SFD.pl - fitness, kulturystyka, trening, dieta i suplementacja

oliwa z oliwek --co warto wiedzieć

temat działu:

Odżywianie i Odchudzanie

słowa kluczowe: , , ,

Ilość wyświetleń tematu: 19410

napisał(a)
flex1976 Trener Personalny Moderator
Ekspert
Jest liderem w tym dziale Szacuny 3549 Napisanych postów 66439 Wiek 42 lat Na forum 12 lat Przeczytanych tematów 540465
myślę art warty przeczytania


Drzewa oliwne, gaje oliwne - zachwycają swą urodą, a olej wytłaczany z ich owoców ma bardzo pozytywne, wszechstronne i skuteczne działanie na nasz organizm.

Drzewa oliwne uprawiano już w czasach starożytnych. Pierwsze uprawy powstały we wschodniej części regionu śródziemnomorskiego, a później rozprzestrzeniły się na obszarze od Krety po Syrię, Palestynę i Izrael. Do 1500r. p.n.e. największymi producentami oliwy byli Grecy, którzy na podbitych obszarach zakładali plantacje oliwek.

Grecy założyli uprawy w południowych Włoszech i Afryce Północnej, Rzymianie zaś — w Prowansji i na Półwyspie Iberyjskim. Wielce ceniono oliwne drzewa w Izraelu — król Dawid zatrudniał strażników do ich ochrony. Z kolei w Grecji za ścięcie drzewa groziła kara śmierci lub wygnania.

Rozszerzeniu upraw sprzyjały wyprawy morskie — również w Ameryce istniały sprzyjające warunki klimatyczne dla drzew oliwnych: plantacje powstały w Kalifornii, Meksyku, Peru, Chile i Argentynie.

Obecnie na świecie produkuje się ok. 460 mln galonów (ok. 1,742 mln l) oliwy z oliwek rocznie, z czego 30% produkują Hiszpanie, 24% Włosi. Pozostali producenci to: Grecja, Francja, Tunezja, Maroko, Turcja, Portugalia, Chiny, Chile, Peru, Brazylia, Meksyk, Angola, RPA, Urugwaj, Afganistan, Australia i USA.

Gęsty zielonkawy lub złocisty płyn o specyficznym aromacie i smaku to właśnie oliwa z oliwek - jeden z najlepszych naturalnych środków wspomagających zachowanie zdrowia i urody. Przez Homera zwana była "złotym płynem", a przez starożytnych atletów używana do namaszczania ciała.

Oliwki rosną na wiecznie zielonych drzewach osiągających wysokość 10-20m. Drzewo rośnie powoli, zaczyna owocować po ok. 10 latach, ale za to może żyć aż 2000 lat! Rośnie na ubogich i suchych glebach. Plantatorzy często sadzą różne rodzaje drzew oliwnych, bowiem z wymieszanych owoców otrzymuje się ciekawe kompozycje smakowe. Na jednym akrze sadzi się zazwyczaj 100-200 drzew.

Drzewa zakwitają na początku maja, a zbiór owoców zaczyna się pod koniec września - oliwki są wówczas zielone, gorzkie w smaku i szybko się psują, a kończy w lutym, kiedy oliwki są już dojrzałe i mają ciemnogranatową lub czarną skórkę.

Z wyglądu przypominają małe, 2-3 centymetrowe śliwki o kształcie kuli lub elipsy. Oliwki zawierają ok. 40-60% cennego tłuszczu. Dlatego też są przede wszystkim przerabiane (wraz z pestką) na oliwę. Tylko ok. 10% zebranych oliwek przeznacza się bezpośrednio do zjedzenia. Są bogate w związki mineralne — przede wszystkim fosfor, potas i żelazo, a także witaminy z grupy B, prowitaminę A oraz witaminę C i E. Należą do owoców wyjątkowo wysokokalorycznych, 100g zawiera ok. 150 kcal (zależy oczywiście od gatunku oliwek). Jedna mała (ok. 3g) oliwka to 3-4 kcal.

