W zależności od składu batony mogą być  źródłem białka, błonnika lub elementem energetycznym, dostarczając węglowodanów. Batony sportowe posiadają również charakter funkcjonalne, więc mogą być dobrym dodatkiem np. diety redukcyjnej, co ma za zadanie wspomóc utrzymywanie diety w ryzach.

  1. Czym są batony sportowe?
  2. Co znajdziemy w składzie batonów?
  3. Które batony wybierać?
  4. Czego unikać wybierając batony?
  5. Czy batony dla sportowców są zdrowe?

Czym są batony sportowe?

Batony sportowe zazwyczaj proponowane  są, jako element diety fit. Mają one za zadanie sycić, jak i wspierać budowę sportowej sylwetki. Ich użycie jest bardzo wygodne. Stanowią one produkt, który dostarcza składników wysokoodżywczych. Tego typu cechy batonów sprawiają, że stanowią one doskonałą alternatywę dla wyrobów cukierniczych. Ich głównym zadaniem jest dostarczenie nam białka oraz węglowodanów, w czasie, gdy nie jesteśmy w stanie zjeść pełnowartościowego posiłku. Stanowią więc, jak gdyby opcję awaryjną na wypadek, gdy złapie nas głód lub nie mamy czasu na przygotowanie posiłku. Sprawdzają się również idealnie, jako opcja słodkiej przekąski, gdy dopadnie nas ochota na coś słodkiego.

Co znajdziemy w składzie batonów?

Batony węglowodanowo-białkowe składają się  głównie z protein serwatkowych i węglowodanów. Białko stanowi zazwyczaj od 20 do 50% zawartości batona tego typu. Innym składem charakteryzuje się typowy baton białkowy, który ma za zadanie dostarczyć głównie białek. Białka wtedy stanowią większą ilość batona, a ilość węglowodanów i tłuszczów jest  ograniczona. 

Rodzaj białek  jaki stosuje się  w batonie sportowym to zazwyczaj koncentrat białek mleka, koncentrat białek serwatkowych, izolat białek serwatkowych czy też izolat białek soi. Są to białka, które charakteryzuje wysoka wartość odżywcza. Bogate są one w aminokwasy rozgałęzione BCAA, co zapewnia przekąsce tego typu wysokie znaczenie w diecie.

Węglowodany to zazwyczaj poliole. Są to alkohole cukrowe, których strawność przebiega nieco inaczej, a ich ładunek energetyczny o jest wiele niższy, niż w przypadku konwencjonalnych cukrów. Mają one zastąpić dodatki sacharozy czy syropu glukozowo-fruktozowego, które dość często stanowią dodatek do batonów "drugiej kategorii", zwłaszcza tych dostępnych szeroko w tradycyjnych sklepach. Batony tego typu dostarczają również pewną ilość witamin i minerałów, aby składem zbliżyć się do produktu żywnościowego.

Z batonów białkowych zazwyczaj korzystają  sportowcy w okresie odchudzania. Gdy dopada nas apetyt na coś słodkiego są idealną opcją, aby zaspokoić tego typu zachciankę. Co więcej, białko stanowi element anaboliczny diety sportowca sylwetkowego, jak i osób uprawiających sporty siłowe, stąd wybór tego typu słodkiej przekąski wydaje się oczywisty.

Białko jest niezbędnym elementem diety budującym mięśnie. Jego odpowiednia ilość będzie wykazywała działanie ochronne dla tkanki mięśniowej, jak i stymulowała syntezę nowych białek w organizmie. Istotną zaletą batonów jest ich wygoda spożycia. Zazwyczaj część białkowa w naszym menu wymaga obróbki termicznej, co wiąże się z czasem, jaki musimy przeznaczyć na przygotowanie danego posiłku. W sytuacjach awaryjnych sięgamy więc po batonika, a nasze mięśnie  otrzymają to, co powinny otrzymać w danym momencie.

