczna wydzielanie soków trawiennych, zaburzenia trawienne, osłabienie. Polucje - samoistne wytryski nasienia podczas snu w okresie pokwitania (nie u wszystkich chłopców występują). Polucje (zmazy nocne) występują także u wielu dorosłych mężczyzn. Jest to zjawisko normalne spowodowane wstrzemięźliwością seksualna, jednakże kłopotliwe, podobnie jak nasieniotok. Nasieniotok - wyciek nasienia z cewki moczowej bez pobudzenia płciowego, najczęściej przy oddawaniu kału i moczu. Przy moczeniu nocnym należy także zażywać wit. B1. Melisa lekarska - Melissae officinalis (Labiatae). Opis. Roślina wieloletnia do 1 m wys., o silnej cytrynowej woni; łodyga podobnie jak liście krótko, szaro owłosione; liście ogonkowe sercowato-jajowate, brzegiem karbowano-ząbkowane; kwiaty w niby-okółkach; kielich o ząbkach wargi górnej bardzo krótkich, dolnych - dłuższych, szydlasto zakończonych; korona różowa lub biała; owoc - rozłupnia. Kwitnie od lipca do sierpnia. Roślina uprawiana. Pochodzi z rejonu Morza Śródziemnego. Surowiec. W celach leczniczych (farmaceutycznych) zbierane są z upraw liście lub ziele - Folium vel Herba Melissae, FP I, II, III, IV i V. Surowiec ten kupić można w aptekach i w sklepach zielarskich (opak. 20, 25 i 50 g). Ekspresówki są mało wartościowe. Dostępny jest także intrakt melisowy – Intractum Melissae (Phytopharm Klęka) – fl. 45 i 100 g – 5 ml 2-4 razy dz. w 100 ml wody. Skład chemiczny. Liście zawierają olejek eteryczny – Oleum Melissae w ilości około 0,1-0,3%, a w nim cytral (30%), cytronelol (do 5%), geraniol, linalol, mircen i alkohole aromatyczne. Ponadto surowiec zawiera wit.C - ok. 100 mg/100 g, garbniki - do 5%, kwasy (kawowy, ursolowy rozmarynowy, oleanolowy), śluzy - ślady, gorycze, flawonoidy i sole mineralne. Działanie. Melisa działa uspokajająco, lekko nasennie (zwłaszcza w stosunku do dzieci i osób starszych), przeciwwirusowo (niszczy Herpes simplex, czyli wirusa opryszczki), ściągające, przeciwzapalnie, przeciwbakteryjnie, nasercowo, żółciopędnie, wiatropędnie, przeciwwymiotnie, napotnie, przeciwskurczowo, moczopędnie, lekko przeciwbólowo, wykrztuśnie; zwiększa wydzielanie soku żołądkowego, pobudza trawienie, ułatwia przyswojenie mleczka pokarmowego, hamuje zaburzenia trawienne, reguluje wypróżniania, likwiduje stan przedmiesiączkowy (zwłaszcza w połączeniu z glistnikiem i jemiołą oraz wiesiołkiem dziwnym lub dwuletnim), znosi bolesne miesiączkowanie (+ glistnik), ułatwia przejście przez trudny okres po- i przekwitania. Wskazania: bezsenność, zdenerwowanie, lęk, wewnętrzny niepokój, stres, skłonność do płaczu, choroby zakaźne, przeziębienie, zaparcia, biegunka, skąpomocz, wzdęcia, bóle brzucha, nieżyt żołądka i jelit, choroby skórne, kamica moczowa i żółciowa, bóle wątroby, niedostateczne - wydzielanie żółci oraz fermentów żołądkowych i trzustkowych, nerwice wegetatywne (warto wówczas dodać do melisy walerianę, serdecznik, jemiołę i (lub) glistnik), brak łaknienia, wymioty (także u ciężarnych; w tym przypadku do melisy można dodać majeranek, miętę i (lub) szałwię), nerwobóle (+ owoc lub (i) kora bzu czarnego), bóle stawowe (+ topola + wierzba + wiązówka), mięśniobóle (+ glistnik + wiązówka), wadliwa przemiana materii (+ korzeń (ziele) mniszka + ziele skrzypu + kłącze perzu + korzeń łopianu + morszczyn), kaszel, stany zakażeniowe i zapalne układu oddechowego, choroby alergiczne. Napar: 2 łyżki liści zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut. przecedzić. Pić kilka razy dz. po 100-200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg -8,5 ml, 5-6 kg - 10,7 ml, 7-8 kg - 15 ml, 3-4 razy dz. lub częściej; dzieci ważące 9-10 kg - 19 ml, 15-20 kg - 42 ml, 25-30 kg - 53 ml, 35-40 kg - 75 ml, 45-50 kg - 107 ml, 3-4 razy dz. lub częściej. Nalewka melisowa - Tinctura Melissae: pół szkl. suchych liści zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 10 (max 15) ml; dzieci ważące 10-15 kg - 1,4-2 ml, 20-25 kg - 2,8-3,5 ml, 30-35 kg - 4-5 ml, 40-45 kg - 5,7-6 ml, 50-55 kg - 7-7,8 ml, 3-4 razy dziennie. Rp. Liść melisy - 1 łyżka Kwiat rumianku lub krwawnika - 1 łyżka Kwiat lipy - 1 łyżka Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 1 szkl. wrzątku; parzyć 20 minut; przecedzić. Pić jak napar melisowy. Wskazania: zaburzenia trawienia, bezsenność (w tym także u niemowląt), przeziębienie. Rp. Liść melisy - 1 łyżka Ziele lebiodki - 1 łyżka Ziele jemioły - 1 łyżka Kwiat nagietka - 2 łyżki Kwiat lawendy - 2 łyżki Kwiat rumianku - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i stosować jak wyżej. Wskazania: wyczerpanie nerwowe, stres, lęki, bezsenność, zaburzenia trawienne, stany zapalne przewodu pokarmowego i układ oddechowego, przeziębienie, choroby alergiczne, biegunka. Rp. Liść melisy - 1 łyżka Kwiat (liść) i (lub) owoc głogu - po 1 łyżce Ziele (kwiat) jasnoty - 1 łyżka Kwiat bzu czarnego - 1 łyżka Owoc anyżku - 1 łyżka Kłącze tataraku - 1 łyżka Owoc dzikiej róży - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i pić jak napar z melisy. Wskazania; przeziębienie, nieżyty jelit, żołądka i układu oddechowego, podniecenie nerwowe, bezsenność, lęk, wewnętrzny niepokój, zaburzenia okresu po- i przekwitania, zaburzenia trawienne, choroby zakaźne. Rp. Nalewka melisowa - 10 ml Nalewka z liści lub kory orzecha włoskiego - 10 ml Nalewka glistnikowa - 10 ml Nalewka arnikowa - 10 ml Nalewka jemiołowa - 10 ml Nalewka szałwiowa - 10 ml Zmieszać. Opryszczkę przemywać preparatem 4-6 razy dz. Jednocześnie pić napar z melisy i stosować okłady z tego naparu na chore miejsce. Leczy także liszaje, liszajce, pryszcze różnego pochodzenia i owrzodzenia oraz sączące wypryski. Rp. Liść melisy - 1 łyżka Liść orzecha włoskiego - 1 łyżka Kwiat nagietka - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Kora dębowa - 1 łyżka Kora wierzbowa - 1 łyżka Liść szałwi - 1 łyżka Powyższa ziółka zalać 4 szkl. wody; zagotować; odstawić na 30 minut; przecedzić. Stosować do nasiadówek (30 minutowych) lub do przepłukiwania pochwy przy: opryszczce narządów płciowych, stanach ropnych i zakażeniowych oraz zapalnych, świądzie, upławach i nadżerkach. Jednocześnie pić wywar z tej mieszanki w ilości 100 ml 2 razy dz. Rp. Liść melisy - 1 łyżka Kwiat nagietka - 2 duże szczypty Liść pokrzywy - 1 łyżka Ziele świetlika - 1 łyżka Ziele krwawnika - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Powyższe surowce zalać 6 szkl. wody; zagotować; odstawić na 30 min.; przecedzić. Stosować doustnie (2 razy dz. po 100 ml) i do nasiadówek lub przepłukiwania pochwy przy wyżej wymienionych schorzeniach kobiecych. Opryszczkę w jamie ustnej i na wargach pędzlować następującym płynem: Rp. Nalewka melisowa - 10 ml Kwas taninowy czyli Tanninum (proszek dostępny w aptekach bez recepty na wagę; lub nalewka galasowa) - 1 łyżka płaska Nalewka glistnikowa - 10 ml Nalewka arnikowa - 10 ml Nalewka tymiankowa - 10 ml Nalewka szałwiowa - 10 ml Składniki wymieszać. Płynem pędzlować opryszczkę co 4-6 godzin. Zanim ją jednak zapędzlujemy należy na chore miejsce zrobić okład z roztworu Chinoxysolu (1 tabl. na 50 ml wody przegotowanej) trwający 5 minut, a w przypadku jamy ustnej lub narządów płciowych - zastosować płukankę chinoksyzolową (1 tabl. na 150-200 ml wody). Powyższy płyn działa silnie przeciwbakteryjnie, przeciwwirusowo, przeciwgrzybiczo, przeciwzapalnie, pierwotniakobójczo oraz ściągająco. Leczy także afty, pleśniawki, nadżerki, owrzodzenia, zajady (jednocześnie zażywać wszystkie witaminy!). W przypadku opryszczki oka stosować okłady na oczy z mocnego naparu melisowego lub następującej mieszanki: Rp. Liść melisy - 1 łyżka Ziele świetlika - 1 łyżka Kwiat nagietka - 2 spore szczypty Wymieszać. Zalać 2 szkl. wrzącej wody; parzyć 20 minut; przecedzić. Okład powinien trwać 20-30 minut, przy czym co 10 min. należy go wymieniać na nowy. Leczy także stany ropne i zapalne powiek oraz gałki ocznej. Przy opryszczkach (jakichkolwiek) proponuję pić następujące wyciągi ziołowe: Rp. Liść melisy - 2 łyżki Korzeń arcydzięgla - 1 łyżka Ziele lub owoc wiesiołka dziwnego lub dwuletniego - 1 łyżka Ziele jemioły - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Kwiat nagietka - 2 spore szczypty Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 100-150 ml. Rp. Liść melisy - 2 łyżki Kwiat arniki - 1 łyżka Korzeń lub ziele mniszka - 1 łyżka Liść pokrzywy - 1 łyżka Liść ruty - 1 łyżka Liść orzecha włoskiego - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Ziele krwawnika - 1 łyżka Ziele piołunu - 1 łyżka Kwiat nagietka - 2 szczypty Liść babki - 1 łyżka Przyrządzić i pić jak wyżej. Obie mieszanki stosować na zmianę. Mięta - Mentha (Labiatae). Opis. 1. Mięta pieprzowa - Mentha piperita - bylina dorastająca do 90 cm wys., o miłym miętowym, ostrym zapachu i smaku; łodyga podnosząca się, ciemno-purpurowa; ulistnienie równoległe; liście jajowato-podługowate, brzegiem nierówno, ostro piłkowane; kwiaty zebrane w gęsty niby-kłos; kielich rurkowato-dzwonkowaty, o 5 ząbkach; korona z rurką ukrytą w kielichu, podzielona na 4-5 łatek, bez wyraźnych warg; pręcików 4; słupek 1; kwiaty liliowe. Roślina uprawiana dla celów farmaceutycznych i leczniczych. 2. Mięta polej - Mentha pulegium - bylinę, do 30 cm wys.; łodyga u nasady pełzająca, wyżej wzniesiona; liście eliptyczne lub odwrotnie jajowate, brzegiem drobno piłkowane; kwiaty wyrastające z kątów liści mają postać nibykłosów; korona różowa, owłosiona; kielich dwuwargowy, pięcioząbkowy. Kwitnie od lipca do września. Występuje w południowej części niżu; dochodzi do lini Warszawa - Poznań (południowe okolice Poznania i Warszawy). Rośnie nad brzegami wód, na terenach podmokłych, 3. Mięta długolistna - Mentha longifolia - bylina dorastająca do 100 cm wys.; łodyga, owłosiona; liście podługowate lub lancetowate, siedzące (bez ogonków) lub krótkoogonkowe, brzegiem grubo, nierówno ząbkowane lub ostro piłkowano-ząbkowane, z wierzchu nagie, spodem szaro kutnerowate (istnieją podgatunki o liściach owłosionych!); kwiaty - niby-kłoski gęste, walcowate; korona czerwonoliliowa lub różowa; kielich dzwonkowaty. Kwitnie od lipca do września. Roślina pospolita w całym kraju, występująca najczęściej masowo. Rośnie na wilgotnych brzegach rzek, stawów, źródeł, jezior, na bagnach i moczarach, na wilgotnych lub podmokłych polanach leśnych. 4. Mięta polna - Mentha arvensis - bylina do 40 cm wys.; łodyga podnosząca się, owłosiona, czterokanciasta, równomiernie owłosiona; ulistnienie równoległe; liście ogonkowe - jajowate, brzegiem piłkowane; kwiaty rurkowate bez wyraźnych warg, drobne, fioletowe. Rośnie w miejscach wilgotnych (podmokłe lasy, polany, łąki, brzegi wód). Pospolita w całym kraju. Wszystkie wyżej opisane mięty są lecznicze. Surowiec. Surowcem jest ziele (górne odcinki) lub sam liść - Herba vel Folium Menthae. W zależności od jakiego gatunku surowiec pochodzi do nazwy rodzajowej dodaje się nazwę gatunkową, np. Folium Menthae piperitae (FP I, II, III, IV i V; w wolnej sprzedaży w aptekach i w sklepach zielarskich - opak. 20, 25 i 50 g), Herba (Folium) Menthae pulegii, M. longifoliae itd. W aptekach i w sklepach zielarskich można także nabyć nalewkę miętową - Tinctura Menthae (płyn 25 i 35 g), wodę miętową - Aqua Menthae (na receptę wykonują apteki) i olejek miętowy - Oleum Menthae /Divapharma-Knufinke; Pollena Aroma/ - 10 ml. Popularne krople miętowe - Guttae Menthae (płyn 35 g) zawierają nalewkę miętową (95 g) i olejek miętowy (5 g). Krople miętowe powinny znaleźć się w każdym domu. Ziele (liście) mięty zbiera się przed lub w czasie kwitnienia i suszy w temp. do 40o C. Skład chemiczny. W liściu mięty pieprzowej znaleźć można: olejek eteryczny - 0,5-1,5% (wg. J.K. Podlewskiego - ok. 2,5%), garbniki - 6-12%, goryczki, fenolokwasy, flawonoidy (apigenina, i luteolina, diosmetyna), karoten - do 40 mg!, kw. kawowy (0,5-2%), kw. chlorogenowy (0,7%), kw. ursolowy (0,3%), kw. oleanolowy (0,12%), betainę, argininę, fitosterol, tłuszcze, glukozę, ramnozę, sole mineralne (dużo boru, miedzi, sodu, żelaza, cynku, manganu, glinu, molibdenu i magnezu). Mięta polej zawiera ok. 1% olejku eterycznego (max 1,5%), a w nim pulegon (80%), mentol, menton, azulen i piperiton. Ponadto ziele posiada saponiny trójterpenowe, garbniki, sole mineralne, flawonoidy i witaminy. Ziele mięty długolistnej zawiera kw. ursolowy, kw. oleanolowy, saponinę - stachiozę, olejek eteryczny, a w nim piperiton, piperytenon i oksypiperiton. W zielu mięty polnej występuje olejek eteryczny składający się z pulegonu, mentonu i piperitonu. Olejek ten nie zawiera mentolu !. Pulegon zbudowany jest z 10 atomów węgla, 16 atomów wodoru i 1 atomu tlenu. Jest to keton terpenowy optycznie prawoskrętny, oleista ciecz o miętowo-winowym zapachu i smaku. Mentol zbudowany jest z 10 atomów węgla, 20 atomów wodoru i 1 atomu tlenu, alkohol terpenowy o zapachu mięty i chłodzącym smaku, lewoskrętny optycznie, rozpuszczalny w eterze i w etanolu. Charakteryzuje się niską temperaturą topnienia, która wynosi 42,5o C. Działanie. Mięta pieprzowa, mięta kłosowa, mięta kędzierzawa, mięta japońska i mięta nadwodna, czyli gatunki zawierające mentol działają rozkurczowo, wiatropędnie, wykrztuśnie, uspokajająco, odkażająco, rozgrzewająco, żółciopędnie, znieczulająco i przeciwbólowo (w dużych stężeniach), odświeżająco, przeciwzapalnie, wzmacniająco, napotnie, moczopędnie; obniżają ciśnienie krwi (w dużych dawkach), rozszerzają naczynia wieńcowe (efekt krótkotrwały i przy dużej dawce); przywracają prawidłowe ruchy robaczkowe jelit; zwiększają wydzielanie soku żołądkowego, trzustkowego i jelitowego; regulują wypróżnienia; wywierają wpływ przeciwwymiotny. Mięta polna i mięta, długolistna, czyli gatunki nie zawierające mentolu działają żółciopędnie, ściągająco, moczopędnie, rozkurczowo i trawiennie. Wskazania: brak łaknienia, zaburzenia trawienne połączone z nudnościami, wymiotami i bólami brzucha, choroby wątroby, pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych, nerwobóle (+ kora lub owoc bzu czarnego), reumatyzm, obfity i tłusty posiłek, przeziębienie, zmarznięcie, nieżyty układu oddechowego (nalewkę miętowa oraz krople miętowe udrażniają i rozszerzają drogi oddechowe, co jest jednak zjawiskiem krótkotrwałym), kaszel, zaparcia, biegunka, choroby skórne (+ inne zioła), bezsenność (+ melisa), zdenerwowanie (efekt słaby), zgaga (są skuteczniejsze zioła, mięta często zawodzi), nieprzyjemny zapach z ust wydobywający się w rzeczywistości z żołądka lub jelit, w których zachodzą niepożądane procesy fermentacyjne (gnilne), sprue, stany zapalne i zakażeniowe układu pokarmowego, złe samopoczucie (+ ziele rozmarynu lub glistnika), choroby zakaźne. Zewnętrznie (płukanki, przepłukiwanie, nasiadówki, okłady, przemywanie, kąpiele): piekące oparzenia (krople, olejek lub nalewka), świąd skóry (nalewka, krople), łojotok, stany zapalne skóry, jamy ustnej, gardła, powiek, gałki ocznej (stany ropne), łzawienie oczu, zapalenie pochwy i warg sromowych, rany, owrzodzenia (wyciągi alkoholowe), odparzenia, przetłuszczające się włosy, zmiany alergiczne, ukąszenia owadów (komarów, os, pszczół; piekące, bolące lub swędzące miejsce przemywać kroplami lub nalewką miętową), mięśnio- nerwo- i stawobóle (wcieranie olejku lub wyciągu alkoholowego), bolesne uderzenia (nalewka lub krople miętowe + nalewka arnikowa w równych częściach - do okładów – z wodą lub przemywań – w stanie nierozcieńczonym). Napar: 2 łyżki suszu zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20-30 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 100-200 ml; dzieci do 1 r. ż. -11-22 ml, do 3 r. ż. - 15-30 ml, do 6 r. ż. - 28-50 ml, do 10 r. ż. -40-80 ml, do 15 r. ż. - 50-100 ml, 3-4 razy dz. Znakomita jest herbatka miętowa z mlekiem posłodzona do smaku, np. miodem. Nalewka miętowa – Tinctura Menthae: pół szkl. suchego ziela (liści) mięty zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5 ml. Intrakt miętowy – Intractum Menthae: pół szkl. świeżego ziela zalać 400 ml gorącego alkoholu 40-60%; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 40-60 kropli. Aqua Menthae: 100 g (50-51 kropli) olejku eterycznego - miętowego wymieszać ze 10 ml spirytusu, wlać do 100 ml przeg. ciepłej wody i znów zamieszać energicznie. Zażywać 3-4 razy dz. po 30-40 kropli. Rp. Liść mięty - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Ziele majeranku - 1 łyżka Liść melisy - 1 łyżka Liść szałwi - 1 łyżka Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić jak: napar miętowy. Wskazania: ostre zaburzenia trawienne, bóle brzucha, niestrawność, biegunka, skurcze żołądka i jelit, bóle wątroby i trzustki, stany zapalne i zakażeniowe przewodu pokarmowego, kamica żółciowa, zastoje żółci, stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego, kaszel, przeziębienie, choroby zakaźne, złe samopoczucie po przejedzeniu. Rp. Liść babki - 1 łyżka Liść mięty - 1 łyżka Ziele dziurawca - 1 łyżka Ziele krwawnika lub rumianku - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i pić jak wyżej. Wskazania: zaburzenia trawienia, biegunka, nieżyt jelit i żołądka, choroby wątroby, pęcherzyka i dróg żółciowych oraz trzustki, choroby skórne. Rp. Nalewka miętowa (krople) - 10 ml Nalewka glistnikowa - 10 ml Nalewka tymiankowa - 10 ml Nalewka arcydzięglowa lub biedrzeńcowa - 10 ml Nalewka melisowa - 10 ml Płyny wymieszać. Zażywać 2-4 razy dz. po 2,5-3 ml (max 5 ml). Lek powinien znaleźć się u osób, u których występują ataki pęcherzyka żółciowego, bóle wątroby, skurcze jelit, ostre bóle żołądka i trzustki, bolesne miesiączkowanie, duszności, nerwice wegetatywne (np. serca, żołądka), bezsenność, zdenerwowanie z byle powodu oraz lęki. Preparat rozszerza drogi oddechowe, naczynia krwionośne, obniża ciśnienie krwi, znosi kłucie w sercu, rozkurcza mięśnie gładkie, działa silnie żółciopędnie, wykrztuśnie, wiatropędnie, uspokajająco, wzmacniająco, orzeźwiająco i rozluźniająco na mięśnie szkieletowe (znosi “spięcie" i leczy stres). Wykazuje działanie przeciwwymiotne, przeciwbólowe i przeciwdrgawkowe. Morszczyn pęcherzykowaty - Fucus vesiculosus (Fucaceae). Opis. Glon morski występujący w Morzu Bałtyckim, często wyrzucany na brzeg, skąd można go zbierać (oczywiście w czystych miejscach). Plecha duża barwy brunatnej, dochodząca czasem do 1 m dł., rozgałęziona dichotomicznie lub nieregularnie. Przez środek płaskiej, wstęgowatej, skórzastej plechy, przebiega zgrubienie, tak zwane żeberko, rozgałęziające się podobnie jak plecha. W górnej (rzadko w dolnej) części plechy po obu stronach żeberka, znajdują się położone, zwykle parami, jajowate pęcherzyki pławne wypełnione powietrzem. W Morzu Bałtyckim rośnie również morszczyn piłkowany - Fucus serratus o podobnych właściwościach leczniczych. Surowiec. Surowcem jest plecha morszczynu - Fucus, FP I,II,III,IV et V, którą można nabyć w sklepach zielarskich i w aptekach - opak. 50 g /Herba Lux/. Surowiec należy wysuszyć w temp. 20-40o C. Skład chemiczny. Plecha zawiera jod (około 5-8%) w postaci dijodotyrozyny. W tak zwanych feoplastach znajduje się chlorofil (alfa- i beta), wit. E, C, B12, brunatne karotenoidy - fukoksantyna i diatoksantyna, polisacharyd - laminaryna, D-mannitol, volemitol, kw. alginowy, dużo bromu, zw. śluzowe, olej algowy, fukozan (subst. o właściwościach podobnych do taniny), szczawiany, azotany, dużo soli potasowych i fosforowych. Kwas alginowy - polimer kwasu mannuronowego, występuje w postaci wolnego kwasu (60%) i jego soli wapniowych i magnezowych (także innych). Działanie. Morszczyn pobudza czynność tarczycy, zwiększa przemianę materii, zmniejsza wagę ciała, rozszerza naczynia krwionośne, obniża ciśnienie krwi, reguluje wypróżnienia, działa antyseptycznie, moczopędnie, żółciopędnie; likwiduje obrzęki; wykazuje wpływ odmładzający, regenerujący, wygładzający skórę, wzmacniający i przeciwmiażdżycowy. Wskazania: wole endemiczne (niedobór jodu), otyłość, obrzęki, nadciśnienie, zaparcia, miażdżyca, skąpomocz, wypadanie włosów, plamy i przebarwienia skórne, łojotok, trądzik różowaty i młodzieńczy, dermatoza okołoustna, choroba wrzodowa, choroby zakaźne, kaszel, stany zapalne układu oddechowego, choroby wątroby i trzustki. Morszczyn jest szczególnie przydatny do leczenia otyłości, ponieważ nie tylko przyśpiesza metabolizm (utlenianie tłuszczów i cukrowców), ale również usuwa wodę z organizmu pozostałą po tkance tłuszczowej, w której z kolei zalega zbędny chlorek sodu odpowiedzialny za obrzęki i nadciśnienie. Bardzo dobre wyniki daje też połączenie morszczynu z ziołami działającymi silnie moczopędne, a zarazem silnie saluretycznie (saluretyk - lek powodujący głównie wydalenie jonów sodu wraz z moczem i ewentualnie z potem). Napar: 2 łyżki plechy zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 min.; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 100 ml; dzieci ważące 9-10 kg - 12,8-14 ml, 15-20 kg - 21-28,5 ml, 25-30 kg – 35,7-42,8 ml, 35-40 kg - 50-57 ml, 45-50 kg - 64-71 ml, 3-4 razy dz.; niemowlętom ważącym 3-4 kg podaje się 4-5 ml, 2-3 razy dz. w pokarmie. Wywar: 2 łyżki plechy zalać 2 szkl. wody; gotować 5-10 minut; przecedzić. Pić jak napar. Nalewka morszczynowa (morszczynówka) - Tinctura Fuci: 1 szkl. plechy zalać 400 ml wódki lub spirytusu; wytrawiać 14 dni: przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 10 ml (w ostrych chorobach) lub po 5 ml (w schorzeniach łagodniejszych). Olej morszczynowy - Oleum Fuci: 1 szkl. plechy mielonej zalać 200 ml ciepłego (temp. 50o C) lub gorącego (temp. 70-80o C) oleju; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 2-3 razy dz. po 1 łyżeczce (w zaparciach 2 razy dz. po 1-2 łyżki) po jedzeniu, popić naparem miętowym lub melisowym; albo stosować zewnętrznie do leczenia licznych schorzeń (rany, zmiany troficzne, oparzenia, odparzenia, rozpadliny, owrzodzenia skórne, odleżyny i in.), do maseczek olejowych odmładzających (płachty płótna, ligniny lub waty zmoczyć w oleju i nałożyć na skórę, trzymać 45 minut, po czym proponuję zastosować masażo-wcieranie oleju, wreszcie usunięcie jego nadmiaru; maseczka taka działa niewątpliwie odżywczo, nawilżająco, natłuszczająco, regenerująco, wygładzająco, wybielająco, oczyszczająco, przeciwzapalnie i przeciwzmarszczkowo w stosunku do skóry), do leczenia suchych, spierzchniętych warg (okład olejowy), do wcierań w nabrzmiałą tarczycę (wole utrudniające oddychanie) z jednoczesnym jednak piciem naparu lub nalewki, do kąpieli olejowych na włosy zniszczone zabiegami fryzjerskimi, suche, wypadające oraz w przypadku łupieżu suchego, do lewatyw doodbytniczych przy stanach zapalnych odbytu, esicy, okrężnicy oraz bańki odbytowej, oraz zaparciach i nieprzyjemnym, bolesnym parciu na kał (np. w niestrawności). Proszek morszczynowy - Pulvis Fuci: suchą plechę zmielić na pył; zażywać 2-3 razy dz. po 1 płaskiej łyżeczce, dobrze popić. Można też zmieszać z miodem (1 łyżeczka proszku na 1 łyżkę miodu) uzyskując Mel Fuci, który zażywa się 2-3 razy dz. po łyżce; dla lepszego połączenia się składników dodać na każdą łyżkę miodu 10 kropli spirytusu lub gliceryny. Zawiesina morszczynowa - Suspensio Fuci: na każdą łyżeczkę proszku morszczynowego dać 2 łyżki gliceryny (30 ml) płynnej i 1 łyżkę soku owocowego (dowolnego), wymieszać. Zażywać 2-3 razy dz. po 1 łyżeczce przy otyłości, zaparciach i zaburzeniach metabolicznych. Rp. Plecha morszczynu - 1 łyżka Owoc jałowca - 1 łyżka Liść brzozy - 1 łyżka Ziele skrzypu - 1 łyżka Ziele jemioły - 1 łyżka Kłącze kokoryczki lub liść konwalii - 1 łyżka Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić jak napar morszczynowy. Wskazania: obrzęki, skąpomocz, otyłość, nadciśnienie, niewydolność krążenia, kamica moczowa, osłabienie, choroby zakaźne, miażdżyca, zaparcia, zawroty głowy, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, choroby wątroby i trzustki. Rp. Plecha morszczynu - 2 łyżki Kora bzu czarnego lub hebdu (korzeń) - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Kwiatostan (liść) głogu - 1 łyżka Ziele ruty - 1 łyżka Ziele fiołka tr. - 1 łyżka Liść konwalii lub kłącze (ziele) kokoryczki - 1 łyżka Ziele lub korzeń mniszka - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i pić jak wyżej. Wskazania: otyłość, zaburzenia sercowe, niewydolność krążenia, skoki ciśnienia, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, obrzęki, skąpomocz, choroby alergiczne i zakaźne, kamica moczowa i żółciowa, zaburzenia w wydzielaniu żółci, choroby wątroby i trzustki, zaparcia, zaburzenia hormonalne. Rp. Plecha morszczynu – 1 cz. Kora lub korzeń bzu czarnego – 1 cz. Ziele glistnika – 1 cz. Zioła zmieszać. 1 łyżkę mieszanki zalać 1 szkl. wody, gotować 5 minut, odstawić. Pić 1 raz dz. wieczorem po 200 ml. Wskazania: otyłość, niewydolność krążenia, obrzęki, nadciśnienie, cukrzyca.

    Odpowiedzi: 11 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 5/18/2004 8:03:28 PM Liczba szacunów: 0
  • zioła