Można spotkać się z różnymi rodzajami oliwy:

VERGIN

Vergin olive oil - extra - Oliwy o tej nazwie pochodzą z pierwszego tłoczenia, mają najniższą kwasowość*. Oliwki do produkcji tej oliwy są niedojrzałe, powinny być zbierane ręcznie, a tłoczone w przeciągu 24 godzin po zbiorach.
UWAGA! Duża część oliwy o tej nazwie będąca w sprzedaży nie spełnia wymagań stawianych temu rodzajowi.

Vergin olive oil - average - produkuje się je z owoców bardziej dojrzałych niż extra vergin, oliwa ta ma odrobinę większą kwasowość.

Vergin olive oil - strong - w grupie vergin ma ona największą kwasowość (na poziomie 2%).

REFINED

Refined olive oil - powstaje w procesie chemicznej rafinacji vergin olive oil - ma ona na celu poprawę smaku, oczyszczenie oraz nadanie odpowiedniego koloru.

Olive oil - otrzymuje się ją w procesie rafinacji miąższu i skórek oliwek. Jest nieco mdła w smaku i ma odrobinę jaśniejszy kolor. Tu kwasowość dochodzi do 3,3%.

Olive - pomace oil - to oliwa, którą uzyskujemy z przeróbki pozostałości po wcześniejszych tłoczeniach. Jest ona najniższej jakości.

Jest jeszcze Refined olive - pomace oil - to oliwa otrzymana w procesie rafinacji oleju - jej smak lub kwasowość sprawiają, iż nie nadaje się do konsumpcji.

Do produkcji oliwy wykorzystywane są oliwki zielone (niedojrzałe). Czarna barwa oznacza owoc dojrzały, czyli z czasem oliwka zielona zmienia kolor na czarny. Zbiory oliwek rozpoczynają się między końcem października a początkiem grudnia.

Z oliwek zebranych później można uzyskać więcej oliwy o łagodniejszym smaku. Najlepszą oliwę uzyskuję się z oliwek, które w 1/3 mają czarną barwę (połowa listopada-początek grudnia). Mimo prób mechanizacji zbiorów stwierdzono, iż najlepszą oliwę uzyskuje się z oliwek zbieranych ręcznie.

Najlepsza jest oliwa określana jako "extra virgin", jednak w sklepach często pod taką nazwą sprzedawana jest oliwa, która ledwo co spełnia stawiane wymagania. Kryteria, jakie ma ona spełniać określa International Olive Oil Council, której członkami są wszystkie kraje produkujące oliwę, z wyjątkiem USA.

Najlepsze właściwości oliwy ujawniają się, kiedy ma ona temp. 28-30°C, dlatego też dobrze jest rozgrzać naczynie, w którym będzie znajdować się testowana oliwa.

Gdy ją wąchamy, powinniśmy czuć woń oliwek z lekką nutą jabłek.

Kolor nie jest tak istotny
- można go łatwo zmienić, np. poprzez zmieszanie liści z oliwkami zbieranymi w późniejszych okresach. Kiedy to zrobimy, nabierze ona zielonkawej (charakterystycznej dla oliwek zbieranych najwcześniej, z których uzyskuje się najlepszą oliwę) barwy. Eksperci do oceny koloru używają nieprzezroczystych naczyń.

Metaliczny posmak oliwy świadczy o tym, iż jest ona zjełczała, także nie powinniśmy wyczuwać żadnej słodyczy - oliwki są gorzkie i cierpkie w smaku.

Dla wcześnie zbieranych oliwek charakterystyczny jest lekko pieprzny posmak — jeśli wyczuwamy go, znaczy to, że mamy do czynienia z dobrą oliwą.

Przy zakupie należy kierować się również zastosowaniem. Oliwa z oliwek jest przede wszystkim wspaniałym dodatkiem do sałatek, dań z makaronem i ryżem, a także z owocami morza. Można używać jej również do pieczenia i smażenia jako substytut masła i margaryny. Wykorzystywana jest też do produkcji detergentów.

Smażenie
Jeśli chcemy użyć oliwy z oliwek do smażenia, należy pamiętać o umiarkowanej temperaturze smażenia (nie używać dużego ognia, odpada też głębokie smażenie), bowiem oliwa ta pali się w niższych niż inne oleje temperaturach (ma niższą temperaturę dymienia — wynosi ona 225°C). Najlepsza do smażenia jest zwyczajna oliwa z oliwek — olive oil.

