Przewód pokarmowy, a za jego pośrednictwem również i nerwowy oraz odpornościowy, jest głównym celem działania probiotyków, czyli mikroorganizmów, które zasiedlając organizm gospodarza mogą przynieść mu pewne korzyści zdrowotne. Jako że sportowcy często zmagają się z zaburzeniami gastrycznymi, wyjątkowo wysoką popularność w ostatnich latach zyskały badania nad zależnościami pomiędzy stanem jelit a kondycją fizyczną człowieka, co podsumowano w przeglądzie ISSN, czyli międzynarodowego stowarzyszenia żywienia sportowego. Opublikowano go w 2019 roku, a stworzony został przez zespół naukowców z krajów Ameryki Północnej, Europy oraz Australii.

Mechanizm działania probiotyków

Probiotykami nazywa się mikroorganizmy, które po dostarczeniu w odpowiednio wysokiej dawce do organizmu mogą doprowadzić do kolonizacji odpowiednich odcinków przewodu pokarmowego i wywierać wpływ na ogólny stan zdrowia. Najprawdopodobniej probiotyki swoje działanie na organizm gospodarza, wywierać mogą dzięki mechanizmom pośrednim, jednak wielokierunkowym.

Jednym z nich jest modulacja bariery jelitowej i zapobieganie przenikaniu patogenów do organizmu. Kolejnym jest wpływ na stan śluzówki przewodu pokarmowego oraz przyswajalność składników mineralnych, czy aminokwasów. Oba te mechanizmy mają duży udział w funkcjonowaniu układu odpornościowego, który z kolei uczestniczy w modulacji m.in. układu nerwowego. Do zidentyfikowania konkretnych szlaków sygnalizacyjnych między organizmami probiotycznymi a komórkami gospodarza potrzebne jest jeszcze wiele badań naukowych i jest to obecnie obszar bardzo intensywnego rozwoju.

probiotyki w kapsułkach

Bezpieczeństwo probiotyków

Probiotyki nie tylko występują naturalnie w pożywieniu, ale również z dużą dozą bezpieczeństwa stosowane mogą być przez osoby zdrowe postacią suplementów diety. Każda osoba w dobrej kondycji fizycznej bez obaw o negatywne skutki uboczne może sięgać po bakterie, które mogą wesprzeć niektóre aspekty codziennego funkcjonowania, takie jak Bifidobacterium bifidum, B. breve, B. longum, czy Lactobacillus acidophilus, L. casei, L.plantarum. Te i wiele innych szczepów spośród bifidobakterii i bakterii kwasu mlekowego zostało przebadane w największej ilości projektów badawczych.

Ergogeniczne działanie probiotyków

W niektórych badaniach wykazano, że probiotyki wieloszczepowe mogą pozytywnie wpływać na VO2max, wydolność aerobową, a także usprawniać regenerację po treningach oporowych. Mechanizmy stojące za pro-sportowymi efektami probiotyków nie są jeszcze dobrze poznane, jednak prawdopodobnie hamują one negatywne zmiany w mikrobiocie jelitowej, które powodowane mogą być bardzo wysokim obciążeniem pracą fizyczną i / lub dystresem psychicznym. Potrzebne są jeszcze dalsze badania, aby jednoznacznie określić ergogeniczną wartość wybranych probiotyków.

Probiotyki – ostateczne ustalenia ISSN

Główne zalecenia: Wsparcie kondycji przewodu pokarmowego oraz układu odpornościowego u osób narażonych na wysokie obciążenie treningowe.

Korzyści: Lepsze trawienie i przyswajalność składników mineralnych oraz aminokwasów, ochrona przed zaburzeniami pracy żołądka i jelit, a także przed infekcjami, kontrola stanów zapalnych i aktywacji immunologicznej oraz produkcji neuroprzekaźników.

Bezpieczeństwo: Najlepiej przebadanymi probiotykami są szczepy bakterii z rodzin Bifidobacterium i Lactobacillus; suplementacja diety bakteriami probiotycznymi uznawana jest za bezpieczną u osób zdrowych i aktywnych fizycznie.

Dawkowanie: Każdy preparat zawierający probiotyki różni się składem oraz zawartością jednostek tworzących kolonie (CFU), zatem przy doborze dawkowania należy kierować się zaleceniami producentów lub skonsultować się ze specjalistą.

Długość trwania suplementacji: Dla uzyskania kolonizacji jelit przez bakterie probiotyczne należy je stosować w stałych dawkach średnio od 1 x 10⁹ do 1 x 10¹¹ CFU przez przynajmniej kilka tygodni.

Przyszłe badania probiotyków

Przyszłymi ważnymi kierunkami poszukiwań naukowych w kontekście probiotyków jest ich wpływ na układ hormonalny, endokannabinoidowy, czy też na zdrowie metaboliczne i psychiczne. Spośród dziesiątek rodzajów i tysięcy szczepów probiotyków poszukuje się najważniejszych dla zarówno sportowców, jak i populacji klinicznych.

Źródło: https://jissn.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12970-019-0329-0

Komentarze (0)