    Post
    Odżywianie i Odchudzanie

    Mniszek lekarski - Taraxacum officinale (Compositae). Opis. Mniszek lekarski (pospolity - T. vulgaris, mlecz, dmuchawiec) -bylina do 50 cm wys.; liście zielone, nagie lub nieco owłosione, wcinane, wydłużone, wąskie, po środku posiadają główny przewód mleczny - przewodzący, tworzący z obu stron blaszki liściowej uwypuklenie (żeberko); kwiaty języczkowe, żółte, na pustych wewnątrz szypułkach; owoc - niełupka z puchem. Kwitnie od maja do czerwca. Roślina pospolita; rośnie na łąkach, na ugorach, w sadach i na pastwiskach, często tworzy duże zbiorowiska. Surowiec. Będziemy wykorzystywali korzeń, liść lub lepiej całe ziele i sam kwiat - Radix, Folium vel Herba et Flos Taraxaci. W aptekach i w sklepach zielarskich można kupić Radix Taraxaci, FP I, II, III, IV i V (opak. 50 g)/Herba Lux, Herbapol, Kawon/ oraz Succus Taraxaci - płyn 100 g /Phytopharm/ (zażywać 5 ml leku w 100 ml wody 3-4 razy dz.). Korzeń wykopuje się na wiosnę lub w jesieni, choć jest bardzo wartościowy cały rok; liście lub ziele zbiera się od wiosny do jesieni; natomiast kwiaty w czasie kwitnienia, przy czym należy je “rozskubać”. Wszystkie surowce należy wysuszyć w temp. do 40o C. Skład chemiczny. Liście (ziele) zawierają witaminy, np. wit. C - do 100 mg/100 g, karoten - do 8 mg, kw. foliowy, tiaminę, ryboflawinę, cholinę, tokoferol, fitochinony, pirydoksynę; sole mineralne, np. wapnia, fosforu, żelaza, miedzi, manganu, potasu, kobaltu, cynku, magnezu, molibdenu i sodu; związki gorzkie - laktony seskwiterpenowe, np. laktukopikryna, taraxacyna, tetrahydrovidentyna B, germakran w postaci beta-glikozydów, taraksterol, beta-amyryna; inulinę - do 25%, inozyt, stymulatory biogenne zwiększające odporność organizmu; flawonoidy, olejek eteryczny (ślady), cukrowce, żywice i politerpeny. Kwiaty zawierają aktywnie działający pyłek, luteinę, witaminy, sole, stymulatory, flawony i substancje gorzkie. Korzenie posiadają: inulinę - do 40%, gumy roślinne - do 4%, glicerydy kwasów: palmitynowego, oleinowego, melisowego i linolowego, mannitol (w zielu także), laktony seskwiterpenowe - tetrahydrovidentyna B, cholinę, germakran, pseudotaraxasterol, taraxasterol, taraxerol, betaamyrynę, żywice. Działanie. Surowce działają żółciopędnie, moczopędnie, ogólnie wzmacniająco, odtruwająco (oczyszczająco ze szkodliwych substancji), saluretycznie - przeciwobrzękowo, przeciwreumatycznie, przeciwartretycznie; wzmacniają i uszczelniają naczynia krwionośne, zapobiegają powstawaniu miażdżycy; regulują krwawienia miesiączkowe (kwiaty i ziele), regulują przemianę materii, zapobiegają powstawaniu kamicy moczowej i żółciowej oraz powstawaniu zastojów żółci, regulują pracę wątroby (zapobiegają stłuszczeniu -działanie lipotropowe i marskości), trzustki i pęcherzyka żółciowego, zwiększają poziom hemoglobiny, liczbę krwinek czerwonych i białych we krwi (działanie pewne i łatwe do potwierdzenia), przy czym dotyczy to wyłącznie ziela; poprawiają samopoczucie, pobudzają apetyt. Należy dodać, że mniszek zwiększa (uintensywnia) oddychanie wewnątrzkomórkowe (utlenianie cukrowców i tłuszczowców), a co za tym idzie - przyśpiesza metabolizm (ważne przy otyłości). Wskazania: wszelkie choroby skórne i metaboliczne, zaparcia, wszelkie choroby zakaźne, choroby pęcherzyka, dróg żółciowych, wątroby, trzustki, śledziony i żołądka, nawracające schorzenia bakteryjne i wirusowe (zmniejszona odporność immunologiczna organizmu), osłabienie, złe samopoczucie, pękanie naczyń krwionośnych (liście lub ziele!), niedokrwistość, zmniejszona liczba limfocytów we krwi oraz granulocytów i monocytów (polecam łączyć w tym przypadku ziele mniszka z zielem bluszczyka kurdybanka), brak łaknienie, zaburzenia trawienia, zaburzenia miesiączkowania i hormonalne (kwiat mniszka + kwiat malwy + plecha morszczynu + ziele bylicy piołun + ziele glistnika - w równych częściach - napar pić 3 razy dz. po 100 ml, sporządzony z 2 łyżek mieszanki na 1 szkl. wrzątku), miażdżyca (ziele mniszka + ziele jemioły + plecha morszczynu - 1 łyżka mieszanki na 1 szkl. wrzątku; pić 3 razy dz. po 150 ml; stosować też w innych chorobach wieku starczego), kamica moczowa, skąpomocz, obrzęki (ziele mniszka + kwiat krwawnika + ziele glistnika + ziele skrzypu + kwiat arniki + liść brzozy + ziele nawłoci + owoc jałowca + owoc kopru + kwiat lipy - w równych częściach - sporządzić napar z 2 łyżek mieszanki na 2 szkl. wrzątku; pić 4 razy dz. po 100-150 ml; stosować też przy skąpomoczu). Napar: 2 łyżki ziela (liści) lub korzeni, albo 3 łyżki zmielonych kwiatów zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 100-200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 6-8,5 ml, 5-6 kg - 10,7 - 12,8 ml, 7-8 kg - 15-1? ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 10-15 kg - 21-32 ml, 20-25 kg - 42,8-53,5 ml, 30-35 kg - 64-75 ml, 40-45 kg - 85,7-^6,4 ml, 50-55 kg - 107-117,8 ml, 3-4 razy dz. Nalewka mniszkowa - Tinctura Taraxaci (mniszkówka): pół szkl. ziela (liści), korzenia lub 1 szkl. kwiatów zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3- 4 razy dz. po 5-10 ml; dzieci ważące 10-15 kg - 1-2 ml, 20-25 kg - 3-4 ml, 30-35 kg - 4,5-5 ml, 40-45 kg -5,5-6 ml, 50-55 kg - 6,5-7 ml, 3 razy dz. Intrakt mniszkowy - Intractum Taraxaci: pół szkl. świeżych zmielonych liści (ziela) lub korzeni, albo też 1 szkl. świeżych zmielonych kwiatów zalać 400 ml alkoholu 40-60% o temp. 70-80o C; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Alkoholatura “zimna": pół szkl. zmielonego ziela (świeżego), korzenia lub 1 szkl. świeżych zmielonych kwiatów zalać 250 ml alkoholu o temp. pokojowej; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Sok mniszkowy - Succus Taraxaci: świeże umyte ziele i (lub) korzeń przepuścić przez sokowirówkę. Sok zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżeczce lub łyżce. Można go zakonserwować poprzez zalanie 40% alkoholem (100 ml soku na 100 ml alkoholu). Odrzuconą przez sokowirówkę masę roślinną nie wyrzucać lecz sporządzić z niej alkoholaturę (patrz wyżej) lub macerat: pół szkl. masy roślinnej zalać 1 szkl, wody przegotowanej o temp. pokojowej; macerować 6-8 godzin, przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 100-200 ml. Większą ilość maceratu przechowywać w lodówce, nie dłużej jednak jak 5 dni. Miód mniszkowy - Mel Taraxaci: na każdą łyżkę świeżego zmielonego ziela lub korzenia (może być też suche) dać 2 łyżki miodu i 10 kr. alkoholu lub gliceryny, wymieszać. Zażywać 3 razy dz. po 1 łyżce. W tej samej proporcji miesza się miód z sokiem mniszkowym. Można także alkoholaturę, intrakt i nalewkę zmieszać z miodem (100 ml na 100 ml) uzyskując Alkoholmel Taraxaci, który zażywa się 3 razy dz. po 1 łyżce. Potrawka mniszkowa: przynajmniej 1 kg ziela lub samych liści (bez kwiatów), najlepiej wiosennych zmielić przez maszynkę do mięsa o jak najdrobniejszym sitku (soku nie odlewać!). Tak przyrządzoną masę włożyć do rondla, dodać 3-4 łyżki wody, trochę oleju jadalnego i gotować bez przykrycia 10 minut, pilnując jednak aby się nie przypaliło (gdy nadmiernie odparuje woda dodać jej nieco). Na końcu dodać nieco wywaru z rosołku (kostka rosołowa). Z tłuszczu i mąki zrobić zasmażkę białą, rozprowadzić tłustym mlekiem lub śmietaną, dodać ją do masy roślinnej, wymieszać, osolić do smaku, dodać czosnek lub cebulkę drobno pokrajaną i przysmażoną, jeśli ktoś lubi imbir, curry, ziele angielskie i pieprz. Podawać do ziemniaków gotowanych (puree) lub smażonych (frytek) oraz mięs i jajek sadzonych. Wyciąg glicerynowy z mniszka - Gliceroextractum Taraxaci: pół szkl. suszonego lub świeżego zmielonego ziela zalać 90 g (3 opak. 30 g) gliceryny i 100 ml wódki; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać 1 raz dz. po 1 łyżce w 50 ml wody z sokiem lub 3 razy dz. po 1 łyżeczce przy zaparciach połączonych ze wzdęciami, bólami brzucha oraz przy otyłości. Rp. Nalewka mniszkowa - 10 ml Nalewka miętowa - 10 ml Nalewka piołunowa - 10 ml Nalewka tymiankowa - 10 ml Nalewka cykoriowa - 10 ml Nalewka tatarakowa - 10 ml Płyny wymieszać. Zażywać 3 razy dz. po pół łyżeczki. Typowy lek pobudzający wydzielanie soku żołądkowego, trzustkowego i jelitowego (amara) oraz żółciopędny i żółciotwórczy (cholagoga et choleretica). Wskazania: brak łaknienie, zaburzenia trawienia, zastoje i niedostateczne wydzielanie żółci, kamica żółciowa, brak enzymów jelitowych i trzustkowych, niedokwaśność, osłabienie. Rp. Ziele mniszka - 1 łyżka Liść pokrzywy - 1 łyżka Liść babki - 1 łyżka Korzeń łopianu - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 100 ml. Dzieci ważące 25-30 kg - 35,7-42,8 ml, 35-40 kg - 50-57 ml, 45-50 kg - 64-71 ml, 4 razy dziennie. Mieszanka działa wzmacniająco, już po 10 dniach stosowania powoduje zwyżkę liczby limfo- i erytrocytów oraz stężenie hemoglobiny we krwi, wzmaga odporność organizmu (zwłaszcza wtedy gdy leczenie będzie powtarzało się co 30 dni przez 14 dni), poprawia samopoczucie, przywraca chęć do życia, do pracy i nauki, poprawia stan skóry i włosów, oczyszcza krew ze szkodliwych substancji, reguluje wypróżnienia, trawienie i przemianę materii. Podobnie działają dwie poniższe mieszanki ziołowe: Rp. Ziele mniszka - 1 łyżka Ziele jemioły - 1 łyżka Kłącze lub liść lepiężnika - 1 łyżka Liść konwalii lub kłącze (ziele) kokoryczki - 1 łyżka Ziele bluszczyka kurdybanka - 1 łyżka Ziele skrzypu - 1 łyżka Ziele fiołka tr. - 1 łyżka Liść pokrzywy - 1 łyżka Kwiat (ziele) nagietka - 4 łyżki Liść babki - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i pić jak wyżej, przy czym można ją podawać dzieciom ważącym 10-15 kg - 14-21 ml; 20-25 kg - 28,5-35,7 ml 4 raz; dz. Wykazuje działanie przeciwmiażdżycowe. Rp. Ziele mniszka - 1 łyżka Nasienie lub ziele wiesiołka dwuletniego lub dziwnego - 2 łyżki Plecha morszczynu - 1 łyżka Ziele ruty - 1 łyżka Liść pokrzywy - 1 łyżka Ziele jemioły - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić napar i pić jak wyżej. Wskazania do stosowania powyższych (3) mieszanek to: choroby krwi (białaczka, niedokrwistości), zmniejszona odporność układu immunologicznego, nowotwory, otyłość, zaburzenia metaboliczne i hormonalne, choroby zakaźne, skórne, wątroby i trzustki, miażdżyca, po zawale, osłabienie serca, niewydolność krążenia (choroba wieńcowa), choroby alergiczne, zaburzenia w wydzielaniu i przepływie żółci, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, reumatyzm, stwardnienie rozsiane, cukrzyca, zaparcia, złe samopoczucie, zaburzenia miesiączkowania, okres po- i przekwitania, artretyzm, choroby oczu, skąpomocz, kamica moczowa i żółciowa, stany zapalne żołądka i jelit, choroba wrzodowa, rekonwalescencja, zapalenie przydatków, zatrucia, zawroty głowy, skoki ciśnienia, zgaga. Powyższe mieszanki proponuję stosować na zmianę i wraz z preparatem mineralno-witaminowym (np. Vitaral, Duovit). Kuracja taka daje wprost zaskakujące efekty lecznicze. Mydlnica lekarska - Saponaria officinalis (Caryophyllaceae). Opis. Roślina wieloletnia dorastająca do 70 cm wys.; kłącze pełzające, rozgałęzione, walcowate; łodyga okrągława, czerwonawo nabiegła; liście jajowatolancetowate, trójwiązkowe; ulistnienie - równoległe-krzyżowe; kwiaty duże, pięciopłatkowe, białe lub różowe; owoc – torebka. Kwitnie od czerwca do września. Roślina pospolita; rośnie na suchych brzegach wód, w zaroślach, na przydrożach, w lasach; lubi gleby wilgotne i żyzne, ale nie zawsze na takich rośnie. Surowiec. Surowcem jest kłącze i ziele - Rhizoma et Herba Saponariae. W Farmakopei Polskiej I,II,III,IV i V oraz w Urzędowym Spisie Leków (USL) figuruje korzeń - Radix Saponariae (w rzeczywistości jest to podziemny pęd – kłącze; korzenie mydlnicy są cienkie i rozgałęzione). Surowiec ten sprzedawany jest w aptekach i w sklepach zielarskich (opak. 25 i 50 g); /Kawon, Herbapol, Boguccy, Herba Lux). Ziele zbiera się przed lub w czasie kwitnienia, kłącze natomiast pozyskuje się w jesieni, na przedwiośniu lub wiosną, choć wartościowy jest także przed kwitnięciem rośliny. Surowce należy wysuszyć w otwartym, lekko ogrzanym piekarniku lub w cieniu na wolnym powietrzu. Kłącze i ziele można połączyć ze sobą. Skład chemiczny. W całej roślinie występują saponiny trójterpenowe (w kłączach do 10%, w zielu do 5%), głównie saporubryna, sapotoksyna, kw. saporubrynowy; ponadto olejek eteryczny, tłuszczowce, cukrowce (lichnoza, laktozyna), sole mineralne (dużo miedzi, manganu, żelaza, wapnia i cynku). Ziele zawiera glikozyd flawonowy - saponarynę; ulega hydrolizie na saponaretynę, witekaynę i glukozę. Ponadto w zielu wykazano obecność pinitu. Działanie. Surowce działają wykrztuśnie, moczopędnie, silnie żółciopędnie, lekko przeczyszczająco, lekko napotnie, trawiennie i przeciwskurczowo; w dużych dawkach wywołuje wymioty i biegunkę. Wskazania: stany zakażeniowe i zapalne płuc, oskrzeli, tchawicy, krtani i gardła, kaszel, przeziębienie, grypa, gorączka, zaparcia. Przeciwwskazania: krwawienia z przewodu pokarmowego, zapalenie żołądka, jelit i wątroby, po operacjach na jamie brzusznej, biegunka. Napar: 2 łyżki kłączy lub ziela zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 4-5 razy w ciągu doby po 50 ml; dzieci ważące 10-15 kg - 7-10 ml, 20-25 kg - 14-17,8 ml, 30-35 ml - 21-25 ml, 40-45 kg - 28,5-32 ml, 50-55 kg - 35,7-39 ml,4 razy dz. Odwar: 2 łyżki kłączy zalać 2 szkl. wrzącej wody; gotować 10 minut; odstawić na 20 minut; przecedzić; uzupełnić brakującą ilość wody. Pić 4 razy cz. po 30-50 ml. Nalewka mydlnicowa - Tinctura Saponariae: pół szkl. kłączy lub ziela zalać 300 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 4-5 razy w ciągu dnia po pół łyżeczki. Doskonały jest Alkoholmel Saponariae: 100 ml nalewki wymieszać ze 100 ml miodu; zażywać 4-5 razy w ciągu dnia po 1 łyżeczce (max 2 łyżeczki). Małym dzieciom podaje się pół - 1 łyżeczkę preparatu 4 razy dz. W przypadku mydlnicy obowiązuje zasada: zażywać często, a mało !. Nalewką przemywać skórę łojotokową, ze stanami zapalnymi i z trądzikami. Codzienne przemywanie skóry naparem lub nalewką czyni ją jasną i jędrną. Rp. Nalewka mydlnicowa - 10 ml Nalewka tymiankowa - 10 ml Nalewka anyżowa lub biedrzeńcowa - 10 ml Miód - 2 łyżki Wymieszać. Zażywać 4-5 razy w ciągu dnia po pół - max 1 łyżeczce; małe dzieci - pół łyżeczki. Rp. Kłącze mydlnicy - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Owoc anyżku - 1 łyżka Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić; osłodzić do smaku. Dawkować jak napar mydlnicowy. Wskazania do powyższych mieszanek: kaszel, przeziębienie, choroby zakaźne, stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego. Rp. Nalewka mydlnicowa - 10 ml Nalewka majerankowa - 10 ml Nalewka tymiankowa - 10 ml Nalewka szałwiowa - 10 ml Nalewka arnikowa - 10 ml Nalewka arcydzlęglowa - 10 ml Nalewka sosnowa - 10 ml Wymieszać. Zażywać 4-5 razy w ciągu dnia po pół łyżeczki; dzieci -20 kropli. Rp. Ziele (kłącze) mydlnicy - 1 łyżka Kwiat (liść) pierwiosnka - 1 łyżka Ziele majeranku - 1 łyżka Liść szałwi! - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Korzeń arcydzięgla - 1 łyżka Igliwie (gałązki) sosny, modrzewia, jodły lub świerku - 1 łyżka Owoc jałowca - 1 łyżka Ziele (kwiat) podbiału.- 1 łyżka Ziele (kwiat) dziewanny lub lawendy - 2 łyżki Wymieszać. Przyrządzić napar z 2 łyżek mieszanki na 1 szkl. wrzątku; parzyć 30 minut; przecedzić. Pić jak napar mydlnicowy. Mieszanka wyjątkowo cenna. Wskazania co stosowania powyższych (2) mieszanek: stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego (kaszel, katar, chrypka, utrudnione oddychanie), schorzenia zatok, przeziębienie, choroby zakaźne, utrudnione oddychanie, skąpomocz, kamica moczowa i żółciowa, stany zapalne układu moczowego, zaburzenia w wydzielaniu i przepłynie żółci oraz trawienia. Nagietek lekarski - Calendula officinalis (Compositae). Opis. Roślina jednoroczna dorastająca do 40 cm wys.; liście i łodyga gęsto owłosione, przy roztarciu dają miły, charakterystyczny zapach; liście podługowate, na końcu zaokrąglone, krótkoogonkowe (ogonek oskrzydlony), jasnozielone; ulistnienie skrętoległe; kwiaty pomarańczowe, brzeżne - języczkowe, żeńskie, wewnętrzne - rurkowate, obupłciowe, bezpłodne; owoc - niełupka (wygięta sierpowato). Kwitnie od II poł. maja do września. Roślina uprawiana na działkach i w ogródkach. Pochodzi z obszarów Morza Śródziemnego. Nasiona wysiewa się w maju (I połowa) lub wcześniej - w kwietniu, wprost do gruntu. Po wzejsciu roślin przerywa się je lub dosadza, tak aby odległość między roślinami wynosiła 15-20 cm. Nagietek rośnie na każdej glebie, wymaga jednak stanowiska słonecznego i podłoża wilgotnego. Uwaga! Calendula off. varium plena o kwiatach żółtych nie nadaje się do celów leczniczych. Surowiec. Surowcami są: koszyczek kwiatowy (kwiat) oraz całe ziele -Anthodium (Flos) et Herba Calendulae, Flos Calendulae (FP I,II,III,IV i V) sprzedawany jest w aptekach i w sklepach zielarskich (najczęściej opak. 25 g), podobnie jak i maść nagietkowa - Unguentum Calendulae (Ziaja, Elissa, Alpine Herbs, Naturwaren dr Peter Theiss) – w tubach lub słoiczkach, zależnie od producenta. Tinctura Calendulae (Phytopharm) sprzedawana jest po 100 g. Kwiaty i kwitnące ziele zbiera się w I fazie rozkwitu i suszy w temp. do 40o C. Kwiaty zbiera się wraz z osadnikiem i okrywami czyli z całym kielichem. Bez sensu jest wyskubywanie samych płatków; cały kwiat jest leczniczy. Skład chemiczny. Ziele i kwiat zawierają olejek eteryczny - 0,02-0,04%, flawonole (pochodne izoramnetyny i kwercetyny), glikozydy rambetyny, karotenoidy (likopen, rubiksantyna), saponozydy trójterpenowe (kalendulozyd A i B), sole mineralne (dużo miedzi -7,4 mg/kg, magnezu, tlenku wapnia - 8,7 g/kg, potasu - 20,2 g/kg, sodu - 0,31 g/kg, pięciotlenku fosforu - 6,6 g/kg, żelaza - 133 mg/kg, manganu - 48 mg/kg, cynku - 23 mg/kg, molibdenu - 0,43 mg/kg), alkohole trójterpenowe (faradiol, kalenduladiol, arnidiol), fitosterole (stigmasterol, beta-sitosterol), kwasy (ferulowy, kawowy, salicylowy), gorycz - kalendynę - 0,01%, garbniki -ok. 8-9%, śluzy, żywice, amyrynę i in. Działanie. Nagietek działa przeciwzapalnie, żółciopędnie, moczopędnie, rozkurczowo, uspokajająco, przeciwnowotworowo, przeciwwirusowo, przeciwrzęsistkowo (pierwotniakobójczo), przeciwbakteryjnie, lekko napotnie, słabo przeciwkrwotocznie, odtruwająco, przeciwwysiękowo; reguluje pracę serca, przemianę materii i wypróżnienia; reguluje miesiączkowanie; pobudza wydzielanie śliny, soku żołądkowego i jelitowego, pobudza apetyt, przyśpiesza trawienie i wchłanianie mleczka pokarmowego; przyśpiesza gojenie się ran i naskórnikowanie. Wskazania: stany zapalne pochwy i warg sromowych, zapalenie jajników i jajowodów, bóle jajników (+ziele glistnika + kora wierzby lub kwiat wiązówki), zapalenie i ból jąder (okłady i jednoczesne picie naparu nagietkowo-glistnikowego i właściwe leki syntetyczne), upławy, nieregularne krwawienia miesiączkowe (+ korzeń arcydzięgla), pierwsze miesiączki połączone z obfitą wydzieliną śluzową (+ kora wierzby + korzeń arcydzięgla + liść pokrzywy + kwiat czarnej malwy + ziele glistnika + ziele skrzypu, w równych częściach - napar z 2 łyżek na 1 szkl. wrzątku pić 3 razy dz. po 150 ml), zaburzenia okresu po- i przekwitania (+ kora, liść lub kwiat kaliny + ziele glistnika), stan przedmiesiączkowy, bezsenność, wyczerpanie nerwowe, stres, lęk (+ liść melisy + liść konwalii, + kwiat (liść) lub owoc głogu + ziele glistnika + ziele jemioły + ziele nostrzyka lub lebiodki, w równych częściach - napar z 1 łyżki na 1 szkl. wrzątku; pić 3 razy dz. po 100-150 ml), nerwice wegetatywne, niemożność złapania tchu, zaburzenia sercowe (nalewka negietkowa + nalewka serdecznikowa + nalewka głogowa + nalewka kokoryczkowa lub konwaliowa + nalewka miętowa + nalewka z aminka egipskiego lub glistnikowa - w równych częściach zmieszać i zażywać 3-4 razy dz. po pół łyżeczki), nadciśnienie (nalewka nagietkowa obniża ciśnienie krwi; można ją zmieszać z nalewką kokoryczkową i arnikową, po czym zażywać 3 razy dz. po 40 kropli), reumatyzm, skąpomocz, obrzęki, wysięki okołostawowe, obrzęk powiek, kamica moczowa (w tych przypadkach proponuję: kwiat lub ziele nagietka - 6 łyżek + kora bzu czarnego lub jesionu - 2 łyżki + kora lub gałązki kasztanowce - 2 łyżki + ziele nawłoci - 2 łyżki + ziele skrzypu - 2 łyżki + kora wierzby - 2 łyżki + ziele połonicznika - 2 łyżki + kora lub gałązki brzozy - 2 łyżki, wymieszać wszystko razem; 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wody; gotować 5 minut; odstawić na 30 minut; przecedzić; do wywaru na każdą 1 szkl. wkroplić 20 kropli nalewki arnikowej; pić 3 razy dz. po 200-220 ml), osłabienie pochorobowe (kwiat lub ziele nagietka - 5 łyżek + owoc róży dzikiej - 2 łyżki + owoc głogu - 2 łyżki + owoc bzu czarnego - 2 łyżki + śliwki suszone - 2 łyżki, wymieszać, 3 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wody; zagotować; odstawić na 30 minut; przecedzić; osłodzić miodem; pić 3 razy dz. po 200 ml, przy czym na każde 200 ml wywaru dać 20 kropli nalewki arnikowej), choroby alergiczne (przeciwalergicznie działają także: kwiat rumianku - 1 łyżka + ziele glistnika - 1 łyżka + ziele ruty - 1 łyżka + ziele krwawnika - 1 łyżka + nasiona lub ziele wiesiołka dziwnego lub dwuletniego - 1 łyżka, wymieszać, do mieszanki dodać 6 łyżek kwiatu nagietka; stosować napar z 2 łyżek mieszanki na 2 szkl. wrzątku; pić 4 razy dz. po 100 ml; pomaga bardzo przy astmie, pyłkowicy, zapaleniu spojówek (okład z tej mieszanki 5 minutowy 3 razy dz. z jednoczesnym piciem naparu!), ponadto zalecam przy pokrzywce), choroby zakaźne, nowotwory (kwiat nagietka - 6 łyżek + ziele jemioły - 3 łyżki + ziele glistnika - 3 łyżki + kłącze lepiężnika - 2 łyżki + kłącze lub ziele kokoryczki - 2 łyżki + ziele wraz 2 korzeniami łuskiewnika różowego - 3 łyżki; wymieszać; przyrządzić napar z 2 łyżek na 1 szkl. wrzątku; pić 4 razy dz. po 100-150 ml). Zewnętrznie (okłady, nasiadówki, irygacje, płukanki, przemywanie): wyżej wymienione choroby kobiece, rany, oparzenia, odparzenia, otarcia naskórka, wybroczyny, stłuczenia, ropnie, owrzodzenia, liszaje, liszajce, mokre wysypki, pryszcze różnego pochodzenia, łojotok, stany zapalne, plamy na skórze (nalewka nagietkowa - 10 ml + nalewka arnikowa - 10 ml,+ nalewka kosaćcowa - 10 ml + nalewka cytrynowa - 5 ml/ lub olejek cytrynowy –2 ml/ + nalewka chrzanowa - 5 ml, wymieszać; preparat działa wybielająco, przeciwwągrowo, pojędrniająco, lekko złuszczająco, odkażająco; poprawia krążenie skórne), ukąszenia owadów (nalewka nagietkowa + nalewka miętowa + nalewka arnikowa - w równych częściach zmieszane), stany zakażeniowe (w tym ropne po wymieszaniu z szałwią i majerankiem), stany zapalne spojówek i gałki ocznej, pieczenie i łzawienie oczu, opryszczka oka (kwiat nagietka -2 łyżki + ziele świetlika - 1 łyżka + liść melisy - 2 łyżki - wymieszać i przyrządzić napar z 1 łyżki mieszanki na 1 szkl. wrzątku; okład trzymać przez 10 minut zmieniając go co 5 minut; stosować 4 razy dz.; patrz-melisa!), choroby włosów (brak połysku i puszystości, wypadanie), stany zapalne jamy ustnej (+ ziele majeranku + liść szałwi! + liść mięty + kwiat rumianku, w równych częściach; napar z 2 łyżek mieszanki na 1 szkl. wrzątku; jamę ustną i gardło płukać 4-6 razy dz., przełykając jednocześnie 4-6 łyków płynu). Napar: 2 łyżki ziela lub 3 łyżki kwiatów zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 150-200 ml; niemowlęta ważące: 3-4 kg - 6-8,5 ml, 5-6 kg - 10,7-12,8 ml, 7-8 kg - 15-17 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 20-21 ml, 15 kg - 32 ml, 20-25 kg - 42,8-53,5 ml, 30-35 kg - 64-75 h&, 40-45 kg - 85,7-96,4 ml,50-55 kg - 107-117,8 ml, 3-4 razy dz. Odwar: 2 łyżki ziela lub 3 łyżki kwiatów zalać 2 szkl. wody; gotować 10 minut; odstawić na 15 minut; przecedzić. Pić jak napar. Nalewka nagietkowa (nagietkówka) - Tinctura Calendulae: pół szkl. kwiatów lub ziela zalać 250 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżeczce w 50 ml wody. Chore miejsca przemywać nalewką lub pędzlować je 3 razy dz. Do płukania : 1 łyżka nalewki + 150-200 ml wody. Ekstrakt nagietkowy - Extractum Calendulae: pół szkl. kwiatów lub ziela zalać 100 ml alkoholu 40-60%; wytrawiać 7 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 40 kropli lub stosować zewnętrznie. Chorobowe zmiany na błonach śluzowych jamy ustnej i dróg płciowych pędzlować 4 razy dz. Do płukania: 1 łyżeczka płynu na 150 ml wody przegotowanej. Alkoholatura “zimna”: pół szkl. świeżych zmielonych kwiatów lub ziela zalać 250 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Stosować jak nalewkę. Dzieciom ważącym 10-15 kg - 0,7-1 ml. 20-25 kg - 1,4-1,7 ml, 30-35 kg - 2,1-2,5 ml, 40-45 kg - 2,8-3,2 ml, 50-55 kg - 3,5-4 ml nalewki lub alkoholatury 3-4 razy dz. w 100 ml wody lub mleka z miodem. Olej nagietkowy - Oleum Calendulae: 1 szkl. suchych lub lepiej świeżych kwiatów (zmielonych w maszynce do mięsa!), albo ziela zalać 100-150 ml oleju winogronowego, kukurydzianego, lnianego lub oliwy o temp. 50-60o C; wytrawiać 14 dni; przefiltrować (masę roślinną wydusić staranie z oleju). Olej zażywać 2-3 razy dz. po 1-2 łyżki w wyżej wymienionych chorobach wewnętrznych i skórnych oraz w zaparciach (3 łyżki jednorazowo), albo stosować zewnętrznie do: przemywania i oczyszczania skóry zdrowej i chorej (znakomicie zastępuje mleczka i śmietanki kosmetyczne; pielęgnuje, odżywia, wygładza, regeneruje, natłuszcza, odkaża skórę, działa przeciwzapalnie i przeciwropnie; leczy spierzchnięte wargi), do lewatyw (100-200 ml oleju o temp, 36-38o C wlać doodbytniczo przy zaparciach połączonych z bólami brzucha, wzdęciami oraz przy stanach zapalnych i hemoroidach odbytu, bańki odbytowej i esicy, przy wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego oraz w nieprzyjemnym parciu na kał podczas niestrawności), do maseczek olejowych przy suchości skóry, trądzikach i zwiotczeniu powłok (gazę zmoczyć w oleju nagietkowym obficie i nałożyć na twarz, szyję, dekolt lub inna część ciała, na 30 - 45 minut, po czym zastosować delikatny masaż skory, wklepywanie i wcieranie oleju), do kąpieli olejowych włosów przy ich zniszczeniu zabiegami fryzjerskimi, suchości oraz przy łupieżu suchym. Ocet nagietkowy - Acetum Calendulae: pół szkl. suchych lub świeżych zmielonych kwiatów zalać 150 ml octu spożywczego; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Stosować do płukania włosów po ich umyciu (1 łyżka octu nagietkowego na pół litry wody) w celach ochronnych (zasadowe mydła i szampony uszkadzają włosy poprzez wysuszenie skóry głowy, powodują łupież, łamliwość i rozdwajanie włosów; dotyczy to także różnego rodzaju farb i rozjaśniaczy włosów oraz lakierów), do przemywania twarzy przy licznych wągrach, pryszczach, mokrych wysypkach i łojotoku, a także w celu zakwaszania skóry, do płukania jamy ustnej i gardła przy stanach zapalnych (1 łyżka płynu na 200 ml wody przegotowanej), do okładów na uderzenia, opuchlizny, wybroczyny, siniaki, wysięki okołostawowe (1 łyżka płynu na pół szkl. wody przegotowanej + 1 łyżeczka nalewki arnikowej lub 1 łyżka octu arnikowego; gazę, watę lub płótno zmoczyć w płynie, przyłożyć na chore miejsce, przykryć folią i zabandażować na 2 godz., stosować 3 razy dz.), czyraki, duże bolesne pryszcze, owrzodzenia i rany, do kąpieli nóg opuchniętych (1 łyżka na 200 ml wody) i całego ciała przy zmęczeniu, reumatyzmie, obrzękach, osłabieniu, łojotoku skóry i żylakach (200 ml octu nagietkowego na pół wanny wody), do nasiadówek przy upławach i stanach zapalnych narządów płciowych (1 łyżka Azulenu lub Azucalenu, albo 2 łyżki nalewki rumiankowej + 100 ml octu nagietkowego na 2 l przegotowanej wody; powinna trwać 40 minut w temp. 45o C). Nafta nagietkowa – Naphta Calenduale: pół szkl. świeżych lub suchych kwiatów zalać 200 ml nafty kosmetycznej; wytrawiać 7 dni; przefiltrować. Stosować do przemywania skóry trądzikowej, z wągrami oraz z zapaleniem mieszków włosowych. Wcierać we włosy na 8 h przed umyciem, przy wypadaniu, łupieżu, rozdwojonych końcówkach, braku połysku i puszystości. Rp. Mikstura naftowo-olejkowa CATLT Nafta nagietkowa – 100 ml Maść Tribiotic – 4 saszetki Maść allantoinowa – 1 tubka Olejek herbaciany – 1 ml Olejek lawendowy – 1 ml Olej rycynowy – 15 ml Tran – 15 ml lub maść tranowa – 1 tubka Składniki wymieszać na ciepło, bardzo starannie. Ostrożnie z ogniem !. Wskazania: oporny na leczenie trądzik, ropnie po goleniu i w czasie cukrzycy, zapalenie mieszków włosowych, łuszczyca, wągry, liszajce, pryszcze nieznanego pochodzenia. Lek silny w działaniu. Działa odżywczo, oczyszczająco, przeciwzapalnie, odkażająco, przyspiesza regenerację skóry. Skórę przemywać 2-3 razy dz. Rp. Maść nagietkowa - Ung. Calendulae. Składniki: - wyciąg olejowy lub glicerynowy z nagietka - 15 ml · lanolina, maść z wit. A, Linomag - maść lub krem, albo maść tranowa - 30 g · gliceryna 5 ml · nalewka arnikowa – 5 ml · olejek eteryczny lawendowy - 5 kropli · krem Nivea – 1 łyżka Sposób przyrządzenia. Do moździerza umieszczonego na gorącej maszynce elektrycznej włożyć podłoże maściowe i krem Nivea i gdy ulegnie ono rozpuszczeniu wlać do niego nalewkę zmieszaną z 5 ml gliceryny, potem wlać wyciąg olejowy lub glicerynowy z nagietka; składniki ucierać aż do połączenia jednocześnie jednak podgrzewając lekko; na końcu do maści wlać olejek zapachowy. Ciepłą masę przelać do oznaczonego szczelnie zamykanego pojemnika i przenieść w zimne miejsce. Maść nagietkowa nadaje się doskonale do pielęgnacji skóry twarzy i warg, oraz dłoni i stóp; leczy stany zapalne, rany, odleżyny, rozpadliny skórne, odparzenia, suchość skóry, trądziki i inne schorzenia wcześniej wymienione. Maść nagietkową można też przyrządzić na smalcu wieprzowym oraz eucerynie (w tym przypadku ma większe właściwości nawilżające). Olej nagietkowy zastępuje maść nagietkową. Rp. Maść arnikowa - 1 łyżka Maść nagietkowa - 1 łyżka Maść żywokostowa - 1 łyżka Tormentiol lub maść pięciornikowa - 1 łyżka Maście wymieszać bardzo starannie. Chore miejsca pokrywać preparatem 3 razy dz. Wskazania: trudno gojące się rany, trądzik młodzieńczy i różowaty, pękanie naczyń krwionośnych, uderzenia, ropnie, oparzenia, rozpadliny skórne, owrzodzenia, otarcia naskórka, opryszczki, wypryski sączące. Wyciąg glicerynowy z kwiatów nagietka – Gliceroextractum Calendulae: pół szkl. świeżych lub suchych zmielonych kwiatów zalać 100 g gliceryny płynnej; i 100 ml wódki; wytrawiać 14 dni; wyciąg odcedzić od masy roślinnej Przy zaparciach połączonych z bólami brzucha, wzdęciami i stanami zapalnymi zażyć 1-2 łyżki wyciągu glicerynowego wymieszanego z sokiem owocowym. Można stosować także zewnętrznie do okładów (1 cz. wyciągu + 2 cz. wody) na wcześniej wymienione schorzenia skórne. Rp. Kwiat (oczywiście w każdym przypadku może być ziele) nagietka - 6 łyżek Kwiat rumianku - 1 łyżka Ziele jasnoty - 1 łyżka (kwiat - 4 łyżki) Ziele bodziszka - 1 łyżka Ziele krwiściągu - 1 łyżka Ziele skrzypu - 1 łyżka Liść lub kłącze lepiężnika - 1 łyżka Ziele krwawnika – 1 łyżka Ziele tobołka lub tasznika – 1 łyżka Liść kasztanowca - 1 łyżka Ziele przytulii - 1 łyżka Ziele pokrzywy - 1 łyżka Ziele lub korzeń żywokostu - 1 łyżka Liść babki – 1 łyżka Ziele rdestu (obojętnie którego) – 1 łyżka Surowce wymieszać bardzo starannie. Ta mieszanka powinna znaleźć się w każdym domu. 2 łyżki mieszanki zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30-40 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 150 ml; dzieci - patrz napar nagietkowy. Mieszanka działa wszechstronnie, ale przede wszystkim przeciwkrwotocznie (hamuje krwawienia wewnętrzne i zewnętrzne, zwiększa krzepliwość krwi), przeciwwysiękowo (uszczelnia i wzmacnia naczynia krwionośne), zapobiega powstawaniu miażdżycy; reguluje wypróżnienia i przemianę materii; zwiększa produkcje i wydalanie moczu; oczyszcza organizm ze szkodliwych produktów chemicznych; przyśpiesza gojenie się ran; wzmacnia ogólnie. Wskazania: krwawiączka, krwotoki z nosa, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, stany zapalne nerek, krwiomocz, krwawienia z przewodu pokarmowego, krwawa biegunka, hemoroidy (polecam lewatywy w ilości 100-200 ml o temp. 38o C i jednoczesne picie naparu), stany zapalne przewodu pokarmowego, choroba wrzodowa, nadmierne i nieregularne krwawienia miesiączkowe, upławy (jednocześnie stosować nasiadówki), zapalenie przydatków, gruźlica, ostry kaszel, zaburzenia hormonalne, choroby skórne i zakaźne uszkadzające naczynia krwionośne (np. grypa typu krwotoczno-wysiękowego, teleangiektazje, trądzik różowaty, dermatoza okołoustna), obrzęki pochodzenia krążeniowego (jednocześnie z tą mieszanką stosować jeszcze zioła nasercowe - patrz kokoryczka, konwalia) i nerkowego, żylaki kończyn, stany zapalne gałki ocznej, nadciśnienie. Nasturcja większa i nasturcja mniejsza - Tropaeolum maius et Tropaeolum minus (Tropaeolaceae). Opis. Rośliny jednoroczne (w naszym klimacie!) dorastające do 2-3 m dł.; łodyga okrągława, gładka, soczysta, srebrzystozielona, płożąca się po ziemi i wznosząca się przy wierzchołku; liście okrągławe, tarczowate (parasolowate), na długich ogonkach łączących środek blaszki liściowej z łodygą; kwiaty wonne, dość duże, dwubocznie symetryczne; warga dolna z ostrogą; korona pięciopłatkowa, żółta, pomarańczowa, czerwona lub kolorowa; pręcików 8; słupek 1; owoc - rozłupnia. Cała roślina przy roztarciu daje miły, specyficzny, mocny zapach. Kwitnie od czerwca (lipca) do przymrozków. Roślina uprawiana. Odmianę - Trepaeolum maius nanum (karłowata), która także jest lecznicza, dorasta co 30 (50) cm wys. (dł.). Nasturcje wysiewa się w II połowie kwietnia lub w maju wprost co gruntu (siew kupkowy w odległości co 20 cm po 3 szt.). Czas wschodu nasion trwa 14-18 dni. Lubi glebę przepuszczalną, wilgotną, bardzo ładnie rośnie nawet na glebach kamienistych i ciężkich z dużą domieszką wapnia. Znosi półcień, ale najobficiej kwitnie w stanowisku słonecznym i wilgotnym. Gdy roślina zostanie porażona szkodnikami (należy obserwować spód liści!), np. mszycami, gąsienicami różnego rodzaju, należy dokonać oprysku roślin środkiem Decis 25 EC lub Owadofos płynny 50. Po 21 dniach (licząc od dnia oprysku) roślina nie zawiera szkodliwych substancji zawartych w środkach owadobójczych i może być bezpiecznie stosowana do celów leczniczych. Surowiec. Surowcem jest kwitnące ziele nasturcji - Herba Tropaeoli (maii vel mini, vel maii nani) sive Herba Nasturtii, które zbiera się do września (II poł.), wiesza na sznurku i suszy w dobrze przewietrzanym miejscu (najlepiej na przeciągu) w temp. do 40o C. Ziele można też szybko wysuszyć w otwartym, lekko ogrzanym piekarniku. Na wolnym powietrzu nasturcja schnie bardzo długo (łodygi!) i dlatego proponuję oberwać same owoce, kwiaty i liście. Cennym surowcem są niedojrzałe owoce nasturcji - Fructus Nasturtii oraz same kwiaty - Flos Nasturtii. Owoce można wysuszyć w podwyższonej temp, do 60o C, kwiaty natomiast w ciemnym miejscu. Skład chemiczny. Surowce zawierają glikozyd gorczyczny (glikotropeolinę) - 0,03%, enzym - mirozynazę, olejek eteryczny (benzolo-gorczyczny), wit. C (ponad 100 mg/100 g), flawonoidy, tłuszcze, sole siarki i potasu, kwasy, garbniki i in.. Ferment mirozynaza rozkłada glikotropeolinę na aromatyczny izosiarkocyjanian benzylowy i wodorosiarczan potasowy, o silnych właściwościach grzybo-, bakterio- i wirusobójczych (niszczy zarówno bakterie Gramm-dodatnie jak i Gramm-ujemne). Działanie. Nasturcja działa silnie odkażająco i to nie tylko na układ pokarmowy czy oddechowy, ale również na układ moczowy, wykrztuśnie, silnie żółciopędnie, moczopędnie, napotnie, rozkurczowo, przeciwzapalnie, przeciwgnilnie, odwaniające, wiatropędnie, ogólnie wzmacniająco i odtruwająco; pobudza wydzielanie śliny, soku trzustkowego, żołądkowego i jelitowego; przyśpiesza trawienie i wchłanianie mleczka pokarmowego; pobudza apetyt,; reguluje wypróżnienia i przemianę materii; reguluje krwawienia miesiączkowe. Ułatwia oddychanie i działa uspokajająco; zauważyłem też, że likwiduje kłucie w sercu oraz kołatanie serca (wyciągi alkoholowe i mocny wywar). Likwiduje zastoje żółci zapobiegając w ten sposób powstawaniu kamicy żółciowej. Zastosowana zewnętrznie, zwłaszcza w nalewce, działa przeciwłojotokowo, osuszająco, przeciwzapalnie, przeciwwągrowo, antyseptycznie, przeciwropnie; poprawia krążenie skórne. Wskazania: zaburzenia trawienne (odbijanie, burczenie i przelewanie w kiszkach, wzdęcia, kurcze), zaparcia, stany zapalne i zakażeniowe układu pokarmowego, oddechowego i moczowego, kamica moczowa i żółciowa, żółtaczka, niedostateczne wydzielanie soków żołądkowych, trzustkowych, jelitowych i żółci, zastoje żółci, choroby zakaźne, przeziębienie, choroby alergiczne połączone z nieżytem układu oddechowego i pokarmowego, kaszel różnego pochodzenia, nieżyt jelit i żołądka, bóle żołądka, trzustki, wątroby, śledziony i pęcherzyka żółciowego, osłabienie, choroby skórne, zaburzenia miesiączkowania, hormonalne i metaboliczne, upławy, wyczerpanie nerwowe, gorączka, zatrucia. Zewnętrznie (płukanki, przemywanie, okłady): rany, owrzodzenia, liszaje, wypryski, ropnie, pryszcze różnego pochodzenia, trądziki, opryszczki, stany zapalne narządów płciowych, jamy ustnej i gardła, zapalenie i stany ropne spojówek oraz gałki ocznej. Napar: 2 łyżki ziela, owoców lub 3 łyżki kwiatów zalać 2 szkl. wrzącej wody lub gorącego mleka; odstawić na 20 minut; przecedzić; napar mleczny osłodzić miodem. Pić 3-4 razy dz. po 100 ml lub lepiej 6 razy dz. po 50 ml (zasada: mało i często); dzieci ważące 10-15 kg - 7-10,7 ml, 20-25 kg - 14-17,8 ml, 30-35 kg - 21-25 ml, 40-45 kg - 28,5-32 ml, 50-55 kg -35,7-39 ml, 6 razy dz. Niemowlętom najlepiej podawać napar z kwiatów lub z młodych liści, według wagi ciała: 3-4 kg - 2 ml, - kg - 3--4 ml, 7-8 kg - 5 ml 5—6 razy w ciągu doby. Nalewka nasturcjowa - Tinctura Nasturtii: pół szkl. ziela lub kwiatów zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 4-6 razy dz. po 30 kropli (w bólach - 3 razy dz. po 5 ml); dzieci ważące 15-20 kg - 6-8 kr. 25-30 kg - 10-12 kr., 35-40 kg - 15-17 kr., 45-50 kg - 19-21 kr, 4-6 razy dz. Intrakt nasturcjowy - Intractum Nasturtii: pół szkl. świeżego, zmielonego ziela zalać 400 ml gorącego alkoholu 40-60%; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Ze świeżych zmielonych kwiatów proponuję sporządzić alkoholaturę "Zimną": pół szkl. kwiatów zalać 150 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Ocet nasturcjowy - Acetum Nasturtii: pół szkl. świeżego lub suchego ziela, albo owoców zalać 200 ml octu; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Stosować jako przyprawę do tłustych potraw (mięs, galaret, zup, sosów, ryb, marynat, sałatek); do przemywania skóry ze stanami zapalnymi, z łojotokiem, trądzikiem oraz w celu jej zakwaszenia; do płukania włosów (1 łyżka octu na 2 szkl. wody) przetłuszczających się, uszkodzonych zabiegami fryzjerskimi i szamponami, pozbawionych puszystości i połysku, przy łupieżu oraz w celu zakwaszenia; do płukania jamy ustnej i gardła przy stanach zapalnych i ropnych (1 łyżka płynu na 1 szkl. wody); do kąpieli zmęczonych, obolałych i opuchniętych nóg (50 ml na 2 l wody) oraz kąpieli ogólnych przy obrzękach, osłabieniu, wysiękach okołostawowych i chorobach skórnych oraz kobiecych (200 ml na pół wanny wody); do okładów na wcześniej wymienione schorzenia skórne (1 łyżka octu na 2 łyżki wody). Ocet nasturcjowy można mieszać z octem arnikowym i nagietkowym w równych częściach i stosować do okładów. Nalewkę nasturcjową stosować do wcierań w umyte włosy na 12 godz. po czym wypłukać je w naparze tatarakowym lub pokrzywowym. Takie zabiegi działają odżywczo, wzmacniająco i regenerująco na włosy oraz skórę głowy owłosionej. Rp. Ziele nasturcji - 1 łyżka Ziele (korzeń) mniszka - 1 łyżka Ziele bylicy pospolitej, bożego drzewka lub piołunu - 1 łyżka Kłącze perzu - 1 łyżka Liść mięty - 1 łyżka Ziele dziurawca - 1 łyżka Ziele ruty - 1 łyżka Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić jak napar nasturcjowy. Wskazania: choroby wątroby, pęcherzyka, trzustki, żołądka i jelit. Rp. Ziele nasturcji - 1 łyżka Ziele (kwiat) dziewanny - 1 łyżka Ziele tymianku - 1 łyżka Wymieszać. Surowce zalać 2 szkl. wrzątku i parzyć 20 minut; przecedzić. Pić 4-6 razy dz. po 100 ml; dzieci - patrz napar nasturcjowy. Wskazania: grypa, stany zapalne i zakażeniowe układu oddechowego, przeziębienie. Rp. Nalewka nasturcjowa - 10 ml Nalewka tymiankowa - 10 ml Nalewka majerankowa - 10 ml Nalewka dziewannowa - 10 ml Nalewka szałwiowa - 10 ml Nalewka sosnowa, świerkowa, modrzewiowa lub jodłowa - 10 ml Nalewka jałowcowa - 10 ml Gliceryna płynna - 30 g Płyny wymieszać. Zażywać 4-6 razy dz. po pół łyżeczki. Preparat bardzo wartościowy. Dzieciom podawać 15-20 kr. 4-5 razy dz., najlepiej na miodzie lub w mleku z miodem Wskazania: kaszel, stany zapalne układu oddechowego, przeziębienie, grypa, angina, świnka, odra, ospa, utrudnione oddychanie z powodu kataru, płonica, błonica, zaburzenia trawienia. Rp. Ziele nasturcji - 1 łyżka. Kwiat wiązówki - 1 łyżka Ziele lub kwiat wrotyczu — 1 łyżka Ziele dziewanny - 1 łyżka lub jej kwiat - 2 łyżki Ziele tymianku - 1 łyżka Liść melisy - 1 łyżkę Ziele majeranku - 1 łyżka Kwiat lub ziele pierwiosnka - 1 łyżka Ziele wiesiołka dziwnego lub dwuletniego, albo ich nasiona - 1 łyżka Wymieszać; 2 łyżki mieszanki zaleć 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz, po 150 ml. Jednocześnie dobrze natrzeć się olejem anyżowym, arcydzięglowym lub majerankowym, tymiankowym lub sosnowym. Wskazania: przeziębienie, grypa, nieżyty układu oddechowego, wyczerpanie nerwowe, osłabienie, zaburzenia trawienia, bóle brzucha. Mieszanka daje szybkie i pewne wyniki lecznicze. Nawłoć pospolita i nawłoć kanadyjska - Solidago virga-aurea et Solidago canadensis (Compositae). Opis 1. Solidago virga-aurea (złota rózga) - roślina wieloletnia dorastająca do 100 cm wys.; łodyga naga lub z rzadka owłosiona; liście odziomkowe jajowate, tępe, brzegiem piłkowane; liście dolne, łodygowe - podłużno-eliptyczne, zaostrzone, prawie całobrzegie lub piłkowane; liście górne -lancetowate, zaostrzone, zawsze brzegiem piłkowane, siedzące; koszyczki kwiatowe liczne, zebrane w piramidalne wiechy (nie zawsze); kwiaty żółte, pachnące; owoc - niełupka. Kwitnie od lipca do września. Rośnie w szpilkowych borach, w zaroślach, na zboczach, na łąkach, w widnych lasach i na polanach; często tworzy skupiska; lubi gleby ciężkie, bielicowe; pospolita w całym kraju, 2. Solidago canadensis - roślina wieloletnia dorastająca do 200 cm wys.; łodyga krótko owłosiona; liście wąskie i wydłużone, brzegiem ostro piłkowane, nagie lub owłosione, trójwiązkowe; koszyczki kwiatowe drobne; kwiaty złocistożółte; owoc - niełupka z puchem kwiatowym. Kwitnie od lipca do września. Rośnie nad brzegami wód, niekiedy uprawiana w ogródkach i na działkach, W Polsce rosną także: nawłoć późna - Solidago serotina (bylina do 150 cm wys., wyprostowana, krótko owłosiona; na szczycie opatrzona w szypuły kwiatowe zakończone bardzo drobnymi licznymi koszyczkami kwiatowymi, barwy żółtej lub pomarańczowej; kwiaty zebrane w jednostronne, wiechowate kwiatostany; liście lancetowate, zaostrzone, brzegiem piłkowane i szorstkie; od spodu na wiązkach przewodzących - owłosione, brzegiem orzęsione; kwitnie do września; rośnie pospolicie nad brzegami rzek i strumieni oraz w lasach przy wodach; najczęściej występuje masowo i rzuca się w oczy w postaci żółtego łanu) i nawłoć wąskolistna - Solidago graininifolia (bylina do 150 cm wys.; łodyga wzniesiona, naga lub szorstka w dolnej części; liście równowąskolancetowate, u nasady i na końcu ostro zakończone, brzegiem i od spodu na wiązkach - szorstkie; kwiaty żółte, zebrane w wiechy, płaskie, błyszczące; kwitnie od lipca do sierpnia; rośnie przy rzekach i strumieniach. Te dwa gatunki nawłoci są nieznane pod względem składu chemicznego, wiadomo jednak, że działają silnie uspokajająco, lekko nasennie, żółciopędnie i silnie moczopędnie; dawkuje się je tak jak inne nawłocie. Płytki chromatograficzne wykazały zbliżony skład chemiczny do pozostałych gatunków Solidago. Surowiec. Surowcem jest ziele - Herba Solidaginis, które można nabyć w aptekach i w sklepach zielarskich (Herbapol, Herba Lux, Kawon; opak. 50 g). Ziele zbiera się w początkach lub w czasie kwitnienia, rozkłada cienką warstwą lub wiesza na sznurkach i suszy w temp. do 40o C; ziele schnie łatwo. Same liście nawłoci - Folia Solidaginis, są w smaku mnie, ostre niż całe ziele i przy tym równie wartościowe. Skład chemiczny. Ziele (liście) nawłoci zawiera saponiny - ok. 2-2,5%, alkaloidy, glikozydy flawonoidowe - ok. 0,5% (kwercytrynę, rutynę, astragalinę), garbniki - ok. 10%, olejek eteryczny - ok. 0,5-0,7%, kw. chlorogenowy, kw. kawowy, kw. askorbinowy, amid kw. nikotynowego, karotenoidy, śluzy, kw. oleanolowy, zw. dwuterpenowe, sole, fermenty i in. Działanie. Wszystkie nawłocie (w tym także wąskolistna i późna) działają silnie moczopędnie, odtruwająco, napotnie, przeciwobrzękowo, przeciwgorączkowo, przeciwkamiczo, odkażająco, hipotensyjnie (obniżają ciśnienie krwi), uspokajająco, lekko nasennie, silnie żółciopędnie, przeciwzapalnie, wykrztuśnie, przeciwbiegunkowo; uszczelniają i wzmacniają naczynia krwionośne (wpływ przeciwwysiękowy); regulują przemianę materii i wypróżnienia; pobudzają wydzielanie śliny, soku żołądkowego, trzustkowego i jelitowego; przyśpieszają trawienie i wchłanianie mleczka pokarmowego; pobudzają apetyt. Wskazania: skąpomocz, obrzęki, kamica moczowa i żółciowa, stany zapalne nerek i dróg moczowych, krwiomocz, ropomocz, białkomocz i cukromocz (+kokoryczka), gorączka, przeziębienie, choroby zakaźne i skórne, zatrucia, zaburzenia metaboliczne, zaburzenia trawienia, schorzenia śledziony, wątroby i żołądka, skurcze przewodu pokarmowego, upławy, zaburzenia miesiączkowania, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, wysięki okołostawowe, puchlina wodna (wodobrzusze), nadciśnienie, wyczerpanie nerwowe, stres, bezsenność, nieżyty układu oddechowego, nieżyt jelit, reumatyzm, dna, astma, kaszel różnego pochodzenia, gruźlica, cukrzyca. Zewnętrznie (przemywanie nalewką): choroby skórne ropne i na tle łojotoku (trądziki, stany zapalne). Napar: 2 łyżki ziela lub samych liści zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 150-200 ml; niemowlęta (polecam tylko napar z liści !, nie z całego ziela) ważące 3-4 kg - 6-8,5 ml, 5-6 kg - 10,7-12,8 ml, 7-8 kg - 15-17 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 10-15 kg - 21-32 ml, 20-25 kg - 42,8-53,5 ml, 30-35 kg - 64-75 ml, 40-45 kg - 85,7-96 ml, 50-55 kg - 107-117,8 ml, 3-6 razy dz. Nalewka z nawłoci - Tinctura Solidaginis: pół szkl. ziela lub liści zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5-10 ml: dzieci ważące: 15 kg - 1 ml, 20-25 kg - 1,5-2 ml, 30-35 kg -2-2,5 ml, 40-45 kg - 3 ml, 50-55 kg - 4 ml, 3-4 razy dz. w 50 ml wody. Alkoholatura “zimna”: pół szkl. świeżego i zmielonego ziela zalać 400 ml alkoholu 40-60%; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Rp. Ziele nawłoci - 1 łyżka Liść babki - 1 łyżka Korzeń babki - 1 łyżka Ziele skrzypu - 1 łyżka Liść kasztanowca - 1 łyżka Kwiat nagietka - 2 łyżki Liść pokrzywy - 1 łyżka Kora wierzby - 1 łyżka Ziele tasznika lub tobołka - 1 łyżka Kwiat (ziele) krwawnika - 1 łyżka Kora lub gałązki brzozy - 1 łyżkę Ziele połonicznika - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Wymieszać bardzo starannie. 2 łyżki mieszanki zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 200 ml; dzieci - patrz napar z nawłoci. Przy pomocy tej mieszanki zahamowałem krwiomocz i bóle nerek. Mieszanka ponadto działa uspokajająco, wzmacniająco; polepsza samopoczucie; rozkrusza złogi w drogach moczowych i ułatwia ich wydalenie; działa odkażająco, moczopędnie, odtruwające, żółciopędnie i przeciwobrzękowo. Wskazania: stany zapalne układu moczowego, kamica moczowa i żółciowa, bóle nerek, krwiomocz, skąpomocz, obrzęki, zaburzenia miesiączkowania i metaboliczne, choroby skórne, reumatyzm, artretyzm, rwa kulszowa, zatrucia, zaburzenia trawienia i choroby zakaźne. Rp. Ziele nawłoci - 1 łyżka Ziele ruty - 1 łyżka Ziele fiołka tr. - 1 łyżka Ziele skrzypu - 1 łyżka Ziele rdestu (obojętnie którego) - 1 łyżka Ziele jemioły - 1 łyżka Kora, liść lub kwiat (całe gałązki) kasztanowca - 1 łyżka Kwiat (liść) lub owoc głogu - 1 łyżka Liść brzozy - 1 łyżka Wymieszać bardzo dokładnie. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wody; gotować 3 minuty; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 100 ml; dzieci - patrz napar z nawłoci. Wskazania: łamliwość i przepuszczalność naczyń krwionośnych (plamica), obrzęki, wysięki okołostawowe, choroby alergiczne, wybroczyny na siatkówce, stany zapalne naczyniówki, tęczówki, rogówki, białkówki i spojówek, nadmierne krwawienia miesiączkowe i przy tym nieregularne oraz z wydzieliną śluzową, zwiększane ciśnienie w gałce ocznej, nadciśnienie, zapalenie zatok, krwiomocz, stany zapalne układu moczowego i oddechowego, bóle nerek, kamica moczowa i żółciowa, stany zapalne trzustki, śledziony, wątroby, żołądka i pęcherzyka żółciowego, choroby skórne i zakaźne, zatrucia, zaburzenia przemiany materii, miażdżyca, reumatyzm, dna, cukrzyca, zaburzenia hormonalnej dusznica bolesna, żylaki kończyn i odbytu (jednocześnie stosować lewatywy w ilości 100-200 ml o temp. 38o C), zapalenie jelit i odbytu (lewatywa), choroby włosów (jednocześnie stosować płukanki w tym naparze). Nostrzyk żółty - Melilotus officinalis (Fabaceae). Opis. Roślina dwuletnia dorastająca do 100 cm dł.; łodyga cienka i silnie rozgałęziona, podnosząca się lub wzniesiona; liście trójlistkowe; listki dolnych liści rombowatojajowate, górnych - podłużnie lancetowate, brzegiem ząbkowane; przylistki szczeciniaste; kwiaty żółte, pachnące miodo-sianem, zebrane w wąskie, wydłużone kwiatostany; owoc - jednonasienny strąk. Kwitnie od lipca do września. Rośnie na łąkach, na ugorach, przy budowach, na polanach, w zaroślach, nad brzegami rzek; lubi gleby wilgotne i luźne, choć nie zawsze na takich rośnie. Roślina pospolita. Podobne właściwości lecznicze wykazuje nostrzyk biały o białych kwiatach, często rosnący obok żółtego. Nostrzyk biały - Melilotus albus posiada mnie kumaryny. Surowiec. Surowcem jest całe ziole - Herba Meliloti, FP I, II, III, IV, V które można nabyć w aptekach i w sklepach zielarskich (Herbapol, Kawon, Elanda, Herba Lux; opak. 50 g). Ziele zbiera się w początkach lub w czasie kwitnienia, wiesza na sznurkach i suszy w dobrze przewietrzanym miejscu (zrobić lekki przeciąg) o temp. do 40o C. Ziele zmielić i przesypać do szczelnego opakowania. Skład chemiczny. W zielu występują: aromatyczna kumaryna - ok. 1%, garbniki, śluzy, kw. kumarynowy, kw. melilotowy, flawonoidy, kw. alantoinowy, alantoina, kw. moczowy, metylo-betaina kw. nikotynowego, trygonelina, 3,4-dihydrokumaryna - 0,2%, dikumarol - 0,2%, kw. meliloto-o-kumarynowy. Kumaryna powstaje z melilotozydu i glukozydu kw. cis-kumarynowego. Alantoina - heterocykliczna pochodna mocznika, słabo rozpuszczalna w wodzie (!), nierozpuszczalna w alkoholu i eterze; wydalana jest wraz z moczem przez ssaki jako wydalniczy produkt azotowy (do jej powstania w organizmie potrzebny jest enzym - urykaza, którego nie mają: pies dalmatyńczyk, małpy człekokształtne i człowiek; organizmy które nie posiadają urykazy wydalają kw. moczowy, trudno rozpuszczalny w wodzie, i dlatego ulegający odkładaniu w stawach i innych tkankach, powodując chorobę zwaną artretyzmem, czyli dnawą (dna), która objawia się między innymi mocznicą, kamicą moczową, silnymi bólami). Allantoina wykazuje właściwości regenerujące, tj. przyśpieszające gojenie się ran i naskórnikowanie; czysta lanolina stosowane jest w postaci maści - Ung. Allantoini i w postaci zasypki - Alantan. Kumaryna - pochodna alfa-pironu, lakton kwasu cis-o-hydroksycynamonowego, połączenie kwasu trans-cynamonowego z kw. kumarynowym; substancja chemiczne łatwo sublimująca, dobrze rozpuszczalna w wodzie, w etanolu i w eterze. Działanie. Nostrzyk działa przeciwzakrzepowo (antyagregacyjnie, czyli zapobiega zlepianiu się krwinek: ważne przy zawale, zatorach, miażdżycy, zakrzepowym zapaleniu żył i in.), przeciwzapalnie, moczopędnie, hipotensyjnie, silnie uspokajająco, pobudzająco na krążenie krwi i limfy, nasercowo, lekko nasennie, wzmacniająco, polepszająco na samopoczucie, silnie przeciwobrzękowo (przeciwwysiękowo), przeciwropnie, napotnie przeciwgorączkowo, odtruwająco, rozkurczowo, odkażająco, zmiękczająco; reguluje przemianę materii i wypróżnienia; zwiększa wydzielanie śliny, soku żołądkowego, trzustkowego, jelitowego oraz żółci. Wskazania: zastoje krwi i limfy, zaburzenia krążenia obwodowego i mózgowego, obrzęki, wysięki okołostawowe, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, zastoje żółci, zapalenie żył, skrzepy krwi, dusznica bolesna, zatory, zawały, zawroty głowy, osłabienie pamięci i kojarzenia, szum w uszach, uderzenia gorąca i krwi do głowy, żylaki, częste omdlenia, miażdżyca, bóle brzucha, nieżyt jelit i żołądka, zapalenie przydatków, stany zapalne jąder, skąpe, bolesne i nieregularne krwawienia miesiączkowe, reumatyzm, dna, bezsenność, stres, lęki, zdenerwowanie, choroby skórne, zakaźne i gruczołów dokrewnych, stany zapalne spojówek i gałki ocznej, nieżyt układu oddechowego i moczowego, kamica żółciowa, choroby wątroby, trzustki i śledziony, zaparcia, gorączka, przeziębienie, zaburzenia trawienia. Zewnętrznie (okłady, przemywanie, płukanki): ropnie, pryszcze, owrzodzenia, choroby oczu i kobiece, choroby włosów, łojotok (nalewka) i trądziki, suchość skóry z ogniskami zapalnymi (mocny napar), wągry. Napar: 2 łyżki ziela zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 min.; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 100 ml lub 2-3 razy dz. po 150 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 4-5 ml, 5-6 kg - 7-8 ml, 7-8 kg - 10-11 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 12-14 ml, 15-20 kg - 21-28 ml, 25-30 kg - 35-42 ml, 35-40 kg - 50-57 ml, 45-50 kg - 65-35 ml, 3-4 razy dz. Odwar: 2 łyżki ziela zalać 2 szkl. wody; gotować 5 minut; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić jak napar. Nalewka nostrzykowa (nostrzykówka) - Tinctura Meliloti: pół szkl. ziela zalać 250 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po pół łyżeczki (2-3 razy dz. po 1 łyżeczce w 50 ml wody). Intrakt - Intractum Meliloti: pół szkl. świeżego i zmielonego ziela zalać 400 ml gorącego alkoholu o temp. 70o C; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać 3 razy dz. po pół - 1 łyżeczce w 50 ml wody. Macerat – Maceratio Meliloti: 1 szkl. świeżego zmielonego ziela zalać 1 szkl. wody przegotowanej o temp. pokojowej; odstawić na 6-8 godzin; przecedzić. Pić 3 razy dz. po 100 ml. Przechowywać w lodówce. Sok nostrzykowy - Succus Meliloti recentes: świeże ziele nostrzyka przemielić przez maszynkę do mięsa i zalać masę roślinną do połowy wodą przegotowaną o temp. pokojowej (np. na 1 szkl. zmielonej masy dać pół szkl. wody) i odstawić pod przykryciem na 6 godzin. Następnie wyciąg odcedzić od masy roślinnej i przefiltrować przez watę. Pozostałą nam masę nostrzykową nie wyrzucać lecz przepuścić przez sokowirówkę. Oba wyciągi połączyć. Na każde 100 ml soku dać 100 ml miodu i 100 ml alkoholu 40%, wymieszać. Tak przyrządzony przetwór zażywać 4 razy dz. po 2 łyżki. Sam sok zażywa się 4 razy dz. po 3 łyżki. Przetwory przechowywać w lodówce. Ten z miodem i alkoholem jest trwały przez cały rok pod warunkiem, że będzie przechowywany w zimnym miejscu i szczelnie zamknięty. Olej nostrzykowy - Oleum Meliloti: 1 szkl. świeżego lub suchego ziela zalać 150 ml oleju sojowego lub słonecznikowego o temp. 60-70o C; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Olej stosować do: przemywania i oczyszczania skóry bardzo wrażliwej na kosmetyki, suchej, zwiotczałej, z przebarwieniami i wągrami skóry; do okładów na spierzchnięte wargi pokryte opryszczką, strupami lub innymi zmianami; do okładów na ropnie, strupy, rany, oparzenia, owrzodzenia, rozpadliny i bolesne pryszcze; do kąpieli olejowych włosów przy suchym łupieżu i stanie zapalnym skóry owłosionej, przy wypadaniu, łamliwości, rozdwajaniu i braku połysku włosów; do lewatyw przy zatwardzeniach, bolesnym parciu na kał, np. podczas stanów zapalnych esicy i okrężnicy, niestrawności fermentacyjnej i gnilnej, przy świądzie odbytu, stanach ropnych jelit itd.; do wcierań w zrogowaciałe stopy i dłonie, najlepiej w postaci maści: Rp. Maść lub krem - Linomag - 30 g Olej nostrzykowy - 1 łyżka Maść żywokostowa - 1 łyżka Składniki ucierać w moździerzu aż do połączenia, jednocześnie je lekko podgrzewając na maszynce elektrycznej. Stosować też do leczenia suchości, stanów zapalnych skóry oraz ran i rozpadlin. Rp. Nalewka nostrzykowa - 10 ml Nalewka z ruty lub kasztanowca (sok, intrakt) - 10 ml Nalewka arnikowa - 10 ml Wymieszać. Zażywać 3 razy dz. po pół łyżeczki w 50 ml wody. Wskazania: zaburzenia krążenia mózgowego i obwodowego, zastoje limfy, osłabienie pamięci, szum w uszach, zawroty głowy, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, choroby wątroby, trzustki i pęcherzyka żółciowego, choroby skórne i alergiczne, wybroczyny na siatkówce, zapalenie naczyniówki, tęczówki, białkówki, rogówki i spojówek, nadciśnienie, zaburzenia sercowe, miażdżyca, złe samopoczucie, okres po- i przekwitania, wyczerpanie nerwowe. Lek działa po 14 dniowym, regularnym zażywaniu!.