UWAGA! Obecnie w sprzedaży znajdują się również oliwy aromatyzowane ziołami, przeznaczone do potraw mięsnych (oliwa z dodatkiem np. rozmarynu, liścia laurowego, czosnku i pieprzu), potraw z ryb (oliwa z dodatkiem np. nasion kopru) lub pizzy (oliwa z dodatkiem np. papryczki chili i oregano). Jednak często jest to oliwa niższej jakości, której smak zmienia się właśnie za pomocą ziół.

Oliwa z oliwek jest bogata w jednonienasycone kwasy tłuszczowe, które, w przeciwieństwie do kwasów nasyconych zawartych w tłuszczach zwierzęcych, wywierają dobroczynne działanie na organizm ludzki. Nasycone kwasy tłuszczowe powodują wzrost stężenia złego cholesterolu LDL** (przeciwieństwo dobrego cholesterolu HDL***) we krwi (powodującego miażdżycę), natomiast kwasy jednonienasycone powodują obniżenie poziomu tego cholesterolu. Pojawiły się jednak opinie, iż oliwa z oliwek powoduje wzrost stężenia LDL we krwi o ok. 20% i pod tym względem wypada gorzej niż oleje rzepakowy i słonecznikowy.

Istnieją też kwasy tłuszczowe wielonienasycone, zawarte np. w oleju słonecznikowym czy sojowym. Jednakże podejrzewa się, iż nadmierne spożywanie tych tłuszczów przyczynia się do spadku poziomu LDL, a także HDL.

Oliwa w oliwek zawiera także kwas oleinowy, a podejrzewa się, że kwas ten, w przeciwieństwie do kwasu linoleinowego, powoduje spadek zachorowań na astmę i alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa. Stąd obserwuje się niższą zachorowalność na te choroby wśród mieszkańców basenu Morza Śródziemnego, którzy spożywają duże ilości oliwy z oliwek.

UWAGA!
Dostępna w naszych sklepach tania oliwa to zazwyczaj olej z wytłoków oliwnych SANSA (z języka włoskiego), POMACE (z języka angielskiego) lub ORUJO (z języka hiszpańskiego), określana na etykiecie jako OLIWA z OLIWEK, wprowadza w błąd polskiego konsumenta. Powyższe nazewnictwo zrozumiałe jest dla Hiszpana czy Włocha i oznacza oliwę uzyskaną poprzez ekstrakcję chemiczną oraz rafinację wytłoków oliwnych pozostałych po pierwszym tłoczeniu. W celu przywrócenia smaku i zapachu, dodaje się oliwy z pierwszego tłoczenia Extra VIRGIN.

PAMIĘTAJ!
Oliwa z pierwszego tłoczenia spożywana na surowo działa profilaktycznie na nasze zdrowie, jest bogata w witaminy i minerały. Żadna oliwa z wytłoków takich właściwości nie posiada i najlepiej nadaje się do smażenia, gotowania i pieczenia. Jest natomiast doskonała alternatywą dla tłuszczów zwierzęcych, margaryn czy innych olejów roślinnych używanych w kuchni.
Nasz wybór musi zależeć od przeznaczenia oliwy:

EXTRA VIRGIN - pierwsze tłoczenie - profilaktycznie dla zdrowia, zalecana do stosowania na surowo (do sałatek, dodawana przed podaniem potrawy na stół).

OLIWA z OLIWEK - oliwa nie spełniająca parametrów Extra Virgin, poddana tylko procesowi rafinowania - do wszystkich potraw, sałatek, do smażenia, gotowania.

OLEJ (OLIWA) Z WYTŁOKÓW "SANSA", "POMACE" - jedynie do smażenia, gotowania, stosowana na surowo nie szkodzi, ale też i nie wspiera naszego zdrowia

Oliwa z oliwek EXTRA VIRGIN, jak już wspomniałam z pierwszego tłoczenia, jest bogata w jednonienasycone kwasy tłuszczowe, które, w przeciwieństwie do kwasów nasyconych zawartych w tłuszczach zwierzęcych, wywierają dobroczynne działanie na organizm ludzki. Jednonienasycone kwasy tłuszczowe powodują obniżenie poziomu cholesterolu poprzez pobudzenie jelit i wątroby do produkcji HDL - lipoprotein wysokiej gęstości, które usuwają zgromadzony w naczyniach krwionośnych cholesterol LDL - lipoproteiny niskiej gęstości, zmniejszając w ten sposób ryzyko chorób serca i układu krążenia.

