Gdy mówi się o mikrobiomie, większość osób myśli przede wszystkim o jelitach. To właśnie tam skupia się większość badań dotyczących wpływu bakterii na zdrowie człowieka. Tymczasem nasze ciało zamieszkują mikroorganizmy również w wielu innych miejscach, w tym w jamie nosowej. Naukowcy z Denver Museum of Nature & Science postanowili sprawdzić, czy kontakt z naturą może wpływać na skład mikrobiomu nosa i czy ma to jakikolwiek związek z samopoczuciem psychicznym.
Nowe badanie naukowe
Wyniki sugerują, że zależność rzeczywiście może istnieć. Co ciekawe, kluczowe okazało się nie tylko miejsce zamieszkania, ale przede wszystkim ilość czasu spędzanego na zewnątrz. W projekcie uczestniczyło 111 osób, każdy uczestnik pobierał wymaz z nosa oraz wypełnił ankiety dotyczące stylu życia, czasu spędzanego na świeżym powietrzu, kontaktu ze zwierzętami oraz samopoczucia psychicznego.
Następnie naukowcy przeanalizowali skład mikrobiomu nosa przy użyciu technik sekwencjonowania genetycznego. Dodatkowo wykorzystali dane satelitarne, aby określić ilość terenów zielonych znajdujących się wokół miejsc zamieszkania uczestników. Pozwoliło to porównać skład mikrobiomu z poziomem ekspozycji na naturę i wynikami dotyczącymi dobrostanu psychicznego.
Więcej natury, większa różnorodność mikroorganizmów
Jednym z najciekawszych odkryć było to, że osoby mieszkające w bardziej zielonych okolicach posiadały bardziej zróżnicowany mikrobiom nosa. W mikrobiologii większa różnorodność mikroorganizmów często uznawana jest za cechę korzystną. Nie oznacza to oczywiście, że każda bakteria jest dobra, ale bogatszy ekosystem zwykle wiąże się z większą stabilnością biologiczną. Badacze zauważyli także, że niektóre grupy mikroorganizmów pojawiały się częściej u osób mających większy kontakt z terenami zielonymi.
Najważniejszy okazał się jednak czas spędzony na zewnątrz Najbardziej zaskakujący wniosek dotyczył czegoś innego. Sama obecność zieleni wokół domu nie była tak silnie związana z wynikami jak faktyczne przebywanie na świeżym powietrzu. Osoby spędzające więcej czasu poza domem uzyskiwały lepsze wyniki w ocenie samopoczucia psychicznego i jednocześnie wykazywały korzystniejsze cechy mikrobiomu nosa. Co istotne, zależność ta była widoczna niezależnie od tego, czy badani przebywali w bardzo zielonym otoczeniu, czy po prostu częściej wychodzili na zewnątrz.
Czy mikrobiom może wpływać na nastrój?
Naukowcy nie twierdzą, że bakterie znajdujące się w nosie bezpośrednio poprawiają nastrój. Badanie nie pozwala na wyciąganie tak daleko idących wniosków. Pokazuje jednak, że pomiędzy kontaktem z naturą, mikrobiomem i dobrostanem psychicznym mogą istnieć wspólne zależności biologiczne. Od kilku lat pojawia się coraz więcej dowodów na to, że kontakt ze środowiskiem naturalnym wpływa na organizm wielokierunkowo. Obserwowano już związki między przebywaniem w naturze a:
- niższym poziomem stresu
- lepszym nastrojem
- poprawą koncentracji
- niższym ciśnieniem tętniczym
- korzystniejszym funkcjonowaniem układu odpornościowego
Nowe badanie sugeruje, że jednym z elementów tej układanki może być również mikrobiom nosa.
To kolejny argument, by częściej wychodzić z domu
Choć potrzebne są dalsze badania, wyniki wpisują się w coraz większą liczbę prac pokazujących, że regularny kontakt z naturą może wspierać zdrowie na wielu poziomach. Co ciekawe, nie chodzi wyłącznie o długie wyprawy do lasu. Autorzy podkreślają, że znaczenie może mieć po prostu regularne spędzanie czasu na zewnątrz, niezależnie od formy aktywności.
FAQ
Czego dotyczyło badanie?
Naukowcy sprawdzali związki pomiędzy mikrobiomem nosa, kontaktem z naturą i samopoczuciem psychicznym.
Ile osób wzięło udział?
Badanie objęło 111 uczestników.
Co odkryli badacze?
Osoby mające większy kontakt z naturą wykazywały większą różnorodność mikroorganizmów w nosie oraz lepsze wyniki dotyczące dobrostanu psychicznego.
Czy natura poprawia mikrobiom nosa?
Badanie wskazuje na taki związek, ale nie dowodzi bezpośrednio związku przyczynowo-skutkowego.
Co miało największe znaczenie?
Najsilniej z korzystnymi wynikami wiązał się czas spędzany na świeżym powietrzu.
Źródło: Green Space Exposure, Mental Health and the Nasal Microbiome https://asm.org/press-releases/2026/june/green-space-exposure,-mental-health-and-the-nasal