    Odpowiedzi: 11 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 5/18/2004 8:05:03 PM Liczba szacunów: 0
  • zioła

    Post
    Odżywianie i Odchudzanie

    Kokoryczka wielokwiatowa i kokoryczka wonna - Polygonatum multiflorum et Polygonatum odoratum sive P. officinalis (Liliaceae). Opis. 1. Kokoryczka wielokwiatowa - roślina wieloletnia dorastająca do 80 cm wys.; kłącze poziome, grube, białawe, członowe (po znaczkach połodygowych można obliczyć wiek rośliny; co roku roślina wykształca nowy 1 człon (segment) na kłączu z którego wyrasta 1 łodyżka, a która pozostawia po sobie okrągławy znaczek); łodyga naga, walcowata, łukowato wygięta, mocna, w dolnej części posiada pochewkę, która po pewnym czasie usycha i odpada - jest to pokrywa zimowa ochronna; liście jajowate lub eliptyczne osadzone na łodydze jedynie po dwóch stronach; ulistnienie skrętoległe; nerwacja liści równoległa; liście siedzące; kwiaty w gronach po 2-5 w kątach liści, białawe, zielonawe lub żółtozielone, bezwonne; okwiat 6 ząbkowy, rurkowaty, u nasady rozszerzony; pręcików 6 o nitkach owłosionych; słupek 1, górny i dzbanuszkowaty; owoc - niemal czarna jagoda (srebrny lub siny nalot). Należy dodać, ze kwiaty są zwisłe i od góry patrząc -niewidoczne. Rośnie na glebach liściastych, kwaśnych, przepuszczalnych, często obok konwalijki, czworolistu, nawłoci i czosnku niedźwiedziego. Występuje w lasach i w zaroślach na niżu, w górach i na pogórzu. Niekiedy występuje masowo. Kwitnie od maja do czerwca. Szukać ją należy w miejscach zacisznych. 2. Kokoryczka wonna - bylinka dorastająca do 60 cm wys.; łodyga naga, w górze spłaszczona, łukowato wygięta; liście podłużnie jajowate lub wąskoeliptyczne, nasadą obejmujące łodygę, spodem sinozielone, zaostrzone, całobrzegie; kwiaty w gronach w kątach liści, zwisłe, od dołu łodygi, pod liśćmi, po 2 (rzadko 3-5), wonne lub słabo pachnące (spotkałem też i bezwonne), białawe, lub zielono-białe; okwiat 6-ząbkowy; człony okwiatu zrosłe w rurkę; pręcików 6 o nagich nitkach; pylniki trójkątne; słupek 1 górny, dzbanuszkowaty; ząbki okwiatu do 5 mm dł.; owoc - stalowa jagoda. Kwitnie od maja do czerwca. Rośnie w lasach liściastych i mieszanych, w zaroślach; lubi gleby humusowe, liściaste o pH 4,5-5. Pospolita na niżu, w górach i na pogórzu. W Polsce rośnie jeszcze kokoryczka okółkowa - Polygonatum verticillatum - bylina do 90 cm wys.; łodyga wzniesiona, kanciasta, naga; liście równowąskolancetowate, po 3-6 w okółku (ulistnienie okółkowe czyli naokoło łodygi w jednej osi); kwiaty w gronach w kątach liści po 1-3, dzwonkowate, w dolnej części białe, w górnej - zielonawe; owoc - ciemno-niebieska jagoda początkowo czerwona; rośnie w lasach, w zaroślach, nad rzekami, w wąwozach; pospolita na wyżynach, pogórzu i w górach, rzadka na niżu. Na razie z jej stosowaniem proponuję się powstrzymać, gdyż wymaga jeszcze dopracowania, a jej przetwory – precyzyjnego ustalenia dawek, nad czym pracuję. Surowiec. Surowcem jest ziele i kłącze kokoryczki - Herba et Rhizoma Polygonati seu Radix (korzeń to niewłaściwa nazwa tego surowca!, ale dawniej właśnie ją używano) Sigilli Salomonis (korzeń, pieczęć Salomona). Ziele zbiera się w początkach lub w czasie kwitnienia (maj, czerwiec) i najlepiej w takich dniach w których istnieje pełnia Księżyca. Według starych wierzeń nie tylko kokoryczka zebrana w fazie pełni Księżyca jest najbardziej wartościowa, dotyczy to też wszystkich innych ziół; jestem zwolennikiem brania tej starej zasady, gdyż ma pewne uzasadnienie naukowe. Zauważmy też, że fazy Księżyca wywierają wpływ na zachowanie się zwierząt i ludzi. Surowce suszy się w lekko ogrzanym piekarniku, max 60o C (najlepiej 30-50o C). Kłącze wykopuje się w jesieni lub wiosną i suszy podobnie jak ziele. Skład chemiczny. Ziele i kłącze zawierają alkaloidy, saponiny, flawonoidy (rutynę, kwercetynę), glikozydy podobne do glikozydów konwalii (polygonatotoksyny), śluzy, kwas chelidonowy, asparaginę, glikotyninę = glikotoninę (poligonatoglikotyninę), garbniki, fermenty, sole, witaminy, skrobię, śluzy. Działanie. Kokoryczka wywiera silne działanie farmakologiczne, a co ważniejsze nie zawodzi w określonych schorzeniach. Należy jednak dodać, iż w dużych dawkach staje się rośliną niebezpieczną. Dawki jednorazowe wynoszące około 180 ml naparu i około 3 łyżek nalewki powodują nudności, wymioty, biegunkę, podrażnienie przewodu pokarmowego i nerek, zaburzenia sercowe i inne objawy. Glikotynina (dużo jest jej w kłączu) obniża poziom cukru we krwi i likwiduje cukromocz. Pozostałe ciała chemiczne wywierają działanie silnie moczopędne, przeciwobrzękowe, silne żółciopędne, rozkurczowe, wykrztuśne, uspokajające, nasenne (zwłaszcza w stosunku do dzieci i osób starszych wiekiem), przeciwzapalne, nasercowe (wzmacniają skurcze mięśnia sercowego, rozszerzają naczynia wieńcowe powodując lepsze ukrwienie i dotlenienie mięśnia sercowego); regulują wypróżnienia, przemianę materii i przepływ żółci; wzmagają wydzielanie soku żołądkowego i trzustkowego; uszczelniają i wzmacniają naczynia krwionośne; wybitnie obniżają ciśnienie krwi poprzez rozszerzenie naczyń krwionośnych. Przy pomocy kokoryczki leczyłem z powodzeniem dławicę, kołatanie i nerwicę serca, nadciśnienie oraz hiperglikemię. Wskazania: niewydolność krążenia, zadyszka, nerwica żołądka, jelit i serca, kłucie w sercu, skurcze naczyniowe, cukrzyca (hiperglikemia), skąpomocz, obrzęki zastoinowe, nadciśnienie, skurcze jelit i żołądka, kamica moczowa i żółciowa, suchy kaszel, choroby wątroby, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, zdenerwowanie, bezsenność, lęk, wewnętrzny niepokój, dna, reumatyzm, choroby skórne, miażdżyca, choroby zakaźne z zaburzeniami sercowymi, okres po- i przekwitania, zawroty głowy (dobre wyniki przynosi kokoryczka w tym schorzeniu), uderzenia krwi do głowy i gorąca, chwilowe zaciemnienia w oczach po schylaniu się. Zauważyłem, że najbardziej efektywnie działają alkoholowe wyciągi z kokoryczki. Niektórzy badacze roślin (Wehmer, Kreczetowicz, Klein, Denk) uważają, że kokoryczka działa tak jak naparstnica. W medycynie chińskiej kokoryczka jest stosowana do dziś. W niektórych krajach przyrządza się z pędów kokoryczki potrawkę (w naszym klimacie kokoryczka jest zbyt trująca, aby można ją było tak konsumować). Znana już była w starożytności. Napar: 1 łyżkę ziela zalać 150 ml wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 30-50 ml (dawka 40-50 ml jest dawką optymalną, a zarazem maksymalną i należy ją stosować w razie ostrych stanów chorobowych); dzieci ważące 24 kg - 10 ml, 28 kg - 12 ml, 30 kg - 12,8 ml, 34 kg - 14,5 ml, 38 kg - 16 ml, 40 kg - 17 ml, 44 kg - 18,8 ml, 50 kg - 21 ml, 54 kg -23 ml, 3-4 razy dz. Odwar: 1 łyżkę kłączy zalać 150 ml wody; gotować 5 minut; odstawić na 20 minut; przecedzić. Stosować jak napar. Z dobrze rozdrobnionych kłączy można przyrządzać napar. Proszek kokoryczkowy – Pulvis Polygonati: kłącze lub ziele zmielić w młynku do kawy na drobny proszek. Zażywać 3-4 razy dz. po pół łyżeczki do herbaty. Miód kokoryczkowy – Mel Polygonati: na każde pół łyżeczki proszku dać 1 łyżeczkę miodu, i 1 łyżkę wina czerwonego; wymieszać i zażywać po 1 łyżce (przed zażyciem miód zawsze zamieszać!;. Stosować 2 razy dz. Nalewka kokoryczkowa - Tinctura Polygonati: pół szkl. ziela lub kłączy zalać 250 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 30-40 kropli; dzieci ważące 24 kg - 1-1,5 ml, 28 kg - 1,6 ml, 30 kg - 1,7 ml, 34 kg - 1,9 ml, 38 kg - 2 ml, 40 kg - 2 ml, 44 kg - 2,5 ml, 48 kg - 2,7 ml, 50 kg - 2,8 ml, 3-4 razy dz. Alkoholatura “zimna”: pół szkl. świeżego kłącze lub ziela zalać 250 ml alkoholu 40-60%; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Intrakt kokoryczkowy – Intractum Polygonati: pół szkl. świeżego kłącza lub ziela zalać 250 ml gorącego alkoholu; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Jeżeli występują nudności po zażyciu wyciągów kokoryczkowych to należy je popijać mocnym naparem miętowym (lub kroplami miętowymi), albo też naparem miętowo-melisowym (100-150 ml). Korzystne jest łączenie kokoryczki z następującymi ziołami: Rp. Nalewka kokoryczkowa (oczywiście nalewkę można zawsze zastąpić innym wyciągiem alkoholowym; dotyczy to wszystkich ziół!) - 10 ml Nalewka melisowa - 10 ml Nalewka kozłkowa czyli walerianowa - 10 ml Płyny zmieszać. Zażywać 1-3 razy dz. po 40-60 kropli. Dzieciom podawać zależnie od wagi: 24 kg - 1,7 ml, 28 kg - 2 ml, 34 kg - 2,4 ml, 38 kg - 2,7 ml, 44 kg - 3 ml, 48 kg - 3,4 ml, 54 kg – 3,8 ml, 1-3 razy dz. Wskazania: nerwice wegetatywne, nadciśnienie, bezsenność, lęk, zaburzenia psychiczne podczas miesiączki, zdenerwowanie, wewnętrzny niepokój, stres, kłucie w sercu, okres po- i przekwitania. Rp. Nalewka kokoryczkowa - 10 ml Nalewka konwaliowa - 10 ml Nalewka jemiołowa - 10 ml Nalewka arnikowa - 10 ml Nalewka rutowa lub krople Rutisol - 10 ml Nalewka glistnikowa - 10 ml Nalewka głogowa - 10 ml Płyny wymieszać. Zażywać jak wyżej. Wskazania (oprócz wyżej wymienionych): choroby wątroby, trzustki i pęcherzyka żółciowego, miażdżyca, zaburzenia pamięci i myślenia, choroba wieńcowa, niewydolność krążenia, zastoje krwi, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, wybroczyny na siatkówce, stany zapalne oka, choroby skórne i zakaźne, dusznica bolesna, kolki, zaburzenia trawienia, zapalenie przydatków, bóle brzucha, zadyszka, uderzenia gorąca i krwi do głowy, szum w uszach, zawroty głowy. Koniczyna - Trifolium (Papilionaceae). Opis. 1. Koniczyna biała - Trifolium repens - bylina o leżących łodygach dorastających do 40 cm dł. liście złożone z trzech szerokoodwrotnie-jajowatych listków; kwiatostan kulisty; kwiaty białe, różowo nabiegłe, miodem pachnące; owoc - strąk. Roślina pospolita; rośnie na łąkach, ugorach, pastwiskach; niekiedy uprawiana dla celów paszowych. 2. Koniczyna czerwona - Trifolium purpureum (pratense) - roślinka wieloletnia dorastająca do 60 cm dł.; liście złożone z trzech eliptycznych lub szeroko jajowatych jasno- lub ciemnozielonych listków osadzonych na wspólnym ogonku liściowym; kwiatostany główkowate; kwiaty purpurowe, różowe, a nawet czerwone; owoc - strąk. Rośnie na łąkach. Jest rośliną uprawianą do celów paszowych. Surowiec. Surowcem jest sam kwiat lub całe ziele - Flos et Herba Trifolii. Surowiec suszy się w temp. do 40o C. Skład chemiczny. 1. Koniczyna biała zawiera flawonoidy (głównie izoramnetynę), olejek eteryczny, karotenoidy, białkowce, witaminy (tiaminę, kw. askorbinowy, ryboflawinę, tokoferol, fitochinony i in.), kumaryny (w znacznych ilościach dikumarol), sole mineralne: sód - 0,4 g/kg, potas - 23 g/kg, magnez - 3,6 g/kg, wapń - 16,7 g/kg, fosfor - 3,3 g/kg, chlor - 4,3 mg/kg, krzem - 1 mg/kg, żelazo - 218 mg/kg, mangan - 58 mg/kg, miedź - 9,5 mg/kg, molibden - 0,8 mg/kg, cynk - 32 mg/kg, kobalt - 180 ug/kg s.m., glikozydy cyjanogenne - 0,015-0,039%, saponiny, chlorofil i in.. 2. Koniczyna czerwona zawiera flawonoidy (izoramnetyna, kwercetyna, kemferol, pratol, luteolina, fizetyna, protoletyna), izoflawony (formonetyna, biochanina A, genisteina, ononina, prateizyna, daidzeina), glikozydy, karotenoidy, olejek eteryczny, witaminy (C, B, K, E, M i in.), kw. kumarynowy, kw. salicylowy, kw. dikarboksylowy i kw. ketoglutarowy, sole mineralne; sód - 0,3-0,9 g/kg, potas - 23-26 g/kg, magnez - 3-4 g/kg, wapń - 16-19 g/kg, fosfor - 2-3 g/kg, siarka - 2-3 g/kg, chlor -3-4 mg/kg, krzem - 1 mg/kg, żelazo - 233 mg/kg, mangan - 70-30 mg/kg, miedź - 11 mg/kg, molibden - 0,6-0,8 mg/kg, cynk - 20-33 mg/kg, fluor -ok. 6 mg/kg, kobalt - 113-193 ug/kg s.m. Działanie. Wyciągi z obu koniczyn działają moczopędnie, odżywczo, przeciwzapalnie, przeciwobrzękowo, wzmacniająco, wykrztuśnie, żółciopędnie, odkażająco; regulują wypróżnienia, miesiączkowanie i metabolizm, oczyszczają krew ze szkodliwych substancji; wzmacniają naczynia krwionośne, działają przeciwzakrzepowo; likwidują zastoje krwi i limfy; przyśpieszają gojenie się ran, zapobiegają wypadaniu włosów. Wskazania: skrofuloza, niedokrwistość, osłabienie, choroby zakaźne, przeziębienie, choroby skórne i włosów, białe upławy, zaparcia, zapalenie przydatków, stan przedmiesiączkowy, nieregularne miesiączkowanie, nieżyty przewodu pokarmowego, zaburzenia metaboliczne, kamica i zapalenie pęcherza moczowego oraz nerek, kaszel, nieżyt układu oddechowego, zatrucia. Zewnętrznie (okłady, płukanki, kąpiele): trądzik, rany, rozpadliny skórne, otarcia naskórka, łupież, zapalenie pochwy, stany zapalne oka i powiek, oparzenia, wypadanie włosów. Napar: 2-3 łyżki kwiatów lub ziela zalać 2 szkl. wrzącej wody lub gorącego mleka; odstawić na 20 minut; przecedzić; napar mleczny osłodzić miodem. Pić 3-4 razy dz. po 200 ml; dzieci - 100-150 ml. Nalewka koniczynowa - Tinctura Trifolii: pół szkl. kwiatów lub ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 10 ml; dzieciom dolewać do mleka osłodzonego miodem. Alkoholmel Trifolii: do 100 ml nalewki, alkoholatury “zimnej” lub intraktu wlać 100 ml miodu, dodać sok z 1 małej cytryny, wanilię lub cynamon, wymieszać. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżce. Dzieciom w zależności od wieku podawać 1 (10-15 kg)-2 łyżeczki, 3-4 razy dz. Przy upławach koniczynę polecam wymieszać z pokrzywą w proporcji 1:1 i zaparzyć; pić w ilości 200 ml i jednocześnie stosować nasiadówki. Syropek koniczynowy - Sirupus Trifolii: pół szkl. świeżych kwiatów koniczynowych zalać 150 ml wody i zasypać 100 ml cukru; gotować 5 minut; odstawić na 20 minut; przecedzić. Dodać sok z cytryny, wymieszać. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżce. Mazidło koniczynowe – Linimentum Trifolii: do 50 ml nalewki (lub intraktu) koniczynowej wlać 30 g gliceryny, 15 ml oleju kamforowego, 1 ml olejku herbacianego i 1 ml olejku cytrynowego, wymieszać. Potem wlać 50 ml oliwy z oliwek lub oleju winogronowego, wymieszać. Stosować do wcierań przy suchym zapaleniu skóry, przy cellulitis, rozstępach skóry i trądziku na skórze suchej. Rp. Ziele koniczyny - 1 łyżka Liść pokrzywy - 1 łyżka Kora (liść, kwiat) kaliny - 1 łyżka Kwiat nagietka - 2 łyżki Kwiat czarnej malwy - 2 łyżki Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 2-3 razy dz. po 200 ml. Wskazania: upławy, zapalenie przydatków, zaburzenia miesiączkowania, stan przedmiesiączkowy. Rp. Ziele koniczyny - 1 łyżka Ziele glistnika - 1 łyżka Ziele nostrzyka - 1 łyżka Liść pokrzywy - 1 łyżka Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 2-3 razy dz, po 150 ml. Wskazania - patrz wyżej, a ponadto bolesne miesiączkowanie, bóle brzucha, wyczerpanie nerwowe, lęk, bezsenność, wewnętrzny niepokój. Rp. Ziele koniczyny - 1 łyżka Korzeń arcydzięgla - 1 łyżka Ziele ruty - 1 łyżka Ziele jemioły - 1 łyżka Kłącze tataraku - 1 łyżka Kłącze lub liść lepiężnika - 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić i pić jak wyżej. Wskazania: patrz powyższe mieszanki. Mieszanki ziołowe wyżej podane stosować najlepiej na przemian. Są bardzo skuteczne, pod warunkiem, że będzie się je stosowało regularnie. Konwalia majowa - Convallaria maialis (Liliaceae). Opis. Bylina o cienkim, białym lub kremowym kłączu pokrytym korzonkami; pędy kwiatonośne do 30 cm wys., otulone u podstawy pochewkami 2-3 eliptycznojajowatych dużych liści; układ wiązkowy liści - równoległy; kwiaty białe, pachnące, zebrane w jednostronne grono; okwiat kulistodzwonkowaty o 6 odgiętych ząbkach; pręcików 6; słupek 1; owoc - czerwona kulista jagoda. W Polsce rośnie pospolicie na niżu i pogórzu; można ją znaleźć w lasach, w zaroślach i na ich skrajach. Roślina często uprawiana w ogrodach. Konwalia lubi gleby wilgotne, żyzne, humusowe; stanowiska zacienione i zaciszne. Surowiec. Surowcem są liście, całe ziele lub sam kwiat (kwiatostan z dwoma towarzyszącymi liśćmi) - Folium, Herba vel Flos (Inflorescentiae) Convallariae, FP I, II, III, IV, V). Surowce zbiera się w początkach lub w czasie kwitnienia ze stanu naturalnego lub z uprawy, a potem suszy w otwartym piekarniku ogrzanym do temp. 80o C. Przechowywać w ciemnym miejscu. W aptekach i w sklepach zielarskich można kupić jedynie nowoczesne formy leków: Convafort /Herbapol/ - draż. (30 szt.). Convafort zawiera suchy wyciąg z konwalii o zawartości 1 jednostki kociej w 1 draż. (przeciętnie zażywa się 1-2 draż. 2-3 razy dz. po jedzeniu); Kelicardina /Herbapol/ - krople złożone (zawierają również wyciąg z aminka i głogu) we flakonach po 40 g – średnio zażywa się 40-60 kropli 2-3 razy dz.; Phytocard (Phytopharm) – nalewka mianowana z konwalii, flakony po 40 g płynu – średnio zażywa się 30 kropli 2-3 razy dz. Skład chemiczny. Konwalia zawiera heterozydy kardenolidowe: konwalatoksynę, konwalozyd, konwalatoksol, konwalatoksolozyd, lokundiozyd, rodeksynę A, rodeksozyd, sarnamdozyd, tollozyd, peryploramnozyd, peryglukozyd, kannogenoloramnozyd; saponozydy (konwalaryna, konwalamaryna), olejek eteryczny (z fernezolem), flawonoidy (pochodne kwercetyny, izoramnetyny), kw. jabłkowy, kw. cytrynowy, kw. chelidonowy (do 1,5%), kw. acetydyno-2-karboksylowy. Konwalatoksyna - glikozyd kardenolidowy, którego aglikonem jest strofantydyna, a część cukrową stanowi ramnoza. Działa 10 razy silniej niż digitoksyna zawarta w naparstnicach. Ziele zawiera ok. 0,3% glikozydów. Działanie. Glikozydy zawarte w konwalii doskonale przechodzą do rozpuszczalnika i w obecności saponin sterydowych dobrze wchłaniają się z przewodu pokarmowego do krwi. Nie kumulują się w organizmie, są szybko wydalane wraz z moczem. Najsilniej działa konwalatoksyna, której zawartość w liściach wynosi 0,04-0,05%. Glikozydy konwaliowe wywierają silne, a zarazem krótkotrwałe działanie na mięsień sercowy: wzmacniają skurcze mięśnia sercowego (działanie inotropowo dodatnie), zmniejszając nieznacznie ich częstotliwość; działają silnie diuretycznie (moczopędnie), żółciopędnie, rozkurczowo na mięśnie gładkie, uspokajająco, lekko nasennie i przeciwobrzękowo. Wskazania: łagodna postać niewydolności krążenia (I i IIo), niedomoga wątroby, zdenerwowanie, nerwica, kołatanie i dławica serca, kłucie w sercu, obrzęki zastoinowe (warto połączyć z jałowcem), bezsenność, skąpomocz. Przetwory z konwalii jeśli są stosowane w odpowiednich dawkach to są bezpieczne i nie wywołują żadnych objawów niepożądanych czy ubocznych. Są bardzo bobrze tolerowane przez dzieci i osoby w podeszłym wieku. Proszek konwaliowy – Pulvis Convallariariae: ziele (liście) konwalii zmielić na drobny proszek. Zażywać 2-3 razy dz. po 500 mg. Maksymalne dawka dobowa wynosi 1500 mg. Sproszkowane liście przed zażyciem można wymieszać z miodem; czynność ta uniemożliwia dostanie się proszku do tchawicy; dobrze popić. Dawkowanie dla dzieci jest następujące: ważące 10 kg - 71 mg, 15 kg -107 mg, 20 kg - 142 mg, 25 kg - 178 mg, 30 kg - 214 mg, 35 kg - 250 mg, 40 kg - 285 mg, 45 kg - 321 mg, 50 kg - 229 mg, 55 kg - 392 mg, 3 razy dz. Napar: 1 łyżkę ziela lub samych liści zalać 150-200 ml wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Zażywać 3-4 razy dz. po 2-3 łyżki naparu (nie więcej!). Dzieci ważące 10 kg - 4 ml, 15 kg - 6 ml, 20 kg - 3,5 ml, 25 kg - 10,7 ml, 30 kg - 12,8 ml, 35 kg - 15 ml, 40 kg -17 ml, 45 kg - 19 ml, 50 kg - 21 ml, 55 kg - 23,5 ml, 3-4 razy dz. Nalewka konwaliowa - Tinctura Convallariae: pół szkl. suchych liści lub ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 30-40 kropli; dzieci ważące 10 kg - 3 krople, 15 kg - 4 kr., 20 kg - 5-6 kropli, 25 kg - 7 kr., 30 kg - 8-9 kr., 35 kg - 10 kr., 40 kg - 11 kr., 45 kg - 12-13 kr., 50 kg - 14 kr., 55 kg - 15-16 kr., 3-4 razy dz. Z suszu można też przyrządzić odwar (gotować lekko przez 5 minut), intrakt i alkoholaturę “zimną” w takich samych proporcjach rozpuszczalnika do surowca i podobnie zażywać. Owoców konwalii nie wolno zażywać ! Przetwory z konwalii trzymać w miejscu niedostępnym dla dzieci!. Osoby mające małe dzieci nie powinny trzymać kwiatów konwalii w wazonach, gdyż ich skonsumowanie czy wypicie wody w której stały grozi śmiertelnym zatruciem ! Rp. Nalewka konwaliowa - 10 ml Nalewka glistnikowa - 10 ml Wymieszać. Lek silny i bardzo wartościowy. Zażywać 3-4 razy dz, po 40 kropli. Dzieci ważące 24 kg - 13-14 kr., 30 kg - 17 kr., 35 kg - 20 kr., 40 kg - 22-23 kr., 45 kg - 25-26 kr., 50 kg - 2.3-29 kr., 55 kg - 31 kr., 3-4 razy dz. Wskazania: wszelkie zaburzenia sercowe w okresie po- i przekwitania, zadyszka, nerwica serca, dławica, choroby wątroby i pęcherzyka żółciowego, lęk, bezsenność, zdenerwowanie, wewnętrzny niepokój, skurcze mięśni gładkich, nerwice narządowe, psychonerwice. Koper ogrodowy - Anethum graveolens i koper włoski - Foeniculum vulgare (Umbelliferae). Opis. 1. Foeniculum vulgare (koperek włoski, fenkuł włoski, pospolity) - roślina dwuletnia; łodyga naga, rozgałęziona; liście trzykrotnie pierzaste o odcinkach włosowatych; kwiaty drobne zebrane w baldach złożonych, żółte; owoc - rozłupnia (pęka na dwie rozłupki). Roślina uprawiana. Występuje w południowych rejonach Azji, na Krymie i w krajach śródziemnomorskich. 2. Anethum graveolens - roślina jednoroczna dorastająca do 100 cm wys.; liście wielokrotnie pierzastosieczne, o odcinkach nitkowatych, zaostrzonych; kwiaty w baldachach złożonych; pokryw brak, podobnie jak i pokrywek; korona żółta, pięciopłatkowa; pręcików 5; słupek 1; owoc - rozłupnia rozpadająca się na 2 rozłupki. Kwitnie od lipca do września. Roślina uprawiana. Surowiec. Surowcem jest ziele lub owoc kopru włoskiego - Herba et Fructus Foeniculi, FP I, II, III, IV i V lub ziele i owoc kopru ogrodowego - Herba et Fructus Anethi. Ziele zbiera się przed lub w czasie kwitnienia, a owoce w I fazie dojrzałości. Fructus Foeniculi (opak. 50 g) do nabycia w aptekach i w sklepach zielarskich. Skład chemiczny. Ziele zawiera wit. C - 200-400 mg/100 g, karoten - do 13 mg%, kw. chlorogenowy - 2,52%, kw. nikotynowy, kw. foliowy, flawonoidy (rutynę, kwercetynę, izoramnetynę, kemferol). Owoce kopru włoskiego zawierają flawonoidy (kwercetyna, kemferol), kumaryny, żywice, wit.C - 150 mg/100 g, tiaminę, laktoflawinę = ryboflawinę, rutynę, niacynę, karoten, żelazo, potas, fosfor, kwasy, olej tłusty (glicerydy kw. tłuszczowych; oleinowego - 65%, petroselinowego - 25%, linolowego -6%, palmitynowego - 3%), olejek lotny (D-karvon - 50%, dilapiol - 30%). W zielu kopru ogrodowego znajduje się ok. 1,5% olejku lotnego, a w owocach - do 4%. Ziele kopru włoskiego ma nieco odmienny skład chemiczny niż ziele kopru ogrodowego; zawiera mianowicie: 0,45% olejku eterycznego, glikozydy (kwercetyno-3-glukuronid, kemferolo-3-glukuronid, kwercetyno-3-arabinozyd, ferolo-3-arabinozyd), fenikularynę, wit. C - 100-150 mg/100 g, wit.B5 - 2-3 mg/100 g, karoten - 60-65 mg/100 g. Owoc koperku włoskiego zawiera 2-6% olejku lotnego, którego składnikiem w 90% jest anetol oraz fenchon, fenikulina, terpeny (limonen, metylochawikol, alfa-pinen). Działanie. Koper ogrodowy i koper włoski działają podobnie, mianowicie: wiatropędnie, przeciwgrzybiczo, żółciopędnie, rozkurczowo, uspokajająco, sekrolitycznie (wykrztuśnie), przeciwwymiotnie, mlekopędnie, odkażająco, przeciwgrzybiczo, słabo moczopędnie oraz odtruwająco; regulują wypróżnienia; uszczelniają i wzmacniają naczynia krwionośne, pobudzają apetyt, ułatwiają trawienie. Wskazania: zaburzenia trawienne, kolka jelitowe, brak łaknienia, nudności, wymioty, obfity lub (i) tłusty posiłek, laktacja, zapalenie wątroby, skurcze żołądka, nieżyty układu oddechowego, bóle brzucha, niedokwaśność, bezsenność i zdenerwowanie u niemowląt i dzieci, biegunka, zaparcia, kaszel. Napar: 2 łyżki owoców lub ziela zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 150-200 ml; niemowlęta ważące 4 kg - 6-11 ml, 5-6 kg - 12-14 ml, 7-8 kg - 20-22,8 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 25,7-28,5 ml, 15-20 kg - 42,8-57 ml, 25-30 kg - 71-85,7 ml, 35-40 kg - 100-114 ml, 3-4 razy dz. Można też przyrządzić odwar: wyciąg gotować 5-10 minut i pić jak napar. Nalewka koperkowa - Tinctura Anethi sive Foeniculi: pół szkl. owoców zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 10 ml. Miód koperkowy - Mel Foeniculi (Anethi): na każdą łyżeczkę zmielonych na proszek owoców dać 2 łyżki miodu i pół łyżeczki gliceryny lub 5 ml wódki, wymieszać. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżce; dzieci - 1-2 łyżeczki miodku 3-4 razy dz. Kopytnik pospolity - Asarum europaeum (Aristolochiaceae). (!). Opis. Roślina wieloletnia dorastająca do 10 cm dł.; kłącza pełzające, rozgałęzione; łodyga krótko owłosiona, z 3-4 łuskowatymi liśćmi i z 2 lub 3 zielonymi liśćmi; liście zimotrwałe, długoogonkowe, nerkowate, u nasady sercowate, połyskujące, całobrzegie; kwiaty pojedynczo na szczytach krótkich pędów, tuż przy ziemi lub ukryte w zeschłych liściach, zwisłe; okwiat promienisty, dzwonkowaty, trójdzielny, brunatny lub rudy; owoc - 6-komorowa torebka. Kwitnie od marca do maja. Rośnie w cienistych lasach mieszanych, iglastych i liściastych, niekiedy występuje masowo tworząc zielone dywany. Lubi gleby liściaste, humusowe, wilgotne, zasobne w wapń. Pospolity w całym kraju. Roślina chroniona. Przy roztarciu roślina wydziela muszkatołowo-goździkowy zapach. Surowiec. Surowcem są liście - Folium Asari. Nie powinno zbierać się całego ziela wraz z korzeniami, bo wiąże się to ze zniszczeniem rośliny, a jest jej coraz mniej w naszym kraju. Liście zbiera się po trochu z każdej rośliny (ostrożnie, aby nie wyrwać rośliny wraz z korzeniami z ziemi w której tkwi słabo); suszy się je w normalnej temperaturze, potem oczywiście mieli i przesypuje do szczelnego opakowania. Skład chemiczny. Liście zawierają w specjalnych komórkach olejek eteryczny w ilości do 1,5%, a w nim aldehyd azarylowy, metyloeugenol, dwuazaron, pinen, borneol i azaron – 1%. Ponadto rośliny posiadają flawonoidy (kwercytrynę, kwercetynę), garbniki, śluzy, żywice, kw. askorbinowy i cytrynowy, dużo soli potasu i krzemionki oraz różnego rodzaju goryczki. Związki lotne są fitoncydami. Azaron - związek chemiczny zbudowany z 12 atomów węgla, 16 atomów wodoru i 3 atomów tlenu o budowie eteru fenolowego występujący w odmianach cis i trans. W kopytniku znajduje się izomer trans-izoazaron. Działanie. Zawarty w kopytniku azaron działa silnie bakteriostatycznie, spazmolitycznie (rozkurczowo), sekrolitycznie i sedatywnie (uspokajająco) na ośrodkowy układ nerwowy. Ponadto kopytnik działa napotnie, lekko moczopędnie, przeciwgorączkowo, żółciopędnie; pobudza i reguluje miesiączkowanie, rozgrzewa, likwiduje lub łagodzi kaszel oraz katar, w tym także sienny, ludzi w podeszłym wieku i dzieci - usypia. W dawce około 100-150 ml kopytnik działa wymiotnie. Wskazania: choroby alergiczne połączone z nieżytami układu oddechowego oraz kichaniem, przeziębienie, choroby zakaźne połączone z katarem i kaszlem, kaszel u palaczy, zaburzenia miesiączkowania, astma, bezsenność, wyczerpanie nerwowe. Przedawkowanie kopytnika jest bardzo niebezpieczne i objawia się nudnościami, wymiotami, biegunką, złym samopoczuciem, podrażnieniem przewodu pokarmowego i nerek oraz zapaścią i majaczeniem, drgawkami oraz halucynacjami. Kobiety w ciąży nie mogą zażywać żadnych leków w skład których wchodzi kopytnik czy olejek kopytnikowy (np. Azarina). Napar: 1 łyżeczkę suchych liści zalać 150-200 ml wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Zażywać 4 razy dz. po 2-4 łyżki. Napar można osłodzić miodem. Susz zaparza się także w mleku i podobnie zażywa. Dzieciom podawać zależnie od wagi; 15 kg - 6 ml, 20-25 kg - 8,5-10,7 ml, 30-35 kg - 12,8-15 ml, 40-45 kg - 17-19 ml, 50-55 kg - 21-23,5 ml, 4 razy dziennie. Nalewka kopytnikowa - Tinctura Asari: pół szkl . liści zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 4 razy dz. po 30 kr.; dzieci ważące 10-15 kg - 4-6 kr. 20-25 kg - 8-10 kr., 30-35 kg - 12-15 kr., 40-45 kg - 17-19 kr., 50-55 kg - 21-23 kr., 4 razy dz. Można w mleku osłodzonym miodem. Ze świeżych liści kopytnika polecam przyrządzić intrakt (pół szkl. masy świeżej po zmieleniu zalać 400 ml gorącego alkoholu 40% i alkoholaturę “zimną”. Oba wyciągi zażywa się tak jak nalewkę. Alkoholmel Asari: do 100 ml wyciągu alkoholowego wlać 100 ml miodu, wymieszać. Zażywać 4 razy dz. po 1-2 łyżeczki. Dzieciom w mleku z miodem podawać ten przetwór. Syrop kopytnikowy - Sirupus Asari: pół szkl. świeżych zmielonych liści zalać 2 szkl. wody; gotować 10 minut; odstawić na 60 minut; przecedzić. Do wyciągu dodać sok z cytryny (1 małej) i 200 ml miodu, wymieszać. Zażywać 4 razy dz. po 1-2 łyżeczki. Rp. Nalewka kopytnikowa - 10 ml Nalewka lepiężnikowa - 10 ml Nalewka glistnikowa - 10 ml Nalewka rozmarynowa - 10 ml Nalewka wrotyczowa - 10 ml Płyny wymieszać. 2 łyżeczki preparatu wlać do 200 ml naparu melisowego. Wypić jednorazowo. Stosować 2 razy dz. Wskazania: zatrzymanie miesiączki, bolesne, nieregularne i skąpe lub połączone z upławami krwawienia miesiączkowe, stan przedmiesiączkowy, zapalenie przydatków, bóle brzucha i jajników, kolka żółciowa, żołądkowa lub jelitowa, stres, wyczerpanie nerwowe, bezsenność, lęk, choroby alergiczne połączone z nieżytem układu oddechowego i kichaniem, opryszczka, osłabienie, przeziębienie, zaburzenia trawienne ostre. Lek silny ! Wyciąg olejowy z kopytnika - Oleum Asari wcierać w stopy, plecy, brzuch, klatkę piersiową i w szyję podczas przeziębienia, zmarznięcia, w grypie oraz w innych chorobach połączonych z nieżytem układu oddechowego czy wymagających rozgrzania (reumatyzm). Olej kopytnikowy - Oleum Asari przyrządza się następująco: pół szkl. suchych lub świeżych liści zalać 200 ml gorącego oleju winogronowego lub oliwy; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Miód kopytnikowo-glistnikowy - Mel Asaro-chelidonii: na każdą płaską łyżeczkę sproszkowanego ziela glistnika i 1 płaską łyżeczkę sproszkowanego ziela kopytnika (zmielić w młynku) dać 2 łyżki miodu i 1 łyżkę wódki lub wina; wymieszać. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżeczce przy nieżycie układu oddechowego, nerwicy bezsenności i kaszlu. Kosaciec żółty - Iris pseudoacorus (Iridaceae). Opis. Roślina wieloletnia dorastająca do 30 cm wys.; kłącze grube, rozgałęzione, powykręcane; liście szablaste, zielone lub nieco srebrne; łodyga spłaszczona; kwiaty jasnożółte, długoszypułkowe; owoc - torebka. Kwitnie od maja do lipca. Rośnie na błotach, mokradłach, nad brzegami wód, w zaroślach wilgotnych; pospolity na całym niżu i Podkarpaciu. Do celów leczniczych używać można inne gatunki kosaćców, często uprawiane w ogródkach, np. kosaciec florentyński - Iris florentina o kwiatach żółtych, kosaciec blady - Iris pallida o kwiatach niebieskich i kosaciec germański - Iris germanica o kwiatach fioletowych. Surowiec. Surowcem jest kłącze - Rhizoma Iridis, rzadziej liść - Folium Iridis czy kwiat - Flos Iridis, które także zawierają cenne ciała lecznicze. Kłącza wykopuje się na wiosnę lub w jesieni, myje szybko pod bieżącą wodą, kroi w plasterki i suszy w otwartym piekarniku ogrzanym do temp. 60-80o C, potem mieli i przesypuje do szczelnego opakowania. Liście i kwiaty zbiera się w czasie kwitnienia i suszy w normalnej temp., ale w ciemnym miejscu. Liście można też wysuszyć podobnie jak kłącza, co zapobiegnie stratom wit.C. Skład chemiczny. W liściach, w kłączu i w kwiatach znajduje się glikozyd - irydyna, karotenowiec - violaxantyna, olejek eteryczny -iron, garbniki oraz kwasy i flawonoidy. Ponadto surowce zawierają znaczne ilości śluzu. Kłącze zawiera ok. 0,2% olejku lotnego (beta-iron – 10%), skrobię – ok. 15-20% kw. benzoesowy, kw. tridecylowy, kw. undecylowy i kw. mirystycynowy. W liściach znajduje się dużo wit. C - 200-230 mg/100 g, aminokwasy: alanina, glutamina, walina, dipeptydy i embinina (najwięcej w kosaćcu germańskim - 0,23%). Kłącze kosaćców wykopane w marcu posiada kw. szikimowy, kw. chinowy, kw. fumarowy, kw. mlekowy, kw. jabłkowy i kw. cytrynowy. Działanie. Korzeń działa odkażająco, wykrztuśnie, osłabiająco, silnie uspokajająco i lekko nasennie, odwaniająco, przeciwzapalnie, żółciopędnie, moczopędnie, napotnie i przeciwgorączkowo (słabo). Kwiaty działają przeciwkaszlowo, napotnie, osłaniające (powlekająco), słabo moczopędnie; regulują wypróżnienia. Liście działają podobnie jak kłącze lecz słabiej, ale są dobrym źródłem wit. C, soli mineralnych i aminokwasów. Napar: 2 łyżki kłączy, liści lub 3 łyżki kwiatów zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 100-150 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 8,5 ml, 5-6 kg - 10,7 ml, 7-8 kg - 15 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 19 ml, 15-20 kg - 42 ml, 25-30 kg - 53 ml, 35-40 kg - 75 ml, 45-50 kg - 107 ml, 3-4 razy dz. Dawniej z kłączy kosaćca wykonywano dla niemowląt smoczki pod nazwą “korzeń fiołkowy", gdyż iron w nich zawarty nadaje im zapach kwiatów fiołka wonnego. Wodne wyciągi z surowców mają przyjemny zapach i smak; można je osłodzić miodem. Odwar: 2 łyżki kłączy zalać 2 szkl. wody; gotować 5 minut; odstawić na 20 min.; przecedzić. Pić jak napar. Nalewka kosaćcowa (kosaćcówka) – Tinctura Iridis: pół szkl. kłączy zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3 razy dz, po 10 ml. Dzieciom podawać 1 łyżeczkę nalewki w miodzie lub w mleku. Znakomity jest syrop kosaćcowy - Sirupus Iridis: świeże kłącze zmielić w maszynce do mięsa; na każde pół szkl, miazgi dać 200 ml wody i gotować to wszystko 5 minut; odstawić na 60 minut; przecedzić. Do wywaru wlać miód (na 200 ml dać 200 ml miodu) i wino lub wódkę czystą (100 ml), sok z cytryny, wymieszać. Zażywać 4 razy dz. po 2 łyżeczki. Przysypka kosaćcowa Cutipulvis Iridis na rany, owrzodzenia, nadżerki, opryszczki, rozpadliny skórne, wypryski i zmiany sączące: kłącze kosaćca po wysuszeniu zmielić w młynku do kawy na drobny proszek. Chore miejsca pudrować 3-4 razy dz. Proszek kosaćcowy można wymieszać z Linomagiem lub Alantanem - zasypką: 1 łyżeczka proszku kosaćcowego + 1 łyżka zasypki, wymieszać starannie. Taką zasypką można pudrować nie tylko miejsca schorzałe, ale również - nadmiernie pocące się. Wskazania do stosowania doustnego wyciągów z kosaćca: nieżyty układu oddechowego, kaszel, nadmierna fermentacja jelitowa, wzdęcia, zaparcia, odbijanie, niemiły odór z jamy ustnej, nadmierna potliwość nóg i wrastający paznokieć (w obu przypadkach stosować kąpiele z dodatkiem wywaru), gruźlica (kłącze hamuje rozwój prątków gruźlicy), przeziębienie, zapalenie gardła, choroba wrzodowa. Według radzieckich uczonych nalewka kosaćcowa likwiduje piegi i przebarwienia skórne. Okazało się, że jest to prawda, zwłaszcza gdy doda się do niej środki podobnie działające. Nalewka leczy także pryszcze różnego pochodzenia, łojotok, opryszczki, liszaje, trądziki i inne choroby skórne. Rp. Nalewka kosaćcowe - 10 ml Nalewka chrzanowa - 10 ml Nalewka cytrynowa - 10 ml Płyny zmieszać. Skórę przemywać specyfikiem 4 razy dz. Nalewka działa wybielająco, pojędrniająco, odkażająco, oczyszczająco i odświeżająco. Rp. Nalewka kosaćcowa - 10 ml Nalewka arnikowa - 10 ml Spirytus salicylowy - 10 ml Tanninum (proszek dostępny w aptekach) lub nalewka z galasów dębowych - 1 łyżka płaska Nalewka chrzanowa - 10 ml Nalewka (sok) z cytryny - 10 ml Płyny wymieszać. Skórę przemywać 3 razy dz. lub częściej w razie potrzeby. Wskazania: trądzik młodzieńczy oporny na leczenie, łojotokowe zapalenie skóry, piegi, pryszcze różnego pochodzenia, krosty, zmiany sączące, łojotok, potówki, plamy i in. Płyn działa skutecznie.

    Odpowiedzi: 11 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 5/18/2004 8:00:25 PM Liczba szacunów: 0
  • zioła