Należy również pamiętać o tym, że białko jest doskonałym wyborem, jeżeli chodzi o utrzymanie prawidłowej masy ciała osób z nadwagą. Jego odpowiednia podaż w diecie przyspieszać będzie przemianę materii, co prowadzić będzie do redukcji masy ciała.

Batony energetyczne/węglowodanowe, w odróżnieniu do wcześniej opisywanych batonów, mają za zadanie dostarczyć w szybki i łatwy sposób energii. Ich skład  jest bardziej ukierunkowany na zawartość węglowodanów z dużo mniejszą zawartością protein. Wyróżniamy tutaj na przykład batony składające się z płatków zbożowych typu musli. Batony tego typu najczęściej wybierane są przez sportowców wytrzymałościowych, którzy potrzebują dostarczyć w szybki sposób energii podczas wysiłku, także przed lub po jego zakończeniu.

baton bez cukru baton proteinowy

Które batony wybierać?

Przy wyborze batonów kierować powinniśmy się  celem jaki mają one spełniać. Jeżeli ma być to uzupełnienie białka w diecie, powinniśmy wybrać ten, który posiada jak najwięcej protein. Jeżeli celem jest podbicie poziomu energii i zastąpienie nim posiłku, to powinniśmy wybrać baton, który będzie zawierał w swoim składzie nieco mniej białka, a znaczną ilość węglowodanów. Gdy już mamy sprecyzowany cel, to kolejno zwrócić uwagę powinniśmy na: jakość białka znajdującego się w batonie, ilość cukrów, jak i rodzaj zastosowanych węglowodanów czy też tłuszczów.

Najlepszy wybór to batony zawierające białka serwatkowe oraz węglowodany złożone.

Wybierajmy też  te batony, których skład jest najprostszy, a liczba składników na etykiecie jak najmniejsza. Mamy wtedy gwarancję, że w składzie nie znajdziemy zbędnych dodatków, które stanowią jego wypełnienie, a nie dostarczają do naszej diety niczego pożywnego.

Czego unikać wybierając batony? 

Sięgając po  batony musimy zwrócić uwagę na kilka kwestii, które wskażą nam to, czy dany baton nadaje się do spożycia przez sportowca. Przede wszystkim powinien on zawierać bardzo mały udział cukrów prostych, jak sacharoza lub syrop glukozowo-fruktozowy. Naszą uwagę również powinno przykuć to, jaki jest komponent białkowy i jego procentowa zawartość w produkcie. Dużo mniej korzystne jest to, gdy baton zawiera dodatek białek roślinnych, które nie są tak zasobne w aminokwasy EAA, jak białka serwatkowe. Uwagę powinniśmy zwrócić również na dodatek białka sojowego, pszenicznego i kolagenowego. Różnorodność źródeł białka ma swoje zalety, ale przewagą powinny być zawsze białka zwierzęce.

Czy batony dla sportowców są zdrowe?

Odpowiedź jest dość prosta i brzmi: TAK! W odróżnieniu do batonów cukierniczych, tych które znajdziemy na półkach ze słodyczami, tego typu produkty uznajemy za zdrową alternatywę. 

Podsumowanie

Wykorzystanie batonów dla sportowców powinno zainteresować tych, który żyją w ciągłym pośpiechu, a utrzymanie diety bywa z tego powodu utrudnione. Dodatek batona w diecie pozwoli na wykorzystanie szybkiej formy posiłku, którą możemy spożyć praktycznie wszędzie. Wystarczy tylko odpakować, a czeka na nas słodka przekąska, która nie tylko nadaje się, jako zamiennik posiłku w diecie, ale również, jako element słodkiej nagrody. Coraz lepsze smaki produktów tego typu sprawiają, że  możemy potraktować je także, jako zdrowy deser, co pozwoli nam zaspokoić głód i ochotę, aby sięgnąć po coś spoza standardów dietetycznej listy.