    Post
    Odżywianie i Odchudzanie

    Kozieradka - Trigonella (Papilionaceae). Opis. 1. Kozieradka pospolita - Trigonella foenum graecum - roślina jednoroczna dorastająca do 60 cm wys.; liście trójlistkowe, złożone z listków odwrotnie jajowatych; kwiaty bladożółte osadzone w kątach liści; owoc - strąk. Roślina uprawiana i zdziczała. 2. Kozieradka błękitna - Trigonella coerulea - roślina jednoroczna o silnej woni dorastająca do 60 cm wys.; listki podłużnie jajowate, tępe, brzegiem drobno ząbkowane; kwiaty jasnoniebieskie; owoc - strąk. Kwitnie od czerwca do lipca. Roślina uprawiana, niekiedy zdziczała. Surowiec. Surowcem jest nasienie kozieradki - Semen Trigonellae - FP II, III, IV, V. W FP figuruje pod nazwą Semen Foenugraeci. Nasiona sprzedawane są w opak. 50 g, mielone lub całe. Do naszych celów najlepiej kupować zmielone nasiona, bo całe są twarde i trudne do rozdrobnienia, a nierozdrobnione rzecz jasna nie zaparzają się i są dla nas nieprzydatne. Skład chemiczny. Surowiec zawiera 20-45% śluzu (mannogalaktanu), saponiny sterydowe (pochodne diosgeniny i jej izomer yomoganinę - 0,1-2,2%, tigogeniny, gitogeniny, 25-spirostano-3,5-dien, neogitogeniny, neotigogeniny), białka - 20-27%, flawonoidy (witeksyna, wicenina, izowiteksyna, 2”-o-p-kumaroilowiteksyna), betainę kw. nikotynowego - trygonelinę - 0,04%, cholinę - 0,05%, olejek eteryczny, niacynę -3-5 mg/100g, olej tłusty -6-10%, liczne sole mineralne, wit.F, lecytynę - 2%, gorycze, garbniki. Nasiona są materiałem wyjściowym do produkcji saponin steroidowych służących z kolei do półsyntezy kortykosteroidów (diosgenina). Działanie. Składniki sterydowe kozieradki działają wyraźnie hormonalnie i wykazują wpływ anaboliczny. Mogą zastąpić z powodzeniem sztuczne sterydy anaboliczne. Zwiększają retencję azotu, pobudzają syntezę białek, zwiększają stężenie hemoglobiny i liczbę erytrocytów we krwi. Zatrzymują wodę, sód, wapń, żelazo i chlor w organizmie. Pobudzają procesy regeneracji tkanek, pobudzają przyrost tkanki mięśniowej i łącznej. Kozieradka działa odżywczo, odkażająco, przeciwzapalnie, rozmiękczająco, powlekająco, wykrztuśnie, tonizująco, pobudzająco na procesy trawienne, mlekopędnie; regulują wypróżnienia i metabolizm. Pobudzają strefy rozrodcze paznokci i włosów, zwiększają wydzielanie androsteronów i estrogenów. Wskazania: wysiłek sportowy, uprawianie kulturystyki, osłabienie, niedokrwistość, niedoczynność kory nadnerczy i gruczołów płciowych, zaburzenia przemiany materii, zaparcia, choroby układu oddechowego, niedobory witamin i soli mineralnych, osłabienie, choroby zakaźne, zaburzenia trawienia, laktacja, kaszel, choroby skórne i włosów, przeziębienie, stany ozdrowieńcze, choroba wrzodowa, wychudzenie, stany zapalne przewodu pokarmowego. Zewnętrznie (okłady, płukanki): owrzodzenia, rany, ropnie, czyraki, strupy, łupież suchy, wypadanie włosów, krosty, wypryski, suchość skóry. Napar: 2 łyżki nasion zalać 2 szkl. wrzącej wody lub gorącego mleka; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 4 razy dz. po 150 ml; niemowlęta -8-10 ml, 3-4 razy dz.; dzieci w wieku 10-24 miesięcy - 32 ml, 3-5 r. ż. - 38 ml, 6-8 r. ż. - 42 ml, 9-12 r. ż. - 64 ml, 13-15 r. ż. - 85 ml, 3-4 razy dz. Zalecam posłodzić miodem. Odwar (jest wartościowszy od naparu): 2 łyżki nasion zalać 2 szkl. wody; gotować 3 minuty; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić jak napar. Efekt anaboliczny (przy równoczesnym ćwiczeniu) widoczny po około 30 dniach stosowania. Składniki lotne wydzielają się wraz z potem nadając mu specyficzny zapach. Stosować przez 3-6 miesięcy, cyklicznie. Proszek kozieradkowy – Pulvis Trigonellae: nasiona zmielić na drobny proszek. Zażywać 3 razy dz. po 1 łyżeczce. Miód kozieradkowy - Mel Trigonellae: na każdą łyżeczkę proszku dać 1 łyżkę miodu, wymieszać. Zażywać 4 razy dz. po 1 łyżce. W przypadku chorych włosów (brak połysku, wypadanie, suchość, zniszczenie zabiegami fryzjerskimi, rozdwajanie, łamliwość) postąpić następująco: 3 łyżki nasion zalać 150 ml wody; zagotować; odstawić na 30 minut; wywar wetrzeć we włosy, przykryć folią na 3 godziny, następnie włosy wypłukać w naparze łopianowym lub (i) tatarakowym. Zabiegi powtarzać co 5 dni. Doustnie zażywać preparat mineralno-witaminowy (np. Vitaral) oraz Methiovit – 2 tabl. 2 razy dz. Na cerę suchą, wrażliwą, zniszczoną i ze stanami zapalnymi, w celu odżywienia i odświeżenia skóry proponuję maseczkę kozieradkową z siemieniem lnianym: 2 łyżki nasion kozieradki i 2 łyżki nasion lnu zalać taką ilością wody aby uzyskać papkę; zagotować; odstawić na 20 minut. Ciepłą papkę nałożyć na umytą i odtłuszczoną skórę na 30 minut; następnie zmyć skórę w naparze tatarakowym lub rumiankowym; nie wycierać skóry lecz pozostawić do samoistnego wyschnięcia. W skórę wetrzeć maść arnikową, nagietkową lub krem lub maść Linomag. Maseczka działa też natłuszczająco, pojędrniająco, wybielająco, oczyszczająco, przeciwzapalnie, odkażająco, nawilżająco i osłaniająco. Nafta kozieradkowa – Naphta Trigonellae: pół szkl. mielonych nasion zalać 200 ml nafty kosmetycznej. Macerować 7 dni. Przefiltrować. Dodać 5 kropli olejku lawendowego, 5 ml oleju kamforowego i 2 łyżki tranu. Skórę z ostrym trądzikiem przemywać kilka razy dz. Można stosować do odżywiania włosów. W skórę i we włosy można wcierać regenerujący, odżywczy, osłaniający i natłuszczający olej kozieradkowy Oleum Trigonellae: pół szkl. zmielonych nasion zalać 200 ml gorącego oleju; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Można go zażywać 2-3 razy dz. po 1-2 łyżki w wymienionych chorobach. Jest znakomity. Wcierać go we włosy (co 5 dni, potem należy je umyć w odpowiednim szamponie ziołowym i wypłukać w naparze lepiężnikowym, krwawnikowym, rumiankowym lub pokrzywowym) i skórę wyjątkowo zniszczone i suche. Leczy odleżyny, rany, odparzenia, ropnie, nadżerki, owrzodzenia troficzne, rozpadliny skórne. Przy pomocy oleju kozieradkowego (jest też znakomitą przyprawą!) warto robić tak zwane maseczki olejowe na włosy (wypadanie, łamliwość, po ondulacji itd.) i skórę (wyjątkowo suchą i wrażliwą). Wymieszany z olejem rycynowym (1:1) doskonale oczyszcza skórę (ważne przy suchej skórze nie znoszącej mydła) zastępując popularne często powodujące odczyny alergiczne - śmietanki i mleczka kosmetyczne. Można nim wyleczyć wiele schorzeń u niemowląt (np. odparzenia). W przypadku łuszczycy i schorzeń podobnie objawiających się proponuję następujący lek. Rp. Olej kozieradkowy - 10 ml Nafta kozieradkowa – 30 ml Olej dziurawcowy – 10ml Olej rycynowy - 10 ml Olej żywokostowy – 10 ml Olej nagietkowy - 10 ml Olej lniany lub płyn Linomag - 10 ml Wit. A, D i E w kroplach - 10 kropli lub tran - 10 ml Olejek lawendowy – 1 ml Olej kamforowy – 10 ml Wymieszać. Stosować zewnętrznie (okłady 2 godzinne z nasączonej gazy; częste przemywanie schorzałego miejsca) i jednocześnie wewnętrznie (odwar z kozieradki). Można stosować też do pielęgnacji skóry (oczyszczania, odżywiania i in.) co się sowicie opłaci, gdyż daje świetne efekty. Leczy też oczywiście trudno gojące się rany, oparzenia, trądzik pospolity i różowaty, łojotokowe zapalenie skóry, czyraki i in. wyżej wymienione choroby. Jeżeli zmieszamy go z maścią arnikową lub z wyciągiem olejowym (glicerynowym) z arniki to będzie leczył opuchlizny, wybroczyny i wysięki. Staje się wówczas niezmiernie skuteczny w leczeniu trądzika pospolitego i pryszczy w okresie miesiączkowania oraz ciąży (w czasie ciąży oleju nie zażywać doustnie!). Rp. Mieszanka anaboliczna i psychotoniczna “Doping kkg” Nasienie kozieradki – 3 cz. Nasienie wiesiołka – 1 cz. Korzeń mniszka – 1 cz. Kwiat arniki – 1 cz. Plecha morszczynu lub listownicy – 1 cz. Owoc keli (aminka) – 3 cz. Ziele nostrzyka – 1 cz. Składniki zmieszać. 1 łyżkę mieszanki zalać 1 szkl. wody, zagotować, odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 2 razy dz. po 200 ml. Mieszanka zatrzymuje azot w organizmie, zwiększa stężenie białek w tkankach, nasila procesy anaboliczne (syntezy), usprawnia krążenie, reguluje gospodarkę tłuszczową, zwiększa liczbę erytrocytów i hemoglobiny we krwi, pobudza oddychanie komórkowe, przyśpiesza procesy kompensacyjne i regeneracyjne ustroju, zwiększa przyrost tkanki mięśniowej i łącznej, uszczelnia naczynia krwionośne, poprawia krążenie mózgowe i obwodowe, zapobiega miażdżycy i zakrzepom. Zwiększa wydolność fizyczną i umysłową. Działanie po kilku miesiącach zażywania. Wskazania: osłabienie, wyczerpująca praca fizyczna i umysłowa, kłopoty z zapamiętywaniem i nauką, zaburzenia krążenia obwodowego, zawroty głowy, szum w uszach, zaciemnienia w oczach po schylaniu się, intensywny trening, uprawianie kulturystyki, słaby rozwój mięśni (+ odpowiednie ćwiczenia), zaburzenia oddychania, zaburzenia krążenia wieńcowego, miażdżyca, zaburzenia gospodarki lipidowej i białkowej, niedokrwistość, choroby włosów i skóry. Uwaga ! Mieszanka silna w działaniu. Równocześnie należy stosować preparat mineralno-witaminowy Vitaral (2 draż. 2 razy dz.) oraz preparat Methiovit z aminokwasem siarkowym - metioniną i aminą – choliną – 2 tabl. 2 razy dz. Równocześnie zażywać nalewkę z miłorzębu (10 ml 2 razy dz.). Mieszanka może wpływać na testy biochemiczne antydopingowe! Kozłek lekarski - Valeriana officinalis (Valerianaceae). Opis. Roślina wieloletnia dorastająca do 2 m wys.; liście pierzastodzielne; kłącze grube, najczęściej bez rozłogów; łodyga sztywna, mocna, wyprostowana, krótko owłosiona, górny odcinek łodygi nagi; dolne liście ogonkowe, górne - siedzące; kwiatostan baldachokształtny, wielokwiatowy; kwiaty białe, różowawe lub białoliliowe; owoc - orzeszek z puchem lub bez puchu. Kwitnie od czerwca do sierpnia. Pospolity w całym kraju. Rośnie w lasach, w zaroślach, na polanach śródleśnych, na łąkach przyleśnych i na kamieniskach przyleśnych. W Polsce rosną jeszcze następujące odmiany (podgatunki) kozłka: Valeriana latifolia (exaltata) - waleriana szerokolistna, Valeriana tenuifolia (angustifolia) - waleriana cienkolistna (wąskolistna). Te rośliny są też lecznicze. Surowiec. Surowcem farmakopealnym jest kłącze z korzeniami - Rhizoma seu Radix Valerianae - FP I, II, III, IV i V (USL). W naszej FP surowiec jaki dostarcza nam kozłek jest nazwany korzeniem, oczywiście wiadomo że jest to błąd, bo jest to pęd podziemny - kłącze (korzonki są cienkie i krótkie). W aptekach i w sklepach zielarskich kupić można: Intractum Valerianae /Phytopharm/ (100 g), Tinctura Valerianae /np. Amara/ (25, 35 i 100 g) et Radix Valerianae (opak. 50 g). Kłącza wykopuje się w jesieni lub wiosną i suszy w temp. max 35o C. Susz przechowywać w ciemnym miejscu, suchym i jednocześnie chłodnym. Skład chemiczny. W kłączu znajdują się: triestry irydoidowe (valepotriaty - około 0,5-0,9%): dihydrovaltraty, acetylovaltraty i valtraty; ponadto olejek eteryczny (0,5-2%) z estrami borneolu, pinenem, felandrenem, kariofilenem, kadinenem, kessanem, kessoglikolem, kw. mrówkowym, izowalerianowym, octowym i masłowym, valerenalem, waleranonem i z estrami eugenolu; garbniki, alkaloidy monoterpenowe: chatynina, aktynidyna, valerynina; poliacetylen - tridecen-1-pentain; glikozydy: valerozyd A (triterpenowy), valerozydat; sole mineralne (manganu, wapnia). Działanie. Valepotriaty, wyizolowane przez Thiesa w 1968 r. działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, wywołując działanie uspokajające. Są to jednak związki chemiczne (w skład których wchodzą zw. triestrowe i kwasy estryfikujące) nietrwałe, ulegające zniszczeniu w temp. 36-38o C. Zatem działanie uspokajające wywierają tylko tak zwane wyciągi zimne z surowca - macerat, nalewka, alkoholatura zimna i ekstrakt zimny. Napar, odwar czy też intrakt nie wywierają działania sedatywnego (uspokajającego) na ośrodkowy układ nerwowy. Wodne i alkoholowe wyciągi sporządzone na gorąco działają jedynie wiatropędnie, rozkurczowo, lekko przeciwbólowo, moczopędnie, żółciopędnie; pobudzają wydzielanie śliny i soku żołądkowego, zwiększają łaknienie; regulują wypróżnienia. Wskazania (wyciągi “gorące”): wzdęcia, skąpomocz, kamica moczowa, kamica żółciowa, bóle brzucha, zawroty głowy, gorączka, przeziębienie. Napar: 2 łyżki kłączy zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 min.; przecedzić. Pić 2-3 razy dz. po 100-150 ml; dzieci 1-3 r. ż. - 20 ml, 4-8 r. ż. - 38 ml, 9-12 r. ż. - 62 ml, 13-15 r. ż. - 85 ml, 2-3 razy dz. Dawki można zwiększyć o 50%. Intrakt kozłkowy - Intractum Valerianae: pół szkl. świeżych kłączy zalać 400 ml wódki, wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać 2-3 razy dz. po 10 ml; dzieci ważące 10-15 kg - 1-2 ml, 20-25 kg -2,8-3,5 ml, 30-35 kg - 4-5 ml, 40-45 kg - 5,7-6 ml, 50-55 kg - 7-7,8 ml, 2-3 razy dz. Wskazania (wyciągi “zimne”): podniecenie nerwowe, lęk, bezsenność, wewnętrzny niepokój, choroby skórne i alergiczne, stres, skłonność do płaczu z byle powodu, stany skurczowe przewodu pokarmowego, lekkie nerwice wegetatywne, np. żołądka, jelit, serca. Alkoholatura “zimna": pół szkl. świeżych kłączy zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak intrakt. Nalewka kozłkowa - Tinctura Valerianae: pół szkl. suchych kłączy zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak intrakt. W razie bezsenności zażyć 15 ml wyciągu alkoholowego. Proszek kozłkowy (walerianowy) – Pulvis Valerianae: suche kłącze zmielić na drobny proszek. Zażywać 2-3 razy dz. po 500-2000 mg (około pół łyżeczki do herbaty). Proszek można zmieszać z miodem (1 łyżeczka proszku na 2 łyżki miodu i 10 kropli alkoholu lub gliceryny) i zażywać 2-3 razy dz. po 1 łyżce. Doskonały jest też Alkoholmel Valerianae: do 100 ml “zimnego” wyciągu alkoholowego wlać 100 ml miodu; wymieszać; zażywać 2-3 razy dz. po 2 łyżeczki lub po 1 łyżce. Dzieciom podawać w mleku. Macerat walerianowy – Maceratio Valerianae: 3 łyżki kłączy świeżych lub suchych zalać 1 szkl. wody o temp. pokojowej; macerować 6-8 godzin; przecedzić. Pić jak napar. Rp. Nalewka kozłkowa - 10 ml Nalewka glistnikowa - 10 ml Nalewka z głogu - 10 ml Azulan - 5 ml Wymieszać. Zażywać 2-3 razy dz. po 1 łyżeczce. Wskazania: bóle w okolicy serca, nadciśnienie, stres, bezsenność, zdenerwowanie, wewnętrzny niepokój, lęk, zaburzenia trawienia, bóle brzucha. Rp. Nalewka walerianowa - 10 ml Nalewka lebiodkowa - 10 ml Nalewka nagietkowa - 10 ml Nalewka arnikowa - 10 ml Nalewka nostrzykowa - 10 ml Płyny zmieszać. Zażywać i stosować jak wyżej. Kruszyna pospolita - Frangula alnus i szakłak pospolity - Rhamnus cathartica (Rhamnaceae). Opis. 1). Kruszyna pospolita - krzew dorastający do 5 m wys.; korowina czerwonobrunatna, błyszcząca; liście eliptyczne lub odwrotnie jajowate, z wierzchu ciemnozielone, pod spodem jasnozielone, całobrzegie; pączki bez łusek ochraniających; liście posiadają 6-8 skośnych nerwów bocznych z każdej strony wiązki głównej; kwiaty obupłciowe; działek kielicha 5; płatków korony 5; płatki od zewnątrz zielone, a od wewnątrz białe; pręcików 5; słupek 1; owoc - pestkowiec, początkowo zielony, potem czerwony i wreszcie czarny. Kwitnie od maja do czerwca. Rośnie w lasach, w zaroślach, na polach przyleśnych i polanach. Roślina pospolita w całej Polsce. 2). Szakłak pospolity - krzew lub drzewko do 3 m wys.; gałązki gładkie, brunatne, młode owłosione, cierniste; pączki otulone łuskami; liście jajowate lub eliptyczne, brzegiem karbowane, zaostrzone, po obu stronach wiązki głównej znajdują się 3 wiązki boczne - skośne; kwiaty drobne żółtawozielone, w kątach liści; owoc - czarny pestkowiec. Kwitnie od maja do czerwca. Rośnie w widnych lasach, w zaroślach, na brzegach lasów; pospolity w całym kraju. Surowiec. Surowcem jest korą i owoc szakłaku - Cortex et Fructus Rhamni lub kruszyny pospolitej - Cort. et Fr. Frangulae (Cortex - FP I, II, III, IV i V). Korowinę z obu roślin pozyskuje się na wiosnę lub w jesieni; owoce - gdy są dojrzałe. Oba surowce należy wysuszyć w temp. 100o C, gdyż w takiej temp. tracą swe toksyczne właściwości (rozkładowi ulegają glikozydy antrachinonowe). Cortex Frangulae sprzedawana jest w aptekach i w sklepach zielarskich (opak. 50 g). Skład chemiczny. Kora i owoc kruszyny zawierają wspomniane glikozydy oxyantrachinonowe (glukofrangulina - 7%, frangulina - hydrolizuje do glukozy, ramnozy i franguloemodyny, palmidyna C), alkaloidy (frangulanina, franganina), flawonoidy (ramnetyna, ksantoramina), saponiny, fenole, garbniki, gorycze, kwasy, sole i in. Kora i owoc szakłaku zawierają glikozydy oksyantrachinonowe (ramnokatharyna dając w hydrolizie ramnozę i ramnoksantynę; yesteryna, która po rozkładzie daje pentozę, glikozę i emodynoantranol), kw. chryzofanowy, flawonoidy (ramnocytrynę, ramnetynę, kwercetynę) i in. Działanie. Pod wpływem flory bakteryjnej i enzymów człowieka antrachinony ulegają hydrolizie do emodyn, następnie są zredukowane do silnie przeczyszczających postaci antronowych. Substancje te drażnią splot warstwy mięśniowej jelita, powodują skurcze jelita, zwłaszcza grubego. Ponadto surowce działają silnie żółciopędnie, napotnie i moczopędnie. Wskazania: zaparcia. Przeciwwskazania: menstruacja, ciąża, po zabiegach operacyjnych na jamie brzusznej, zapalenie ślepej kiszki (appendicitis), żylaki odbytu, laktacja (antrachinony przechodzą do mleka matki !), choroby nerek, zapalenie jelita grubego. Preparatów zawierających kruszynę lub szakłak nie podawać dzieciom i osobom w podeszłym wieku !. Napar: 1 łyżkę owoców lub kory zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić 1 raz dz. po 100-150 ml. Wypróżnienie nastąpi po 6-8 godzinach. Można też przyrządzić odwar - wówczas należy 1 łyżkę kory lub owoców gotować w 1 szkl. wody przez 5 minut. W razie ostrych bólów czy ostrej biegunki zażyć 10-15 tabl. węgla leczniczego i wypić napar glistnikowy lub gistnikowo-miętowy; te środki pomogą. Osobiście nie jestem zwolennikiem stosowania kory i owoców kruszyny czy też szakłaku, gdyż działanie przeczyszczające poprzedzone jest silnymi skurczami jelit, złym samopoczuciem, nudnościami, przelewaniem i burczeniem w kiszkach, silnymi wzdęciami (oddanie gazów wiąże się z wydaleniem wodnistego kału (następuje jego samoistne wypłynięcie), co oczywiście sprawia wiele kłopotu) i potami (jeżeli ktoś wypije wyciąg z wymienionych roślin wieczorem - to “noc ma z głowy”). Szczerze mówiąc to co szumnie się nazywa przeczyszczeniem trwa często cały dzień i uniemożliwia wyjście z domu. Krwawnik pospolity - Achillea millefolium (Compositae). Opis. Roślina wieloletnia dorastająca do 80 cm wys.; łodyga gęsto ulistniona; kłącza pełzające; liście 2-3-krotnie pierzastosieczne, w zarysie lancetowate lub równowąskie; liście odziomkowe 2-4 cm szer., dolne łodygowe 1-2 cm szer.; kwiatostan baldachogroniasty, wielokwiatowy, wonny; kwiaty języczkowe białe, żółtawe lub różowawe. Roślina pospolita w całym kraju; kwitnie od czerwca do października. Rośnie na glebach nowo usypanych, na przydrożach, przy budowach, na miedzach, na ugorach, w zaroślach. Gatunek wykształcił wiele podgatunków, np. Achillea pannonica - liście dolne wąskolancetowate, 1,3-1,6 cm szer.; kwiatostanu gęsty, okrywa 3-4 mm dł., dość wąska, jej łuski z wąską jasnobrunatną obwódką, kwiaty języczkowe małe, białe lub różowe. Achillea collina - roślina owłosiona. Surowiec. Do celów leczniczych zbiera się ziele lub sam kwiat krwawnika w czasie kwitnienia - Herba et Flos Millefolii (FP II, III, IV i V). Surowce suszy się w temp. do max 40o C. Herba Millefolii florens (kwitnące) można kupić w aptekach i w sklepach zielarskich (opak. 50 g). Phytopharm wprowadził także do sprzedaży sok z ziela krwawnika Succus Millefolii – flakony po 45 i 100 g płynu. Na uwagę zasługuje także maść krwawnikowa Aflogistan (Ziaja) – tuby 37 g. Producent Ziaja powinien jednak zmienić podłoże maści, bo parafina zupełnie się do tego nie nadaje i świadczy o “pójściu” na łatwiznę podczas produkcji, a konkurencja wkrótce to wykorzysta. Skład chemiczny. Ziele powinno zawierać przynajmniej 0,2-1% olejku eterycznego. Najwięcej olejku zawiera ziele w początkach kwitnienia, potem jego zawartość maleje. Pączki kwiatowe zawierają w przybliżeniu 100-400 mg azulenu, natomiast olejku 0,5-1% (wg. A. Rumińskiej, 1970); kwiatostany w pełni kwitnienia - 0,3-0,9% olejku lotnego i 80-150 mg azuleny; liście młode - 0,2-0,3% olejku i 20-80 mg azulenu. Właściwie tylko rośliny tetraploidalne zawierają interesujący nas składnik czynny, inne kariotypy są bezazulenowe. Olejek eteryczny zawarty w surowcu składa się ze wspomnianego azulenu (podobnie działa azulen zawarty w rumianku), cyneolu (ok. 10%), pinenu, tujonu, borneolu i seskwiterpenów. Ponadto surowiec zawiera garbniki - ok. 3%, fitochinon (w liściach - 0,05%), metylobetainę (liście - 0,05%), kw. askorbinowy, gorzki glikoalkaloid cyjanogenny - achilleinę. sole manganu (do 5 mg), stachydrynę, flawonoidy (apigeninę, luteolinę), kwasy (mrówkowy, octowy, izowalerianowy, kapronowy, salicylowy), laktony seskwiterpenowe, śluzy, żywice, betonicynę, viburnit. Azuleny - barwniki roślinne należące do grupy dwucyklicznych seskwiterpenów, zbudowane z dwóch pierścieni: pięcio- i siedmiowęglowego. Posiadają barwę niebieską lub fioletową. Wykazują działanie przeciwzapalne. Działanie. Krwawnik działa żółciopędnie i żółciotwórczo (właściwie prawie wszystkie zioła działające żółciopędnie wzmagają też produkcję tej żółci przez wątrobę), wiatropędnie, rozkurczowo, moczopędnie, przeciwkrwotocznie, przeciwzapalnie, odkażająco, napotnie, uspokajająco, wykrztuśnie, przeciwgorączkowo, hipotensyjnie (ziele); przeciwkrwotocznie (liście); pobudza wydzielanie soku żołądkowego, trzustkowego i jelitowego; zwiększa łaknienie, poprawia trawienie i metabolizm; reguluje wypróżnienia i miesiączkowanie; przyśpiesza gojenie się ran. Maseczka krwawnikowa działa wygładzająco, oczyszczająco, przeciwłojotokowo, wybielająco i przeciwzapalnie. Wskazania: zaburzenia trawienne (wzdęcia, odbijanie, burczenie i przelewanie w jelitach, bóle brzucha, skurcze jelit, uczucie pełności w brzuchu), nieżyt, zakażenia i stany zapalne układu pokarmowego, choroby trzustki, wątroby i pęcherzyka żółciowego, biegunka, zaparcia, obfite, bolesne i nieregularne krwawienia miesiączkowe, zapalenie przydatków, okres po- i przekwitania oraz choroby z nimi związane, brak łaknienia, choroby skórne, przeziębieniowe i zakaźne, skąpomocz, kamica moczowa, bezsenność wyczerpanie nerwowe, zaburzenia przemiany materii, nadciśnienie, krwiomocz bóle nerek (+ glistnik + ziele nawłoci - napar). Zewnętrznie (okłady, płukanki, nasiadówki, przemywanie): stany ropne i zapalne gałki ocznej oraz spojówek, łzawienie i światłowstręt, rany, stany zapalne jajników, pochwy, warg sromowych, upławy (pić napar jednocześnie !), figówki, liszajce, liszaje, czyraki, łojotok, łupież, łojotokowe zapalenie skóry, pryszcze różnego pochodzenia, trądziki. Napar: 2 łyżki ziela lub 3 łyżki kwiatów zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 8,5-11 ml, 5-6 kg - 14-17 ml, 7-8 kg - 20-22,8 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 25,7-28,5 ml, 11-15 kg - 31- 42,8 ml, 20-25 kg - 57-71 ml, 30-35 kg - 85,7-100 ml, 40-45 kg - 114-128,5 ml, 50-55 kg - 142-157 ml, 3-4 razy dz. Nalewka krwawnikowa - Tinctura Millefolii: pół szkl. ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po — 5-10 ml lub stosować zewnętrznie. Alkoholatura “zimna” pół szkl. świeżego ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Intrakt - Intractum Millefolii: pół szkl. świeżego ziela zalać 400 ml gorącego alkoholu, wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5-10 ml w 30 ml wody lub stosować zewnętrznie do przemywania schorzałych miejsc. Galaretka krwawnikowa - Gel Millefolii: 1 łyżkę żelatyny spożywczej zalać 350 ml wrzącej wody, postawić na reszo, gotować i jednocześnie mieszać; gdy żelatyna rozpuści się wlać 2 łyżki gliceryny i 4 łyżki sproszkowanego suchego ziela lub świeżego i zmielonego, wymieszać; pogotować 1-2 minuty; przelać do słoiczka, zakręcić i przenieść do zimnego miejsca aby zastygła (surowiec roślinny opadnie na dno naczynia). Zażywać 4 razy dz. po 2-3 łyżki. Stosować przy biegunkach, zaburzeniach trawienia, chorobie wrzodowej i zaparciach. Galaretkę można też stosować zewnętrznie wcierając ją w schorzałe miejsca, po goleniu oraz w celu ochronnym dla skóry. Ciała czynne zawarte w krwawniku przejdą do wywaru żelatynowego, zatem osadu jaki powstanie nie zażywać. Preparat zwiększa krzepliwość krwi i goi rany oraz oparzenia. Rp. Ziele krwawnika - 1 łyżka Siemię lniane - 1 łyżka Ziele (kwiat) rumianku.- 1 łyżka Wymieszać. Przyrządzić napar według podanych w niniejszej książce zasad. Pić kilka razy dz. po 150-200 ml; niemowlęta i dzieci - patrz napar krwawnikowy. Typowy antiphlogistica (lek przeciwzapalny i osłaniający). Wskazania: stany zapalne dróg oddechowych i przewodu pokarmowego, fermentacja gnilna, skurcze jelit i żołądka, zaburzenia trawienia. Rp. Ziele krwawnika - 1 łyżka Ziele pokrzywy - 1 łyżka Ziele (obojętnie którego) rdestu - 1 łyżka Ziele tasznika lub tobołka - 1 łyżka Żelatyna - 2 łyżki Wymieszać surowce i zmielić na drobniutki proszek. Zażywać 3 razy dz. po 1 łyżeczce w calu zwiększenie krzepliwości krwi i zahamowania krwotoku. Można też stosować jako zasypkę. Wskazania: krwawa biegunka, krwotoki z nosa, krwawiące rany, nadmierne krwawienia miesiączkowe lub krwotoki maciczne pozamentruacyjne. Krwiściąg lekarski - Sanguisorba officinalis i krwiściąg mniejszy - Sanguisorba minor (Rosaceae). Opis. 1. Krwiściąg lekarski - roślina wieloletnia dorastająca do 150 cm wys.; liście nieparzysto-pierzaste; listki podłużne sercowate; kwiaty zebrane w podłużne główki; szyjka słupka 1; pręcików 5; dno kwiatowe czterokanciaste; kwiaty ciemnobrunatne; owoc - niełupka. Kwitnie od lipca do września (w Bieszczadach i na Podkarpaciu do października). Rośnie na skrajach lasów, w rzadkich lasach, przy drogach przyleśnych, na polanach (obrzeże), przy rzekach, w zarośniętych wąwozach, na łąkach przyleśnych, w zaroślach. Lubi gleby wilgotne, a nawet podmokłe, choć nie zawsze na takich rośnie. Roślina pospolita. 2. Krwiściąg mniejszy - roślina wieloletnia dorastająca do 50 cm wys.; listki jajowatokoliste lub eliptyczne; kwiaty zebrane w kuliste lub jajowate główki; szyjki słupka 2; listki brzegiem karbowane; owoc - niełupka. Kwitnie od maja do lipca (w Bieszczadach i na Podkarpaciu do sierpnia). Roślina pospolita; rośnie na łąkach, polanach i skrajach lasów, na suchych zboczach; lubi gleby wapienne. Surowiec. Będziemy wykorzystywali korzeń i ziele - Radix et Herba Sanguisorbae. Ziele zbiera się w czasie kwitnienia lub przed kwitnieniem, ale wartościowe jest także późniejsze (gdy wykształciły się owoce; korzeń wykopuje się wiosną, latem lub jesienią. Surowce należy suszyć w ciemnym miejscu i w temp. max 40o C. Skład chemiczny. Surowce zawierają saponinę – sanguisorbinę (ok. 3-5%), garbniki – ok. 15-18%; flawony, olejek eteryczny, fitosterol, kwasy, sole, witaminy (fitochinon), aminokwasy, znaczne ilości cukrowców. Zawiera lotne fitoncydy o silnych właściwościach przecibakteryjnych. Roślina mało znana i nie badana. Zaczęto ją stosować na większą skalę dopiero w Średniowieczu (Hildegarda, w późniejszych czasach - Lonicerus, bracia Bauhinowie). Krótkotrwale badano ja także w latach 30, 40 i 50, kiedy to poszukiwano fitoncydów i garbników. Działanie. Krwiściąg działa silnie przeciwkrwotocznie, wybitnie ściągająco, moczopędnie, przeciwobrzękowo, przeciwalergicznie, ogólnie wzmacniająco, przeciwwysiękowo i uspokajająco. Wskazania: krwotoki, pękanie i przepuszczalność naczyń krwionośnych, choroba wrzodowa, wysięki stawowe, choroby alergiczne, biegunki, zaburzenia trawienne, skurcze jelit i żołądka, gruźlica, krwiomocz, zbytnio obfite i nieregularne krwawienia miesiączkowe, upławy, zapalenie przydatków, krwawiączka, niedobór trombocytów, choroby skórne i zakaźne. W warunkach polowych w razie krwotoków wewnętrznych w pierwszej pomocy można podać choremu pogniecone świeże ziele w ilości pół szklanki, natomiast zewnętrznych - przyłożyć pogniecone ziele na ranę. Przeciwwskazania: zakrzepica i tendencja do zakrzepów. Napar: 2-3 łyżki ziela zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 150-200 ml; niemowlęta ważące 3-4 kg - 8,5-11 ml, 5-6 kg - 14-17 ml, 7-8 kg - 20-22,8 ml, 3-4 razy dz.; dzieci ważące 9-10 kg - 25,7-28,5 ml, 11-15 kg - 31-42,8 ml, 20-25 kg -57-71 ml, 30-35 kg - 85,7-100 ml, 40-45 kg - 114-128,5 ml, 50-55 kg -142-157 ml, 3-4 razy dz. Odwar: 2 łyżki korzenia zalać 2 szkl. wody; gotować 3 minuty; odst. na 30 minut; przecedzić. Pić jak napar. Macerat – Maceratio Sanguisorbae: 4 łyżki ziela zalać 1 szkl. wody o temp. pokojowej; przykryć i odstawić na 6-8 godzin; przecedzić. Pić jak napar. Proszek krwawnicowy - Pulvis Sanguisorbae: ziele zmielić na drobniutki proszek. Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżeczce. Stosować też jako przysypkę na różne schorzałe miejsca. Miód krwiściągowy - Mel Sanguisorbae: na każdą łyżeczkę proszku dać 1 łyżkę miodu i 10 kr. alkoholu, wymieszać Zażywać 3-4 razy dz. po 1 łyżce. Nalewka krwiściągowa (krwiściągówka) - Tinctura Sanguisorbae: pół szkl. ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5-10 ml. Stosować też zewnętrznie do przemywania różnych chorobowych zmian skórnych. Nalewkę można przyrządzić na korzeniu. Znakomicie leczy trądzik i ropnie (w ostatnim przypadku – okłady z roztworu wodnego 1:1 lub z odwaru). Alkoholatura “zimna”: pół szkl. świeżego zmielonego korzenia lub ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5-10 ml. Intrakt krwiściągowy - Intractum Sanguisorbae: pół szkl. świeżego korzenia lub ziela zalać 300 ml gorącego alkoholu 40%; wytrawiać 10 dni; przefiltrować. Zażywać jak nalewkę. Świeże ziele zebrane wiosną polecam przyrządzić jak szpinak, gdyż jest ono cennym źródłem łatwoprzyswajalnych witamin, soli mineralnych białkowców, cukrowców i innych cennych substancji. Na zimę można ziele zakonserwować poprzez zamrożenie. Aby przyrządzić taką smaczną potrawę wiosenną należy postąpić następująco: przynajmniej 1 kg świeżego ziela wypłukać, zmielić w maszynce do mięsa wyposażoną w drobne sitko (soku nie odlewać!). Na patelnię dać masło lub olej, drobno pokrojoną cebulkę i czosnek, przysmażyć je. Następnie dać masę roślinną, osolić i gotować, mieszając aby się nie przypaliło. Jeżeli jest to wskazane to dodać kilka łyżek wywaru z rosołków. Po 10 minutach dodać do krwiściągu zasmażkę sporządzoną z tłuszczu i mąki, rozprowadzić mlekiem lub śmietaną, zagotować. Można dodać nieco gałki muszkatołowej. Podawać do frytek, ziemniaków i mięs. Zalecana przy niedoborze trombocytów, krwawiączce, osłabieniu i chorobach skórnych. Rp. Ziele tasznika - 1 łyżka Ziele lub korzeń krwiściągu - 1 łyżka Ziele skrzypu - 1 łyżka Ziele rdestu - 1 łyżka Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 1 szkl. wrzącej wody; odstawić na 60 minut; przecedzić. Pić 2-3 razy dz. (lub częściej) po 100-150 ml. Wskazania: częste krwotoki z nosa, krwawa biegunka, choroba wrzodowa, gruźlica, ostry kaszel, zapalenie płuc, tchawicy i oskrzeli, krwawiączka, krwiomocz, krwotoki oczne, upławy, krwotoki maciczne, choroby skórne. Rp. Nalewka z krwiściągu - 10 ml Azulan - 5 ml Nalewka dziurawcowa - 10 ml Nalewka żywokostowa - 10 ml Nalewka nagietkowa - 10 ml Nalewka arnikowa - 10 ml Nalewka z kory dębowej - 10 ml Płyny wymieszać. Wlać do butelki ze spryskiwaczem. Przed użyciem wstrząsnąć. Z odległości 10 cm spryskiwać płynem zmiany skórne, uszkodzenia, trudno gojące się rany, owrzodzenia, oparzenia. Leczy też trądzik młodzieńczy i wiele innych schorzeń. W chorobach alergicznych zażywać 5-10 ml preparatu 3 razy dz. Galaretka “kgadżn” na: trudno gojące się rany, owrzodzenia i oparzenia oraz przeciwbiegunkowa i przeciwkrwotoczna: 1 łyżkę żelatyny zalać 350 ml wrzącej wody; mieszając energicznie gotować przez 1 minutę; do wywaru wsypać sproszkowane: ziele krwiściągu (1 łyżka), ziele glistnika (1 łyżka), kwiat arniki (1 łyżka), ziele dziurawca (1 łyżka), korzeń żywokostu (1 łyżka) i kwiat nagietka (1 łyżka), wymieszać, pogotować jeszcze 2 minuty, następnie przelać do słoiczka i przenieść do zimnego miejsca aby zastygła. Można zażywać 1-2 razy dz. po 1-2 łyżki. Chore miejsca pokrywać galaretką 3-4 razy dz. Stosować też po goleniu w razie stanów zapalnych. Lawenda lekarska - Lavandula officinalis (Labiatae). Opis. Lawenda lekarska (lawenda prawdziwa, wąskolistna, zwyczajna -Lavandula angustifolia, L. vera) - krzewinka dorastająca do 60 cm wys.; liście równowąskie lub wąskolancetowate, o podwiniętych brzegach; korzeń wiązkowy, silnie rozgałęziony; kwiaty zebrane po 3-5 w nibyokółkach na szczycie łodygi; kielich rurkowy, pięcioząbkowy; korona fioletowa; pręcików 4; słupek 1; owoc - rozłupnia. Roślina uprawiana w ogródkach Surowiec. Surowcem jest kwiat - Flos Lavandulae - FP I, II, III, IV i V). Wartościowym i silniejszym surowcem jest kwitnące ziele - Herba Lavandulae. Surowce suszy się w normalnej temp. W sklepach zielarskich kupić można kwiat lawendy (opak. 25 i 50 g), a także olejek lawendowy (np. Pollena Aroma, Avicenna) – 10 ml. Skład chemiczny. Surowce zawierają około 2-3% olejku eterycznego, którego głównym składnikiem jest octan linalylu (30-60%) i D-linalol (30-50%), w mniejszym stopniu geraniol, terpineol, borneol czy cyneol. Ponadto surowce posiadają antocyjany, kw. kumarynowy, kw. glikolowy, kw. walerianowy i jego estry, kw. ursolowy, herniarynę, kumarynę i garbniki (ok. 10-12%). Działanie. Kwiaty, ziele i olejek eteryczny będący w sprzedaży pod nazwą Oleum Lavandulae działają odkażająco, przeciwbólowo, sedatywnie (uspokajająco), spazmolitycznie, żółciopędnie, wiatropędnie, moczopędnie, rozgrzewająco, napotnie, przeciwwymiotnie i przeciwzakrzepowo oraz przeciwobrzękowo. Wyciąg olejowy, alkoholowy, octowy - zewnętrznie miejscowo drażnią i wywołują przekrwienie skóry, potem porażają nerwy działając przeciwbólowo. Wskazania - zewnętrznie: nerwobóle, stawo- i mięśniobóle, do wcierań przy przeziębieniu i chorobach zakaźnych oraz po zmarznięciu i w chorobach układu oddechowego; Wewnętrznie: skąpomocz, nieżyty górnych dróg oddechowych, zaburzenia trawienia, bóle brzucha, skurcze jelit i żołądka, bezsenność, stres, depresja, nerwice narządowe, zdenerwowanie, lęk, wewnętrzny niepokój, nudności, choroby zakaźne i przeziębieniowe, bóle głowy. Olejek zażywa się na miodzie (3 krople) i dobrze popija naparem majerankowym. Napar: 2-3 łyżki kwiatów lub 2 łyżki ziela zalać 2 szkl. wrzącej wody lub gorącego mleka; odstawić na 20 minut; przecedzić. Pić 3-4 razy dz. po 150-200 ml; niemowlęta ważące 3-6 kg - 2 łyżeczki lub 1 łyżkę, 3-4 razy dz.; dzieci od 1 do 3 r. ż - 40 ml, od 4 do 8 r. ż - 50-60 ml, od 9 do 12 r. ż - 70 ml, od 13 do 15 r. ż. 100-150 ml, 3-4 razy dz. Napar osłodzić miodem chyba że leczymy schorzenia przewodu pokarmowego. Nalewka lawendowa – Tinctura Lavandulae: pół szkl. kwiatów lub ziela zalać 400 ml wódki; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Zażywać 3-4 razy dz. po 5-10 ml lub stosować zewnętrznie. Leczy łojotok, zapalenie łojotokowe skóry i trądzik. Niszczy wirusy opryszczki. Dzieciom podawać 1 łyżeczkę nalewki w 200 ml mleka z miodem. Olej lawendowy - Oleum Lavandulae: pół szkl. świeżych lub suchych kwiatów zalać 150 ml oleju lub lepiej oliwy o temp. 70-80o C; wytrawiać 14 dni; przefiltrować. Olej ten stosować zewnętrznie do wyżej wymienionych celów oraz do leczenia opryszczek, ran, ropni, czyraków, odparzeń i owrzodzeń. Używać też do przemywania skóry suchej, normalnej i łojotokowej w celu jej oczyszczenia, sprawienia lepszego jej ukrwienia oraz odkażenia. Można go również zażywać doustnie 1-2 razy dz. po 1 łyżce dla lepszego trawienia, wyregulowania wypróżnień oraz jako środek uspokajający. Z nalewki i alkoholatury “zimnej" przyrządzić można alkoholmiód lawendowy - Alkoholmel Lavandulae o działaniu wykrztuśnym i uspokajającym. Ocet lawendowy -Acetum Lavandulae (pół szkl. kwiatów lub ziela suchych lub świeżych zalać 200 ml octu spożywczego; wytrawiać 14 dni; przefiltrować) stosować do przemywania skóry w celu jej odkażenia, oczyszczenia, zakwaszenia, wybielenia i pojędrnienia, do kąpieli (50 ml na pół wanny wody), do płukania jamy ustnej i gardła przy stanach zapalnych (1 łyżka na 200 ml wody), do płukania włosów w celu nadania im połysku, puszystości i zakwaszenia oraz przy łupieżu, do wcierań leczniczych oraz okładów na opuchnięte miejsca (do 100 ml octu lawendowego można dodać 1 łyżeczkę nalewki arnikowej i 1 łyżeczkę nalewki nagietkowej). Spuchnięte nogi kąpać w wodzie z dodatkiem octu lawendowego (4 łyżki na 1 l wody). Rp. Kwiat (ziele) lawendy - 1 łyżka Liść melisy - 1 łyżka Kłącze tataraku - 1 łyżka Kwiat i (lub) liść głogu - 1 łyżka Ziele ruty - 1 łyżka Ziele lebiodki lub macierzanki - 1 łyżka Wymieszać. 2 łyżki mieszanki zalać 2 szkl. wrzącej wody; odstawić na 30 minut; przecedzić. Pić jak napar z lawendy. Wskazania: bezsenność, lęki, psychonerwice, nadmierna pobudliwość nerwowa, dystonia neurowegetatywna, choroby alergiczne

    Odpowiedzi: 11 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 5/18/2004 8:01:24 PM Liczba szacunów: 0
  • PRZYKŁADOWE TRENINGI Edziu chciałby poprawic swóje artrybuty piłkarskie.Udaj się do wrózki ktura radzi mu pić herbate ziołową lecz to Edzia nie przekonuje i szuka po ynternecie w koncu znajduja nasze czadowe forum../../buziaki/7.gif i tu mu koledzy podają przykładowy plan Twoja "biblia" w układaniu planu oczywiście nie musisz sie trzymac jej dosłownie. Poniedziałek - pkt. 2 + pkt. 1 - odnowa biologiczna Wtorek - pkt. 2 Środa - pkt. 3 + pkt. 2 Czwartek - pkt. 2 + pkt. 1 Piątek - pkt. 2 Sobota - pkt. 2 + pkt. 3 Niedziela - pkt . 2 Rób wszystkie ćwiczenia z danego punktu w seriach jakie są napisane w moim wcześniejszym wpisie. Żeby była jasność - pkt.1 siła, pkt.2 rozciąganie, pkt.3 sprinty i przyspieszenia. Nie zapominaj o odnowie biologicznej basen, masaż Rozciągaj się przez ok 20-30 minut. Przykłądowe plany: Trening Technika + ogólnorozwojówka Poniedziałek -Rozgrzewka a) różne formy biegu na 100m 10 krótkich przyspieszeń z piłką b) ćwiczenia z piłkami w dwójkach - podania po ziemi (odległość 5-10m), żąglerka + wykop piłki ok 5m do góry i różne formy przyjęć piłki z powietrza (klatka piersiowa, stopa, udo) - ćwiczenia rozciągające c) prowadzenie piłki pomiędzy pachołkami i wypuszczenie na prawą noge i strzał (to samo lewą) d) strzały z woleja, z półwoleja, wyrzucając piłke z rąk (prawa i lewa noga) e) jak wyżej z tym że stoisz tyłem do bramki i kopiesz piłkę łukiem nad sobą za siebie -> sprint do piłki i strzał po koźle f)"dziadek" - na 1, 2 kontakty g) brzuszki "scyzoryki" 3x30 Wtorek Rozgrzewka - ćwiczenia z piłką w dwójkach (uderzenia wewnetrzna częścią stopy, głową, żąglerka w dwójkach) - bieg na 100m w różnym tempie- 10 krótkich przyspieszeń z piłką a) uderzenia piłki z wyskoku głową b) gra 1 na 1 lub 2 na 2 - 3x3 minuty c) brzuszki "scyzoryki" 3x30 + pompki 3x15 Środa Rozgrzewka - trucht z piłką w ograniczonym polu ( następnie dodać jakiś drybling) - podania w dwujkach na małej odległości - przesówanie piłki podeszwą przodem 10m, tyłem 10m - żąglerka w dwójkach (z pierwszej, na dwa kontakty, głową na 1 i 2 kontakty) a) podania w dwójkach na różne odległości na początek 10m później od 30 do 40 metrów (następnie przeciwnik bez piłki zanim dostanie piłke przyspiesza jest to znak dla zawodnika z piłka aby mu zagrać na dobieg) b) różne zakończenia akcji ofensywnych (strzały po klepce, po obiegu po wrzutce (wrzutki i strzały obiema nogami) c)gierka dowolna 25 minut Czwartek Rozgrzewka - prowadzenie piłki w truchcie ze zmianą kierunku - rozciąganie - "dziadek" - żąglerka a) sprint do pierwszej chorągiewki leżenie przodem, sprint do drugiej leżenie tyłem, sprint do trzeciej - obiegnięcie i powrót - 5x15 (odległości między chorągiewkami 5m) b) akcje 1 na 1 i 2 na 1 zakończone strzałem c) rozciąganie Piątek Rozgrzewka - bieg na długości boiska z piłką + wymachy ramion, skipingi, przekładanka - "dziadek" - rozciąganie a) stajesz na przeciwko partnera w odległości ok 5m. Kolega rzuca ci piłke naprzemian na prawa i lewa stope (proste i wewnetrzne podbicie), głowe a ty mu ją zgrywasz dość mocno wprost w jego ręce poruszając sie w tył i w przód b) strzały na bramke po zwodzie, po przyjęciu, zpierwszej piłki, z piłki stojącej, po żąglerce c) brzuszki 3x20 + 3x15 Sobota Rozgrzewka - trucht z prowadzeniem piłki - rozciąganie - żąglerka a) gierka - 30 minut Niedziela WOLNE - basen, jakuzzi, rozciąganie, spacer Poniedziałek 1.Rozgrzewka (trucht + krążenia ramion,wymachy,przekładanka, krok odstawno dostawny, rościąganie) 2.Przeskoki nad piłką - w płaszczyźnie czołowej (na boki) i strzałkowej (przód tył) 3.ustawiasz pieć pachołków, piłek, koszulek itp. pięć metrów jedna od drugiej. Biegniesz od pierwszego pachołka do drugiego i powrót do pierwszego nastepnie do trzeciego powrót do drugiego i biegniesz do czwartegi itd. Wykonuj to ćwiczenie na pełnym gazie obraca 4.starty pięcio metrowe z różnych pozycji na sygnał (lezeni tylem przodem, na plecach, na brzuchu, klęk itp.) 5.scyzoryki 3x10 Wtorek - trening Środa - trening Czwartek Bieg ciągły w terenie + rościąganie. Piątek 1.Rozgrzewka 2.klęk na obu kolanach,ręce splecione za głową, partner trzyma cię za achillesy, pięty stope - jak wygodniej i stabilniej. ty przechylasz się do przodu powoli utrzymując pion - nogi tułw - do momentu w którym czujesz, że lecisz do przodu wtedy wracasz do pozycji wyjściowej (wszystko powoli i dokładnie) serie - 10x3 - 3. wspięcia na łydkach - możesz robić np. na schodach. Stoisz na stopniu końcówką stopy i wspinasz się na palce maksymalnie a następnie schodzisz poniżej stopnia (poziomu stopnia) rozciągając łydke. 20x3 - przy większym obcykaniu 30x3 4. przysiady na całych stopach z obciążeniem 20x3 Sobota Bieg po lesie + rościąganie Niedziela - wolne 3-4 tydzień Poniedziałek 1.Rozgrzewka 2.Reakcja na różne bodźce wzrokowe (podniesienie ręki) i słuchowe (klaśnięcie) 4x10-15 metrów 5.sprint do pierwszej chorągiewki leżenie przodem, sprint do drugiej leżenie tyłem, sprint do trzeciej - obiegnięcie i powrót 5x15 (odległość między chorągiewkami 5m) 6.Pompki 3x15 7.scyzoryki 3x10 Wtorek - trening Środa - trening Czwartek 1.Rozgrzewka 2.bieg w terenie + piramida (opisana już wcześniej - okrążenia 1,2,3,4,4,3,2,1) Piątek 1.Rozgrzewka 2.pompki 3x15 3.scyzoryki 3x10 4.przysiady z obciążeniem 3x20 Sobota Trucht w terenie + rościąganie Niedziela - wolne 5-6 tydzień Poniedziałek 1.rozgrzewka (trucht) -> rozciąganie -> wieloskoki, skipingi ABC na 50 metrach -> sprinty i przyspieszenia: 2.przyspieszenia 5 metrowe na maxa : z nabiegu, z miejsca 3.sprint 50x5 przerwy pomiędzy seriami umożliwiające pełne wypoczęcie Wtorek - trening Środa - trening Czwartek 1.Rozgrzewka 2."Wahadło" - 4 chorągiewki ustawione w odległości 5m od siebie. Start do pierwszej, powrót do pierwszej, start do trzeciej i powrót do drugiej start do 4 powrót do trzeciej. Po biegu 2 minuty odpoczynku. 5 serii. 3. pompki 3x15, scyzoryki 3x10 Piątek 1. Rozgrzewka 2. bieg interwałowy po obwodzie boiska 2040 metrów - 70 metrów sprint, 100 metrów trucht, 70 metrów bieg ze średnia szybkością, 50 metrów bieg z szybkością średnią, 100 metrów trucht Sobota 1. Rozgrzewka 2. Rozciąganie (bardzo dokładnie, wszystkie partie ciała ok. 30 minut) ---------- Poniedziałek 1. Rozgrzewka (trucht + rozciąganie) 2.Biegniesz w terenie do miejsca w którym możesz robić jakieś okrążenia (pętla czy kółko ok 300 metrów), może być na stadionie lekkoatletycznym wzdłuż lini bocznych i końcowych. "Piramida" 12344321 - okrążenia przerwa 2 minuty między okrążeniami Wtorek Trucht 20 minut + rościąganie (najlepiej w terenie) - swobodne tempo Środa 1. Rozgrzewka 2. "Wahadło" - 4 chorągiewki ustawione w odległości 15m od siebie. Start do drugiej, powrót do pierwszej, start do trzeciej i powrót do pierwszej start do 4 powrót do pierwszej, start ponownie do 4 powrót do początku, start do 3 następnie do 2 (zawsze wracamy do 1) 3 serie 2 minuty przerwy między seriami Czwartek Wolne (od wytrzymałości of couse) Piatek 1.Rozgrzewka 2.bieg interwałowy po obwodzie boiska 2040 metrów - 70 metrów sprint, 100 metrów trucht, 70 metrów bieg ze średnia szybkością, 50 metrów bieg z szybkością średnią, 100 metrów trucht Sobota bieg w terenie - tempo swobodne ok 20 minut cuti - wytrzymałość + szybkość 1-2 tydzień Poniedziałek 1.Rozgrzewka (trucht + krążenia ramion,wymachy,przekładanka, krok odstawno dostawny, rościąganie) 2.Przeskoki nad piłką - w płaszczyźnie czołowej (na boki) i strzałkowej (przód tył) 3.ustawiasz pieć pachołków, piłek, koszulek itp. pięć metrów jedna od drugiej. Biegniesz od pierwszego pachołka do drugiego i powrót do pierwszego nastepnie do trzeciego powrót do drugiego i biegniesz do czwartegi itd. Wykonuj to ćwiczenie na pełnym gazie obracajac się raz przez prawe raz przez lewe ramie. 4.starty pięcio metrowe z różnych pozycji na sygnał (lezeni tylem przodem, na plecach, na brzuchu, klęk itp.) 5.scyzoryki 3x10 Wtorek - trening Środa - trening Czwartek Bieg ciągły w terenie + rościąganie. Piątek 1.Rozgrzewka 2.klęk na obu kolanach,ręce splecione za głową, partner trzyma cię za achillesy, pięty stope - jak wygodniej i stabilniej. ty przechylasz się do przodu powoli utrzymując pion - nogi tułw - do momentu w którym czujesz, że lecisz do przodu wtedy wracasz do pozycji wyjściowej (wszystko powoli i dokładnie) serie - 10x3 - 3. wspięcia na łydkach - możesz robić np. na schodach. Stoisz na stopniu końcówką stopy i wspinasz się na palce maksymalnie a następnie schodzisz poniżej stopnia (poziomu stopnia) rozciągając łydke. 20x3 - przy większym obcykaniu 30x3 4. przysiady na całych stopach z obciążeniem 20x3 Sobota Bieg po lesie + rościąganie Niedziela - wolne 3-4 tydzień Poniedziałek 1.Rozgrzewka 2.Reakcja na różne bodźce wzrokowe (podniesienie ręki) i słuchowe (klaśnięcie) 4x10-15 metrów 5.sprint do pierwszej chorągiewki leżenie przodem, sprint do drugiej leżenie tyłem, sprint do trzeciej - obiegnięcie i powrót 5x15 (odległość między chorągiewkami 5m) 6.Pompki 3x15 7.scyzoryki 3x10 Wtorek - trening Środa - trening Czwartek 1.Rozgrzewka 2.bieg w terenie + piramida (opisana już wcześniej - okrążenia 1,2,3,4,4,3,2,1) Piątek 1.Rozgrzewka 2.pompki 3x15 3.scyzoryki 3x10 4.przysiady z obciążeniem 3x20 Sobota Trucht w terenie + rościąganie Niedziela - wolne 5-6 tydzień Poniedziałek 1.rozgrzewka (trucht) -> rozciąganie -> wieloskoki, skipingi ABC na 50 metrach -> sprinty i przyspieszenia: 2.przyspieszenia 5 metrowe na maxa : z nabiegu, z miejsca 3.sprint 50x5 przerwy pomiędzy seriami umożliwiające pełne wypoczęcie Wtorek - trening Środa - trening Czwartek 1.Rozgrzewka 2."Wahadło" - 4 chorągiewki ustawione w odległości 5m od siebie. Start do pierwszej, powrót do pierwszej, start do trzeciej i powrót do drugiej start do 4 powrót do trzeciej. Po biegu 2 minuty odpoczynku. 5 serii. 3. pompki 3x15, scyzoryki 3x10 Piątek 1. Rozgrzewka 2. bieg interwałowy po obwodzie boiska 2040 metrów - 70 metrów sprint, 100 metrów trucht, 70 metrów bieg ze średnia szybkością, 50 metrów bieg z szybkością średnią, 100 metrów trucht Sobota 1. Rozgrzewka 2. Rozciąganie (bardzo dokładnie, wszystkie partie ciała ok. 30 minut) Niedziela wolne Edziu wybiera jeden lub łączy poszczególne elemnety z tych planów i układa swój doskonały (po angielsku perfect ah ten Angielski Edka. SIŁA UDERZENIA PIŁKI Edek zawsze chciał kopac mocniej teraz dzięki wskazówką podanym niżej może to osiagnąc Jeżeli chodzi o trening doskonalacy siłę strzału to wzmocnij mięśnie brzucha skośne i proste poprzez cwiczenia tej partii mięśni. Oczywiści trzeba też pracować nad technika uderzenia. PSYCHIKA Edward jak duzo osób ma problemy z psychiką przed meczem ,boi się że cos spartoli czuje strach jak temu zapobiec pyta sie? Częste sposoby walki ze stresem przedmeczowym *oglądanie filmików piłkarskich *muzyka motywująca np. Fort Minor-Remenber the name Eye of tiger Papa Roach-Last Resort Nelly-heart of champion *"zamknięcie się na świat" *cytaty znanych sportowców *jedzenie(w małych ilościach bardzo małych) Oczywiście co działa na jednego,motywująco drugiego moze rozproszyc więc każdy musi wybrac sposób dla siebie . TECHNIKA Edek zawsze miał dobra technike ale teraz po kupnie kompa../../buziaki/7.gif spadła mu ale che to nadrobic kupuje se piłke i zaczyna zabawe ../../buziaki/3.gif) ŻONGLOWANIE Żonglowanie jest bardzo przydatnym ćwiczeniem przedewszystkim poprawia waszą technike i pamowanie nad piłką Źonglowanie jest ćwiczeniem uczącym,jak utrzymać piłke w powietrzu,używająć stóp,ud,głowy,klatki piersiowej i ramion.Dokładnie oznacza to,że musisz utrzymać piłke nad ziemią nie tracąc nad nią kontroli używając do tego głównie nóg,ale równie dobrze każdej innej części ciała oprucz rąk i dłoni.Dla tych którzy umieją już dobrze żąglować należy urozmaicać tą zabawe np:Najpierw stopa potem,kolanko,na główke i zrzucić z główki na klatke i z klatki na stope itp... BIEGANIE Z PIŁKĄ! Jest oczywiste,że gdy biegniesz z piłką przy nodze stajesz sie bardziej pewny siebie.Najlepszym sposobem,żeby sie tego nauczyć,jest cwiczenie dryblingu.Możesz to robic podczas treningu z drużyną lub samodzielnie.Pownieneś po prostu biegać z piłką przy nodze,używając na zmiane wewnętrznej i zewnętrzne części stopy do kontrolowania piłki.Po pierwsze musisz patrzeć na piłkę,dopiero gdy nabierzesz pewności,możesz podnosić głowę żeby zobaczyć,do którego kolegi podać piłkę lub znależć sytucję strzelecką.Pownieneś także zmieniać prędkość biegu i kierunek poprzez popchnięcie piłki zewnętrzną stroną stopy w stronę,w którą biegniesz.Innymi słowy użyj zewnętrznej strony lewej stopy,kiedy ruszasz w lewo,a prawej-w prawo,następnie biegnij za piłką.Im więcej trenujesz,tym pewniej będziesz prowadził piłkę. ĆWICZENIE NA CELNOŚĆ To najlepsza metoda ćwiczenia strzałów.Zaznacz cztery miejsca na ścianie.Narysuj bramkę(wymiary 2 metry wysokości,7 metrów długości),następnie narysuj cztery kółka każde o średnicy 60 centymetrów(ale możesz to zrobić na oko),po jednym w kazdym rogu bramki.To są najlepsze miejsca!do uderzenia piłką,ponieważ te części bramki są dla bramkarza najtrudniejsze do obrony.Ćwicz strzelanie w te punkty z odległości od 9 do 27 metrów-strzelaj zarówno wewnętrzną jak i zewnętrzną stroną stopy używaj też podbicia i boku stopy.Pownieneś ćwiczyć strzelanie obiema nogami,ponieważ możesz mieć okazję do oddania strzału słabszą nogą.Nawet zawodowi piłkarze nie trafiają do bramki,prubójąc strzelać mocniejszą nogą,gdy słabsza jest najlepiej ustawiona.Pamiętaj!Gdy strzelasz,głowę musisz mieć nadchyloną nad piłką.Pozwoli ci to na utrzymanie piłki w dole,natomiast jeśli nie odchylisz,piłka poleci wysoko nad poprzeczką. Technika odbioru GRA W GŁUPIEGO JASIA. Gra w głupiego Jasia(dziadka)jest najlepszą drogą do wyćwiczenia przyjmowanie piłki,podawania pod presją oraz do ogulnego doskonalenia umiejętności i zwiększania czujności.To ćwiczenie jest dobre do robienia w początkowej fazie sesji treningowej jako wstępne ćwiczenie po rozgrzewce i rościąganiu.Reguły podstawowe są nastepujące(oczywiście mozna zmieniać, np .gracze grają tylko głową.)Zawodnicy A,B,C i D stają w kółku dookoła gracze E.Podają do siebie nawzajem piłkę,prubując jednocześnie nie dopuścić do niej zawodnika E.Zawodnik E musi prubować osaczyć zawodnika i przechwycić piłkę.Gdy dotknie piłke zawodnik,który miał ją wcześniej,wchodzi do środka,w grze może uczestniczyć dowolna ilość zawodników-gdy zwiększa sie liczba zawodników ćwiczenie można utrudnić zwiększając liczbę głupich Jasiów. WYMIJANIE ZAWODNIKA To ćwiczenie uczy zarówno dryblowania,jak również powstrzymywania rywala.Wykonywać je może zwodnik posiadający dużą sprawność fizyczną,gdyż wymaga ono nieustannego biegania.Czas trwania ćwiczenia wynosi nie wyżej niż 3 minuty. Utwórzcie bosiko o wymiarach 18x18 metrów za pomocą znaczników(jeśli je macie,jeśli nie możecie je zastąpić kamieniami lub butelkami). Wyznaczcie dwie bramki stawiając znaczniki w odstępie 2m.Zawodnik A zaczyna od swojej bramki z piłką przy nodze.Jego zadaniem jest minięcie dryblingiem zawodnika B i umieszczenie piłki pomiędzy znacznikami.Zawodnik B zaczyna od swojej bramki i musi prubować przejąć piłkę i strzelić gola dla siebie. Szybkie wyprowadzania piłki po przyjęciu Ustaw sie z kolegą na przeciwko siebie w odległości ok 10m, niech on rzuci ci piłkę dolna, półgórna, górna i od razu niech szybko do ciebie doskoczy symulujac obrońcę ty piłke pierszym kontaktem przyjmij z wyprowadzeniem raz w prawo raz w lewo prawom i lewom noga. Celność strzałów z głowki: 1.Żąglerka - staraj sie żąglować piłką w pojedynke jak największa ilość razy przy wiekszej wprawie co pewien czas podbijaj ją wysoko i staraj się ją przyjać na główkę (zejście niżej na kolanach w momencie zetkniecia piłki z głową) i kontynuuj żąglerke. Następnie staraj sie żąglowac z partnerem nastepnie w 3 ( można utrudnić grając na 2 kontakty). 2. Stajesz z kolegą na przeciwko siebie: a) on rzuca ci piłkę (półświeca) a ty starasz się uderzyć ja z powietrza dokladnie do rak partnera po uderzeniu wycofujesz się i znowu nabiegasz (pamiętaj o prawidłowej pracy tułowia przy uderzeniu - odchylenie w tył a nastepnie w przód) b) ćwiczący w pozycji siadu równoważnego a kolega rzyca mu raz za razem piłke na główke. 3. Ćwiczenie w trójce. Ustawiacie się w kształcie trójkata. Kolega rzuca ci piłke a ty z wyskoku uderzasz ja do kolegoi nr 3 nastepnie 3 rzuca ci piłke a ty uderzasz ja dokladnie do rak 1 (pamietaj o nabiegu. Celność to jedno a znalezienie sie w dogodnej sytuacji to drugie - szukaj sobie miejsca na polu karnym, uciekaj obrońcy, zdecydowanie wchodź na piłkę im łatwiejsza bedziesz miał pozycje tym strzał będzie celniejszy Cwiczenia wzmacniające mięsnie odpowiednie za siłe uderzenia piłki głową: 1. Stajesz z kolegą w małej odległości od na przeciw siebie w wykroku piłka miedzy waszymi głowami i dociskacie piłkę ty pchajac w jego strone a on w twoja wytrzymujac jednorazowo ok. 10s (pamiętaj o rozgrzewce) 2. Leżysz na brzuchu i na raz łapiesz obydwiema rękami za staw skokowy na 2 i 3 pogłebiasz i na cztery wracasz do pozycji wyjściowej. Odbiór piłki: w odbiorze piłki jest bardzo ważne przewidywanie ruchu przeciwnika. Musisz wyczuć moment w którym przeciwnik straci na chwile kontrole nad piłką. Nie atakój "na raz" jeżeli jestes na przeciwko przeciwkika obniż środek cieżkości ciała i stań w wykroku tak aby łatwiej ci było wystartować, zmiecić pozycje. Nie bój sie gry ciałem, zastawienia piłki , wślizgu ( z tym to akurat ostrożnie). Gra ciałem z tym elemencie jest bardzo wazna poniewaz biegnac bark w bark z przeciwnikiem nad którym masz przewage sily mozesz mu odebrać piłke jak dziecku. Granie w obronie wymaga dużej zwrotności dlatego też potrenój : zwrotność i zwinność: - ustawiasz pieć pachołków, piłek, koszulek itp. pięć metrów jedna od drugiej. Biegniesz od pierwszego pachołka do drugiego i powrót do pierwszego nastepnie do trzeciego powrót do drugiego i biegniesz do czwartegi itd. Wykonuj to ćwiczenie na pełnym gazie obracajac się raz przez prawe raz przez lewe ramie. - starty piecio metrowe z różnych pozycji na sygnał (lezeni tylem przodem, na plecach, na brzuchu, klęk itp.) Umiejetnosć efektywnego odbierania piłki i gry w obronie (dotyczy napastników, pomocników, obrońców, bramkarza) udoskonala sie w meczach jak będziesz rutyniarzem to będziesz czyścił jak makelele i wzbudzał respekt jak Terry. Technika uderzenia: Są cztery rodzaje uderzenia noga : wewnetrznym podbicie, proste podbicie , zewnetrzna częścia stopy i sytuacyjne (pięta, czub buta itp). Mówiąc o technice uderzenia mam na myśli tzw. soczystośc uderzenia. Najsilniejsze uderzeniem jest strzał z prostego podbicia. Zewnetrzną i wewnetrzna częścia stopy nadajesz rotacje przy uderzeniu. Wracajac do techniki, popatrzmy na takiego W. Snejdera z Ajaxu (nie wiem czy kojarzysz) jest to stosunkowo filigranowy zawodnik a strzał z lewej i prawej nogi ma potęrzny... pytanie dlaczego, a właśnie ze wzgledu na jego technike uderzenia. Możesz mieć skośne i proste brzycha jak "pudzian" a jeżeli odpowiednio nie ustawisz stopy i całego ciała to siła i celność uderzenia będzie odwrotnieproporcjonalna do siły jaka włorzysz w strzał. A teraz pare ćwiczonek na technike (pamietaj - obciągnij stope, usztywnij staw skokowy i oczywiscie porzadna rozgrzewka bo o kontuzje nie trudno) : 1. w parach : a)stajesz na przeciwko partnera w odległości ok 5m. Kolega rzyca ci piłke naprzemian na prawa i lewa stope na ty uderzasz na zmiane prostym i wewnetrzym podbiciem wprost w jego ręce. b) 10m odstep - uderzasz z partnerem z piłke po ziemi dosyc mocno z pierwszej piłki naprzemiennie prawa i lewa nogą (ja wyznaje zasade ,że co dwie nogi to nie jedna ) c) 10m odstęp - uderzenie z półwoleja "dropsztyk" - trzymasz piłke w rece i opuszczasz sobie ja pod nogi i w momencie dodkniecia piłki z podłorzem zagrywasz do partnera (po ziemi, górna półgórna, górna) ze zmiana nogi of couse 2. Po prostu strzelaj... Jeżeli masz kolege bramkarza oto ustaw go po między słupkami i uderzaj po zwodzie, z powietrza, z półwoleja, ze stojacej itp. Niech ci rzuci piłke na piers, udo, stope a ty po przyjeciu strzel mu zdejmujac pajenczynke i rozrywajac siatke ) Jerzeli potrenujesz i dopracujesz technike uderzenia to później wolne, rożne i karne (psychika) nie sprawia ci problemów. Jeżeli chcesz zagrać długa i dokładna piłke to najpierw zaobserwuj np. naszego Jerzego Dudka jak wybija piatke... A potem ćwicz przerzuty z kolegą ustawiajac sie w coraz większej odleglosci od siebie. Przyjmowanie na klate: -Żągluj sobie piłke i w pewnym momencie kopnij ją z 5m nad głowe i przyjmij na pierś i tak kilka razy. - ustaw sie z kolegą na przeciwko siebie ok 10 metrów on rzuca ci piłke na klate a ty przyjmij i odegraj raz prostym a raz wewnętrznym podbiciem. Coś i wślizgach wślizg wymaga sprawności i podjęcia odpowiedniej decyzji kiedy tego wślizgu urzyć. Jeżeli chodzi o sprawność: biegnij w truchcie i nagle pad na piers pad na plecy (pełne obroty) następnie kopnij sobie piłke do przodu przyspiesz do niej i zagarnij ja wślizgiem. Jeżeli chcesz wybić piłke to możesz zrobić wślizg bliższą nogąnatomiast do zagarnięcia piłki częściej używamy dalszej nogi. Wślizg to często ostateczność, a nieudany wślizg często jest tragiczny w skutkach (kartka, pozwolenie na minięcia nas przez przeciwnika) 3 złote rady dla jednonogich../../buziaki/7.gif 1. prowadź piłke lewą nogą ze zmianą kierunku 2. podawaj z partnerem lewą nogą stopniowo zwiększając odległość, grając piłke po ziemi, półgórną i górną 3. żąglerka obiema nogami,sama słabszą Podstawa dryblingu: W zwodzie chodzi o to aby zamarkować że idziesz w jedną stone a ty zabierasz piłke i idziesz w drugą. Aby opanować jakiś zwód poprostu go wykonuj, a praktyka będzie powodowała coraz większa perfekcje. Ja polecam jednak aby do nauki zwodu wykonać cały ciąg metodyczny ... czyli rozbić zwód na poszczególne elementy i szlifować je po kolei.Najpierw zamarkuj zwód bez piłki, później piłka niech stoi w miejscu a ty podbiegasz i robisz zwód. Później rób zwód po prowadzeniu piłki w lrkkim truchcie, potem w szybszym biegu. Następnie rób zwód przed statycznym przeciwnikiem lub pachołkiem. Potem niech przeciwnik naprawde niech spróbuje ci odebrać piłke. Takie rozbicie całego dryblingu na części składowe bardzo pomaga i nie doprowadza do błędnego wykonywania poszczególnych elementów które muszą później stanowić całość. Są oczywiście tez zwody wykonywane niejako w miejscu, je tez możemy tak rozbijać. Ale fundamentem o którym nie możemy zapomnieć jest prowadzenie piłki w różnych kierunkach (swobodne) i proste zwody. Dopuki nie opanujesz do perfekcji podstaw nie możesz żucać się odrazu na głęboką wode. Zwody później wykonuje się ntuicyjnie i raczej nie patrzy się na nogi przeciwnika, zwód zawqsze musi być dynamiczny i energiczny aby spełnił swoje zadanie Do nauki zwodów zapraszam --> http://www.sfd.pl/Nauka_zwod%C3%B3w_trik%C3%B3w_Frestyle%21%21%21-t217127.html ćw. 1 ustawiasz 5 pachołków w odległości 3 metrów od siebie + 1 pachołek oddalony 5 metrów. Prowadzisz piłke slalomem pomiędzy pachołkami a przed ostatnim (tym dalczym nr.6) robisz dynamiczny zwód i wyprowadź piłke raz w prawo raz w lewo ok. 10 metrów. Wykonój to ćwiczenie aż do uzyskania perfekcji, dokładnie. Jak już będziesz miał wprawe to biegnij slalomem coraz szybciej, ale nie kosztem dokładności Prowadzenie piłki prowadzisz piłke w zawenżonym polu ze zmianą kierunku na sygnał dźwiękowy. Najlepiej jak by w tym polu było jak najwięcej ludzi, ewentualnie pogą to być pachołki czy też drzewa. Przyjęcie: ćw.3 żonglerka piłką i co jakiś czas podbicie futbolówki 5 metrów nad ziemie i przyjęcie do żonglowania lub przyjęcie z wyprowadzeniem. ćw.4 długie podania z kolegą... przyjęcia w biegu i w miejscu, ze zwodem. Podania długie podania potrenujesz raczej tylko z partnerem, inny trening nie będzie taki skuteczny, ustawiasz się z partnerem 15 metrów od siebiei grasz do siebie piłki po ziemi, a następnie zwiększacie odległość corz bardziej i gracie sobie piłki do biegu, w miejsce, dolne półgórne i górne To ćwiczenie ma na celu nauczyć cię podstaw kopania i przyjmowania piłki. Ćwiczenie to jest proste, ale też bardzo przydatne. Znajdz odpowiednią ścianę, wysoką na tyle, aby piłka nad nią nie przeleciała. Najlepsze miejsce to właśnie sala gimnastyczna. Stań 5 metrów od ściany i uderzaj piłkę przy jej podstawie bokiem stopy. Kiedy się odbije przyjmij ją wewnętrzną stroną stopy, próbuj zatrzymać poprzez "pułapkę" . Kiedy piłka jest pod kontrolą - innymi słowami leży u twoich stóp - kopnij ją ponownie w stronę ściany. Gdy poczujesz się pewniej możesz kopać piłkę coraz to mocniej, sprawiając, że szybciej do ciebie wróci i trudniej będzie ją przyjąć. Możesz również zmieniać ułożenie stopy podczas kopania i przyjmowania i wykonywać słabszą nogą. Drugie ćwiczenie ma za zadanie, nauczyć cię przyjmowania piłki lecącej z dużą prędkością Stań 3 metry przed ścianą i kopnij piłkę. Ponieważ jesteś blisko ściany, piłka będzie trudna i wróci do ciebie szybko ( jej szybkość zależy od siły kopnięcia ), a ty musisz ją przyjąć i zatrzymać. Kiedy piłka jest już przez ciebie opanowana powtórz ćwiczenie. Silne kopnięcie piłki Silne kopnięcia są wykonywane po to, aby nadać mocy zagranio, chociaż trudniej zrobić to tak dokładnie jak w kopnięciu bokiem stopy. Noga nie kopiąca powinna być ustawiona wzdłuż piłki, 15-20 centymerów od niej. Trzymając nogę kopiącą w stronę celu i robiącą pełen zamach do tyłu, trzymaj głowę, górną część ciała i kolano nad piłką, uderz ją, używając podbicia(miejsce sznurówek butów). Twoja stopa powinna być wyciągnięta tak, żeby jej środek dotykał środka piłki, jeżeli piłkę kopniesz od spodu, poleci w powietrze; jeżeli kopniesz ją zbyt blisko czubka, cała siła kopnięcia pójdzie w ziemię. Decydujące znaczenie ma też to, aby kostkę trzymać sztywno podczas uderzenia piłki, tak aby cała siła z twojej nogi przeszła na piłkę. PODANIA/PRZYJĘCIE PIŁKI Przyjmowanie piłk, jest to umiejętność nagłego zatrzymywania i kontrolowania piłki, która była podana po ziemi. Ma ona duże znaczenie, ponieważ im szybciej posiądziesz piłkę, tym więcej będziesz miał czasu, żeby zdecydować, co z nią zrobić, zanim rywale zaczną cię naciskać. Odwróć się bezpośrednio w kierunku nadchodzącej piłki, tak żeby szła na twoją kopiącą noge. Przyjmij pozycję do wykonania podania bokiem stopy, tak żeby piłka wpadła na wewnątrz stopy(staraj się dotchnąć ją jak największą powierzchnią stopy, aby stłumić jej prędkość). Patrz na piłkę przez całą drogę do twojej stopy i w momencie uderzenia przesuń nogę do tyłu w kierunku biegu piłki - to powinno wyhamować jej siłę. Gdy noga jest trzymana prosto i pozwoliż piłcę udrzyć w nią, odbije się i odskoczy od ciebie. Celem przyjmowania piłki jest zatrzymanie jej w miejscu, przy twojej nodze, natychmiastowe przejęcie nad nią kontroli. Trudniej jest, gdy piłka biegnie obok ciebie, wtedy musisz podnieść nogę i jak najszybciej ją przesunąć. Pamiętaj, aby być zrelaksowanym i śmiałym, zgniać kolana i nachylać się nad piłką. Możesz również przyjąć i kontrolować piłkę zewnętrzą stroną stopy,umożliwi ci to przyjęcie i oddanie jej w jednej chwili. Ćwiczenie przyjmowania piłki bokiem stopy i kontrlowania. Stań 7 metrów od ściany, umieść przed nią dwa znaczki rozstawione na odległość metra. Stojąc dokładnie na wprost znaczników, musisz bokiem stopy kopnąć piłkę pomiędzy nimi, tak aby udrzyła w ścianę i wruciła do ciebie. Wtedy przyjmij ją i wykonaj to samo ponownie. PRZYJMOWANIE WYSOKIEJ PIŁKI Czasami piłka nie toczy się po ziemi, więc musisz umieć kontrolować ją także wtedy, gdy porusza się w powietrzu, po rzucie lub odbiciu. Noga kopiąca musi być podniesiona by dotkąć piłki. Oznacza to, że najważniejsze jest określenie lotu piłki i ustawienie się w odpowiedniej pozycji tak, żebyś w momencie podnoszenia nogi dobrze utrzymywał równowagę i był skoncentrowany tylko na piłce. Obserwuj piłkę podczas jej lotu do twojej nogi i kiedy jej dotkniesz, zamortyzuj prędkość, tak jak wcześniej na ziemi, tak, że gdy piłka spadnie pod twoje nogi, będziesz miał ją pod kontrolą i gotową do zagrania Ćwiczenie Cel: ćwiczenie przyjmowania piłki lecącej z dużą prędkością. Stań 3 metry przed ścianą i kopnij piłkę. Ponieważ jesteś blisko ściany, piłka będzie trudna i wróci do ciebie szybko( jej szybkość zależy od siły kopnięcia), a ty musisz ją przyjąć i zatrzymać. Kiedy piłka jest już przez ciebie opanowana powtórz ćwiczenie. Ćwiczenie Cel: ćwiczenie odbijania poruszającej się piłki Stań 4 metry przed ścianą. Zagraj piłkę bokiem stopy, kiedy odbije się od ściany i wróci do ciebie, musisz ją odbić bez przyjmowania. Możesz powtarzać to ćwiczenie ciągle zwiększając szybkość pierwszego kopnięcia tak, żeby lecąca piłka była coraz trudniejsza do odbicja WOLEJ Aby odbić lecącą piłkę wolejem, trzeba być skoncentrowanym, utrzymywać równowagę i mieć dobrą technikę. Ustaw się w odpowiedniej pozycji wcześniej, tak żebyś miał dużo przestrzeni do strzału, gdy piłka będzie leciała do ciebie. Gdy piłka nadlatuje przełuż ciężar ciała na niekopiącą nogę, unieś kolano drugiej nogi w górę i czekaj. Obserwuj uważnie piłkę i obruć nogę w jej strone, trzymaj nogę nachyloną w dół, a także rozłóż ręce, żeby zachować równowagę. Dotknij piłki podbiciem ( tam gdzie są zawiązane buty) i przedłuż jej lot. Nie myśl o sile uderzenia; nie potrzebujesz robić pełnego zamachu. Ważniejsze jest aby kopnąć piłkę czysto i dobrze. Obserwuj uważnie lot piłki w twoją stronę, uderzaj z woleja gładko i mocno, głowę trzymaj nieruchomo, odwróconą w kierunku celu. ŻONGLOWANIE Żonglowanie jest ćwiczeniem uczącym, jak utrzymać piłkę w powietrzu, używając stóp, ud, głowy, klatki piersiowej i ramion. Dokładnie oznacza to, że musisz utrzymać piłkę nad ziemią, nie tracąc nad nią kontroli, używając do tego głównie nóg, ale również dobrze każdej innej części ciała opró cz rąk i dłoni. Gdy dasz piłkę zawodowcowi, niemal odrazu zacznie nią żąglować. Żonglowanie żadko wykonuje się podczas meczu, za to jest podstawową częścią treningu, od kiedy zaczęto uczyć kordyn acji oczu z nogami, ogólnego kontaktu z piłką i wszechstronnego "wyczucia" piłki. Zacznij trenowanie od mocniejszej nogi. Zrzuć piłkę na stopę i delikatnie podbij ją w górę tak, żeby nie odskoczyła za daleko od twojego ciała, i żebyś mógł rozpocząć ten proces od nowa(miejmy nadzieję, że nie raz). Spróbuj lekko podkręcić piłkę, to pozwoli ci na przetrzymanie jej bliżej ciała i ułatwi kontrolę. Jeżeli nie próbowałeś żonglować wcześniej piłka prawdopodobnie szybko uc ieknie ci. Stopniowo nauczysz się, jak w powietrzu utrzymywać piłkę pod kontrolą. Zapisuj ile raz y ty i inni zawodnicy dotkneliście piłki zanim upadła na ziemię oraz to, który zawodnik poprawił się w kolejnej próbie. Kiedy będziesz już umiał podbić piłkę pięć lub sześć razy możesz wprowadzić do zabawy słabszą nog ę. Próbuj przeżucić piłkę z lewej nogi na prawą i odwrotnie. Po chwili będziesz mógł zmieniać wy sokość lotu piłki i używać ud do jej utrzymania. Gdy będziesz robił to biegle, możesz używać ram ion, klatki piersiowej i głowy, ale oczywiście nigdy nie używaj rąk. Umiejętność podkręcania piłki Podkręcanie piłki - Kiedy piłka upadnie blisko, twoich stóp, zamiast trzymać stopy płasko spróbuj dzgnąć ją do przodu, kłując, że zawiruje ona lekko i będzie bliżej ciebie, w zwiąsku z tym łatwie j będzie ją kontrolować. Ćwiczenie Zawodnik A rzuca piłkę na wysokości klatki piersiowej zawodnika B. Rzut jest decydujący: powinien być spod ramienia i niezbyt mocny. Zawodnik B przyjmuje piłkę na klatkę, pozwala jej spaść na udo przezuca piłkę na stopę i podaje wolejem do zawodnika A. Następnie zawodnik B rzuca piłkę na stop ę zawodnikowi A, który powtarza to samo ćwiczenie. Ćwiczenie Każdy zawodnik w składzie otrzymuje piłkę i na gwizdek trenera, wszyscy zaczynają podbijać piłkę w powietzu tak długo, jak mogą. Zawodnik, który jako ostatni upuści piłkę wygrywa. Gdy niema odp owiedniej liczby piłek, aby przeprowadzić to ćwiczenie, należy każdemu uczestnikowi zmierzyć czas RZUT KARNY Każdy członek drużyny nie tylko piłkarzy wyznaczony do wykonywani rzutów karnych powinien umieć zdobyć bramkę z karnego, dlatego ćwiczenie rzutów karnych często powinno być włączane do treningu Pozatym, jest to dobry trening dokładnego strzelania i dobre ćwiczenie dla bramkarzy. Do konkursu "nagła śmierć" potrzebnych jest od 6 do 8 piłkarzy. Kiedy zawodnik nie wykorzysta karnego (albo bramkarz go obroni) zawodnik odpada z dalszej gry, i za karę musi biegać dookoła boiska. Zwycięsc ą jest piłkarz, który zostanie sam, on powinien być wykonawcą karnych podczas meczów. Umiejętność Wykonywanie rzutów karnych - Strzelanie karnego w trakcie meczu tak samo zależy od pewności sieb ie, nerwów i koncentracji, jak od techniki. Jest kilka sposobów na uderzenie piłki. Część piłkarz y strzela na bramkę najmocniej jak potrafi, licząc, że szybkością piłki pokonają bramkarza. Inni uderzają piłkę bokiem stopy lub podkręcają piłkę wewnętrzną stroną stopy, kierując piłkę w róg bramki, wiedząc, że jeśli strzał był dokładny, bramkarz nie zdoła sięgnąć piłki, nawet jeśli rzuci się w dobrą stronę. Innym sposobem, jeżeli widzisz, w którą stronę bramkarz zamierza się rz ucić, jest strzelanie prosto w środek bramki. RZUTY KARNE - SKUTECZNOŚĆ Ćwiczenie Umieść znaczniki metr od każdego słupka. Sześciu lub ośmiu zawodników ustawia się w linni i ćwicz y strzelanie karnych w przestrzeni pomiędzy znacznikiem a słupkiem. Gdy zawodnik wykonuje to ćwi czenie dobrze z obu stron usuń znaczniki i wpuść bramkarza. Piłkarze powinni ćwiczyć do momentu, w który większość strzałów będzie celna. Siła przykładowy trening: 3 serie Body Weight Squat - x 20 Vertical Jump - x 12 Push – Ups - x 15 Burpees - x 12 3 Serie Lung Walk - x 20 m Sit-ups - x 25 Single Leg Lateral Bounds 20 m x 3 Russian Twists - x 20 na kazdą ze stron Z czasem zwiększamy liczbe serii oraz powtórzeń aby notować progres Ćwiczenia będa uzpułniane nowymi. Mam nadzieje że to pomogło ,aczkolwiek raz w miesiącu będzie temat uzupełniany , jakies sugestie zmiany pomysły prosze pisac w starym dziale Trening --> http://www.sfd.pl/Trening%21-t182333.html (trochę materiałów jest kopiowanych) Ja postaram sie to uzupełniac zeby było to kompendium wiedzy o treningu Post napisany przy pomocy z materiałów użytkowników BODYMAKER MICHALINHO KWASIOR Serdecznie im dziękuje oraz innym nie wymienionym z których pomocy skorzystałem. Zmieniony przez - Cris Thug w dniu 2014-09-26 20:04:18

    Odpowiedzi: 13 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 1/7/2007 8:34:30 PM Liczba szacunów: 1
  • Nauczanie techniki - w początkowych stadiach nauczania techniki, muszą występować maksymalnie dogodne warunki, czyli ćwiczenia wykonujemy na równej murawie, bez ograniczenia czasowego, na wypoczęciu, od ćwiczenia o małym stopniu trudności do bardziej złożonych. Wraz ze stopniem zaawansowania wprowadzamy, ograniczenie czasu (np. przeciwnika), miejsca (ograniczone pole), zmęczenie. zwody zwód polega na aby zamarkować że idziesz w jedną stone a ty zabierasz piłkę i idziesz w drugą. Aby opanować jakiś zwód po prostu go wykonuj, a praktyka będzie powodowała coraz większa perfekcje. Ja polecam jednak aby do nauki zwodu wykonać cały ciąg metodyczny ... czyli rozbić zwód na poszczególne elementy i szlifować je po kolei.Najpierw zamarkuj zwód bez piłki, później piłka niech stoi w miejscu a ty podbiegasz i robisz zwód. Później rób zwód po prowadzeniu piłki w lekkim truchcie, potem w szybszym biegu. Następnie rób zwód przed statycznym przeciwnikiem lub pachołkiem. Potem niech przeciwnik naprawdę niech spróbuje ci odebrać piłkę. Takie rozbicie całego dryblingu na części składowe bardzo pomaga i nie doprowadza do błędnego wykonywania poszczególnych elementów które muszą później stanowić całość. Są oczywiście tez zwody wykonywane niejako w miejscu, je tez możemy tak rozbijać. Ale fundamentem o którym nie możemy zapomnieć jest prowadzenie piłki w różnych kierunkach (swobodne) i proste zwody. Dopóki nie opanujesz do perfekcji podstaw nie możesz rzucać się odrazu na głęboką wode. Zwody później wykonuje się intuicyjnie i raczej nie patrzy się na nogi przeciwnika, zwód zawsze musi być dynamiczny i energiczny aby spełnił swoje zadanie Sytuacja zmienia sie szybko na boisku i trudno na dłuższa metę coś planować. Piłkarz często działa na zasadzie nawyków, a drybling powinien być dostosowany do sytuacji ... pamiętaj, że najważniejszy jest ruch w jedną strone pójście w druga i dynamiczne przyspieszenie. prowadzenie piłki 1.prowadzenie piłki w różnych kierunkach za partnerem, który pokazuje na palcach liczbę którą Ty głośno wymawiasz. Na początku pokazuje na palcach jednej ręki później dwóch. Z czasem partner biegnie szybciej i częściej zmienia kierunek biegu. 2.Prowadzenie piłki slalomem pomiędzy pachołkami 3. Prowadzenie piłki z "tłumie", na zawężonym polu 4. prowadzenie piłki po lini prostej na dużej szybkości 30 metrów "słabsza noga" 1. Prowadzenie piłki "dalszą nogą" slalomem pomiędzy pachołkami ustawionymi 5 metrów jeden od drugiego i w ograniczonym polu w którym sa rozstawione losowo pachołki lub wraz z innymi prowadzącymi piłke (ogólnie w tłoku ) 2. Partner stoi 5 m od ciebie i rzuca ci piłke na lewą noge a ty mu odgrywasz piłke raz prostym podbiciem a raz wewnętrzną częścią stopy prosto do rąk. 3. Strzały "słabszą nogą" po podrzucie z ręki, po żonglerce, z półwoleja, z piłki ustawionej, po prowadzeniu i po dryblingu, slalomie. 4. krótkie podania (odległość od partnera od 5-20 m) po ziemi. 5. długie podania (30-40m) po ziemi (mocne piłki), półgórne, górne (pamiętaj o odpowiednim ustawieniu stopy.) 6. dośrodkowania - wrzutka w pole karne z piłki ustawionej na wbiegającego partnera -prowadzenie piłki i "wrzutka" w pole karne (również po ziemi, wtedy mocno nawet z prostego podbicia) 7. Możesz pograć z kolegami gry 3 na 3 czy 4 na 4 i np gracie tylko słabsza nogą, albo bramki zdobyte lewą noga liczą się za 2. strzał są cztery rodzaje uderzenia noga : wewnętrznym podbicie, proste podbicie , zewnętrzna częścią stopy i sytuacyjne (pięta, czub buta itp). Mówiąc o technice uderzenia mam na myśli tzw. soczystość uderzenia. Najsilniejsze uderzeniem jest strzał z prostego podbicia. Zewnętrzną i wewnętrzną częścią stopy nadajesz rotacje przy uderzeniu. Wracając do techniki, popatrzmy na takiego W. Snejdera z Ajaxu (nie wiem czy kojarzysz) jest to stosunkowo filigranowy zawodnik a strzał z lewej i prawej nogi ma potężny... pytanie dlaczego, a właśnie ze względu na jego technikę uderzenia. Możesz mieć skośne i proste brzucha jak "pudzian" a jeżeli odpowiednio nie ustawisz stopy i całego ciała to siła i celność uderzenia będzie odwrotnie proporcjonalna do siły jaka włożysz w strzał. A teraz parę ćwiczonek na technikę (pamietaj - obciągnij stopę, usztywnij staw skokowy i oczywiście porządna rozgrzewka bo o kontuzje nie trudno) : 1. w parach : a)stajesz na przeciwko partnera w odległości ok 5m. Kolega rzuca ci piłke na przemian na prawa i lewa stope na ty uderzasz na zmiane prostym i wewnetrzym podbiciem wprost w jego ręce. b) 10m odstep - uderzasz z partnerem z piłke po ziemi dosyc mocno z pierwszej piłki naprzemiennie prawa i lewa nogą (ja wyznaje zasadę ,że co dwie nogi to nie jedna ) c) 10m odstęp - uderzenie z półwoleja "dropsztyk" - trzymasz piłke w ręce i opuszczasz sobie ja pod nogi i w momencie dotknięcia piłki z podłożem zagrywasz do partnera (po ziemi, górna półgórna, górna) ze zmiana nogi of couse 2. Po prostu strzelaj... Jeżeli masz kolege bramkarza oto ustaw go po między słupkami i uderzaj po zwodzie, z powietrza, z półwoleja, ze stojacej itp. Niech ci rzuci piłke na piers, udo, stope a ty po przyjeciu strzel mu zdejmując pajenczynke i rozrywajac siatke ) Jeżeli potrenujesz i dopracujesz technike uderzenia to później wolne, rożne i karne (psychika) nie sprawia ci problemów. Jeżeli chcesz zagrać długa i dokładna piłke to najpierw zaobserwuj np. naszego Jerzego Dudka jak wybija piątkę... A potem ćwicz przerzuty z kolegą ustawiajac sie w coraz większej odleglosci od siebie. Od strony siłowej ćwicz mięśnie skośne i proste brzucha (scyzoryki 3x10 , brzuszki ze skrętami 3x20) i mięśnie czworogłowe i dwugłowe uda (przysiady 3x20) przegląd pola gry przegląd pola ćwiczą wszelkiego rodzaju gry w których ograniczamy ilość kontaktów do 2-3 lub wprowadzamy warunek, że nie można podać piłki do kolegi od którego dostaliśmy piłkę (gra do trzeciego). Podstawą i fundamentem który warunkuje dobry przegląd pola gry jest bardzo dobra technika, jeżeli dobrze przyjmiesz sobie piłkę to już możesz szukać kolegi, jeżeli słabo opanujesz futbolówkę to tracisz pole gry z oczu i koncentrujesz się na piłce. Polecam również ćwiczenia techniczne (różnego rodzaju prowadzenie piłki, żonglerka) w tłoku. zwinność -mówiąc w skrócie: zdolność do jak najszybszego zmieniania pozycji ciała ćw. 1 pozycja wyjściowa - stanie "na baczność" na 1 przysiad podparty, na 2 wyrzut nóg w tył, na 3 skurcz nóg do przysiadu podpartego, na 4 podskok z klaśnięciem nad głową. Powtórzyć 10 - 15 razy ten cykl jak najszybciej ćw. 2 3 płotki przewrót w przód , przejście pod płotkiem, przejście nad płotkiem, przejście pod płotkiem przewrót w przód. zwrotność ustawiasz pięć pachołków, piłek, koszulek itp. pięć metrów jedna od drugiej. Biegniesz od pierwszego pachołka do drugiego i powrót do pierwszego nastepnie do trzeciego powrót do drugiego i biegniesz do czwartego itd. Wykonuj to ćwiczenie na pełnym gazie obracając się raz przez prawe raz przez lewe ramie. głowa główki (imitacja uderzenia, bez piłki) 1.ustawienie w parach na przeciwko siebie w odległości 5 m -partner rzuca ci piłkę na głowę a ty mu odgrywasz koordynując odpowiednio ruch nóg, tułowia i głowy. - zwiększacie odległość do 10 m. partner rzuca ci wysoka piłkę a ty idziesz do piłki i w wyskoku odgrywasz mu piłkę prosto do rąk (pamiętając o prawidłowym ułożeniu ciała) - partner ustawia się z boku bramki i rzuca ci piłkę ty nabiegając na przeciw bramki uderzasz głową ( szczupak, z wyskoku) trafiając w bramke. bardzo ważnym elementem w grze głową jest obliczanie lotu piłki. odbiór piłki w odbiorze piłki jest bardzo ważne przewidywanie ruchu przeciwnika. Musisz wyczuć moment w którym przeciwnik straci na chwile kontrole nad piłką. Nie atakuj "na raz" jeżeli jesteś na przeciwko przeciwnika obniż środek ciężkości ciała i stań w wykroku tak aby łatwiej ci było wystartować, zmienić pozycje. Nie bój sie gry ciałem, zastawienia piłki , wślizgu ( z tym to akurat ostrożnie). Gra ciałem z tym elemencie jest bardzo wazna poniewaz biegnac bark w bark z przeciwnikiem nad którym masz przewage sily mozesz mu odebrać piłke jak dziecku. Granie w obronie wymaga dużej zwrotności dlatego też potrenuj : zwrotność i zwinność: - ustawiasz pieć pachołków, piłek, koszulek itp. pięć metrów jedna od drugiej. Biegniesz od pierwszego pachołka do drugiego i powrót do pierwszego nastepnie do trzeciego powrót do drugiego i biegniesz do czwartego itd. Wykonuj to ćwiczenie na pełnym gazie obracajac się raz przez prawe raz przez lewe ramie. - starty piecio metrowe z różnych pozycji na sygnał (lezenie tyłem przodem, na plecach, na brzuchu, klęk itp.) Umiejetnosć efektywnego odbierania piłki i gry w obronie (dotyczy napastników, pomocników, obrońców, bramkarza) udoskonala sie w meczach jak będziesz rutyniarzem to będziesz czyścił jak makelele i wzbudzał respekt jak Terry. Jak to jest możliwe to wyprzedź zawodnika zanim dojdzie do piłki, to wymaga odpowiedniego wyczucia czasu i miejsca, jeżeli nie ma takiej możliwości bądź blisko przeciwnika i postaraj się zabrać mu piłkę w momencie w którym przyjmuje piłkę. Jeżeli już zawodnik przyjął piłkę nie daj mu się z nią obrócić i wyjść do pojedynku jeden na jeden. Jeżeli już napastnik idzie na ciebie w pełnym biegu to musisz obniżyć środek ciężkości schodząc niżej na nogach. Ustaw się trochę bokiem aby łatwiej było Ci wystartować, ustawiaj się w miarę możliwości na jego lepszą nogę. Ważne jest żebyś był blisko napastnika i umiejętnie przekazywał go innemu obrońcy, w linii obrony zrozumienie i komunikacja to podstawa. przecinanie podań - to się wiąże z umiejętnością "czytania gry", ogrania, przewidywania ruchu przeciwnika i to przyjdzie czasem ... a z czysto technicznego punktu to przecina się podania albo poprzez przejęcie albo wybicie albo bezpośrednie podanie do partnera. rozciąganie umożliwi ci większy zakres ruchu a przez to niejako sięgając możesz przeciąć wiele podań. jeżeli chodzi o przejęcie podania przeciwnika - to musisz poćwiczyć przyjęcia mocnych piłek, a możesz to zrobić w pojedynke np. kopiąc mocną piłke o ściane i dobieg do niej i jak najdokładniejsze przyjęcie, lecz najlepiej ćwiczy się przecinanie podań grając w "dziadka". przyspieszenie W piłce nożnej inaczej niż w sprintach np. na 100m bardziej liczy się przyspieszenie niż prędkość maksymalna. Oczywiście że musisz dysponować dobra wytrzymałością szybkościową lecz przyspieszenie stanowi klucz do sukcesy w pojedynkach na boisku. Aby poprawić przyspieszenie musisz: 1) od strony siłowej: -popracować nad siłą mięśni dwugłowych (tylnia strona ud) ćw. klęk na obu kolanach,ręce splecione za głową, partner trzyma cię za achillesy, pięty stope - jak wygodniej i stabilniej. ty przechylasz się do przodu powoli utrzymując pion - nogi tułów - do momentu w którym czujesz, że lecisz do przodu wtedy wracasz do pozycji wyjściowej (wszystko powoli i dokładnie) serie - 10x3 - tygodniu możesz dokładać obciążenie (piłka lekarska, hantelka na karku) -staw skokowy i łydki: wspięcia na łydkach - możesz robić np. na schodach. Stoisz na stopniu końcówką stopy i wspinasz się na palce maksymalnie a następnie schodzisz poniżej stopnia (poziomu stopnia) rozciągając łydke. 20x3 - przy większym obcykaniu 30x3 - mięśnie czworogłowe uda - przysiady na całych stopach z obciążeniem 20x3 - no i oczywiście mięśnie tułowia - brzucha (proste, skośne) 2) od strony gibkości owej - rozciąganie i jeszcze raz rozciąganie rozciągaj się codziennie: http://www.sfd.pl/temat201699/ 3) od strony biegowej: rozgrzewka (trucht) -> rozciąganie -> wieloskoki, skippingi ABC na 10 metrach -> sprinty i przyspieszenia: przyspieszenia 5 metrowe na maxa : z nabiegu, z miejsca sprint 40x5 przerwy pomiędzy seriami tak dozować aby biec pełnym gazie. wypoczęciu. rozbijanie granicy szybkości biegając z górki na pełnym gazie. Trening Technika + ogólnorozwojówka Poniedziałek -Rozgrzewka a) różne formy biegu na 100m 10 krótkich przyspieszeń z piłką b) ćwiczenia z piłkami w dwójkach - podania po ziemi (odległość 5-10m), żąglerka + wykop piłki ok 5m do góry i różne formy przyjęć piłki z powietrza (klatka piersiowa, stopa, udo) - ćwiczenia rozciągające c) prowadzenie piłki pomiędzy pachołkami i wypuszczenie na prawą noge i strzał (to samo lewą) d) strzały z woleja, z półwoleja, wyrzucając piłke z rąk (prawa i lewa noga) e) jak wyżej z tym że stoisz tyłem do bramki i kopiesz piłkę łukiem nad sobą za siebie -> sprint do piłki i strzał po koźle f)"dziadek" - na 1, 2 kontakty g) brzuszki "scyzoryki" 3x30 Wtorek Rozgrzewka - ćwiczenia z piłką w dwójkach (uderzenia wewnetrzna częścią stopy, głową, żonglerka w dwójkach) - bieg na 100m w różnym tempie- 10 krótkich przyspieszeń z piłką a) uderzenia piłki z wyskoku głową b) gra 1 na 1 lub 2 na 2 - 3x3 minuty c) brzuszki "scyzoryki" 3x30 + pompki 3x15 Środa Rozgrzewka - trucht z piłką w ograniczonym polu ( następnie dodać jakiś drybling) - podania w dwójkach na małej odległości - przesuwanie piłki podeszwą przodem 10m, tyłem 10m - żonglerka w dwójkach (z pierwszej, na dwa kontakty, głową na 1 i 2 kontakty) a) podania w dwójkach na różne odległości na początek 10m później od 30 do 40 metrów (następnie przeciwnik bez piłki zanim dostanie piłke przyspiesza jest to znak dla zawodnika z piłka aby mu zagrać na dobieg) b) różne zakończenia akcji ofensywnych (strzały po klepce, po obiegu po wrzutce (wrzutki i strzały obiema nogami) c)gierka dowolna 25 minut Czwartek Rozgrzewka - prowadzenie piłki w truchcie ze zmianą kierunku - rozciąganie - "dziadek" - żonglerka a) sprint do pierwszej chorągiewki leżenie przodem, sprint do drugiej leżenie tyłem, sprint do trzeciej - obiegnięcie i powrót - 5x15 (odległości między chorągiewkami 5m) b) akcje 1 na 1 i 2 na 1 zakończone strzałem c) rozciąganie Piątek Rozgrzewka - bieg na długości boiska z piłką + wymachy ramion, skipingi, przekładanka - "dziadek" - rozciąganie a) stajesz na przeciwko partnera w odległości ok 5m. Kolega rzuca ci piłke na przemian na prawa i lewa stope (proste i wewnętrzne podbicie), głowe a ty mu ją zgrywasz dość mocno wprost w jego ręce poruszając sie w tył i w przód b) strzały na bramke po zwodzie, po przyjęciu, z pierwszej piłki, z piłki stojącej, po żonglerce c) brzuszki 3x20 + 3x15 Sobota Rozgrzewka - trucht z prowadzeniem piłki - rozciąganie - żonglerka a) gierka - 30 minut Niedziela WOLNE - basen, jakuzzi, rozciąganie, spacer trening na 6 tygodni w okresie przygotowawczym 1-2 tydzień Poniedziałek 1.Rozgrzewka (trucht + krążenia ramion,wymachy,przekładanka, krok odstawno dostawny, rozciąganie) 2.Przeskoki nad piłką - w płaszczyźnie czołowej (na boki) i strzałkowej (przód tył) 3.ustawiasz pieć pachołków, piłek, koszulek itp. pięć metrów jedna od drugiej. Biegniesz od pierwszego pachołka do drugiego i powrót do pierwszego nastepnie do trzeciego powrót do drugiego i biegniesz do czwartego itd. Wykonuj to ćwiczenie na pełnym gazie obracając się raz przez prawe raz przez lewe ramie. 4.starty pięcio metrowe z różnych pozycji na sygnał (lezenie tylem przodem, na plecach, na brzuchu, klęk itp.) 5.scyzoryki 3x10 Wtorek - trening Środa - trening Czwartek Bieg ciągły w terenie + rozciąganie. Piątek 1.Rozgrzewka 2.klęk na obu kolanach,ręce splecione za głową, partner trzyma cię za achillesy, pięty stopę - jak wygodniej i stabilniej. ty przechylasz się do przodu powoli utrzymując pion - nogi tułów - do momentu w którym czujesz, że lecisz do przodu wtedy wracasz do pozycji wyjściowej (wszystko powoli i dokładnie) serie - 10x3 - 3. wspięcia na łydkach - możesz robić np. na schodach. Stoisz na stopniu końcówką stopy i wspinasz się na palce maksymalnie a następnie schodzisz poniżej stopnia (poziomu stopnia) rozciągając łydke. 20x3 - przy większym obcykaniu 30x3 4. przysiady na całych stopach z obciążeniem 20x3 Sobota Bieg po lesie + rozciąganie Niedziela - wolne 3-4 tydzień Poniedziałek 1.Rozgrzewka 2.Reakcja na różne bodźce wzrokowe (podniesienie ręki) i słuchowe (klaśnięcie) 4x10-15 metrów 5.sprint do pierwszej chorągiewki leżenie przodem, sprint do drugiej leżenie tyłem, sprint do trzeciej - obiegnięcie i powrót 5x15 (odległość między chorągiewkami 5m) 6.Pompki 3x15 7.scyzoryki 3x10 Wtorek - trening Środa - trening Czwartek 1.Rozgrzewka 2.bieg w terenie + piramida (opisana już wcześniej - okrążenia 1,2,3,4,4,3,2,1) Piątek 1.Rozgrzewka 2.pompki 3x15 3.scyzoryki 3x10 4.przysiady z obciążeniem 3x20 Sobota Trucht w terenie + rozciąganie Niedziela - wolne 5-6 tydzień Poniedziałek 1.rozgrzewka (trucht) -> rozciąganie -> wieloskoki, skippingi ABC na 50 metrach -> sprinty i przyspieszenia: 2.przyspieszenia 5 metrowe na maxa : z nabiegu, z miejsca 3.sprint 50x5 przerwy pomiędzy seriami umożliwiające pełne wypoczęcie Wtorek - trening Środa - trening Czwartek 1.Rozgrzewka 2."Wahadło" - 4 chorągiewki ustawione w odległości 5m od siebie. Start do pierwszej, powrót do pierwszej, start do trzeciej i powrót do drugiej start do 4 powrót do trzeciej. Po biegu 2 minuty odpoczynku. 5 serii. 3. pompki 3x15, scyzoryki 3x10 Piątek 1. Rozgrzewka 2. bieg interwałowy po obwodzie boiska 2040 metrów - 70 metrów sprint, 100 metrów trucht, 70 metrów bieg ze średnia szybkością, 50 metrów bieg z szybkością średnią, 100 metrów trucht Sobota 1. Rozgrzewka 2. Rozciąganie (bardzo dokładnie, wszystkie partie ciała ok. 30 minut) Niedziela wolne siłownia - trening obwodowy w treningu piłkarskim stosuje się często trening obwodowy. - na wszystkie grupy mięśniowe - dobiera się 8-12 ćwiczeń, które stoją w obwodzie np. Atlas -40-60% pokonywanego oporu (100% rekord życiowy) - w jednostce czasu max ilość powtórzeń (20-40 sekund) - przerwa równa mniej więcej długości wykonywanego ćwiczenia - 2-3 serie (serią jest jeden obwód) - po zakończeniu obwodu 5 min przerwy ten trening kształtuje ogólną muskulaturę ciała, oczywiście ty jako piłkarz w tym treningu musisz umieścić "stacje" działające na dwugłowe, czworogłowe ud, łydki, ale też proste i skośne mięśnie brzucha, mięśnie pleców i obręczy barkowej. środkowy obrońca Jako "stoper" ćwicz gre głową, długie i krótkie podania, zwrotność. Ale w fachu stopera bardzo ważne jest ogranie. Musisz zawsze zachować spokój i rozwagę. Napastnik ma tak że nie gra nic w całym meczu i w ostatniej minucie strzela gola i jest bohaterem, a obrońca gra cały mecz wspaniale, ratuje niejednokrotnie zespół przed utratą bramki, a w ostatniej minucie popełnia błąd brzemienny w skutkach i jest najgorszym zawodnikiem meczu. W obronie czwórką z tyłu stosuje się obronę strefową, czyli przekazywanie przeciwnika zależnie od tego w którym miejscu na boisku się znajduje. Dwóch środkowych obrońców w grających w linii musi bardzo dobrze ze sobą współpracować i asekurować środek pola. Środkowy obrońca musi pilnować by obrona trzymała linie, wygrywać pojedynki główkowe i spokojnie rozgrywać piłkę, ale w razie niebezpieczeństwa wybić ją choćby w trybuny (nawet na najwyższym poziomie w razie niebezpieczeństwa trzeba zdecydowanie wyjaśnić sytuacje). Środkowy obrońca musi koordynować przesuwanie sie w kierunku piłki całej formacji obronnej. W miarę możliwości i umiejętności może uruchomić długim podaniem któregoś ze skrzydłowych. Jeżeli boisko jest równe a bramkarz dobrze gra nogami możesz zagrać mu "przychylną" (na lepszą nogę) piłkę. Środkowy obrońca musi być pewny i zdecydowany. defensywny pomocnik Często defensywny pomocnik nazywany jest człowiekiem od czarnej roboty i jest w tym dużo racji. Defensywny pomocnik często musi kryć ofensywnego pomocnika drużyny przeciwnej a często jest to jeden z najlepszych zawodników drużyny przeciwnej. Defensywny pomocnik musi dysponować dokładnym zarówno długim jak i krótkim podaniem, ponieważ defensywny pomocnik musi rozgrywać akcje z głębi pola i pokazywać się po piłkę obrońcom. Pomocnik defensywny musi być silny, zwinny, skoczny, zwrotny ponieważ te cechy ułatwiają mu skuteczna grę w odbiorze. Najlepiej by było aby również nienagannie grał głowa, ponieważ większość piłek wybijanych przez bramkarza przeciwnika spada właśnie w jego rejon. Defensywny pomocnik nie może zapędzać się za bardzo w akcje ofensywne ale jak najbardziej może postraszyć bramkarza mocnym strzałem z dystansu, oczywiście musi asekurować ofensywnego pomocnika swojej drużyny i swoją agresywną grą często na pograniczu faulu zdominować środek pola. Ćwiczenia na zwrotność, zwinność, dokładność długich i krótkich podań znajdziesz w tym poście. boczny pomocnik nie trzymaj się linii bocznej, czasami ścinaj do środka i strzał lub podanie (strzał najczęściej ze słabszej nogi więc ćwicz ten element). Musisz współpracować z środkowymi pomocnikami, podanie i wyjście po linii na pozycje następnie wrzuta takie akcje przy dobrych wrzutkach są bardzo skuteczne. Musisz biegać w dwie strony, nie zrażając się, że pomocnik na środku gra np. tylko drugą stroną, bo jeżeli nie przyspieszysz i nie pokażesz się w ten sposób na pozycji to w ogóle ci nie zagra a jak nabierze do ciebie zaufania, to sobie pograsz 2. oczywiscie musisz włączać się po skrzydle do akcji ofensywnych i kończyć akcje dośrodkowaniem (również bedąc np. na 20 metrze), wycofaniem piłki na 16 metr do wbiegających partnerów, możesz też ścinać do środka i zdecydować się na strzał najwygodniej z lewej nogi (ćwicz również słabszą noge będziesz bardziej nieprzewidywalny dla przeciwnika). Boczny pomocnik musi umieć stworzyć przewage liczebną ogrywając przeciwnika. Jeżeli do akcji włącza się boczny obrońca ty zostajesz za niego chyba, że macie tak to poukładane, że za asekuracje tego zawodnika odpowiada defensywny pomocnik. Musisz pracować nad wrzutkami w pełnym biegu, szybkością i wytrzymałością. napastnik musi umieć przyjąć piłke pod kryciem, przetrzymac piłke będąc tyłem do bramki, pozwolić tym samym na podłączenie się pozostałych zawodnikow do akcji. Napastnik musi mieć opanowane podanie z pierwszej piłki, przyjęcie ze zwodem, z wyprowadzeniem + strzał z obu nóg, również sytuacyjny. Do wrzucanych piłek należy nabiegać, walczyć agresywnie często na pograniczu faulu. Dobry drybling, przewidywnie gdzie spadnie piłka i przyspieszenie muszą cechować klasowego napastnika. Odżywianie piłkarza Jak powszechnie już wiadomo, odżywianie w sporcie jest równie ważne co sam trening.... brzmi to nieco kontrowersyjnie ale tak po prostu jest. Wyobraźcie sobie ogromną maszynę najnowocześniejsza i w ogóle wspaniałą , która nie ma paliwa, oleju płynu do spryskiwaczy itp. Po prostu nie nada się do niczego. Do takiej maszyny można porównać organizm, który sportowiec powinien traktować jak świątynie. A wiec parę słów wstępu ... rozróżniamy trzy główne składniki odżywcze węglowodany, białko i tłuszcze. Węglowodany to jest właśnie owo paliwo , węglowodany czyli cukry dzielimy na proste i złożone. Zdecydowanie korzystniejsze jest spożywanie węgli złożonych ponieważ ich energia uwalniana jest stopniowo, a nie na zasadzie eksplozji tak jak jest to w przypadku cukrów prostych. Najlepszym źródłem węglowodanów złożonych są takie produkty jak ryż, kasza, makarony. Lecz nie odrzucajmy całkowicie cukrów prostych, bo np. po treningu przyda się szybkie uzupełnienie glikogenu w mięśniach do tego mogą służyć np. chleb ryżowy (taki w okrągłych kawałkach). Elementem budującym nasze mięsnie jest białko, może ono być wykorzystane jako element energetyczny ale tylko przy niedoborze naszego "paliwa" czyli węglowodanów. Więc nie dopuśćmy do tego aby tak się stało, białko ma budować. Podstawowym elementem i jednostka budulcowa łańcuchów polipeptydowych jest aminokwas .... hm ale po co wam to wiedzieć, skoncentrujmy się na bardziej ogólnym ale zarazem praktycznym zastosowaniem niniejszego tekstu J . Najlepszym źródłem białka jest ser biały, pierś z kurczaka, tuńczyk. Następnym ważnym składnikiem są tłuszcze które również są w niektórych sytuacjach wykorzystywane do dostarczenia energii ale znacznie rzadziej. Nie jest bez znaczenia z jakiego źródła czerpiemy tłuszcze . W diecie piłkarza preferujmy tłuszcze roślinne nad zwierzęcymi. Polecane są tłuszcze : oliwa z oliwek, olej z pestek winogron.... tłuszcze zakłócają wykorzystywanie przez organizm energii zgromadzonej w węglowodanach, lecz tłuszcze są niezbędne w naszej diecie ponieważ tylko w ich obecności przyswajane są niektóre witaminy. Następna grupą są witaminy i minerały które w diecie sportowca muszą być dostarczane w zwiększonej ilości dlatego że przy takim wysiłku aerobowym jakiemu poddany jest piłkarz, wiele cennych składników jest wydalane przez organizm z potem. Szczególnie ważny jest magnez, który ułatwia czerpanie energii z węglowodanów. Najlepszym źródłem witamin i minerałów są owoce i warzywa. Zdecydowanie preferujmy warzywa i owoce w postaci surowej, po ugotowaniu sa one niejako wyprane z witamin i minerałów. Ale często witaminy i minerały z pożywienia nie pokryją naszego zapotrzebowania, tak wiec musimy sięgać po izotoniki, tabletki itd. Następną ważną rzeczą o której musimy pamiętać to woda .... którą musimy pić nawet wtedy .... gdy nam się nie chce pić , szczególnie jak jest gorąco, sięgajmy po wode niegazowaną ponieważ będziemy mogli ją wypić łatwiej w większych ilościach niż gazowana, która notabene wypłukuje Mg i podrażnia układ pokarmowy L. Pijmy przed po i w trakcie treningu, zapadając małe łyczki a nie pijąc jednym haustem A teraz kilka głównych zasad odżywiania piłkarza. 1. pij dużo wody 2. zróżnicowane posiłki i różne źródła składników to podstawa 3. rozbij posiłki na 4-5 mniejszych a nie najadaj się do syta powiedzmy w 3 posiłkach które często zamiast dodać ci energii po prostu cię rozleniwiają, wieksza ilość posiłków polepszy przemianę materii 4. jedz dużo surowych warzyw i owoców : szczególnie banany 5. im mniej przetworzone jedzenie tym lepiej tak wiec zachowajmy kolejność surowe-> gotowane -> grilowane-> smażone 6. unikaj pustych kalorii słodycze, alkohol, coca -cola 7. ostatni posiłek jedz około 3h przed meczem (rozgrzewką przd meczem)/treningiem - pół godziny przed meczem zjedz banana 8. nie jedz tuż przed snem, żołądek chce iść spać, nie męcz go wtedy, zachowaj 3 h głodówkę przed snem Człowiek jak wiadomo nie jest maszyna, wsłuchaj się we własny organizm, znajdź złoty środek (posiłek przed meczem). Pamiętaj tłuszcz jest ciężkostrawny, leży na żołądku i przeszkadza w grze. Na meczu czy treningu musisz skupić się tylko na grze, każdy choćby drobny dyskomfort, może cię przekreślić, na cały mecz. Przykładowa dieta piłkarza: 1 posiłek musli z mlekiem + jabłko 2 posiłek jogurt + pieczywo pełnoziarniste 3. ryż + pierś z kurczaka gotowana + sałatka wielo warzywna z oliwą z oliwek TRENING 4. twarożek z pieczywem pełnoziarnistym + banan 5. sałatka z tuńczyka + pieczywo pełnoziarniste tabela http://www.jedzdobrze.pl/tabele/index.php To jest tylko przykładowy rozkład i treść posiłków. Wielu z was się zastanowi, o co chodzi z tym pieczywem pełnoziarnistym ??? jakiś przedstawiciel handlowy czy jaki *** Nic z tych rzeczy, po prostu zarówno musli, płatki owsiane, owoce, warzywa, jak i owo pieczywo ma dużo jakże potrzebnego błonnika który przelatuje przez nasz organizm biorąc za sobą zalegające odpady i przy tym wspomaga przemianę materii. Nie każdy jest zawodowcem, rozumie to dlatego też dostosujcie swoja dietę do pracy, szkoły itp. Teraz najważniejsze używki.... 1. A więc tak wszystko dla ludzi, nawet powiem tak lepsze piwo po meczu niż coca-cola ;- )) 2. Papierochy odpadają na starcie, nie można ich obronić w żaden sposób a ja osobiście jestem ogromnie wyczulony na tym punkcie. 3. Kawa ...hm .... nie tuz przed wysiłkiem, ale jak już to rozpuszczalna, pamiętajmy jednak że wypłukuje Mg. -Suplementacja: dla piłkarza kreatyna (zwiększa wytrzymałość i przerób węgli), carbo - przed, w trakcie i po wysiłku. - Magnez bonus trening pro: http://www.sfd.pl/Trening_PRO-t361276.html Zmieniony przez - bodymaker w dniu 2008-01-10 22:06:14 Zmieniony przez - Cris Thug w dniu 2014-09-18 00:04:59

    Odpowiedzi: 13 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 1/6/2008 2:19:03 PM Liczba szacunów: 0
  • REKORD BRACI KLICZKO LISTA pokonanych przez Kliczków... Prawda jest prosta i przejrzysta,ktoś kto sądzi,że PRETENDENCI są tak dobrzy jak kiedyś i,że bracia Kliczko byliby takimi dominatorami jak kiedyś OSZUKUJE SAM SIEBIE LUB JEST HIPOKRYTOM.Po prostu ,to złudzenie,nie ma tak dobrych boskerów jak kiedyś,a na leszczach zawsze się błyszczy. Władymir Kliczko,który walczy bez półdystansu chroniąc swoją szczękę by nie wyłapać czegoś w zwarciu,nie miałby juz takiej przewagi warunków fizycznych,atletyzmu,masy ciała i techniki jak ma teraz(JAB AND GRAB).Moze sobie pozwolić na walkę zachowawczą z Cruiserami typu Mormeck,Haye,bo ma nad nimi MIAŹDŻĄCĄ przewagę atletymu,warunków fizycznych i umiejętności.Niech świadczy o tym,to jak słabi są ci cięzcy skoro nie mogą wypunktować Nikołaja Wałujewa(zero bokserskie). To jak łatwo sobie nabić rekord na leszczach pokazują rekordy(Nikołaja Wałujewa),(Larrego Holmesa),(Władymira Kliczki) i (George'a Foremana).Ale,to co odróznia Foremana i Holmesa od Wałujewa i Kliczko,to więcej brylantów w ich rekordach pokonanych(bokserów kompetnych) u Władymira jedynie Haye zdaje się być niezły. Gdy walczy z kimś porównywalnym siłowo i technicznie(Haye,Williams,Sanders,Thompson)już nie błyszczy ma problemy z siłaczami(Peter I,Purrity) każdy z nich nie odstawał tak bardzo.A trzeba zaznaczyc,że Peter czy Purrity odstają od ATLETÓW lat 90 zarówno technicznie jak i siłowo(mediana nokautów).Skoro nie radzi sobie z porównywalnymi,to jak miałby sobie poradzić z lepszymi ? Władymir Kliczko na pewno by coś przyjął z lepszymi atletami i większymi,twardzymi niż David Haye kolejno.Silniejszymi i lepszymi technicznie niż Peter m.in.a Corrie Sanders,to taka pokazówka "Co by mogło być"z. Lewisem,Holyfieldem,Bowem,Tysonem,Ibeaubuchim,Brunem,McCallem,Tuą,Mavrovicem(taki drugi Sanders),Mercerem(PRIME z Lewisa),Tuckerem,Donaldem,Sandersem,Witherspoonem. Jeśli któregoś pokonał Władzio,to rozbitego(Mercer). Każdy z nich,to większy atleta niż Haye,są więksi,odporniejsi(statystki i masa ciała boxrec,walki i skille).Włdymir miałby złamaną karierę. Witalij Kliczko,to nieco inna historia,ale walki nie byłby dla niego spacerkiem,byłoby dwa razy gorzej niż z Chisorą.Bracia Kliczko nie potrafili znokautować parodii McCalla czyli Rossa Purritego,a tam byli ODPORNIEJSI. Skoro Witalij jak dostaje dobrego rywala,to odnawiaja mu sie kontuzję,to kontzuje mógłby złapać absolutnie z każdym ze złotej ery 90's.Przecież on przegrał ze ŚREDNIM Byrdem nie potrafił położyć wraku Briggsa 120 kg(za złaby do TOP 25 lat 90 powinien przegrać z Foremanem 50 lat),Hoffmanem(SuperCiężki przeciętniak waciak),Lewisem(Średnia szczęka nie pękła od bomb Witka). A przecież byli odporniejsi niz Areeola,który zbierał przez 10 rund(Arreola z półciężkiej). Zwrócie uwagę,ze gdy ktos jest porównywalny do Władka w dystansie(ale i tak mniejszy niż THE BEST OF 90's),to Władzio już go nie kokautuje,a Witalij nie nokautuje już przymasowanych. Rahman-NIE JEST DOBRY W DYSTANSE(baty od Władka) Haye-JEST DOBRY W DYSTANSIE(nie ma aż tak dużej dominacji,ale Władzio i tak ,to wygrał). Lewis-JEST DOBRY W DYSTANSIE I MA MASĘ SUPERCIĘŻKIEGO = NIEZŁY Wp******. Polecam też walki Lennoxa Lewisa,który miał gigantyczne problemy z czołówką lat 90 musiał walczyć ostrożnie,mieć dobry półdystans,bo trudniej było klinczować fizoli w hego czasach,każdy pretendent był chodzącą bombą zegarową i miał szanse na Lucky Punch,a nie jak teraz bokserzy co nie mają ani warunków,ani atletyzmu,ani siły by chociaż fuksem wygrać.Gdy Lennox dawał szoła i odpuszczał JAB padał na dechy,bo jego rywale mieli atletyzm i siłę fizyczna ,by mu zagrozić.Jak ma wyjść lucky punch np, waciakowi Chambersowi ? Zauważcie też gdy bracia Kliczko dostają MAŁEGO boksera,ale dobrze wyszkolonego(amatorka),to już nie potrafią nokautować.IBRAGIMOV,to co by było z większym Holmesem,Tuckerem ? Półdystans Jakiś czas temu my Polacy(nie ja) widzieliśmy w Adamku bata na Kliczków,ale jakim cudem?Adamek dobry był w wymianach w półciężkiej i Cruiser w HW z praktycznie każdym boskerem musi walczyć na wstecznym nawet z Aguilerą.W latach 90 na wymianę z Kliczkami mogliby pójsć Lewis,Holyfield,Ibeaubuchi itp i to ze szkodą dla Kliczków,a dzisiaj kto ? Osobnym tematem jest Władymir,który jest tak szklany,ze boi sie wymiany ze szklanym Cruiserem Haye.To nie sztuka pokonać Adamka,który boi sie wymiany z McBridem. Rekord Kliczków,Lewisa, vs Adamek. PPV Dlaczego USA nie chce Kliczków---bo nie są z USA ? Nic z tych rzeczy.Lewis był na HBO(Anglik),Izon był na HBO(Nigeryjczyk),Tua był na HBO(Nowozelandczyk itd.),bo są za nudni ? Lennox też był nuddy,ale nie aż tak Władymir boi sie pójść na wymianę z CRUISERAMI.I nie wiem czy to czaicie HBO transmitowało walki Kliczków z Admakiem i Hayem,bo to jedni z najlepszych ostatnio pretendentów.Dwóch CRUISERÓW !Kiedyś,to było nie do pomyślenia,po co HBO ma transmitować walki KLICZKO VS BUM ?(Mormeck i te inne). TERAZ ROZKŁADAM rekord Kliczków na czynniki. LEGENDA Klasa---Przykład podziału na klasy. S Lennox Lewis(ekstraliga klasa Tysona,Alego w PRIME) A+ Frank Bruno (super rywal ala Frazier) A David Haye solidny rywal,ale czegoś mu brakuje (Ibragimov) B Chris Byrd(taki ala Rahman,Ruiz) WŁADYMIR KLICZKO-NAJLEPSZE SKALPY Przyjżyjmy się najlepszym skalpom Włada. Barret(mały ciężki),Byrd(średni),Botha(maly cieżki),McCline(SuperCiężki boks zaczął pod trzydziestkę),Sanders(Cruiser Atleta Puncher-dechy),Brewster(Atleta Puncher-dechy),Williamson(Atleta-Puncher-dechy),Peter(Atleta-Puncher-Dechy),Brock(Ciężki Technik),Austin(szklany SuperCiężki boks pod trzydziestkę),Ibragmiov(mały ciężki),Thompson(SuperCiężki boks zaczął pod trzydziestkę),Chambers(Cruiser),Chagaev(Mały cieżki brak atletyzmu),Rahman(Ciężki Atleta Puncher nie umie walczyć na dystans),Haye(Puncher,Atleta,ale Cruiser),Mormeck( No comments). Zawsze coś kurva jest nie tak...I nie kumam na czym fani Kliczków wyciągają wnioski,że pobiliby lepszych ?Skoro dominujesz buma,to zdominujesz lepszego?-być może tak,ale nie po takiej samej dominacji ? Większość skalpów Władka ponosiło wpjerdol już przed walką z nim i nie można tu mówić o doświadczeniu skoro przegrywali w wieku 30 lat(30-35 lat to fizyczny PRIME w boksie).Niech za argument jak beznadziejny jest rekord Kliczki świadczy fakt,że Dawid Haye,to prawodpodbnie NAJLEPSZY skalp w karierze Władka.Gość o tak miernym doświadczeniu. Podział rywali Władka Kliczko na klasy. Klasa S Brak A+Brak A Sanders(porażka)Haye,Williamson(kontrowersyjna wygrana),Ibragimov B Byrd,Botha,McCline,Brewster(porażka),Peter,Brock,Thompson,Chambers,Chagaev,Rahman C Mormeck itp. Co z tego,że Władzio wygrywa skoro,gdy dostaje rywala co coś potrafi nie może go już znokautować.Nie ma w rekrodzie żadnego boksera klasy Lewisa,Bruna,McCalla itp.Błyszczy się na leszczach. Im wyżej poprzeczka tym gorzej.I po raz kolejny powtarzam.Bokserzy z lat 80 i 90 mieli WIĘKSZĄ MASĘ,SKILLE,STAŻ TRENINGOWY(McCline,Austin i Thompson zaczęli trenować dopiero pod trzydziestkę).Władymri dominuję fizycznie przede wszystki bokserów O WIELE mniejszych od siebie,a bokserzy z jego rekordu,to byliby jedni z najmniejszych w latach 90. WITALIJ KLICZKO Tzw. Nazwiska w rekordzie(SKALPY) Hide(Cruiser ATLETA PUNCHER),Sullivan(Cieżki),Byrd(Średni Technik),Hoffman(SuperCiężki waciak mięso armatnie),Norris(Cruiser),Purrity(Atleta Puncher Journeyman),Bean(mały cieżki),Donald(Ciężki technik),Lewis(Super Ciężki Atleta Puncher),Johnson(atleta póldystansowiec),Sanders(Cruiser Atleta Puncher),Williams(Atleta bum),Peter(Atleta Puncher brak walki w dystansie),Gomez(Atleta technik),Arreola(Atleta Puncher zapasiony półcieżki),Johnson(Technik średniak gibacz),Briggs(Atleta Puncher Past Prime w Prime powinien przegrać z Foremanem 48 lat),Solis(technik nadwaga),Adamek(Cruiser),Chisora(Ciężki Atleta). KLASA BOKSERÓW POKONANYCH--- S Brak A + Lewis PORAŻKA(nie S,bo fatalna forma Lewisa) A Sanders,Donald,Gomez B Hide,Sullivan,Byrd(porażka),Bean,Kirk Johnson,Samuel Peter,Arreola C Hoffman Tu już lepiej,ale nadal nie najlepiej.Im lepszy rywal tym gorzej.Podział bokserów na klasy,to jedno z najlepszych rzeczy jakie wymyślono.Np. walkę Adamek vs Chambers(wyrównana) można było wydedukowac . Adamek KLASA B Crusier(walka na dystans) vs Chambers KLASA B Cruiser(walka na dystans). Co z tego,że Kliczkos błyszczą na CRUISERACH albo na takich ala Tysonach typu Ruslan Chagaev skoro on nie ma siły ciosu,atletyzmu czy mocy w łapach TYSONA. Dlaczego ludzie wyciągaja wnioski i podniecają się siłą ciosu Włada na Chagaevie ?To,że Władek ma armatę na nieatletycznym Chagaevie,który po pierwszym przyjętym prawym zachwiał się,to nie będzie oznaczać,że Tyson,który przyjmował Smashe Ruddocka zachwieje sie po prawym. Taki przykład Stary Tyson dipiero padł od kumulacji Lewisa,a Chagaev juz po jednym prawym pływał. 90 % bokserow z rekordu Kliczków pobiłby Haye,a 70 % Adamek. MUHAMMAD ALI To niesamowite,że ludzie chcą Władymira postawić jako legendę obok Muhammada Alego. Ali,który potrafił boksować ostrożnie na dystans,tańcząc nogami,czasami zmieniał się w brawlera,który walczył świetnie w destrukcji z Frazierem,wyprowadzając z nim jedną z największych liczb uderzeń w Historii HW.( I to wszystko w latach 70 bez dzisiejszych metod i kiedy byli wrakami!!!) Alego,który z Foremanem pokazał znakomity zmysł taktyczny,walcząc techniką Rope-a-dope,który musiał walczyć z Foremanem,tak jakby w budce telefonicznej na małej przestrzeni(na korzyśc Foremana i on go obił).(Foremana siłą była tak brutalna,ze walczył do 50-tki).NIkt inny nie znokautował wcześniej czy później Foremana. Alego,który potrafił walczyć bez gardy.Odchylając się,zbijając ciosy.Alego,który potrafił boksować tak niestandardowo,że zaczynał akcje prawym prostym. I ludzie chcą obok Alego postawić robota takiego jak Kliczko.Gościa,który walczy dwoma ciosami,a może to sztuka wygrywać takim nakładem sił ?Nie,Władymir może sobie na to pozwolić z tak żenującymi rywalami.Gdy rywal zmusza go do wysiłku i nadrabai szybkością(Ibragimov,Haye) Władymir nic nie potrafi mu zrobić!Brakowało umiejetności walki w destrukcji,półdystansu,a Haye i Ibragimov,to w ŻADNYM razie nie są wybitni bokserzy,byli lepsi. Gościa,który nie ma wogóle półdystansu i goscia,który każdą otwartą wojnę przegrywał przez nokaut.Brawo! Inną rzeczą,to denerwuje mnie mówienie,że Haye jest nie ,że LEPSZY,ale wogóle PORÓWNYWALNY z Alim.Czy naprawdę wierzycie,że gość,który ledwo waży w dzisiejszych czasach stówkę,zrobiłby stówkę w latach 70 ? Potrafiłby wygrywać walki mając początki parkinsona ? Czy bracia Kliczko pobili jakiegokolwiek boksera,który długo broniłby pasa(nie był leszczem ? ).NIE.Brewster,Byrd,Haye(fatalna walka z Valuevem),to jednorazowi mistrzowie,Ali pobijał Fraziera czy Foremana,którzy dominowali. DZISIEJSZY PRIME WŁADYMIR KLICZKO. Władymir Kliczko jest w PRIME(35 lat).Jest w absolutnie szczytowym okresie.Dzisiejszy Władymir nie poległby pewnie z Purritym(NA PEWNO),Brewsteren(NA PEWNO) i Sandersem(nie jestem pewien,ale gdyby przetrzymal dwiee rundy,bo na tyle Sanders miał kondycji,to by wygrał).Co z tego skoro wymieniona trójka,to jedni z najgorszych bokserów lat 90 ? Co z tego skoro Władymir nie potrafił pobić BARDZO wyraźnie(117-111)Davida Haye,a bokserzy w latach 90 byli od Davida a)Bardziej przymasowani b)Bardziej atletyczni c)bardziej doświadczeni d)szybsi e)odporniejsi f)więksi Nie wierzycie ?Masa ciała Davida,to 93 kg byłby jednym z najlżejszych w 90.Byli tacy co byli szybszi i zwinniejsi z większą masą. Trzeba być totalnym zyebem i hipokrytą,by sądzić,że Haye,to jeden z najlepszych bokserów w historii.Skoro ma problemy ze zrobieniem masy 100 kg we współczesnych czasach,to jakby zrobił taką masę w latach 70 czy 60 ?Jak Liston i Foreman ? Statystyki,to tylko statystyki zauważcie,że bokserzy z lat 90 mają a)lepszą koordynację i motorykę niż dzisiejsi b)lepiej uderzają kombinacjami c)więcej fenomenów. Władymir nie ma półdystansu,może klicznować w dzisiejszych czasach rywali.Władymir walczył tylko z kilkoma rywalami porównywalnymi siłą ,a w 90 było takich na pęczki z szansą na chociażby Lucky Punch,Lepiej skracali dystans i byli bardziej atletyczni niż haye. Władymir dzisiejszy pokonałby Brewstera i Purritego ? Takie porównania nie maja sensu,bo rozwinął się lepiej od nich,gdyby dać im taki sam handicap i team jak u Władymira też by sie tak rozwinęli,ale to spekulacje. Haye był niedoświadczony. CIEKOWOSTKI--- Nie wyczerpałem tematu osobną sprawą jest tzw. definicja TWARDEJ SZCZĘKI itp.Wiadomo,że atleta + wyszkolenie + masa ciała mogą więcej przyjąć.Twarde szczęki i masa + wyszkolenie amtorskie również jest na korzyść lat 90.Poszperajcie w rekordach amtorskich bokserów TOP 25 i ich masę ciała. Można też podejsć temat od amatorki.W latach 90 lepiej wyszkoleni byli bokserzy(medale na Olimpiadach) itd. WSZYTSKO na korzyć lat 90. Inna ciekawostką są walki Braci Kliczko z Olimpijczykami. INNE--- Predyspozycje psychiczne---Psychika---Osobnym tematem są predyspozycje psychiczne nie macie takich przemyśleń,że rywale sraja w gacie przed Kliczkami? Dwóch nie srało(Chisora,Haye) i nie dało sie znokautować,to co by było z Tysonem,Tuą,Foremanem ?Jeśeli ktos myśli,że byli lepsi psychole,to BYLI i to więksi,silniejsi! Mike Tyson potrafił wyjąć chvja na konferencji prasowej,a inny bokser na konferencji nasrał na stół.Gdy ktoś przed Tysonem nie pękał,był jego najroźniejszym rywalem(Green,Ruddock,Tucker). Psychika,to 70 % w boksie. MEDALIŚCI IO,którzy rządzili w latach 90: SuperCiężkiej:Lennox Lewis(SuperCiężki)-1988,Riddick Bowe(SuperCiężki)-1988 Ciężkiej:George Foreman(SuperCiężki)-1968,David Tua(Ciężki)-1992,Ray Mercer(Ciężki)-1988 Półciężkiej:Evander Holyfield(Cruiser)-1984 MEDALIŚCI IO lat 2000: SuperCiężkiej:Władymir Kliczko(SuperCiężki)-1996,Aleksander Povetkin(Ciężki)-2004 Ciężkiej:Andrzej Gołota(Ciężki)(PRIME w 90')-1988,Sultan Ibragmov(MałyCiężki)-2000 Średniej:Roy Jones jr(Średni)-1988.,Chris Byrd(Średni)-1992 Na uwagę zasługuje,to jaki zrobił się zjazd mistrzów olimpijskich po 2000 r.Sultan Ibragimov,Alexander Povetkin,to kolejno MAŁY ciężki i CIĘZKI bez atletyzmu. Kiedyś gdy złoto w SuperCiężkiej i Ciężkiej zdobywali ATLETYCZNI SUPERCIĘZCY PUNCHERZY jak Lewis,Bowe,Foreman,Tua,Mercer,Hoyfield oni mogliby conajwyżej pomarzyć o medalu na Playstation(obniżył się poziom Olimpiady przez brak SuperCiężkich. Oni mogliby tylko pobić wrak Holego.Zwróccie na uwagę,ze Povetkin miał problemy z Cruiserem Sluggerem Marco Huckiem,to co by z nim zrobił SuperCięzki Slugger Foreman,który jest większy i ma lepszą medianę nokautów.I dosłownie cios z każdego kątu ma silniejszy od Hucka.Ma większą masę ciała,siłę ciosu,medianę,szczękę,dosłownie WSZYSTKO. Zwóccie uwagę jaki był kiedyś poziom amatorki Lewis musiał KIBLOWAĆ cztery lata,bo nie przeszedł fazy pucharowej na IO 1984.Tyson nie zakwalifikował się do olimpiady. Z INNEJ BECZKI PORÓWNYWANIE INNYCH LAT Tutaj taka ciekawostka porównywanie epok lat 70,80,90. Pięściarze w latach 70 oprócz Foremana i Alego(nie bazował na sile) zbyt odstawali by masą ciała.Ale jak pokazuję przykład Foremana i Holmesa,którzy wrócili i terroryzowali atletów lat 90,obróbka na bokserach z lat 70 spowodowałaby,że daliby sobie radę. Natomiast większość pięściarzy z lat 80 walczyło z powodzeniem w latach 90 z większą masą ciała. LATA 2000-2010 vs 70 i 80 Nawet porównując lata 1970 do 2000 lub 2010 2000-2010 (TERAŹNIEJSZOŚĆ). 1.Kliczko SuperCiężki ATLETA PUNCHER 2.Kliczko SuperCiężki ATLETA PUNCHER 3.Jones Średni ATLETA PUNCHER 4.Byrd Średni BOKSER 5.Toney Średni BOKSER 6.Ibragimov MałyCiężki BOKSER 7.Ruiz MałyCiężki BOKSER 8.Brewster Ciężki ATLETA PUNCHER 9.Rahman Ciężki ATLETA PUNCHER (Prime w 90's) 10.Chagaev MałyCiężki BOKSER 5-ATLETÓW 5-PUNCHERÓW 2-SUPERCIĘŻKICH 2-CIĘŻKICH 3-MAŁYCH CIĘŻKICH 3-ŚREDNICH 1970-1980 1.Ali Ciężki BOKSER 2.Frazier Ciężki ATLETA PUNCHER 3.Foreman SuperCiężki ATLETA PUNCHER 4.Holmes SuperCiężki BOKSER 5.Norton SuperCiężki ATLETA PUNCHER 6.Young Cruiser BOKSER 7.Quarry Cruiser BOKSER 8.Lyle Ciężki ATLETA PUNCHER 9.Bugner SuperCieki BOKSER 10.Bonavena Ciężki ATLETA PUNCHER 5-ATLETÓW 5-PUNCHERÓW 4-SUPERCIĘŻKICH 4-CIĘŻKICH 2-CRUISERÓW 1980-1990 1.Tyson Ciężki ATLETA PUNCHER 2.Holmes SuperCiężki BOKSER 3.Witherspoon SuperCiężki ATLETA PUNCHER 4.Holyfield Cruiser ATLETA 5.Thomas Ciężki ATLETA 6.Tucker SuperCiężki ATLETA PUNCHER 7.Cooney SuperCięęki ATLETA PUNCHER 8.Ruddock SuperCiężki ATLETA PUNCHER 9.Douglas SuperCiężki ATLETA PUNCHER 10.Smith SuperCiężki ATLETA PUNCHER 9-ATLETÓW 7-PUNCHERÓW 7-SUPERCIĘŻKICH 2-CIĘŻKICH 1-CRUISER Noi jeszcze raz 2000-2010 1.Lennox Lewis SuperCiężki ATLETA(puncher) 2.Evander Holyfield Cruiser ATLETA 3.Riddick Bowe SuperCiężki ATLETA(puncher) 4.Mike Tyson Ciężki ATLETA(puncher) 5.Ike Ibeaubuchi Ciężki ATLETA(puncher) 6.Frank Bruno SuperCiężki ATLETA(puncher) 7.Larry Holmes SuperCiężki 8.Oliver McCall SuperCiężki ATLETA(puncher) 9.James Douglas SuperCiężki ATLETA(puncher) 10.Tommy Morriso Ciężki ATLETA(puncher) 9-ATLETÓW 8-PUNCHERÓW 6-SUPERCIĘŻKICH 3-CIĘŻKICH 1-CRUISER Znacie tę zasadę mówiącą---Jeśli spotyka się dwóch bokserów o porównywalnym poziomie,ale jeden jest MNIEJSZY,a drugi WIĘKSZY to ZAWSZE wygra WIĘKSZY,a nawet jak DUŻY jest słaby,to sprawia kłopoty(Past Prime Grant z Adamkiem),Ray Austin z Ibragimovem,McCline z Byrdem.No właśnie kiedyś takich było na pęczki i to lepszych niż Austin czy Grant i byli obskillowani(amatorka,Igrzyska olimpijskie). Pokazuje,to przykład Foremana i Holmesa(olimpijczyk)dzisiejsi zawodnicy typu Boystow, itp odstaja rozmiarem czy atletyzmem,a nie nadrabiaja techniką,to jak by pokonali większych ???którzy byli olimpijczykami. Przecież Joe Frazier i Muhammad Ali,George Foreman z lat 70 maja większe warunki fizyczne i naturalną masę ciała niż bokserzy,którzy zdobywali pas po 2000 r.(Toney,Byrd,Ibragimov,Jones jr.,Ruiz),to przetoczyliby się po nich jak głaz po mrówce.Patrz Foreman vs Briggs. Foreman uderzając z samych rąk w wieku 48 lat jest lepszy od PRIME Briggsa,o czym,to świadczy ? Bracia Kliczko nie mieliby już przewagi techniki,warunków i masy jak teraz czy atletyzmu i sły ciosu.Kiedyś było więcej gości z tzw. genetyką.Bracia Kliczko dominowali tylko ŚREDNIEGO Byrda czy małego Ibragimov ,którzy są mniejsi od Holmesa,Alego czy Foremana,nawet Frazier przez większą część kariery wychodził z większą masą i nokautował większych niż chociażby Toney czy Byrd. Tomasz ADAMEK jest miażdżąco mniejszy od TOP 20 lat 80.Skoro nie potrafił położyć McBride;a to jak by położył lepiej obskillowanych? Przecież Ciężcy lat 2000-2010 odstają nawet od ciężkich lat 1970-1980 warunkami fizycznymi,naturalną masą Toney,Byrd,Jones jr,przez większą część kariery walczyli z bokserami mniejszymi od rywali Cassiusa Claya,bo walczyli w półciężkiej,cruiser,a nawet średniej!!!Sultan Ibragimov praktycznie całą karierę miał masę Cruiser.Wszyscy oni są mniejsi od Cassiusa Claya.Maja mniejszą naturalną masę,a natury się nie oszuka,nie byli szybcy i mobilni jak Clay w HW.(Chambers vs Adamek) Nie pojawił się po prostu po 2000 r. DUŻY obskillowany talent jak Ali czy Holmes i atakować HW zaczęły MAŁE talenty obskillowane,które do powyższej dwójki nie maja porównania. Zamiast nich pokazał sie Holy,który dzielnie rywalizował z Lennoxem Lewisem w 90.Ale nikt taki po 2000 tylko mniejsi. Jeżeli ktoś z was sądzi,że z tą masą ciała bokserzy z lat 70,by sobie nie dali rady po 2000 roku,to się myli,bo dali sobie radę mniejsi i słabsi fizycznie Toney,Byrd i Jones jr. Jeżeli ktoś z was myśli,że ci bokserzy przeniesieni w te czasy z dzisiejszymi metodami nie daliby sobie rady,bo boks sie zmieniłó,to chyba nie widział jak walczyli po 40-stce Foreman i Holmes. Mercer i Holyfield walczyli gorzej,bo byli MNIEJSI. Przecież walkę o pas HW ostatnio miał Marco Huck,który jest MNIEJSZY,SŁABSZY FIZYCZNIE,MNIEJ ATLETYCZNY(mediana nokautów) od George'a Foremana 1970.Dostałby wpjerdol,bo to Cruiser,a George to TOP HW nawet mimo małej masy w latach 70 i tak waży więcej od Hucka! Zresztą Tomasz Adamek miałby problemu chociażby z Jamesem Smithem.Pretendenci + 2000 są tak kiepsy,że mają problemy nie z Kliczkami,ale juz z dużymi bumami. PECH GOŁOTY Gołota miał pecha ,że urodził się w 1968,a nie 1978.W tyglu waciaków gdyby był w PRIME miałby pas jak ryba wodę. Kiedyś więcej było atletów. Więcej było atletów Lewis-zaczynał od koszykówki Douglas-futbol Foreman-futbol. Teraz pewnie w tcy sportach są takie talenty. NA KONIEC---ANALIZY. Statystki nie kłamią.Boks wagi ciężkiej na przełomie lat 2000-2010 przeszedł niewyobrażalną metamorfozę w stosunku do lat 1990-2000.Znalazł się w niewyobrażalnym kryzysie.Świadczą o tym sytuacje w których w pierwszej połowie lat 2000 PRETENDENCI HW tak siadli,że pięściarze z wagi średniej,którzy wcześniej mogli o pasie HW tylko pomarzyć nie tyle co dostawali walkę o pas,ale ZDOBYWALI go. To też źle świadczy o pretendentach z jakimi walczą Kliczko,bo nie potrafili oni nokautować małych Cruiserów i Srednich.Rahman miał problemy z Toneyem,Haye z Valuevem itd. Dowodem na to jest taki spacerek Gołoty i walki o trzy różne pasy federacji jeden po drugiej bez eliminatorów co kiedys wydawało się nie do pomyślenia.Ilość atletów,puncherów,SuperCiężkich i betonowych diametralnie się zmniejszyła do głosu zaczęły dochodzić małe waciaki ze Średniej i Cruiser.W tych czasach Larry Holmes zdobyłby pas z łatwością w wieku 45 lat.Pretendenci lat obecnych(Mormeck,Adamek) są mniejsi masowo itp od lat 80 nawet. Czapkę z głowy temu,kto powiedziałby kiedyś,że Adamek,który zaczynał swą karierę w Półciężkiej za kilka lat przymasuje do HW i bedzie walczył o pas z Witalijem Kliczką i nie zabrano go do psychiatryka.Powinna wam się zapalić lampka ostrzegawcza po tym jak bliscy pasa są Sosnowski,Wach,Adamek,a Szplika już niedługo będzie w TOP.Boks zaliczył REGRES. Zresztą Adamek miałby szanse z wieloma bokserami z rekordu Kliczków. Kiedys Janusz Pindera powiedział,po walce z Lewisem,że prawdopodobnie i za sto lat nie dostaniemy walki o pas(taki był poziom),a tu zonk.Najpierw walkę za nic dostał Sosnowski,a potem Adamek.Bo tak obniżył się poziom i masa pretendentów. Pojawiły się głosy,ze bracia Kliczko wyczyścili HW z rywali,ale prawda jest taka,ze nie mieli z kogo-pretendenci ,których pokonywali przegrywali walki już wcześniej z journeymanami (Sosnowski) i wielu z nich Adamek miałby szanse wypuntkować jak Arreolą. BOKS JAK MMA. BOKS kiedyś był jak MMA dzisiaj.Tyle,że poziom dzisiejszego MMA o wieeeele odstawał od tameto boksu,bo Boks byl jeszcze lepszy.Do dziś niepobite są rekordy PPV wagi ciężkiej TYSON vs HOLYFIELD itd.Lewis w 5 walk zarobił więcej niż bracia Kliczko w całej swej karierze.TYSON VS HOLYFIELD,to jakby odpowiednik MAYWEATHER VS DE LA HOYA.Obu,to atleci super skille itd.A Kliczko z kim takim walczyli ? Tu nie chodzi,o to,że lata 90 były tylko lepsze.ONE BYŁY KOSMICZNIE LEPSZE,MIAŻDŻĄCO od 2000-2010 czy 2010-2011,a szczególnie okres 1992-1999 r.A nawet lata 80 były lepsze(patrz masa,skille,wyszkolenie). Nie dotyczy,to tylko boksu wagi ciężkiej,ale i kategorii niższych,niektóre oczywiście poszły do przodu,a niektóre nie---Nie pojawiły się talenty na miarę Jamesa Toneya,Bernarda Hopkinsa(najstarszy mistrz)Roya Jonesa jr.Virgilla Hilla,Sugar Ray Leonarda.Jest tak niski poziom,że otłuszczone Dziadki walczą do 40-stki i mają swoją niszę.Hopkins.A kiedyś emerytów gnoił własnie taki Toney itp. Ale w niektórych wagach pojawili się świetni Gladiatorzy(Gołowkin,Ward,Froch itp.) Nie wyszedł SuperCiężki po 2000 r. z USA,SuperCieżcy byli tak słabi,że nie mogli wyboksować Foremana.Cieżcy z USA byli tak słabi,że przegrywali ze średnim Toneyem i Byrdem. WIĘCEJ HOPKINSÓW To co zrobił Hopkins(pobił rekrod Foremana).W latach 90 pewnie przeszłoby bez echa.Chodzi,o to,że takich Hopkinsów było więcej.Od Foremana po Holmesa i Hearnsa. PRAKTYKA---PREZENTACJA NA KONIEC Pomyślcie jakiego farta maja bracia Kliczko i co te bysiory zrobiłby z CRUISERAMI ala Adamek,Chambers lub MAŁYMI cięzkimi ala Ibragimov,Chaagaev.Kiedyś były zwierze jak w MMA dzisiaj w boksie.Wierzycie,że Adamek czy Chambers wyszliby cało z walki z tymi bokserami ? IBEAUBUCHI VS BYRD Ostatnimi sprawiedliwymi w rozbijaniu są Kliczko,kiedyś już nie w eliminatorze,ale często pierwszej walce w HW CRUSIERZY dostawali wp******,bo dobrych CIĘZKICH nie CRUISERÓW było na pęczki.Walka Adamek vs Chambers powinna być w Cruiser.Tylko Adamek i Chmabers zbudowali sobie dużą renomę,bo nie ma dobrych pretendentów ,którzy by ich ustawili,dopiero Kliczki.Co się dziwić,że USA nie inwestuje w Cruiserów skoro,oni nie maja atetyzmu na HW ? Pojawił się co prawda Seth Mitchell,ale on zaczął boks dopiero w wieku 24 lat gdzie on do Bowe,który był medalista Olimpijskim czy do Mercera.Mitchell przyjął ciosy z Witherspoonem jakich oni by nie przyjęli,bo byli LEPIEJ wyszkoleni, Na koniec,ktoś kto mówi,że Boks poszedł do przodu jest HIPOKRYTOM.Nostalgiczna wzmianka typu "Kiedyś to było lepiej" nie jest sentymentalnym farmazonem acz PRAWDĄ opartą na FAKTACH.A ja te fakty podałem jak na tacy.MASA ciała,WARUNKI FIZYCZNE,ATLETYZM,SIŁA CIOSU PUNCHERA,WYSZKOLENIE AMATORSKIE,jest na korzyść lat 90---90>00,a nawet 80>2010. Po prostu ludzie,którzy tak pjerdolą nie OGLĄDALI walk poprzednich epok. To,że bracia Kliczko mieliby problemy,to malo powiedziane taki Władymir Kliczko ,to zostałby rozjechany,bo miał gorszą szczenę niż Lewis. Pamiętajcie JEDNO fakty są po stronie lat 90.Ilość bokserów o mocnym pojedyńczym uderzeniu,atletów,SuperCiężkich i Ciężkich,Betonowych.Kiedyś nie było miejsca dla bokserów typu Grant.McCline,a teraz jest,bo poziom się obniżył. Maskaev,który był nokautowany,Rahman,który był nokautowany zdobyli pasy po 2000 roku,a byli już w PRIME lat 90.(mieli 30 lat w latach 90...) Pamiętajcie NIEPOKONANY czempion,to MIT.Ten,kto ma zero w rekordzie albo walczył z bumami albo wygrywał wałami.Lucian Bute,który był niepokonany został rozjechany,bo spotkał kogos dobrego. PODSUMOWANIE Po prostu brakuje ludzi z genetyką jak KIEDYŚ,niby jest lepiej,ale brak ludzi w boksie o naturalnych predyspozychach,Formanowi,Nortonowi nie potrzebne nowe metody oni są jedyni w swoim rodzaju-freaki rekordziści lekkoatetyczni(Norton) i futboliści(Foreman). Ludzie podniecają się zayebistością siły ciosu Władymira Kliczko na Ruslane Cahagaevie,któru wyłapał jedną rękę i popłynął,a nie rozumieją,że w latach 90,bokserzy mieli taką genetykę,że Ruddock nie potrafił Smashami znokautować Tysona,Holyfield czterdziestoma ciosami Foremana,a Tyson dopiero padł od kumulacji ciosów Lewisa.Dlatego nie robi na mnie wrażenia siła ciosu na Chagaeve,bo co drugi bysior z lat 90 ,by go znokautował. Gdy Kliczko dostał wrak Mercera,to on sobie nie robi nic z jego ciosów.Ale to czołg ludzki. GENETYKA. Wałujew jest naprzykład chory na gigantyzm,a Foreman i Ali,to tego samego rodzaju Freaki,ale lepiej boksowali. Kiedyś było więcej atletów.No bo jak naprzykład wytłumaczyć,to ,że Haye,Adamek i Chambers mają problem ze zrobieniem 100 kg,a w latach 80 cała czołówka warzyła o wiele więcej ?A jakość tej masy,muskulatura itd. wcale nie odstawała od dzisiejszej. Kliczko są jedyni w swoim rodzaju, Witek walczy po 40-stce,bo nie pojawił sie ktoś o ich genetyce nowy Lewis itp.by to zmienić. Współcześni bokserzy nie mają cech motorycznych takih jak Ali,Holmes czy Lewis.Ale współcześni kibice i np. ktoś kto zaczął oglądać boks dopiero od 2007 r. ma to wycięte z układu nerwowego,bo tych walk nie oglądał ew. ich nie rozumie,bo nie ma punktu odniesienia. Reasumując bracia Kliczko nie maja rywali.Jak można wysuwać wniosek,że dominowaliby tak samo skoro wtedy byli kolejno bokserzy a)WIĘKSI niż teraz b)SILNIEJSI niż teraz c)ATLETYCZNIEJSI niż teraz d)LEPSI TECHNICZNE niż teraz. e)Z LEPSZĄ GENETYKĄ f)WIĘKSZE jaja mieli W końcu żyjemy w czasach w których Nikolaj Wałujew długo bronił pasa.Czy tacy bokserzy jak Jones jr,Toney,Ibragimov,którzy warzą mniej niż Muhammad Ali z lat 70(!). W których numerem trzy jest metroseksualny murzyn z warkoczykami na głowie,który chodzi w białych dresach swojej własnej firny Hayemaker.Który jest bardziej modelem i celebrytą walczącym co rok niż bokserem zabijaką. Chcę za mistrzów i pretendentów atletycznuch zabijakówa,a nie mięczaków bojących się pójść na wymianę z Cruiserami.Aha i nie mam pretensji,o to,że Kliczkos nie nadstawiają ryja tym frajerom,ale do kibiców,którzy dają się nabierać na ,to że rywale Kliczków coś znaczą.Lata + 2000,to najgorsza epoka w boksie. Zauważyłem też,że są ludzie,którzy wybierają sobie swojego ulubieńca,gloryfikują go,że byłby najlepszy na świecie,a gdy okazuje się,że nie jest-wiara w nich spada i uciekają z forum po czym pod innym nickiem mają już innego ulubieńca i znowu go gloryfikują.Dzieci zejdźcie na ziemię!!!Dorośnijcie.Każdy jest do pokonania! KONIEC Wszystkei Prawa Zastrzeżone by Cezi1987 Na dole dodatek.

    Odpowiedzi: 65 Ilość wyświetleń: 9255 Data: 10/7/2012 3:19:40 PM Liczba szacunów: 0
  • Legenda symboli E-xxx

    Post
    Odżywianie i Odchudzanie

    E410 Mączka chleba świętojańskiego (wg terminologii z Zarządzenia MZiOS). Wyciąg z nasion "chleba św. Jana" (Ceratonia siliqua L.), rośliny występującej w rejonie Morza Śródziemnego.Inne nazwy to Carob, Carubin, Arobon. Należy do grupy pektyn, jest polisacharydem, w któreym 16-20 % to galaktoza, a 80-84% mannoza (por. pdobieństwo do E412). W gotującej wodzie pęcznieje. Zagęszczacz do różnych produktów żywnościowych. Ma takie samo zastosowanie jak agar, alginian sodu i karagen (lody, sosy sałatkowe, desery, majonezy, dżemy, napoje mleczne, keczupy), a ponadto jest dodawany do konserw rybnych w sosie pomidorowym (do 20 g/kg). E412 Guma guar, zwana też guaran. Pochodzi z nasion Cyamopsis tetragonolobus L., rośliny uprawianej w Indiach na pasze dla zwierząt. W USA wprowadzony także do rolnictwa. Należy do grupy pektyn, jest polisacharydem, którego głównymi składnikami są d-galaktoza (36%) i d-mannoza (64%). Lepszy zagęszczacz niż skrobia, szczególnie do sałatek, majonezów, lodów, zup i leków. Spożycie dużych ilości może spowodować wzdęcie i bóle brzucha. Występuje w handlu również jako "mączka guar". Zastosowanie podobne do agaru, alginianu sodu, karagenu i mączki chleba świętojańskiego. Dodatek tolerowany przez diabetyków. E413 Tragant. W Zarządzeniu MZiOS dodatek ten figuruje pod nazwą tragakant. Otrzymywany z azjatyckich odmian Sterculiaceae. Należy do rodziny pektyn (E440a). Jest polisacharydem o zastosowaniu podobnym do innych zagęszczaczy. U niektórych osób może spowodować stany zapalne skóry. Zarządzenie MZiOS zezwala na użycie w nieograniczonych ilościach w "pastach spożywczych w roztworach wodnych". E414 Guma arabska. Wysuszony sok z pni niektórych gatunków akacji. Stosowana jako zagęszczacz w różnych środkach spożywczych. U niektórych osób może powodować uczulenia. Zgodnie z Zarządznieniem MZiOS z 1993 roku dozwolona w napojach bezalkoholowych d0 0,1 g/l) i zaprawach do napojów bezalkoholowych. E415 Ksantan, guma ksantanowa. Produkt fermentacji węglowodanów przy udziale bakterii Xantomononas campestris. Zgodnie z Zarządzeniem MZiOS z roku 1993 stosowany podobnie jak E410, E412, E413 i E414. E420 Sorbitol lub syrop sorbitolowy. Występuje w wielu jagodach, śliwkach, jabłkach i w algach. Otrzymywany przemysłowo z glukozy lub dekstrozy. Stosowany w przemyśle spożywczym do produkcji słodyczy dla diabetyków, ponieważ nie podwyższa poziomu glukozy we krwi w takim stopniu jak cukier. Ułatwia wchłanianie witamin z preparatów farmaceutycznych. Niestety dodatek dość drogi. Zarządzenie MZiOS dopuszcza stosowanie sorbitolu w gumie do żucia, lodach ikoncentratach lodów, ciastach przemysłowych, wyrobach cukierniczych trwałych, owocach kandyzowanych w ilościach nieokreślonych. E421 Mannitol. Występuje w świecie roślinnym, jednak otrzymywany sztucznie z cukru. Ma szerokie zastosowanie w przemyśle spożywczym, między innymi zapobiega przewyieraniu do form, wpływa na właściwą konsystencję produktu, jest także środkiem słodzącym o właściwościach odżywczych. Zarządzenie MZiOS dopuszcza stosowanie E421 jako środka słodzącego. Nie może być dodawany do owoców kandyzowanych. E422 Gliceryna, glicerol. Otrzymywana w wyniku zmydlania tłuszczów, metodam i fermentacyjnymi oraz syntetycznie. Jej zastosowanie w przemyśle farmaceutyznym jest znacznie większe niż w przemyśle spożywczym. Wymaga się ujawniania tego dodatku w żywności oraz w kosmetykach. Wbrew starym poglądom, glicerol nie jest toksyczny - LD50 dla szczurów wynosi 20 ml na kilogram wagi ciała. Zarządzenie MZiOS przewiduje stosowanie glicerolu "w wyrobach cukierniczych trwałych", jednak bez bliższego określenia wyrobu i maksymalnej ilości. W krajach Europy Zachodniej glicerol znany jest jako środek "fałszujący" niektóre produkty spożywcze i używki. Indeks Mercka cytuje publikację, w której wymieniono 1583 zastosowania gliceryny. E432-436 Rodzina estrów polioksyetylenów sorbitanowych kwasów tłuszczowych: laurowego, oleinowego, palmitynowego, mono- i trójsearynowego. Są to modyfikowane tłuszcze pochodzenia roślinnego. E440a Pektyna naturalna. Plisacharyd o dużym ciężarze cząsteczkowym występujący w wielu owocach. Na przykład około 15% wytłoków otrzymywanych podczas produkcji soku jabłkowego to nierozpuszczalne protopektyny. Około 6% tych odpadów można przerobić na użyteczny preparat. źródłem pektyn są też łupiny owoców cytrusowych. Znakomity zagęszczacz do przetworów owocowych. Bez wartości odżywczej, jednak ważny dla pracy układu trawiennego. Na europejskiej liście E pektyny zostały sztucznie oddzielone od podobnych polisacharydów: E406, E407, E410, E412-415 o zbliżonym zastosowaniu. Znajduje się na liście MZiOS. E440b Pektyna amoniakowana. Pektyna naturalna modyfikowana amoniakiem w celu zmniejszenia ciężaru cząsteczkowego i lepkości. Dodatek stosowany do zagęszczania przetworów owocowych. Nie mago na liście MZiOS. E450 Występujejako E450a - dwufosforany, b - trójfosforan pięciosodowy, c - polifosforany. Na opakowaniach produktów znajduje się zwykle E450abc, ponieważ dokładny skład polifosforanów zależy od pH preparatu. Częsty składnik serków topionych. Działanie podobne do E338. Zarządzenie MZiOS stosuje inny podział E450, mianowicie: a - pirofosforan sodu (ang. disodium pyrophosphate), b - nie wymieniony, c - pirofosforan sodu (ang. tetrasodium pyrophosphate), d - pirosfosforan potasu (ang. dipotassium pyrophosphate). E450a i c występuje między innymi w ilości nieograniczonej w miazdze kakaowej i proszku kakaowym. E451a Trójfosforan sodu (ang. pentapotasium triphosphate). Zarządzenie MZiOS dopuszcza jego stosowanie jako dodatku do serków topionych w ilości 32 g/kg produktu. E451b Trójfosforan potasu. Zarządzenie MZiOS dopuszcza stosowanie jako dodatku do serków topionych w ilości 32 g/kg produktu. Przyczyna takiej precyzji nie jest znana. E452a Polifosforan alifatyczny sodu (ang. sodium polyphosphate). Cytowana za Zarządzeniem MZiOS nazwa polska nie ma nic wspólnego z angielska (nie wiadomo, co oznacza tu "alifatyczny", skoro produkt jest nieorganiczny i w swym składzie nie ma żadnego węglowodoru). Polimer nieorganiczny o cieżarze cząsteczkowym zależnym od sposobu preparowania. Najczęściej otrzymywany przez odwodnienie (dehydrację) ortofosforanu jednosodowego, NaH2PO4 na (NaPO2)x. Zarządzenie MZiOS dopuszcza jego stosowanie jako dodatku do serków topionych w ilości 32 g/kg produktu. E452b Polifosforan alifatyczny potasu (ang. potassium polyphosphate). Polimer nieorganiczny podobny do soli sodowej (patrz wyżej). Zarządzenie MZiOS dopuszcza jego stosowanie jako dodatku do serków topionych w ilości 32 g/kg produktu. Identyczna ilość maksymalna dodatku soli sodowej i potasowej sugeruje przypadkowość w ustalaniu dawki i brak uzasadnienia merytorycznego. E460 Celuloza czysta i w różnych modyfikacjach. Polisacharyd zbudowany z glukozy, główny składnik włókien roślinnych. Ponieważ człowiek nie trawi celulozy, jest ona składnikiem różnych preparatów odchudzających. nie figuruje na liście Zarządzenia MZiOS, która wymienia liczne odmiany celulozy medyfikowanej chemicznie. E461 Metyloceluloza, najprostsza modyfikacj celulozy grupami metylowymi. Nie figuruje na liście Zarządzenia MZiOS. Często wymieniana na opakowaniach produktow importowanych z krajów Eurpoy Zachodniej na przykład z jarzyn i mięsa wołowego. E464 Hydroksy-propylo-metylo-celuloza. Odmiana celulozy głębiej modyfikowanej chemicznie. Ta i podobne modyfikacje celuzlozy prowadzą do postaci rozpuszczalnych w wodzie. Często zastępuje preparaty z grupy pektyn (E440a, b oraz E406-415). Stosowana w celu nadania odpowiedniej konsystencji produktowi spożywczemu lub kosmetycznemu. W odróżnieniu od tych polisacharydów modyfikacje celulozy nie mają właściwości odżywczeych, jednak zapewniają pracę jelit. Składnik różnych mieszanek odchudzających. W mniejszych stężeniach, jako dodatek, pełni funckję zagęszczającą. Zarządzenie MZiOS dopuszcza stosowanie jako dodatku do środków spożywczych. W gumie do żucia stężenie moze wynosić 0,5 g.kg produktów. E465 Metylo-etylo-celuloza. Celuloza modyfikowana, jednak jeszcze nie do postaci rozpuszczalnej w wodzie. Nie figuruje na liście MZiOS. E466 Sól sodowa karboksymetylocelulozy (CMC). Celuloza zmodyfikowana dopostaci kwasowej, tworzącej sól sodową. Łatwo rozpuszczalna w wodzie, daje gęste roztwory. Stosowana jako dodatek do wypieków, zup kremowych w puszkach, serków topionych, głęboko zamrożonych paluszków rybnych. MZiOS dopuszcza stosowanie w lodach i koncentratach lodów w ilości 1 g/kg produktu. E469 Kazeinnia sodu. Białko mleka przetworzone na sól sodową rozpuszczalną w wodzie. Zarządzenie MZiOS dopuszcza stosowanie w "napojach mlecznych fermentowanych smakowych" w ilości do 15 g/kg. a do 2 5 g/kg i w lodach i koncentratach lodów. E470 Sole potasowe, sodowe i wapniowe tłuszczów spożywczych. Na przykład stearynian sodu, zawiający palmitynian, jest częstym składnikiem past do zębów. Zarządzenie MZiOS nie wymienia tej ogólnie sformułowanej grupy związków chemicznych. E471 Mono- i dwuglicerydy kwasów tłuszczowych. Od E471 do E472c. Nazewnictwo w Zarządzeniu MZiOS jest niekonsekwentne : albo mono- i di- albo jedno- i dwuglicerydy kwasów tłuszczowych. Dopuszcza się przedrostki polskie lub obce, ale w jednym związku konsekwentnie w jednym języku! Związek emulgujący, ułatwiający rozdrobnienie tłuszczu na drobne kuleczki, zawieszone w roztworze wodnym, w sosach i majonezach. Figuruje na liście MZiOS. E472a Mono- i dwuglicerydy kwasów tłuszczowych estryfikowane kwasem octowym. Emulgatory o działaniu podobnym do E471. MZiOS dopuszcza stosowanie jako dodatków do produktów spożywczych. E472b Mono- i dwuglicerydy kwasów tłuszczowych estryfikowane kwasem mlekowym. Emulgatory o działaniu podobnym do E471. MZiOS dopuszcza stosowanie jako dodatków do produktów spożywczych. E472c Mono- i dwuglicerydy kwasów tłuszczowych estryfikowane kwasem cytrynowym. Emulgatory o działaniu podobnym do E471. MZiOS dopuszcza stosowanie jako dodatków do produktów spożywczych. E472d Mono- i dwuglicerydy kwasów tłuszczowych estryfikowane kwasem winowym. Emulgator dodawany do wypieków, sosów w proszku, margaryny, mieszanek do sporządzania czekolday pitnej, deserów kremowych "spienionych" i mrożonej pizzy. Nie fiuruje na liście MZiOS. E472e Mono- i dwuglicerydy kwasów tłuszczowych estryfikowane kwasem acetylo- lub dwuacetylowinowym. Emulgator o zastosowaniu podobnym do E472d. Nie figuruje na liście dodatków dopuszczonych przez MZiOS. E472f Mono- i dwuglicerydy kwasów tłuszczowych estryfikowane kwasem octowym i winowym. Dodawany do margaryny półtłuszczowej, sosów, zup. Nieznjduje się na liście dodatków MZiOS. E475 Estry poliglicerynowe tłuszczów spożywczych. Produkty modyfikacji różnych tłuszczów, również utwardzanych, czyli uwodornionych chemicznie tłuszczowych kwasśw nienasyconych stosowanychdo produkcji margaryn. Nie znajduje się na liście MZiOS, i słusznie, gdyż nie jest dodatkiem, lecz głównym składnikiem margaryny. RÓŻNE DODATKI E500a Węglan sodu. Związek dodawany w celu regulowania kwasowości (wskaźnika pH) produktu. Dopuszczony do stosowania przez MZiOS. W spisie głównym figuruje jako regulator kwasowości, środek spulchniający. E500b Wodorowęglan sodu. Kwaśny węglan sodu NaHCO3. Popularna soda oczyszczona. Dopuszczona przez MZiOS. W stężeniu do 10 g/l wzmacnia smak i zapach wódek. W zastosowaniu tradycyjnym: do sera smażonego chudego do 10 g/kg, sera herceńskiego do 15 g/kg i sera kminkowego parzonego do 28 g/kg produktu. E501a Węglan potasu. Działanie podobne do E500a, jednak trudniejszy w stosowaniu z powodu higroskopijności. Dopuszczony przez MZiOS. E501b Wodorowęglan potasu, KHCO3. Środek spulchniający.Dopuszczony przez MZiOS. E503a Węglan amonu, popularny proszek do pieczenia. Podczas pieczenia ulatnia się! Dopuszczony przez MZiOS. E503b Wodorowęglan amonu. Dopuszczony przez MZiOS jako regulator kwasowości. Dodawany na przykład do serwantki zagęszczonej (do 5 g/kg suchej masy), miazgi kakaowej, słonych paluszków, ale głównie w piekarnictwie do "drobnych kruchych ciasteczek". Ulatnia się podczas pieczenia. E504 Węglan magnezu. Dodatek spulchniający. Nie figuruje na listach MZiOS. E507 Kwas solny. Roztwór wodny HCl. Stosowany szeroko do hydrolizy białek przy produkcji przypraw typu maggi. Ponieważ wszystkie składniki kwasu przedostają się do przyprawy, ważna jest czystość spożywcza tego dodatku. Zarządzenie MZiOS dopuszcza dodatek HCl do wody przy produkcji piwa w ilości 0,1 g/l, do glukozy dla uzyskania pH 1,9-2,2, do żelatyny i kazeiny spożywczej bez ograniczeń i do białczanów 157 g/kg (we wcześniejszej wersji zarządzenia było 170). E508 Chlorek potasu, KCl. Dopuszczony przez MZiOS do stosowania w konserwach, wędlinach i wyrobach garmażeryjnych z dodatkiem mięsa peklowanego. Dodatek pożyteczny zwłaszcza ze zwględu na często występujący w organizmie deficyt potasu. E509 Chlorek wapnia CaCl2. Zarządzenie MZiOS dopuszcza jego dodatek do wody przy produkcji (0,1 g/l), słodu browarnianego (3 g/kg jęczmienia), białczanów (0,4 g/kg) i serów podpuszczkowych dojrzewających (do 0,2 g/l mleka). E513 Kwas siarkowy. Dopuszczony przez MZiOS do stosowania w kazeinie spożywczej i żelatynie w ilościach nieokreślonych. E516 Siarczan wapnia. Dopuszczony przez MZiOS jako dodatek do wody przy produkcji piwa (0,3 g/l). E517 Siarczan amonu. Dopuszczony przez MZiOS jako dodatek przy produkcji wina w ilości lącznej 0,5 g/l (razem z E342, E503a oraz E503b). E524 Wodorotlenek sodu. Dopuszczony przez MZiOs w kazeinie sodu (do 36 g/kg), białczanach (do 22 g/kg) i słonych paluszkach (bez ograniczeń, a szkoda, bo jest to związek żrący). E525 Wodorotlenek potasu. Dopuszczony przez MZiOS jako dodatek przy produkcji kazeinianu sodu w ilości nieokreślonej. E526 Wodorotlenek wapnia. Stosowany podobnie jak E525 oraz w ilości 0,25 g/kg do pomidorów konserwowych i 0,5 g/kg do przetworów owocowych. E527 Wodorotlenek amonu (we wcześniejszej wersji zarządzenia występuje pod trafniejszą nazwą woda amoniakalna). Dopuszczony do stosowania w kazeinianie sodu (do 2,6 g/kg) i białczanach (3,5 g/kg). E528 Wodorotlenek magnezu. Praktycznie nierozpuszczalny w wodzie, nadaje jej jednak lekko alkaliczny odczyn. W postaci zawiesiny stosowany w farmacji jako środek przeczyszczający dla ludzi i zwierząt. Dodatek dopuszczony przez MZiOS w kazeinianie sodu. E529 Tlenek wapnia. Reaguje szybko z wodą tworząc silnie alkaliczny wodorotlenek wapnia. Środek żrący. Dodatek dopuszczony przez MZiOS w białczanach w ilościach nieokreślonych. E536 Żelazocyjanek potasu, K4Fe(CN)6. Mało kto wie, że jest to dodatek do wina usuwający jony żelaza psując jej smak. Dopuszczony przez MZiOS "pod warunkiem nieprzechodzenia związków cyjanowych do roztworu". W stanie stałym przeciwdziała tworzeniu się zbryleń, na przykład w soli kuchennej, zwłaszcza wzbogacanej jodkami i fluorkami. Sól spożywcza z Wieliczki zawiera ten dodatek, co jest zaznaczone na opakowaniu. Jest ogólny stosowany w Europie. Można go znaleźćw soli francuskiej jodowanej i fluorowanej jednocześnie, produkowanej przez firmę Solvay. E551-559 Dwutlenek krzemu i krzemiany. Wymaga się bezwzględnie, by nie zawierały azbestu. IL-PZH. E558 Bentonit. Minerał gliniasty występujący w wielu miejscach świata. Krzemian o szczególnych właściwościach adsorpcyjnych, niezbyt dobrze zdefiniowany, o licznych nieokreślonych zanieczyszczeniach. Dopuszczony do klarowania soków, moszczy, piwa, wina, miodów pitnych, octu fermentacyjnego. Powinien być stosowany po wykluczeniu obecności szkodliwych domieszek. E570 Rodzina kwasu stearynowego oraz strearynianów amonu, magnezu i glinu. E572 Stearynian magnezu. Dopuszczony do stosowania przez MZiOS. Obojętny dla organizmu człowieka, dzięki czemu jest używany jako domieszka do polimerów, z których wytwarzane są narzędzia medyczne jednorazowego użytku. E575-579 Grupa glukonianów. Na przykład glukonian wapnia, dodawany do sproszkowanych, suchych produktów żywnościowych w celu uniknięcia zbrylania. Zarządzenie MZiOS wyodrębnia tylko E575 i E578. E575 Lakton kwasu glukonowego. Dopuszczony jako substancja wzmacniająca smak i zapach. Stosowany w wędlinach surowych wędzonych typu salami (do 5 g/kg). E578 Glukonian wapnia. Jak to zwykle bywa z dodatkami do żywności, które są jednocześnie preparatami farmaceutycznymi, ten sam związek chemiczny występuje pod wieloma różnymi nazwami. W tym przypadku jest to: calciofon, ebucin, glucal, glucobiogen. Stosowany do uzupełniania diety wapniem z zapobieganiu osteoporozy, czyli rzeszotowienia kości, a w przemyśle spożywczym między innymi jako dodatek zapobiegający zbrylaniu się do kawy rozpuszczalnej. Wymieniany w Indeksie Mercka jako środek oczyszczający ścieki. Dopuszczony przez MZiOS jako substancja stablilzująca, w pomidorach konserwowych (do 0,25 g/kg) i przetworach owocowych (do 0,5 g/kg). E620, 621 Kwas L-glutaminowy i glutaminian jednosodowy. Powszechny dodatek wzmacniający naturalny smak wielu potraw. Mechanizm działania jest nieznany, faktem jest jednak, że po spożyciu potrawy z niewielkim dodatkiem glutaminianu sodu pozostaje przez dłuższy czas dobry smak w ustach. Jest podstawą charakterystycznego smaku potraw kuchni chińskiej (często tam przedawkowany!). Jest to bardzo interesujący dodatek wzbogacający, w rozsądnych ilościach nieszkodliwy, a nawet pożyteczny. W dużych dawkach był stosowany w leczeniu niektórych dolegliwości neurologicznych. Dzięki dobremu smakowi pozwala ograniczać przesadne solenie potraw, tak szkodliwych ze skłonnością do nadciśnienia. Niestety nabycie czystego glutaminianu sodu nie jest w Posce łatwe. Dopuszczony przez MZiOS w przyprawach sypkich, przyprawach obiadowych (do 150 g/kg), w koncentratach obiadowych w proszku (do 65 g/kg), w koncentratach zup, przypraw (do 65 g/kg), w konserwach mięsnych i warzywno-mięsnych oraz w wędlinach ( 3 g/kg). E627 Guanylan sodu, jednowodzian. Sól sodowa nukleotydu rozpowszechnionego w przyrodzie, znalezionego w hydrolizatach RNA, o charakterystycznym smaku mięsa. Wzmaga smak potraw (podobno lepiej niż E621 i E631). Dopuszczony przez MZiOS jako substancja wzmacniająca smak i zapach, stosowany między innymi w konserwach mięsnych, przyprawach obiadowych, przyprawach sypkich i wędlinach bez ograniczeń. E631 Inozynian sodu, dwuwodny. Otrzymywany między innymi z ekstraktów mięsnych i suszonych sardynek lub metodami biotechnologicznymi przez fermentację przy udziale zmutowanego szczepu bakterii Miicrococcus glutamicus. Dopuszczony jako substancja wzmacniająca smak i zapach produktów, często jako kompozycja przyprawowa z E621. E635 Rybonukleotydy sodu. Guanylan sodu i inozynian sodu. Na liście MZiOS figuruje jako środek wzmacniający smak i zapach produktw spożywczych, podobnie jak E627. E900 Dwumetylopolisiloksan. Związek, którym pokrywa się formy piekarnicze i podobne urządzenia w przemyśle spożywczym, zwłaszcza w produkcji zautomatyzowanej, w celu uniknięcia przywierania wypieku do formy. Pewna ilość przechodzi oczywiście do pieczywa i dlatego musi być traktowana jako dodatek do żywności. Wymieniony silikon pochodzi z rodziny silikonów stosowanych do sztucznego powiększania biustu. Należy przypuszczać, że ilości silikonu przechodzące z form do pieczywa są mniej szkodliwe niż silikon wszczepiany pod skórę. E900 nie jest wymianiany w Zarządzeniu MZiOS, mimo iż z pewnością jest stosowany w piekarnictwie. E901 Wosk pszczeli. Dopuszczony przez MZiOS. Stosowany do powlekania drażetek cukierniczych dla nadania połysku. E903 Wosk Karnauba (carnauba). Wosk z liści palmy brazyliskiej Copernicia prunifera. Stosowany w liczncznych kosmetykach, ale też do powlekania tabletek i opakować żywności. Nie stwierdzono żadnego zagrożenia dla zdrowia konsumenta. Zgodnie z Zarządzeniem MZiOS może być dodawany do drażetek cukierniczych i cukierków "gumek". E951 Aspartam. Inne nazwy to Canderel i Nutrasweet. Substancja słodząca, zastępująca cukier. Wyparła sacharynę podejrzaną, zresztą niesłusznie o rakotwórczośc. Niewątpliwą zaletą sacharyny była jej odporność na temperaturę. Aspartam był bardzo ostrożnie wprowadzany na rynek. Jeszcze do czerwca 1990 roku używanie go w środkach spożywczych w krajach należących do Unii Europejskiej wymagało specjalnych zezwoleń. Aspartam jest zbudowany z dwóch aminokwasów - fenyloalaniny i kwasu asparginowego. E951 jest mniej słodki niż sacharyna. Kaloryczność 1 g produktu wynosi 16,8 kcal. W przewodzie pokarmowym aspartam ulega rozdzieleniu na obydwa aminokwasy, które zostają strawione, podobnie jak aminokwasy białek. Stosowany głównie przez diabetyków, ale także przez ludzi starszych z obniżoną produkcją insuliny w organizmie oraz osoby młodsze będące na diecie bezcukrowej. Nie można go stosować tlyko w przypadku fenyloketonurii, choroby, która wymaga ograniczenia spożycia fenyloalaniny. Umieszczenie na opakowaniu informacji, że produkt zawiera E951, powinno być wystarczającym ostrzeżeniem dla ludzi chorzych. Innym ograniczeniem jest stosowanie tylko do produktów miernie i krótko ogrzewanych, na przykład do gorących napojów, z powodu rozpoczynającego sie rozpadu i utraty właściwości słodzących. Dlatego nie można dodawać aspartamu do wypieków. Zarządzenie MZiOS dopuszcza stosowanie E951 w środkach spożywczych nie poddawanych długotrwałej obróbce termicznej, w ilości do 2 g/kg. z zastrzeżeniem, że musi być poprzedzone uzyskaniem zezwolenia Państwowego Zakładu Higieny. E967 Ksylitol. Inne nazwy to: Xylite, Eutrit, Kannit, Klinit, Kylik, Torch, Xyliton. Dopuszczony do stosowania przez MZiOS w gumie do żucia, lodach i koncentratach lodów, w ciastach przemysłowych oraz trwałych wyrobach cukierniczych. E1404 Skrobia utleniona. Niezbyt precyzyjnie określony produkt dozwolony przez MZiOS do stosowania w "napojach mlecznych fermentowanych smakowych poddanych obróbce termicznej po ukwaszeniu, deserach mlecznych typu pudding, twarogach termizowanych, margarynie o obniżonej kaloryczności, keczupach i majonezach w ilości do 10 g/kg". W sosach sałatkowych dopuszcza się dodatek do 30 g/kg, a w koncentratach deserów w proszku bez określenia ilości. E1414 Acetylwaony fosforan skrobi. Skroba modyfikana chemicznie dla uzyskania pożadanych właściwości technologicznych. Stosowana w kremach, słodyczach itp. Nie figuruje na liście Zarządzeia MZiOS. E1420 Wodzian skrobi estrowany bezwodnikiem kwasu octowego. Jeszcze jedna modyfikacja skrobi w celu uzyskania potrzebnych właściwości dodatku do żywności. E1422 Acetylawny adypian dwuskrobiowy. Skrobia modyfkowana dla pozyskania właściwości korzystnych jako dodatek do kremów. Zarządzenie MZiOS dopuszcza stosowanie w "napojach mlecznych fermentowanych smakowych poddanych obróbce termicznej po ukwaszeniu, w deserach mleczzych typu pudding i twarogach termizowanych w ilości do g/kg", osobno lub łącznie ze skrobią utlenioną E1404. E1504 Octan etylu. Rozpuszczalnik substancji aromatycznych, na przykład dodatków zapachowych. Dopuszczony do stosowania przez MZiOS. E1510 Etanol. Alkohol etylowy. Rozpuszczalnik ekstrakcyjny i substancji aromatycznych. Rozcieńczanie esencji aromatycznych umożliwia ich dozowanie. Rozpuszczalnik dozwolony przez MZiOS. Zarządzenie nie wspomina, że etanol przemysłowy, wielokrotnie tańszy od obciążonego akcyzą alkoholu spożywczeg, jest z reguły skażony dla uniknięcia nadużyć. Czynniki skażające są jednak tak dobrane, by nie przeszkadzały właściwemu zastosowaniu. Na przykład alkohol do produkcji perfum i wód toaletowych skaża się barwnikiem i związkami o bardzo gorzkim smaku. E1517 Dwuacetyna. Rozpuszczalnik ekstrakcyjny i substancji aromatycznych. Środek dopuszczony przez MZiOS. E1518 Trójacetyna. Niezbyt toksyczny środek grzybobójczy. LD50 da szczurów wynosi 3,25 g na kilogram wagi ciała. MZiOS zezwala na jego stosowanie jako rozpuszczalnika w substancjach aromatycznych. E1520 Glikol 1,2-propylenowy. Dozwolony przez MZiOS jako rozpuszczalnik substancji aromatyznych. (na podstawie: "Encyklopedia Życia" Eryka Mistewicza i G. Gellatley) i internetu :).

    Odpowiedzi: 15 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 1/14/2005 2:31:47 AM Liczba szacunów: 0
  • Insulina i jej wpływ na metabolizm

    Post
    Odżywianie i Odchudzanie

    To moja pierwsza wypowiedź i może jedyna jeśli będzie zła i zostanie skasowana. Czytałam regulamin i nie wiem jak inaczej to podać ale skoro nie można linków i stron podawać poniżej przytaczam tekst z innego forum. Chcę Wam w ten sposób podziękować bo wiele tu przeczytałam ciekawych informacji a od ponad 2 lat się uczę. Nie zjmuję się sportem nie jestem osobą ćwiczącą. Pierwszy tekst dotyczy cukrzycy. Drugi tekst również tej samej autorki. Z uwagi na to,że autorka pierwszego tekstu jest lekarzem nie podaję nazwiska aby nie zostało uznane za reklamę. Nie wiem jak do ćwiczeń ale moje doświadczenie na diecie niskowęglwodanowej to brak chorób nawet takich jak katar czy kaszel u całej mojej rodziny. Pozdrawiam. Tekst nr.1 dieta.w.cukrzycy "działanie alergizujące/nietolerancja pokarmów" Cukrzycy, którzy poszukują korzystnych dla siebie rozwiązań wiedzą, że DIETA ROZDZIELNA zmniejsza zapotrzebowanie na insulinę. Zmniejsza bowiem dobową ilość węglowodanów. Mniejsza ilość zbóż (najczęściej jadany węglowodan) - mniejsza ilość cukru we krwi. Proste. A jednak dla osób, które chcą jadać pieczywo/zboża codziennie - trudne. Zboża (produkty żytnie, pszenne, ryżowe, jęczmienne, kukurydziane, owsiane, z prosa) jedzone w "normalnej" dawce na posiłek ZNACZNIE podnoszą po 1-2 godz. ilość glukozy we krwi. Dzieje się przy tym coś dziwnego. Mała ilość krakersa podnosi NIEBYWALE ilość cukru we krwi (po 1-2godz). Taką chaotyczną/nadmierną reakcję obserwuję po alergenach/produktach nie tolerowanych. Umiejscowiona jest w skórze, układzie oddechowym, układzie pokarmowym, mięśniowym i nerwowym. Utrzymuje się długo. Dlaczego reakcja ta miałaby nie dotyczyć cukrzycy? Alergologia wie co z problemem zrobić. Zastosować rotację zbóż i jadać je co np. 5-7 dni (młodsi, aż do wygaśnięcia objawów) albo nie jadać ich w ogóle (starsi). Mało węglowodanów w 100g produktu zawiera kukurydza z kolby/puszki, owies/owsianka. Nie zalecałabym ich jednak codziennie dla cukrzyka. Istnieją w alergologii reakcje krzyżowe. Jeżeli po produkcie z pszenicy otrzymamy wzrost cukru, prawdopodobnym jest, że po 3 dniach na owsiance, mała ilość owsianki będzie generować podobne wzrosty. Rotacja danej grupy pokarmowej (w tym wypadku zbóż) służy WYKASOWANIU szlaku odpowiedzialnego za jej przetwarzanie. Rotując zboża kasujemy zatem szlak metabolizmu najczęściej jadanych węglowodanów. Każdy ma prawo wyboru. Może być na diecie z pieczywem/zbożem codziennie, jadać zboża co jakiś czas, albo nie jadać ich w ogóle. Mamy wolną wolę. Znamy podział produktów ze względu na indeks glikemiczny. Jest korzystny. Nie odzwierciedla jednak alergicznego/alergogennego działania pokarmów. Można zjeść pół nektarynki, pół jabłka, pół grejpfruta na posiłek. Z owoców ta dawka nie podnosi zwykle poziomu cukru. Ale nie zawsze. Grejpfrut może działać jak histaminouwalniacz, może podnosić cukier. Mimo, że grejpfrut jest jedynym owocem polecanym dla cukrzyka. Co to jest histaminouwalniacz. To substancja, która "rozregulowywuje". Raz "robi chorobę" innym razem nie. Zależy na jaki stan organizmu w danym momencie trafi. Podobne może zadziałać ogórek - dając wzrosty cukru, czy chuda ryba. Tak często działa pomidor/keczup, tak może zadziałać kapusta kiszona. Tak samo uszkadzająco działają konserwanty i glutaminiany (parówki, szynki, wegety, kiełbasy). Histaminouwalniacze nie generują jednak trwale podwyższonego zapotrzebowania na insulinę. A więc wiemy już, ze zboża dają wzrosty cukru i wzrosty cukru dają też histaminouwalniacze, a więc substancje, które zwykle nie zawierają cukru. Substancje, które zwykle nie generują rozbudowy szlaku metabolizmu glukozy. Każdy ma "własne" histaminouwalniacze. U jednego ogórek powoduje wzrost cukru u innego cukrzyka ten sam posiłek z ogórka daje spadki cukru. Ważnym jest by odżywiać się niskowęglowodanowo &#8211; by w konsekwencji zmniejszyć obrót szlakiem trawienia cukrów i zlikwidować nadmierne, nieadekwatne do bodźca reakcje. Nadmiar białka również JEST histaminouwalniaczem. Wzrosty glukozy mogą występować po...wypitej wodzie, po silnym stresie. Trzeba pamiętać, że produkty nisko/bezwęglowodanowe KASUJĄ szlak metabolizmu glukozy, a zatem w konsekwencji ZMNIEJSZAJĄ zapotrzebowanie na insulinę. Osoby odżywiające się niskowęglowodanowo często mają niskie stężenia własnej insuliny we krwi. Osocze/surowica krwi osoby zdrowej pobrane na czczo mają mieć 6-26 mikrojednostek insuliny/mililitr. Rozpiętość jest duża. Można mieć 6, można mieć 26 mikrojednostek insuliny/ml na czczo. To i to jest norma. Zapotrzebowanie na insulinę zależy od ...ilości węglowodanów dobowo &#8222;zapraszanych&#8221; do organizmu. Wiemy już, że w cukrzycy mamy nadmierną reakcję na zboża. Wiemy, że ta chaotyczna reakcja ulega wyciszeniu/zmniejszeniu. Opisywany jest w literaturze medycznej fakt zmniejszania reakcji na pokarm po zastosowaniu diety rotacyjnej. Utrzymywanie codziennie pół kromeczki chleba/bułki czy jednego posiłku zbożowego/dobę NIE JEST w tej kategorii medycznej leczeniem. Jest podtrzymywaniem choroby. Niemniej jednak jest lepsza od posiłków zbożowych jadanych 3 x dziennie. Sama byłam na diecie rozdzielnej 31 lat. Tylko rotacja grupy zmniejsza reakcję na nią (poz.26 w literaturze mojej książki, obserwacje własne). Inaczej działają w cukrzycy produkty mleczne. Duża obecność aminokwasów glukogennych służy produkcji glukozy. Z kwasu mlekowego obecnego w kwaśnym mleku, kefirze, jogurcie, kwaśnej śmietanie POWSTAJE glukoza. Laktoza obecna w mleku, słodkiej śmietanie to cukier. Wiemy jaka jest tolerancja cukru u cukrzyków. Mają jej za dużo. Wapń obecny w produktach mlecznych powoduje zaburzenie glikolizy wywołując nadmiar substratu &#8211; wykorzystywanego do ...produkcji glukozy. Wapń zatem działa glukogennie. Tłuszcze jako bardzo dobry materiał energetyczny wypierają glukozę. Glukoza zostaje &#8222;na potem&#8221;. Fruktoza &#8222;zalewa&#8221; szlaki metabolizmu glukozy, zostawiając ją także do strawienia &#8222;na potem&#8221;. Jogurty owocowe nie są zatem dobrą opcją dla cukrzyka. Podnosi się kwestie nietolerancji produktów mlecznych w cukrzycy typu I i II. W istocie podnoszą one cukier we krwi, wzrosty po nich utrzymują się długo, podobnie jak po zbożach. Rotowanie produktów mlecznych zmniejsza ich nietolerancję. Co zatem jadać w cukrzycy, WARZYWO, najlepiej o niskim indeksie glikemicznym, jajko, rybę, wołowinę, wieprzowinę, kury, inne ptactwo, baraninę, króliki. Mała ilość ziemniaka podnosi cukier na krótko, podobnie marchewka, buraki. Są to słodkie warzywa. Ich ilość nie pozostaje bez wpływu na poziom cukru we krwi. Polecam placki ziemniaczane (5jaj+6 ziemniaków). Jedna mała marchewka może podnosić cukier NADMIERNIE/chaotycznie. Marchewka daje reakcje krzyżowe ze zbożami, szczególnie glutenowymi (żyto, pszenica, owies) i osoba nie tolerująca marchewki (ta, która po marchewce ma jakikolwiek problem) szczególnie powinna przyjrzeć się jadanym zbożom (i rotować zboża, albo codziennie zmieniać ich jakość (młodsi), aż reakcje po zbożach wygasną (?dalej), a marchew będzie tolerowana bez wywoływania jakiejkolwiek szkody). W 100g ziemniaka jest prawie 4x mniej węglowodanów niż w 100g chleba/bułki. WEGETARIANIZM u cukrzyka jest trudny, ale możliwy. Orzechy, słonecznik, migdały zawierają cukier. Orzechy nie są przy tym często tolerowane na diecie z jadanym codziennie białkiem zwierzęcym. Mogą wywoływać wzrost cukru, jeżeli w ten sam dzień, zjemy np. kurczaki/jajko czy rybę i...orzechy. Stosunkowo niskowęglowodanowa jest soja. Soja jest produktem zawierającym w sumie najmniej węglowodanów w suchej masie. Zdecydowanie mniej ma węglowodanów niż suchy groch i fasola. Świeża fasolka szparagowa to też produkt stosunkowo niskowęglowodanowy. By skomponować dobowy posiłek do pokarmów bogatobiałkowych roślinnych trzeba by dodać WARZYWO o niskim indeksie glikemicznym i OLEJ rośl. Gdy zjemy posiłek z roślinnego pokarmu bogatobiałkowego w ten sam dzień produkt bogatobiałkowy zwierzęcy jest gorzej tolerowany. Najłatwiej ułożyć jadłospis dla cukrzyka-wegetarianina oparty na jajkach codziennie, nisko/średniowęglowodanowych warzywach i olejach roślinnych. Ze zbożami rotowanymi (dalej). Taki dobowy zestaw zawiera materiał energetyczny, witaminy A, E, C, niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe, chrom, kwas foliowy. Jeżeli wegetarianin jada czasem ryby - jest mu jeszcze łatwiej. Wielu cukrzyków broni się przed tłuszczami, a jak wiemy zalecane jest 70g łyżki oliwy z oliwek na dobę w dietach polecanych przez medycynę akademicką dla zapotrzebowania na 2000kcal/dobę. Optymalni jadają min. około 6 łyżek tłuszczów stałych/dobę (90g). Nadmiary tłuszczów (szczególnie masło, śmietana) WYPIERAJĄ glukozę, pozostawiając ją do metabolizowania na potem. TŁUSZCZE typu boczek, oleje rośl., smalec, majonez powodują, że własna glukoza dłużej się utrzymuje. NIE GENERUJĄ jednak produkcji szlaku metabolizującego glukozę, NIE GENERUJĄ ZATEM WZROSTU WŁASNEJ INSULINY, ANI NIE GENERUJĄ TRWALE WZMOŻONEGO ZAPOTRZEBOWANIA NA INSULINĘ. Osoba będące na diecie optymalnej jada: boczek, schab, karczek, jaja/żółtka, ryby, wołowinę, cielęcinę, baraninę, niskowęglowodanowe warzywa, smalec, oliwę z oliwek, kokos, majonez. Są to nie generujące wzrostów cukru (nie generują &#8222;obsługi&#8221; cukru w organizmie) produkty. Optymalni mają niskie poziomy własnej insuliny. Jadane tłuszcze (smalec, majonez, oliwa z oliwek, olej palmowy, kokos czy inne) nie uaktywniają szlaku produkcji glukozy. To uaktywnione szlaki powodują &#8222;trwanie w chorobie&#8221; i chaotyczne reakcje po...ogórku czy jednym pomidorze. Osoby nie jadające zbóż i rotujące produkty mleczne są na diecie nisko węglowodanowej. Placki ziemniaczane (w/w:5 jaj+5 ziemniaków) są smacznym i pożywnym daniem. Mogą jednak "zabezpieczyć" całkowicie dobową podaż glukozy. Jeżeli cukrzyk boi się smalcu, może jadać oliwę z oliwek. W cukrzycy typu I obecne są przeciwciała przeciw komórkom wyspowym trzustki. Wiemy, że ilość przeciwciał spada na dietach niskoweglowodanowych z rotowanymi/jadanymi rzadziej produktami mlecznymi (działanie cukrogenne) i zbożowymi. Wiadomo, że na diecie optymalnej (bez zbóż z rotowanym produktami mlecznymi) wycofują się choroby z autoimmunoagresji. Wiadomo bowiem, że przeciwciała produkowane są z glukozy przy udziale CYKLU PENTOZOWEGO (cykl odpowiedzialny za syntezę białek). Nie tworzą się z aminokwasów ketogennych i tłuszczów innych niż mleczne. Nie tworzą się z warzyw. A ziemniaki podnoszą cukier...na krótko. Mamy jeszcze jedno wyjście: jadać posiłki składające się ze zbóż i produktów mlecznych i... ćwiczyć. Wysiłek fizyczny spala nadmiary materiału energetycznego. Zarówno cukru jak i tłuszczów. Przychodzi jednak moment, gdy nie mamy ochoty/czasu na ćwiczenia/sport. Cukrzyk &#8211; osoba przyzwyczajona zwykle do sytuacji, ze &#8222;zje słodycz i ustawia się do tego zjedzonego cukru POPRZEDZAJĄC posiłek insuliną. Cukier ma się utrzymywać w granicach 60 - 135 mg%. Cukier poranny też jest jednym ze wskaźników długowieczności. Powinien być poniżej 100mg%. Częściej jadane posiłki, które nie mają udziału w &#8222;produkcji&#8221; glukozy, ani w rozbudowie metabolizmu glukozy &#8211; zmniejszają systematycznie zapotrzebowanie na insulinę. Lekarz leczący cukrzycę t. II decyduje o &#8222;przejściu z zastrzyków na tabletki&#8221; gdy dobowe zapotrzebowanie na insulinę trwale (a zatem, gdy pacjent trwale eliminuje pokarmy alergizujące?/cukrogenne) oscyluje około 15-18jm. W cukrzycach t.II, jak obserwuję, jadanie zbóż, w zwyczajowej dawce 1x na tydzień nie pomaga obniżać zapotrzebowania na dobową insulinę. Cukrzycy z tej grupy NIE MOGĄ powrócić do jadania zbóż nawet po dwóch latach ich eliminacji. Zwyczajowa dawka produktu zbożowego nawet po tak długim czasie wywołuje nadmierny wzrost cukru. Człowiek jest &#8222;tylko&#8221; człowiekiem i zauważam, że trwanie TYLKO w produktach NIE generujących cukru może być trudne. Czasem zabiera to 3 miesiące by &#8222;zmniejszyć uzależnienie&#8221; od produktów generujących szlaki wymagające insuliny. Hemoglobina glikozydowana &#8211; koniugat hemoglobiny A z glukozą powinna stanowić: 3 &#8211; 7,4% całkowitego stężenia hemoglobiny. Lepsza niższa . Cukrzyca t. I jest uznawana za niewyleczalną. Jak zastosować dziecku dietę bez zbóż? Pewną formą takiej diety jest dieta dziecka do roku. Mogą jadać ziemniaki, oleje roślinne, warzywa, mięsa wołowe, wieprzowe, cielęce, królicze, indycze, żółtka/jaja (zdania sa podzielone). Najbardziej ubogie w alergeny uznaje się mięso baranie. Owoce &#8211; dla uzupełnienia węglowodanów. Polecana jest kasza gryczana. Z uwagi na reakcje krzyżowe zbóż nie zawierających glutenu (ryż, kukurydza, proso) nie polecałabym ich w cukrzycy dziecka mimo, że zezwalane jest ich jedzenie przez dzieci do roku życia. Może przydatna byłaby wersja rotacyjna zbóż bezglutenowych? Poniedziałek ziemniaki, Wtorek &#8211; ryż, środa - k. Gryczana a w czwartek &#8211; kukurydza? Nie wiem. Wiem, że moja zdrowa 13 letnia córka robiła sobie czasem, na własne życzenie, miesięczne &#8222;przerwy&#8221; (całkowitej eliminacji) od zbóż. Jadała wtedy potrawy z ziemniaków. Popijała kolą. Wiem, że niskie stężenie insuliny własnej i syntetycznej powinno być jak najmniejsze. Jako jedno z kryteriów długowieczności. Jeżeli osoba z tą chorobą ma trwale zapotrzebowanie na insulinę ok. 0,5j/kg m.c. można rozważyć z lekarzem czasowe/dłużej trwające odstawienie?/ zmniejszenia insuliny. Zapotrzebowanie kaloryczne dziecka z cukrzycą ( zależy od wagi, trybu życia, itd.). Uznaje się obecnie, że Białko ma zabezpieczać - 15%kalorii, Tłuszcze - 30% kalorii, Węglowodany &#8211; 55% kalorii. 2000kcal/dobę: Po przeliczeniu daje to ok. np. B &#8211; 300kcal, W &#8211; 1100kcal, T &#8211; 600kcal. Po przeliczeniu na Pokarmy dla osoby jadającej produkty optymalne: B &#8211; 3,5 jaja lub 150g tuńczyka lub 150 g wołowiny. T - 70g oliwy z oliwek, W &#8211; 1400g ziemniaków lub można przeliczyć na kaszę gryczaną ew. nieco owoców. Mimo, że mam 44 lata, 163cm wzrostu, 55 kg &#8211; trudno byłoby mi &#8222;wmusić&#8221; taką ilość jedzenia na dobę. Prowadzę średnioaktywny tryb życia. Jeżeli by zastosować dietę optymalną &#8211; wyglądałoby to mniej więcej tak: B-15%cal, T &#8211; 60%cal, W &#8211; 25%cal. Optymalni jadają węglowodany. Jak wyjść z błędnego koła : insulina - pokarm słodki? Tylko we współpracy z lekarzem: zmniejszana insulina &#8211; pokarm nie generujący a żaden sposób (ani alergiczny, ani inny) rozbudowy szlaku metabolizmu węglowodanów, który to rozbudowany &#8211; wymusza sięganie po czasem duże dawki insuliny. Często miałam do czynienia z cukrzycą t. II na insulinie. Pacjent nie potrafił zrozumieć, że jeżeli cukier przed posiłkiem jest poniżej 100mg%, a posiłek jemy z kury smażonej i pieczarek na oliwie z oliwek to najprawdopodobniej NIE trzeba będzie dostrzykiwać insuliny. Zrozumiałam to, gdy kiedyś na oddziale leżała pacjentka z cukrzycą na insulinie i wymiotowała tydzień. Z oddziału wyszła bez cukrzycy, bez insuliny, bez tabletek na cukrzycę, z brakami apetytu. Jeżeli długo będzie stosowała dietę &#8222;mniej jeść&#8221; &#8211; o.k. Jeżeli wróci do produktów od których zależy cukrzyca &#8211; zapotrzebowanie na insulinę prawdopodobnie wróci. Polecana jest dieta rozdzielna, ostatni posiłek między 17-19.00. Wiadomo, że aminokwasy glukogenne dostarczają substratów do produkcji glukozy. Wiadomo, że z oliwy z oliwek czy smalcu NIE TWORZY się glukoza. To fakt biochemiczny. Zjedzona wcześniej glukoza zostaje do &#8222;strawienia na potem&#8221;. Dłużej się utrzymuje we krwi. Mniejsze jest zatem dobowe na nią zapotrzebowanie. Mniejsze w konsekwencji zapotrzebowanie na insulinę. Osoby z dziećmi chorymi na cukrzycę t I. Podają, że &#8222;wyleczenie może być wtedy gdy nie trzeba będzie podawać insuliny, a dziecko będzie >normalnie jeść< warzywa i owoce&#8221;. Otóż jako osoba odżywiająca się optymalnie (12 lat) stwierdzam, że ja ani moja nieoptymalna córka nie potrafimy >normalnie jeść< - JADAMY MAŁO. A każdy nadmiar mówiąc medycyną ludową &#8222;wychodzi Nam bokiem&#8221;. Nigdy też nie robiłam badań ketozy w moczu, ani u Siebie, ani u Swojej córki. Nie było powodu. Ostatnią infekcję miałyśmy 10 lat temu... (Jako spec. Laryngolog stwierdzam, że infekcja to ostre rozregulowanie organizmu spowodowane nadmiarem węglowodanów, a wywołujące dopuszczenie do namnażania się różnych drobnoustrojów). Nie &#8222;łapię&#8221; zatem infekcji od pacjentów, ani moja córka &#8222;nie łapała infekcji ani w żłobku, ani w przedszkolu, ani nie łapie w szkole&#8221;. Teraz zrozumiałe jest, mam nadzieję, że infekcja jest kompatybilna ze wzrostem cukru. Jeżeli cukrzykowi jest trudno - może zwiększać ilość dobowego tłuszczu przynajmniej do zaleceń uznawanych przez medycynę akademicką &#8211; adekwatną do zapotrzebowania kalorycznego. Po normalizacji tłuszczów w diecie (oliwa z oliwek) i ustabilizowaniu się dawek insuliny &#8211; można rotować zboża (ja uznaję zboża za produkty trujące dla dorosłych) i produkty mleczne. Te dwie grupy zawierają produkty odpowiedzialne za powstawanie i trwanie cukrzycy. Wymagają podaży insuliny. Z punktu widzenia diety dla mnie cukrzyca typu I i II mają to samo uwarunkowanie. Dieta niskowęglowodanowa ma doprowadzić w obu przypadkach między innymi do stężenia insuliny własnej w dolnych granicach normy. Jeżeli mamy 6 mikrojednostek/ml insuliny na czczo (norma; dolna granica) w surowicy porannej to pobieranie 40 j.m. insuliny/dobę może być tylko związane ze stosowaną niewłaściwie dietą. W miejscach przymusowego &#8222;leczenia&#8221; głodem i w miejscach gdzie głodem/postami &#8222;leczy&#8221; się różne choroby &#8211; cukrzyca dorosłych znika. Biochemicznie nie ma podstaw by twierdzić, że cukrzyca dzieci będzie trwała nadal. Nie jestem zwolenniczką głodzenia dzieci. Post JEST formą diety tłustej (dowody przedstawiam w rozdziale 1 i 10). Zmniejsza ilość toksycznego w nadmiarze dla komórki &#8211; pirogronianu. NIE powstaje on z tłuszczu. Dieta rozdzielna czy tłusta obniża dobowy &#8222;dowóz&#8221; glukozy. Pomijam już takie oczywistości jak &#8222;jadanie kilogramami owoców&#8221; , które nie mieszczą się w kryteriach kontroli cukrzycy. Jadanie kostkami smalcu &#8211; też nie mieści się w kryteriach kontroli cukrzycy. Co zatem jest &#8222;bezpieczne&#8221; w cukrzycy? JAJA: przepiórcze, kurze, inne MIĘSO: wołowina, jagnięcia, dziczyzna, baranina, królik, ptactwo, wieprzowina RYBY: świeże morskie i słodkowodne TŁUSZCZE: oleje + tłoczone na zimno, najlepsza oliwa z oliwek, kokos, olej palmowy, smalec, majonez. Tłuszcze wypierają glukozę do metabolizowania na potem. Zmniejszają w ten sposób ilość jadanej glukozy i w konsekwencji zapotrzebowanie na insulinę. WARZYWA: marchewka, pietruszka, seler, burak, botwina, rzodkiewka, rzodkiew biała długa, rzepa, brukiew, pasternak, oliwki, cebula, szczypiorek, por, czosnek, dynia, kabaczek, patison, ogórki, pomidor, papryka, bakłażany, ziemniaki (do 4), kapusta włoska, kalafior, brokuły, kalarepka, brukselka, koper, koper włoski, szparagi, sałata, cykoria, awokado, fasolka szparagowa, grzyby suszone i świeże, zioła, glony, kawa prawdziwa, STRĄCZKOWE: SOJA, groszek zielony świeży, gotowany, groch, fasola świeża, gotowana, bób, chleb świętojański, orzeszki ziemne. Zawierają stosunkowo mało węglowodanów w 100g produktu. OWOCE: jabłka, gruszki, śliwki, morele, brzoskwinie, winogrona, truskawki, jagody, maliny, arbuz, melon, banany, figi, wiśnie, czereśnie, daktyle, poziomki. Mało. Żadnych suszonych. ZARNA I PESTKI: słonecznik, dynia, orzechy, migdały, sezam, siemię lniane, mak. Produkty bogatobiałkowe roślinne są źle trawione w dni kiedy jadamy produkty bogatobiałkowe zwierzęce. Stosunkowo najwięcej węglowodanów zawierają: ziemniaki, kasza gryczana, marchew, buraki. Z owocami słodkimi: banan winogrona trzeba uważać. Tekst nr 2 1.Uzyskuję obniżenie ilości przeciwciał w chorobach z autoimmunoagresji. Dlaczego by w Cukrzycy typu I nie miałyby zniknąć przeciwciała przeciw kom. wysp trzustki? Dla mnie, cukrzyca typu I to "alergia" na wszystkie produkty mleczne i zbożowe. Niestety u dzieci z cukrzycą trochę inaczej prowadziłabym dietę niż u osoby dorosłej z cukrzycą typu II. 2.Genetyczna. Jedni z tym defektem dożywają 30tki, inni 50tki - czynniki środowiskowe są nie do podważenia. 3. Cukrzyca typu II. Osnową choroby jest przejadanie się, a konsekwencją insulina i insulinooporność. Tak naprawdę to uważam, że osnową cukrzycy jest ... brak radości. Koresponduję z jednym wkurzonym kardiologiem. Wkurzyło Go jedno zdanie w książce, "że każda cukrzyca jest wyleczalna". Podtrzymuję je. Ale powinnam dodać, że "nie każdy pacjent z cukrzycą jest wyleczalny". Kardiolog ma za dużo cukrzyc na DO - powiedziałam Mu, że ci niewyleczeni - "są napakowani śmietaną i masłem".

    Odpowiedzi: 94 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 6/3/2009 10:12:58 PM Liczba szacunów: 0
  • Łap całość. "Brak Logiki: Śniadanie Artykuł dodał: epkie, 14 marca 2011 Autor: John Kiefer z DangerouslyHardcore.com, artykuł ukazał się na elitefts.com Tłumaczenie epkie dla http://powerbuilding.pl Idea: Śniadanie to najważniejszy posiłek dnia, powoduje że ludzie są zdrowsi, szczuplejsi i mądrzejsi. Logika: Naukowcy zauważyli że zdrowi, mądrzy ludzie jedzą śniadanie więc śniadanie musi być kluczem, potem dodano wszelkie teorie: nie jadłeś całą noc więc organizm głoduje i potrzebuje jedzenia; jak zjesz dużo rano to pobudzisz metabolizm i spalisz całe śniadanie i jeszcze trochę tłuszczu; ponieważ mózg potrzebuje węglowodanów to dostarczenie niskotłuszczowego śniadania spowoduje lepsze funkcjonowanie itp. Rzeczywistość: Jedyny rozsądny wniosek, wsparty faktami jest taki że śniadanie jest daremne. Nie jest tajemnicą że nie jestem fanem śniadania. Gdy pracuję z nowym klientem to najczęściej sugeruję żeby przestał jeść śniadanie. Brian Caroll i wiele innych osób, z którymi pracuje cieszą się że nie muszą go jeść. Tak jak ja kiedyś wierzą że śniadanie jest niezbędne do dobrego funkcjonowania fizycznie i psychicznie i zmuszają się do jego jedzenia nawet gdy nie mają na to ochoty. W skrócie u przeciętnego człowieka poziom kortyzolu rośnie w nocy między 01.00 a 09.00 i dochodzi do maksa między 09.00 a 14.00. Kortyzol jest kataboliczny i bez jedzenia zacznie &#8216;zjadać&#8217; nasze mięśnie tak? NIE. Katabolizm oznacza po prostu rozkładanie czegoś w celu uzyskania energii. Kortyzol, bez podniesionego poziomu insuliny (w normalnej sytuacji, nie gdy kortyzol jest podwyższony non-stop np. podczas ciągłego stresu) powoduje rozkład trój-glicerydów na wolne kwasy tłuszczowe (FFA &#8211; free fatty acids) jako źródło energii i rozpoczyna lipolizę (1,2,14-28). Rano, kortyzol przyspiesza spalanie tłuszczu. Ghrelina, główny hormon regulujący uczucie głodu (32), jest uwalniany w pulsacyjny sposób przez całą noc, a szczyt następuje po obudzeniu się (29-31), co powoduje głów. Ghrelina nie tylko powoduje głód, ale również mocno stymuluje uwalnianie hormonu wzrostu (33-44). Gdy zwiększa się ilość hormonu wzrostu organizm uwalnia więcej tłuszczu do spalenia (45-49) i zmniejsza rozkład protein w celu uzyskania energii (50). Hormon wzrostu osiąga szczyt ok dwie godziny po przebudzeniu pod warunkiem że nie zje się śniadania (51). Każdy dzień nasz organizm zaczyna jako maszyna spalająca tłuszcz. Podczas ćwiczeń bez śniadania organizm spala więcej tłuszczu niż po jedzeniu (52,53) i powoduje zwiększenie produkcji enzymów niezbędnych do spalenia tłuszczu, co pozwala spalać go szybciej (54). Co dzieje się gdy tylko zjesz śniadanie, takie, które zawiera 30gramów węglowodanów lub więcej? Poziom insuliny rośnie gdy rośnie poziom cukru we krwi. Poranny wyrzut insuliny zmniejsza spalanie tłuszczu na cały dzień (55); kortyzol pozostaje na wysokim poziomie; wyrzut insuliny powoduje tworzenie nowych, pustych komórek tłuszczowych (56-64); insulina obniża poziom ghreliny i hormonu wzrostu (29-31, 51). Z faktów opisanych powyżej można dojść do wniosku że może lepiej się wstrzymać ze śniadaniem, przynajmniej do momentu, w którym poziom kortyzolu wróci do normy i naturalnie zmaleje poziom hormonu wzrostu, co zajmuje kilka godzin. Pominięcie śniadanie wygląda na dobry sposób do szybszego spalenia tłuszczu, lub przynajmniej zmniejszenia jego odkładania się. Jeżeli to, co zakładam na podstawie tych faktów jest prawdą, to pominięcie śniadania i zjedzenie większej ilości jedzenia pod koniec dnia, a nie na początku powinno prowadzić do spalenia większej ilości tłuszczu gdy próbujemy schudnąć, szczególnie jeżeli śniadanie zmniejsza ilość spalanego tłuszczu na cały dzień. Co się stało gdy zbadano dwie grupy osób? Jedna jadła większość kalorii na początku dnia, symulując &#8216;niejedzenie po siódmej&#8217;, druga grupa pomijała śniadanie i jadła większość kalorii w drugiej połowie dnia. Wynik powinien mnie zawstydzić: grupa, która jadła od rana, z dużym śniadaniem straciła więcej wagi niż druga grupa (65). Ale jest jeszcze coś: Kompozycja ciała przed i po. Grupa, która jadła od rana straciła więcej wagi, ale też o wiele więcej mięśni i mniej tłuszczu. Grupa jedząca więcej wieczorem spaliła praktycznie tylko tłuszcz i zachowała mięsnie (65-69). Nie ważne co powiem na temat korzyści w spalaniu tłuszczu to zawsze się znajdzie ktoś kto powie że bez śniadania czuje się mentalnie ociężały. Ktoś powie że w testach lepiej radzą sobie dzieci, które jedzą śniadanie. To są tylko niepotwierdzone obserwacje, nie prawidłowo przeprowadzone eksperymenty. Jedyne eksperymenty dowodzące że śniadanie usprawnia kojarzenie miały miejsce w przypadku dzieci niedożywionych (70-73). Co ze zdrowymi dziećmi? Eksperyment przeprowadzony na dzieciach, gdzie jedna grupa dostała zbilansowane śniadanie a druga dopiero lunch, dzieci, które pomijały śniadanie lepiej się zachowywały, były bardziej skoncentrowane przez cały dzień w szkole (72-83). Taka jest różnica między obserwacją a eksperymentem. W każdym razie śniadanie nie jest najważniejszym posiłkiem dnia i może mieć negatywne działanie. Brak śniadania nie ma również wpływu na siłę, pod warunkiem że mamy zapas glikogenu (87-88). Śniadanie osłabia spalanie tłuszczu, może zwiększać magazynowanie tłuszczu, obniża poziom hormonu wzrostu i nie zwiększa koncentracji. Co więcej mogę powiedzieć? Przestań jeść śniadanie, podziękujesz mi. końcówka skrócona, autor jeszcze poleca swoje produkty Carb Back-Loading&#8482; i Carb Niteź i mówi że bcaa, szczególnie leucyna nie jest dobrym pomysł jako zastępstwo śniadania bo również powoduje wyrzut insuliny i może dać podobny efekt jak śniadanie zawierające węglowodany (na stronie autora jest artykuł o leucynie, pozytywny, ale po prostu mówi żeby nie brać rano) Dinneen S, Alzaid A, Miles J, Rizza R. Effects of the normal nocturnal rise in cortisol on carbohydrate and fat metabolism in IDDM. Am J Physiol. 1995 Apr;268(4 Pt 1):E595-603. Samra JS, Clark ML, Humphreys SM, Macdonald IA, Matthews DR, Frayn KN. Effects of morning rise in cortisol concentration on regulation of lipolysis in subcutaneous adipose tissue. Am J Physiol. 1996 Dec;271(6 Pt 1):E996-1002. Papanicolaou DA, Mullen N, Kyrou I, Nieman LK. Nighttime salivary cortisol: a useful test for the diagnosis of Cushing&#8217;s syndrome. J Clin Endocrinol Metab. 2002 Oct;87(10):4515-21. Trumper BG, Reschke K, Molling J. Circadian variation of insulin requirement in insulin dependent diabetes mellitus the relationship between circadian change in insulin demand and diurnal patterns of growth hormone, cortisol and glucagon during euglycemia. Horm Metab Res. 1995 Mar;27(3):141-7. Nishiyama M, Makino S, Suemaru S, Nanamiya W, Asaba K, Kaneda T, Mimoto T, Nishioka T, Takao T, Hashimoto K. Glucocorticoid effects on the diurnal rhythm of circulating leptin levels. Horm Res. 2000;54(2):69-73. Dinneen S, Alzaid A, Miles J, Rizza R. Metabolic effects of the nocturnal rise in cortisol on carbohydrate metabolism in normal humans. J Clin Invest. 1993 Nov;92(5):2283-90. Tassone F, Broglio F, Destefanis S, Rovere S, Benso A, Gottero C, Prodam F, Rossetto R, Gauna C, van der Lely AJ, Ghigo E, Maccario M. Neuroendocrine and metabolic effects of acute ghrelin administration in human obesity. J Clin Endocrinol Metab. 2003 Nov;88(11):5478-83. Gregoire F, Genart C, Hauser N, Remacle C. Glucocorticoids induce a drastic inhibition of proliferation and stimulate differentiation of adult rat fat cell precursors. Exp Cell Res. 1991 Oct;196(2):270-8. Keim NL, Van Loan MD, Horn WF, Barbieri TF, Mayclin PL. Weight loss is greater with consumption of large morning meals and fat-free mass is preserved with large evening meals in women on a controlled weight reduction regimen. J Nutr. 1997 Jan;127(1):75-82. Benton D, Parker PY. Breakfast, blood glucose, and cognition. Am J Clin Nutr. 1998 Apr;67(4):772S-778S. Anderson IM, Crook WS, Gartside SE, Fairburn CG, Cowen PJ. The effect of moderate weight loss on overnight growth hormone and cortisol secretion in healthy female volunteers. J Affect Disord. 1989 Mar-Jun;16(2-3):197-202. Scott RS, Scandrett MS. Nocturnal cortisol release during hypoglycemia in diabetes. Diabetes Care. 1981 Sep-Oct;4(5):514-8. Doman J, Thompson S, Grochocinski V, Jarrett D, Kupfer DJ. A computer algorithm to determine the nadir and rise time in nocturnal cortisol secretion. Psychoneuroendocrinology. 1986;11(3):359-66. Born J, Kern W, Bieber K, Fehm-Wolfsdorf G, Schiebe M, Fehm HL. Night-time plasma cortisol secretion is associated with specific sleep stages. Biol Psychiatry. 1986 Dec;21(14):1415-24. Hindmarsh KW, Tan L, Sankaran K, Laxdal VA. Diurnal rhythms of cortisol, ACTH, and beta-endorphin levels in neonates and adults. West J Med. 1989 Aug;151(2):153-6. Edwards S, Evans P, Hucklebridge F, Clow A. Association between time of awakening and diurnal cortisol secretory activity. Psychoneuroendocrinology. 2001 Aug;26(6):613-22. Fehm HL, Klein E, Holl R, Voigt KH. Evidence for extrapituitary mechanisms mediating the morning peak of plasma cortisol in man. J Clin Endocrinol Metab. 1984 Mar;58(3):410-4. Schmidt-Reinwald A, Pruessner JC, Hellhammer DH, Federenko I, Rohleder N, Schurmeyer TH, Kirschbaum C. The cortisol response to awakening in relation to different challenge tests and a 12-hour cortisol rhythm. Life Sci. 1999;64(18):1653-60. Bornstein SR, Licinio J, Tauchnitz R, Engelmann L, Negrao AB, Gold P, Chrousos GP. Plasma leptin levels are increased in survivors of acute sepsis: associated loss of diurnal rhythm, in cortisol and leptin secretion. J Clin Endocrinol Metab. 1998 Jan;83(1):280-3. Rebuffe-Scrive M, Lonnroth P, Andersson B, Smith U, Bjorntorp. Effects of short-term administration on the metabolism of human subcutaneous adipose tissue. J Obes Weight Regul. 1988;7:22-33. Fain JN. Inhibition of glucose transport in fat cells and activation of lipolysis by glucocorticoids. In: Baxter JD, Rousseau GG, eds. Glucocorticoid hormone action. Berlin, Heidelberg, New York 1979:Springer-Verlag;547-560. Felig P, Baxter JD, Frohman LA. Endocrinology and Metabolism. New York 1995:McGraw-Hill. Gemmill ME, Eskay RL, Hall NL, Douglass LW, Castonguay TW. Leptin suppresses food intake and body weight in corticosterone-replaced adrenalectomized rats. J Nutr. 2003 Feb;133(2):504-9. Tan JT, Patel BK, Kaplan LM, Koenig JI, Hooi SC. Regulation of leptin expression and secretion by corticosteroids and insulin. Implications for body weight. Endocrine. 1998 Feb;8(1):85-92. Masuzaki H, Ogawa Y, Hosoda K, Miyawaki T, Hanaoka I, Hiraoka J, Yasuno A, Nishimura H, Yoshimasa Y, Nishi S, Nakao K. Glucocorticoid regulation of leptin synthesis and secretion in humans: elevated plasma leptin levels in Cushing&#8217;s syndrome. J Clin Endocrinol Metab. 1997 Aug;82(8):2542-7. Newcomer JW, Selke G, Melson AK, Gross J, Vogler GP, Dagogo-Jack S. Dose-dependent cortisol-induced increases in plasma leptin concentration in healthy humans. Arch Gen Psychiatry. 1998 Nov;55(11):995-1000. Divertie GD, Jensen MD, Miles JM. Stimulation of lipolysis in humans by physiological hypercortisolemia. Diabetes. 1991 Oct;40(10):1228-32. Gravholt CH, Dall R, Christiansen JS, Moller N, Schmitz O. Preferential stimulation of abdominal subcutaneous lipolysis after prednisolone exposure in humans. Obes Res. 2002 Aug;10(8):774-81. Djurhuus CB, Gravholt CH, Nielsen S, Mengel A, Christiansen JS, Schmitz OE, Moller N. Effects of cortisol on lipolysis and regional interstitial glycerol levels in humans. Am J Physiol Endocrinol Metab. 2002 Jul;283(1):E172-7. Djurhuus CB, Gravholt CH, Nielsen S, Pedersen SB, Moller N, Schmitz O. Additive effects of cortisol and growth hormone on regional and systemic lipolysis in humans. Am J Physiol Endocrinol Metab. 2004 Mar;286(3):E488-94. Dagogo-Jack S, Umamaheswaran I, Askari H, Tykodi G. Leptin response to glucocorticoid occurs at physiological doses and is abolished by fasting. Obes Res. 2003 Feb;11(2):232-7. Askari H, Liu J, Dagogo-Jack S. Hormonal regulation of human leptin in vivo: effects of hydrocortisone and insulin. Int J Obes Relat Metab Disord. 2000 Oct;24(10):1254-9. Natalucci G, Riedl S, Gleiss A, Zidek T, Frisch H. Spontaneous 24-h ghrelin secretion pattern in fasting subjects: maintenance of a meal-related pattern. Eur J Endocrinol. 2005 Jun;152(6):845-50. Koutkia P, Canavan B, Breu J, Johnson ML, Grinspoon SK. Nocturnal ghrelin pulsatility and response to growth hormone secretagogues in healthy men. Am J Physiol Endocrinol Metab. 2004 Sep;287(3):E506-12. Shiiya T, Nakazato M, Mizuta M, Date Y, Mondal MS, Tanaka M, Nozoe S, Hosoda H, Kangawa K, and Matsukura S. Plasma ghrelin levels in lean and obese humans and the effect of glucose on ghrelin secretion. J Clin Endocrinol Metab 87: 240&#8211;244, 2002. Wren AM, Seal LJ, Cohen MA, Brynes AE, Frost GS, Murphy KG, Dhillo WS, Ghatei MA, Bloom SR. Ghrelin enhances appetite and increases food intake in humans. J Clin Endocrinol Metab. 2001 Dec;86(12):5992. Kojima M, Hosoda H, Date Y, Nakazato M, Matsuo H, Kangawa K. Ghrelin is a growth-hormone-releasing acylated peptide from stomach. Nature. 1999 Dec 9;402(6762):656-60. Takaya K, Ariyasu H, Kanamoto N, Iwakura H, Yoshimoto A, Harada M, Mori K, Komatsu Y, Usui T, Shimatsu A, Ogawa Y, Hosoda K, Akamizu T, Kojima M, Kangawa K, Nakao K. Ghrelin strongly stimulates growth hormone release in humans. J Clin Endocrinol Metab. 2000 Dec;85(12):4908-11. Groschl M, Knerr I, Topf HG, Schmid P, Rascher W, Rauh M. Endocrine responses to the oral ingestion of a physiological dose of essential amino acids in humans. J Endocrinol. 2003 Nov;179(2):237-44. Enomoto M, Nagaya N, Uematsu M, Okumura H, Nakagawa E, Ono F, Hosoda H, Oya H, Kojima M, Kanmatsuse K, Kangawa K. Cardiovascular and hormonal effects of subcutaneous administration of ghrelin, a novel growth hormone-releasing peptide, in healthy humans. Clin Sci (Lond). 2003 Oct;105(4):431-5. Broglio F, Benso A, Gottero C, Prodam F, Grottoli S, Tassone F, Maccario M, Casanueva FF, Dieguez C, Deghenghi R, Ghigo E, Arvat E. Effects of glucose, free fatty acids or arginine load on the GH-releasing activity of ghrelin in humans. Clin Endocrinol (Oxf). 2002 Aug;57(2):265-71. Muller AF, Lamberts SW, Janssen JA, Hofland LJ, Koetsveld PV, Bidlingmaier M, Strasburger CJ, Ghigo E, Van der Lely AJ. Ghrelin drives GH secretion during fasting in man. Eur J Endocrinol. 2002 Feb;146(2):203-7. Nagaya N, Uematsu M, Kojima M, Date Y, Nakazato M, Okumura H, Hosoda H, Shimizu W, Yamagishi M, Oya H, Koh H, Yutani C, Kangawa K. Elevated circulating level of ghrelin in cachexia associated with chronic heart failure: relationships between ghrelin and anabolic/catabolic factors. Circulation. 2001 Oct 23;104(17):2034-8. Broglio F, Arvat E, Benso A, Gottero C, Muccioli G, Papotti M, van der Lely AJ, Deghenghi R, Ghigo E. Ghrelin, a natural GH secretagogue produced by the stomach, induces hyperglycemia and reduces insulin secretion in humans. J Clin Endocrinol Metab. 2001 Oct;86(10):5083-6. Hataya Y, Akamizu T, Takaya K, Kanamoto N, Ariyasu H, Saijo M, Moriyama K, Shimatsu A, Kojima M, Kangawa K, Nakao K. A low dose of ghrelin stimulates growth hormone (GH) release synergistically with GH-releasing hormone in humans. J Clin Endocrinol Metab. 2001 Sep;86(9):4552. Peino R, Baldelli R, Rodriguez-Garcia J, Rodriguez-Segade S, Kojima M, Kangawa K, Arvat E, Ghigo E, Dieguez C, Casanueva FF. Ghrelin-induced growth hormone secretion in humans. Eur J Endocrinol. 2000 Dec;143(6):R11-4. Arvat E, Di Vito L, Broglio F, Papotti M, Muccioli G, Dieguez C, Casanueva FF, Deghenghi R, Camanni F, Ghigo E. Preliminary evidence that Ghrelin, the natural GH secretagogue (GHS)-receptor ligand, strongly stimulates GH secretion in humans. J Endocrinol Invest. 2000 Sep;23(8):493-5. Moller L, Norrelund H, Jessen N, Flyvbjerg A, Pedersen SB, Gaylinn BD, Liu J, Thorner MO, Moller N, Lunde Jorgensen JO. Impact of growth hormone receptor blockade on substrate metabolism during fasting in healthy subjects. J Clin Endocrinol Metab. 2009 Nov;94(11):4524-32. M&#248;ller N, M&#248;ller J, J&#248;rgensen JO, Ovesen P, Schmitz O, Alberti KG, Christiansen JS. Impact of 2 weeks high dose growth hormone treatment on basal and insulin stimulated substrate metabolism in humans. Clin Endocrinol (Oxf). 1993 Nov;39(5):577-81. Bianda TL, Hussain MA, Keller A, Glatz Y, Schmitz O, Christiansen JS, Alberti KG, Froesch ER. Insulin-like growth factor-I in man enhances lipid mobilization and oxidation induced by a growth hormone pulse. Diabetologia. 1996 Aug;39(8):961-9. M&#248;ller N, Schmitz O, P&#248;rksen N, M&#248;ller J, J&#248;rgensen JO. Dose-response studies on the metabolic effects of a growth hormone pulse in humans. Metabolism. 1992 Feb;41(2):172-5. M&#248;ller N, J&#248;rgensen JO, Alberti KG, Flyvbjerg A, Schmitz O. Short-term effects of growth hormone on fuel oxidation and regional substrate metabolism in normal man. J Clin Endocrinol Metab. 1990 Apr;70(4):1179-86. N&#248;rrelund H, M&#248;ller N, Nair KS, Christiansen JS, J&#248;rgensen JO. Continuation of growth hormone (GH) substitution during fasting in GH-deficient patients decreases urea excretion and conserves protein synthesis. J Clin Endocrinol Metab. 2001 Jul;86(7):3120-9. Salgin B, Marcovecchio ML, Humphreys SM, Hill N, Chassin LJ, Lunn DJ, Hovorka R, Dunger DB. Effects of prolonged fasting and sustained lipolysis on insulin secretion and insulin sensitivity in normal subjects. Am J Physiol Endocrinol Metab. 2009 Mar;296(3):E454-61. Van Proeyen K, Deldique L, Nielens H, Szlufcik K, Francaux M, Ramaekers M, Hespel P. Effects Of Training In The Fasted State In Conjunction With Fat-rich diet On Muscle Metabolism: 721: June 3 8:15 AM &#8211; 8:30 AM. Medicine & Science in Sports & Exercise. 42(5):42, May 2010. van Loon LJ, Koopman R, Stegen JH, Wagenmakers AJ, Keizer HA, Saris WH. Intramyocellular lipids form an important substrate source during moderate intensity exercise in endurance-trained males in a fasted state. J Physiol. 2003 Dec 1;553(Pt 2):611-25. Epub 2003 Sep 26. De Bock K, Richter EA, Russell AP, Eijnde BO, Derave W, Ramaekers M, Koninckx E, Léger B, Verhaeghe J, Hespel P. Exercise in the fasted state facilitates fibre type-specific intramyocellular lipid breakdown and stimulates glycogen resynthesis in humans. J Physiol. 2005 Apr 15;564(Pt 2):649-60. Martin A, Normand S, Sothier M, Peyrat J, Louche-Pelissier C, Laville M. Is advice for breakfast consumption justified? Results from a short-term dietary and metabolic experiment in young healthy men. Br J Nutr. 2000 Sep;84(3):337-44. Xu XF, Bjorntorp P. Effects of dexamethasone on multiplication and differentiation of rat adipose precursor cells. Exp Cell Res. 1990 Aug;189(2):247-52. Hentges EJ, Hausman GJ. Primary cultures of stromal-vascular cells from pig adipose tissue: the influence of glucocorticoids and insulin as inducers of adipocyte differentiation. Domest Anim Endocrinol. 1989 Jul;6(3):275-85. Hauner H, Entenmann G, Wabitsch M, Gaillard D, Ailhaud G, Negrel R, Pfeiffer EF. Promoting effect of glucocorticoids on the differentiation of human adipocyte precursor cells cultured in a chemically defined medium. J Clin Invest. 1989 Nov;84(5):1663-70. Hauner H, Schmid P, Pfeiffer EF. Glucocorticoids and insulin promote the differentiation of human adipocyte precursor cells into fat cells. J Clin Endocrinol Metab. 1987 Apr;64(4):832-5. Ramsay TG, White ME, Wolverton CK. Glucocorticoids and the differentiation of porcine preadipocytes. J Anim Sci. 1989 Sep;67(9):2222-9. Bujalska IJ, Kumar S, Hewison M, Stewart PM. Differentiation of adipose stromal cells: the roles of glucocorticoids and 11beta-hydroxysteroid dehydrogenase. Endocrinology. 1999 Jul;140(7):3188-96. Nougues J, Reyne Y, Barenton B, Chery T, Garandel V, Soriano J. Differentiation of adipocyte precursors in a serum-free medium is influenced by glucocorticoids and endogenously produced insulin-like growth factor-I. Int J Obes Relat Metab Disord. 1993 Mar;17(3):159-67. Suryawan A, Swanson LV, Hu CY. Insulin and hydrocortisone, but not triiodothyronine, are required for the differentiation of pig preadipocytes in primary culture. J Anim Sci. 1997 Jan;75(1):105-11. Hirsh E, Halberg F, Goetz FC, Cressey D, Wendt H, Sothern R, Haus E, Stoney P, Minors D, Rosen G, Hill B, Hilleren M, Garet K. Body weight change during 1 week on a single daily 2000-calorie meal consumed as breakfast (B) or dinner (D). Chronobiologia 1975;2(suppl 1): 31-32. Jacobs H, Thompson M, Halberg E, Halberg F, Fraeber C, Levine H, Haus E. Relative body weight loss on limited free-choice meal consumed as breakfast rather than as dinner. Chronobiologia 1975;2(suppl 1): 33. Halberg F. Some aspects of the chronobiology of nutrition: more work is needed on &#8220;when to eat&#8221;. J Nutr. 1989 Mar;119(3):333-43. Review. Sensi S, Capani F. Chronobiological aspects of weight loss in obesity: effects of different meal timing regimens. Chronobiol Int. 1987;4(2):251-61. Chandler AM, Walker SP, Connolly K, Grantham-McGregor SM. School breakfast improves verbal fluency in undernourished Jamaican children. J Nutr. 1995 Apr;125(4):894-900. Pollitt E, Jacoby E, Cueto S. School breakfast and cognition among nutritionally at-risk children in the Peruvian Andes. Nutr Rev. 1996 Apr;54(4 Pt 2):S22-6. Lopez I, de Andraca I, Perales CG, Heresi E, Castillo M, Colombo M. Breakfast omission and cognitive performance of normal, wasted and stunted schoolchildren. Eur J Clin Nutr. 1993 Aug;47(8):533-42. Simeon DT, Grantham-McGregor S. Effects of missing breakfast on the cognitive functions of school children of differing nutritional status. Am J Clin Nutr. 1989 Apr;49(4):646-53. Dickie NH, Bender AE. Breakfast and performance in school children. Br J Nutr. 1982 Nov;48(3):483-96. Lopez-Sobaler AM, Ortega RM, Quintas ME, Navia B, Requejo AM. Relationship between habitual breakfast and intellectual performance (logical reasoning) in well-nourished schoolchildren of Madrid (Spain). Eur J Clin Nutr. 2003 Sep;57 Suppl 1:S49-53. Cueto S. Breakfast and performance. Public Health Nutr. 2001 Dec;4(6A):1429-31. Review. Martin A, Normand S, Sothier M, Peyrat J, Louche-Pelissier C, Laville M. Is advice for breakfast consumption justified? Results from a short-term dietary and metabolic experiment in young healthy men. Br J Nutr. 2000 Sep;84(3):337-44. Vaisman N, Voet H, Akivis A, Vakil E. Effect of breakfast timing on the cognitive functions of elementary school students. Arch Pediatr Adolesc Med. 1996 Oct;150(10):1089-92. Pollitt E, Mathews R. Breakfast and cognition: an integrative summary. Am J Clin Nutr. 1998 Apr;67(4):804S-813S. Review. Wesnes KA, Pincock C, Richardson D, Helm G, Hails S. Breakfast reduces declines in attention and memory over the morning in schoolchildren. Appetite. 2003 Dec;41(3):329-31. Benton D, Slater O, Donohoe RT. The influence of breakfast and a snack on psychological functioning. Physiol Behav. 2001 Nov-Dec;74(4-5):559-71. Michaud C, Musse N, Nicolas JP, Mejean L. Effects of breakfast-size on short-term memory, concentration, mood and blood glucose. J Adolesc Health. 1991 Jan;12(1):53-7. Kennedy E, Davis C. US Department of Agriculture School Breakfast Program. Am J Clin Nutr. 1998 Apr;67(4):798S-803S. Review. Matschinsky FM, Ellerman J, Stillings S, et al. Hexones and insulin secretion. In: Hasselblatt A, Bruchhausen FV, eds. Handbook of experimental pharmacology. Berlin: Springer-Verlag, 1975:79&#8211;114. Matschinsky FM, Ellerman J. Dissociation of the insulin releasing and the metabolic functions of hexoses in islets of Langerhans. Biochem Biophys Res Commun. 1973 Jan 23;50(2):193-9. Lambert CP, Flynn MG. Fatigue during high-intensity intermittent exercise: application to bodybuilding. Sports Med. 2002;32(8):511-22. Ivy JL. Role of carbohydrate in physical activity. Clin Sports Med. 1999 Jul;18(3):469-84, v" "Brak Logiki: Częstotliwość posiłków Artykuł dodał: epkie, 13 marca 2011 Autor: John Kiefer z DangerouslyHardcore.com, artykuł ukazał się na elitefts.com Tłumaczenie epkie dla http://powerbuilding.pl Idea: Częste jedzenie małych posiłków przyspiesza metabolizm i powoduje większe spalanie tłuszczu. Logika: Jeżeli ciało musi długo czekać między posiłkami to wydaje mu się że głoduje i zaczyna magazynować tłuszcz, a jeżeli ma ciągły napływ kalorii to uwalnia tłuszcz i spala go. Rzeczywistość: W rzeczywistości jest tak że niezależnie od ilości posiłków i ich ilości, w spalaniu tłuszczu znaczenie ma łączna ilość spożytych kalorii. Czy zjesz dwa posiłki czy dziesięć nie ma znaczenia, tłuszcz nie spali się dzięki temu szybciej. Pewnie tyle razy słyszałeś o jedzeniu często i mało że uznajesz to za fakt. Tak jest w gazetach, w wielu materiałach do nauki do zdobycia certyfikatu dla dietetyków to jest również podawane jako fakt. Przeglądając literaturę naukową z ostatnich 50 lat znalazłem 7 badań (1-7, są jeszcze dwa z ostatnich 5 lat &#8211; 8,9), w których również wnioskiem jest &#8216;jedz mniej, a częściej&#8217;. Później przeczytałem badania, które wcześniej sam cytowałem i wszystko nie wyglądało już tak pięknie. 4 z tych badań pochodziły z lat 50, 60 i 70tych i były kiepsko przeprowadzone. W pozostałych 5 badacze nie kontrolowali kalorii a mimo tego wyciągnęli wnioski że częstsze jedzenie przyspiesza metabolizm i pomaga w utracie wagi i tłuszczu. Z tych badań nie byli w stanie powiedzieć czy ludzie nieświadomie jedli mniej kalorii gdy jedli częściej czy jedzenie częściej przyspieszyło metabolizm. Żadne z badań nie mierzyło zmiany ilości jedzonych kalorii gdy uczestnicy badań przechodzili z 3 do 6 lub więcej mini posiłków. Pogrzebałem głębiej i znalazłem 29 badań (10-38), gdzie mierzono wszelkie ilości posiłków, od 1 do 10 na dzień, pilnując żeby ilość kalorii była taka sama. We wszystkich 29 badaniach wynik był ten sam: ilość zjedzonych posiłków nie ma znaczenie dla utraty wagi i spalania tłuszczu, znaczenie mają tylko kalorie. W niektórych badaniach mierzono dokładnie metabolizm i nie było różnicy. Ilość posiłków nie miała również wpływu ma to jaką wagę tracili uczestnicy badań, spalali taką samą ilość tłuszczu niezależnie od tego ile razy dziennie jedli. Niektórzy naukowcy ponownie przeanalizowali również wcześniejsze badania, w których igonorowano co było jedzone i z dzienników posiłków z tych badań wynikało że uczestnicy jedzący mini posiłki jedli mniej kalorii. Organizm nie powoduje hormonalnych zmian sygnalizujących głodowanie po kilku czy kilkunastu godzinach bez jedzenia. Organizm bardzo dobrze radzi sobie bez jedzenia, takie zmiany następują dopiero po 3-4 dniach bardzo niskiego spożycia kalorii (39-48). Nie w dwie, trzy czy osiem godzin. Założenia na których zbudowano pomysł częstego jedzenie są nieprawidłowe. Drugi błąd to zakładanie że gdy organizm jest zadowolony (dostaje wszelkie pokarmy, na które ma ochotę) to szybciej spala tłuszcz. Organizm tak nie działa. Okazuje się że dłuższe przerwy między posiłkami powodują że organizm wypuszcza więcej tłuszczu do spalenia jako źródło energii (27,28,37,49,51). Gdy organizm nie dostaje jedzenia to spala tłuszcz, gdy dostaje nadmiar jedzenia to magazynuje tłuszcz. Częste jedzenie spowalnia metabolizm (50) i zmniejsza inny komponent metabolizmu &#8211; termiczny efekt jedzenia (51-54). Nie twierdzę że jedzenie często nie ma zastosowań, gdy chcesz stworzyć anaboliczne środowisko to częstotliwość posiłków może być bardzo ważna. Wiele z tych badań pokazało jeszcze jedną ważną rzecz: jedzenie codziennie o tej samej porze zwiększa wrażliwość na insulinę (55); jeżeli chcesz stworzyć maksymalnie anaboliczne środowisko to chcesz zwiększonej wrażliwości na insulinę. Częstsze posiłki też mogą pozwolić lepiej kontrolować uczucie głodu (56,57). Ale dla spalania tłuszczu częste mini-posiłki nie mają sensu. Wu H, Wu DY. Influence of feeding schedule on nitrogen utilization and excretion. Proc Soc Exp Biol Med. 1950;74:78-82. Cohn C. Meal-eating, nibbling, and body metabolism. J Am Diet Assoc. 1961 May;38:433-6. Gwinup G, Kruger FA, Hamwi GJ. Metabolic effects of gorging versus nibbling. Ohio State Med J. 1964 Jul;60:663-6. Bray GA. Lipogenesis in human adipose tissue: some effects of nibbling and gorging. J Clin Invest. 1972 Mar;51(3):537-48. LeBlanc J, Mercier I, Nadeau A. Components of postprandial thermogenesis in relation to meal frequency in humans. Can J Physiol Pharmacol. 1993 Dec;71(12):879-83. Jenkins DJ, Wolever TM, Vuksan V, Brighenti F, Cunnane SC, Rao AV, Jenkins AL, Buckley G, Patten R, Singer W, et al. Nibbling versus gorging: metabolic advantages of increased meal frequency. N Engl J Med. 1989 Oct 5;321(14):929-34. Antoine JM, Rohr R, Gagey MJ, Bleyer RE, Debry G. Feeding frequency and nitrogen balance in weight-reducing obese women. Hum Nutr Clin Nutr. 1984 Jan;38(1):31-8. Ekmekcioglu C, Touitou Y. Chronobiological aspects of food intake and metabolism and their relevance on energy balance and weight regulation. Obes Rev. 2010 Jan 27. Koletzko B, Toschke AM. Meal patterns and frequencies: do they affect body weight in children and adolescents? Crit Rev Food Sci Nutr. 2010 Feb;50(2):100-5. Kinabo JL, Durnin JV. Effect of meal frequency on the thermic effect of food in women. Eur J Clin Nutr. 1990 May;44(5):389-95. Taylor MA, Garrow JS. Compared with nibbling, neither gorging nor a morning fast affect short-term energy balance in obese patients in a chamber calorimeter. Int J Obes Relat Metab Disord. 2001 Apr;25(4):519-28. Bellisle F, McDevitt R, Prentice AM. Meal frequency and energy balance. Br J Nutr. 1997 Apr;77 Suppl 1:S57-70. Review. Holmback U, Lowden A, Akerfeldt T, Lennernas M, Hambraeus L, Forslund J, Akerstedt T, Stridsberg M, Forslund A. The human body may buffer small differences in meal size and timing during a 24-h wake period provided energy balance is maintained. J Nutr. 2003 Sep;133(9):2748-55. Jones PJ, Namchuk GL, Pederson RA. Meal frequency influences circulating hormone levels but not lipogenesis rates in humans. Metabolism. 1995 Feb;44(2):218-23. Arnold L, Ball M, Mann J. Metabolic effects of alterations in meal frequency in hypercholesterolaemic individuals. Atherosclerosis. 1994 Aug;108(2):167-74. Murphy MC, Chapman C, Lovegrove JA, Isherwood SG, Morgan LM, Wright JW, Williams CM. Meal frequency; does it determine postprandial lipaemia? Eur J Clin Nutr. 1996 Aug;50(8):491-7. Wolfram G, Kirchgessner M, Muller HL, Hollomey S. Thermogenesis in humans after varying meal time frequency Ann Nutr Metab. 1987;31(2):88-97. Mann J. Meal frequency and plasma lipids and lipoproteins. Br J Nutr. 1997 Apr;77 Suppl 1:S83-90. Review. Verboeket-van de Venne WP, Westerterp KR. Frequency of feeding, weight reduction and energy metabolism. Int J Obes Relat Metab Disord. 1993 Jan;17(1):31-6. Dallosso HM, Murgatroyd PR, James WP. Feeding frequency and energy balance in adult males. Hum Nutr Clin Nutr. 1982;36C(1):25-39. Hill JO, Anderson JC, Lin D, Yakubu F. Effects of meal frequency on energy utilization in rats. Am J Physiol. 1988 Oct;255(4 Pt 2):R616-21. Garrow JS, Durrant M, Blaza S, Wilkins D, Royston P, Sunkin S. The effect of meal frequency and protein concentration on the composition of the weight lost by obese subjects. Br J Nutr. 1981 Jan;45(1):5-15. Arnold L, Mann JI, Ball MJ. Metabolic effects of alterations in meal frequency in type 2 diabetes. Diabetes Care. 1997 Nov;20(11):1651-4. Rashidi MR, Mahboob S, Sattarivand R. Effects of nibbling and gorging on lipid profiles, blood glucose and insulin levels in healthy subjects. Saudi Med J. 2003 Sep;24(9):945-8. Baker N, Palmquist DL, Learn DB. Equally rapid activation of lipogenesis in nibbling and gorging mice. J Lipid Res. 1976 Sep;17(5):527-35. Baker N, Huebotter RJ. Lipogenic activation after nibbling and gorging in mice. J Lipid Res. 1973 Jan;14(1):87-94. Sensi S, Capani F. Chronobiological aspects of weight loss in obesity: effects of different meal timing regimens. Chronobiol Int. 1987;4(2):251-61. Verboeket-van de Venne WP, Westerterp KR. Influence of the feeding frequency on nutrient utilization in man: consequences for energy metabolism. Eur J Clin Nutr. 1991 Mar;45(3):161-9. Holmback U, Lowden A, Akerfeldt T, Lennernas M, Hambraeus L, Forslund J, Akerstedt T, Stridsberg M, Forslund A. The human body may buffer small differences in meal size and timing during a 24-h wake period provided energy balance is maintained. J Nutr. 2003 Sep;133(9):2748-55. Effects of meal frequency during weight reduction. Nutr Rev. 1972 Jul;30(7):158-62. Review. Young CM, Hutter LF, Scanlan SS, Rand CE, Lutwak L, Simko V. Metabolic effects of meal frequency on normal young men. J Am Diet Assoc. 1972 Oct;61(4):391-8. Finkelstein B, Fryer BA. Meal frequency and weight reduction of young women. Am J Clin Nutr. 1971 Apr;24(4):465-8. Young CM, Scanlan SS, Topping CM, Simko V, Lutwak L. Frequency of feeding, weight reduction, and body composition. J Am Diet Assoc. 1971 Nov;59(5):466-72. Wadhwa PS, Young EA, Schmidt K, Elson CE, Pringle DJ. Metabolic consequences of feeding frequency in man. Am J Clin Nutr. 1973 Aug;26(8):823-30. Romsos DR, Miller ER, Leveille GA. Influence of feeding frequency on body weight and glucose tolerance in the pig. Proc Soc Exp Biol Med. 1978 Apr;157(4):528-30. Bortz W, Wroldsen A, Issekutz B, Rodahl K. Weight loss and frequency of feeding. N Engl J Med. 1966;274:376-379. Swindells YE, Holmes SA, Robinson MF. The metabolic response of young women to changes in the frequency of meals. Br J Nutr. 1968;22(4):667-680. Wu H, Wu DY. Influence of feeding schedule on nitrogen utilization and excretion. Proc Soc Exp Biol Med. 1950;74:78-82. Chomard P, Vernhes G, Autissier N, Debry G. Serum concentrations of total and free thyroid hormones in moderately obese women during a six-week slimming cure. Eur J Clin Nutr. 1988 Apr;42(4):285-93. Wisse BE, Campfield LA, Marliss EB, Morais JA, Tenenbaum R, Gougeon R. Effect of prolonged moderate and severe energy restriction and refeeding on plasma leptin concentrations in obese women. Am J Clin Nutr. 1999 Sep;70(3):321-30. Miyawaki T, Masuzaki H, Ogawa Y, Hosoda K, Nishimura H, Azuma N, Sugawara A, Masuda I, *****a M, Matsuo T, Hayashi T, Inoue G, Yoshimasa Y, Nakao K. Clinical implications of leptin and its potential humoral regulators in long-term low-calorie diet therapy for obese humans. Eur J Clin Nutr. 2002 Jul;56(7):593-600. Racette SB, Kohrt WM, Landt M, Holloszy JO. Response of serum leptin concentrations to 7 d of energy restriction in centrally obese African Americans with impaired or diabetic glucose tolerance. Am J Clin Nutr. 1997 Jul;66(1):33-7. Samuels MH, Kramer P. Differential effects of short-term fasting on pulsatile thyrotropin, gonadotropin, and alpha-subunit secretion in healthy men&#8211;a clinical research center study. J Clin Endocrinol Metab. 1996 Jan;81(1):32-6. Adami S, Ferrari M, Galvanini G, Cominacini L, Bruni F, Pelloso M, Lo Cascio V. Serum thyroid hormone concentrations and weight loss relationships in eight obese women during semistarvation. J Endocrinol Invest. 1979 Jul-Sep;2(3):271-4. Garrel DR, Todd KS, Pugeat MM, Calloway DH. Hormonal changes in normal men under marginally negative energy balance. Am J Clin Nutr. 1984 Jun;39(6):930-6. Bergendahl M, Vance ML, Iranmanesh A, Thorner MO, Veldhuis JD. Fasting as a metabolic stress paradigm selectively amplifies cortisol secretory burst mass and delays the time of maximal nyctohemeral cortisol concentrations in healthy men. J Clin Endocrinol Metab. 1996 Feb;81(2):692-9. Cameron JL, Weltzin TE, McConaha C, Helmreich DL, Kaye WH. Slowing of pulsatile luteinizing hormone secretion in men after forty-eight hours of fasting. J Clin Endocrinol Metab. 1991 Jul;73(1):35-41. Keim NL, Stern JS, Havel PJ. Relation between circulating leptin concentrations and appetite during a prolonged, moderate energy deficit in women. Am J Clin Nutr. 1998 Oct;68(4):794-801. Jones PJ, Leitch CA, Pederson RA. Meal-frequency effects on plasma hormone concentrations and cholesterol synthesis in humans. Am J Clin Nutr. 1993 Jun;57(6):868-74. Westerterp-Plantenga MS, Goris AH, Meijer EP, Westerterp KR. Habitual meal frequency in relation to resting and activity-induced energy expenditure in human subjects: the role of fat-free mass. Br J Nutr. 2003 Sep;90(3):643-9. Verboeket-van de Venne WP, Westerterp KR, Kester AD. Effect of the pattern of food intake on human energy metabolism. Br J Nutr. 1993 Jul;70(1):103-15. Molnar D. The effect of meal frequency on postprandial thermogenesis in obese children. Padiatr Padol. 1992;27(6):177-81. Tai MM, Castillo P, Pi-Sunyer FX. Meal size and frequency: effect on the thermic effect of food. Am J Clin Nutr. 1991 Nov;54(5):783-7. Young JC. Meal size and frequency: effect on potentiation of the thermal effect of food by prior exercise. Eur J Appl Physiol Occup Physiol. 1995;70(5):437-41. Farshchi HR, Taylor MA, Macdonald IA. Regular meal frequency creates more appropriate insulin sensitivity and lipid profiles compared with irregular meal frequency in healthy lean women. Eur J Clin Nutr. 2004 Jul;58(7):1071-7. Speechly DP, Rogers GG, Buffenstein R. Acute appetite reduction associated with an increased frequency of eating in obese males. Int J Obes Relat Metab Disord. 1999 Nov;23(11):1151-9. Speechly DP, Buffenstein R. Greater appetite control associated with an increased frequency of eating in lean males. Appetite. 1999 Dec;33(3):285-97." Zmieniony przez - Ludi_ w dniu 2011-10-14 23:15:48

    Odpowiedzi: 717 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 10/14/2011 11:15:03 PM Liczba szacunów: 0
  • Pierwsza publikacja nie dotyczy kwestii treningu na czczo, a jest to obserwacja dotycząca kilku parametrów metabolicznych w trakcie trwania wysiłku. Druga publikacja nie ma charakteru naukowego, a jest jedynie swobodna, wręcz bardzo swobodną interpretacją wyników wybranych badań. Udowadnianie, że sniadanie jest posilkiem niepotrzebnym jest jalowe, nawet w świetle argumentów, które sam autor tego artykulu podaje (w linku dotyczacym spozycia jaj porusza kwestię greliny i poboru pokarmu, w zasadzie tym badaniem którego uzywa na potrzeby podważenia zasadności zalecenia jedzenia produktów zbożowych strzela sobie w kolano w kontekście zasadności spożywania śniadania). Takiej publikacji ze względu na status jak i proste bledy logiczne i metodyczne, nie mógłbym zamieścić w bibliografii. Sugeruję tez z tego typu publikacji nie korzystac. Swoją drogą badań dotyczacych wpływ sniadania na masę i skład ciała jest bardzo wiele (autor sugeruje, że mało), a wnisoki z nich płynace sa rozmaite: Cotton JR, Burley VJ, Blundell JE: Fat and satiety: no additional intensification of satiety following a fat supplemented breakfast. Int J Obes 1992, 16(Suppl 1):11. Cotton JR, Burley VJ, Blundell JE: Fat and satiety: effect of fat in combination with either protein or carbohydrate. In Obesity in Europe. Volume 93. Edited by Ditschuneit HH, Gies FA, Hauner H, Schusdziarra V, Wechsler JG. London: J. Libbey; 1994:349-355. Nicklas TA, Myers L, Reger C, Beech B, Berenson GS: Impact of breakfast consumption on nutritional adequacy of the diets of young adults in Bogalusa, Louisiana: ethnic and gender contrasts. J Am Diet Assoc 1998, 98:1432-1438. PubMed Abstract | Publisher Full Text De Castro JM: The time of day of food intake influences overall intake in humans. J Nutr 2004, 134:104-111. PubMed Abstract | Publisher Full Text De Castro JM: The time of day and the proportions of macronutrients eaten are related to total daily food intake. Br J Nutr 2007, 98:1077-1083. PubMed Abstract | Publisher Full Text Schusdziarra V, Hausmann M, Wittke C, Mittermeier J, Kellner M, Wagenpfeil S, Erdmann J: Contribution of energy density and food quantity to short-term fluctuations of energy intake in normal weight and obese subjects. Eur J Nutr 2010, 49:37-43. PubMed Abstract | Publisher Full Text Schusdziarra V, Sassen M, Hausmann M, Wittke C, Erdmann J: . Aktuel Ernahrungsmed 2009, 34:186-94. (German) Publisher Full Text Schusdziarra V, Sassen M, Hausmann M, Barth C, Erdmann J: . Aktuel Ernahrungsmed 2009, 34:19-32. (German) Publisher Full Text Schusdziarra V, Kellner M, Mittermaier J, Hausmann M, Erdmann J: . Aktuel Ernahrungsmed 2010, 35:29-41. Publisher Full Text Schusdziarra V, Sassen M, Hausmann M, Erdmann J: . Aktuel Ernahrungsmed 2009, 34:278-286. (German) Publisher Full Text Max Rubner-Institut. Bundesforschungsinstitut für Ernährung und Lebensmittel: Nationale Verzehrs-Studie II-Ergebnisbericht, Teil 2. Berlin; 2008. Ma Y, Bertone ER, Stanek EJ III, Reed GW, Hebert JR, Cohen NL, Merriam PA, Ockene IS: Association between eating patterns and obesity in a free-living US adult population. Am J Epidemiol 2003, 158:85-92. PubMed Abstract | Publisher Full Text Song WO, Chun OK, Obayashi S, Cho S, Chung CE: Is consumption of breakfast associated with body mass index in US adults? J Am Diet Assoc 2005, 105:1373-1382. PubMed Abstract | Publisher Full Text Cho S, Dietrich M, Brown CJ, Clark CA, Block G: The effect of breakfast type on total daily energy intake and body mass index: results from the Third National Health and Nutrition Examination Survey (NHANES III). J Am Coll Nutr 2003, 22:296-302. PubMed Abstract Summerbell CD, Moody RC, Shanks J, Stock MJ, Geissler C: Relationship between feeding pattern and body mass index in 220 free-living people in four age groups. Eur J Clin Nutr 1996, 50:513-519. PubMed Abstract Berteus FH, Lindroos AK, Sjostrom L, Lissner L: Meal patterns and obesity in Swedish women-a simple instrument describing usual meal types, frequency and temporal distribution. Eur J Clin Nutr 2002, 56:740-747. PubMed Abstract | Publisher Full Text Purslow LR, Sandhu MS, Forouhi N, Young EH, Luben RN, Welch AA, Khaw KT, Bingham SA, Wareham NJ: Energy intake at breakfast and weight change: prospective study of 6,764 middle-aged men and women. Am J Epidemiol 2008, 167:188-192. PubMed Abstract | Publisher Full Text Wyatt HR, Grunwald GK, Mosca CL, Klem ML, Wing RR, Hill JO: Long-term weight loss and breakfast in subjects in the national weight control registry. Obes Res 2002, 10:78-82. PubMed Abstract | Publisher Full Text Schlundt DG, Hill JO, Sbrocco T, Pope-Cordle J, Sharp T: The role of breakfast in the treatment of obesity: a randomized clinical trial. Am J Clin Nutr 1992, 55:645-651. PubMed Abstract | Publisher Full Text Trzecia publikację mam. To jest zagadnienie, które już tutaj poruszyłem w temacie. Ciekawa, ale ogólna. Kolejna - Halberga i wsp. również mam ;-). Ciekawe, ale równiez bardzo ogólnikowe. tutaj w zasadzie IF nie jest przedmiotem badania, nacisk jest na pewien kontekst "teorii oszczednego genu", który już z resztą został sprowadzony w innych publikacjach do aktywności genu CRTC3. Kolejna publikacja również jest w moim posiadaniu. Ja jestem na etapie poszukiwań trochę bardziej kierunkowych i dokładnych badań. Gdzie sprawdza się wpływ na okreslone parametry metaboliczne na poziomie "biochemicznym". Zmieniony przez - faftaq w dniu 2011-12-24 16:08:48 Zmieniony przez - faftaq w dniu 2011-12-24 16:54:38

    Odpowiedzi: 717 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 12/24/2011 3:54:53 PM Liczba szacunów: 0
  • wszystko o koksach

    Post
    Doping

    Ctrl C + Ctrl V

    Odpowiedzi: 54 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 9/4/2004 2:11:52 PM Liczba szacunów: 0
  • Insulina i jej wpływ na metabolizm

    Post
    Odżywianie i Odchudzanie

    Wzór fruktozyFruktoza, czyli cukier owocowy (z łac. fructus - owoc), jest to monosacharyd (cukier prosty) występujący w owocach i miodzie. Chemicznie są to bezbarwne kryształy o temperaturze topnienia około 100°C, o słodkim smaku i dobrze rozpuszczalne w wodzie. Wchodzi w skład dwucukru sacharozy (glukoza + fruktoza). W wyniku fermentacji ulega przemianie do alkoholu etylowego (etanolu). Stosowany jest w lecznictwie jako środek konserwujący. Fruktoza jest znacznie wolniej przyswajana przez organizm, niż sacharoza i glukoza. Znaczne ilości fruktozy mogą powodować biegunkę i bóle żołądkowo-jelitowe. Powoduje też wyraźne podniesienie cholesterolu. W wątrobie fruktoza zostaje przetworzona w glukozę i w tej postaci wykorzystywana jest przez organizm. W spermie fruktoza spełnia rolę materiału energetycznego plemników. Przestarzała nazwa fruktozy to lewuloza.

    Odpowiedzi: 94 Ilość wyświetleń: 20000 Data: 1/12/2005 9:44:41 AM Liczba szacunów: 0