BEZ TŁUSZCZY nasz organizm nie mógłby istnieć, stanowią one jeden z budulców błony komórkowej i tkanki nerwowej, dostarczają energii, stanowią źródło substancji niezbędnych do prawidłowego rozwoju człowieka. W ślad za badaniami medycznymi można stwierdzić, że nawet wysoki poziom LDL nie grozi wystąpieniem chorób układu sercowo-naczyniowego, jeśli jednocześnie współistnieje w organizmie odpowiednio wysokie stężenie HDL. I tu z pomocą przychodzi nam właśnie dieta śródziemnomorska, której podstawowym składnikiem jest oliwa z oliwek.

Oliwa z oliwek , o czym także była już mowa, zawiera duże ilości kwasu oleinowego. Kwas ten powoduje spadek zachorowań na astmę i alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa. Stąd obserwuje się niższą zachorowalność na te choroby wśród mieszkańców basenu Morza Śródziemnego.

Oliwa z oliwek jest bogata w witaminy A, E, D, K. Pomaga przy stwardnieniu tętnic, kamicy żółciowej, w zaparciach, nieżycie i owrzodzeniu żołądka, a także zapobiega tworzeniu się wolnych rodników. Wspaniale oczyszcza i reguluje procesy trawienia. Spowalnia procesy starzenia oraz doskonale wpływa na wzrost kości u dzieci. Przeciwdziała zakrzepom. Powinna być stosowana przez osoby chore na cukrzycę, bo doskonale asymiluje cukry i wyrównuje ich poziom we krwi. Oliwa z oliwek nie zawiera soli, jest produktem bezglutenowym.

Dlatego PROFILAKTYCZNIE powinno się stosować codziennie jedną łyżkę stołową Oliwy z pierwszego tłoczenia na czczo. Oliwa z oliwek ma zbawienny wpływ na osoby palące papierosy - wypicie niewielkiej dawki oliwy lub płukanie oliwą jamy ustnej powoduje oczyszczenie z zalegających złogów nikotynowych.

Oliwa z oliwek daje doskonałe rezultaty stosowana jako kosmetyk. Smarowanie skóry surową oliwą Extra Virgin nadaje jej zdrowy, promienny wygląd, a dobroczynne witaminy bezpośrednio wnikają w głąb. Szczególnie wspaniałe działanie odmładzające ma zawarta w oliwie witamina E - naturalny antyutleniacz. Taki oliwkowy kompres powoduje wygładzenie zmarszczek, odświeża, natłuszcza, działa kojąco na skórę codziennie narażoną na działania stresu i niekorzystnych czynników atmosferycznych. W celu natłuszczenia skóry zaleca się ciepłe kąpiele z dodatkiem kilku łyżek oliwy. Jako domowy kosmetyk stosowany do kąpieli, maseczek, peelingu lub jako substytut kremu daje wspaniałe rezultaty. Oliwkowy masaż pobudza krążenie krwi, dzięki czemu skóra będzie lepiej odżywiona i gładsza.

Wszystko po to, by dłużej utrzymać w dobrym zdrowiu nasze ciało. Gdy na półkach z kosmetykami piętrzą się cudowne odmładzające specyfiki (chemia), a hasło „ZDROWA ŻYWNOŚĆ" jest mottem nie jednej Pani domu - warto poszukać rozwiązań najprostszych - produktów żywnościowych, które zadbają o nasze zdrowie, urodę, zastąpią farmaceutyczne preparaty witaminowe i jednocześnie będą cieszyć najwybredniejszych smakoszy. Prawdziwe zdrowie i uroda jest codziennie w zasięgu naszej ręki, trzeba tylko umiejętnie po nie sięgnąć.

* kwasowość oznacza ilość kwasu olejowego w gramach na 100 gram oliwy z oliwek; stopnia kwasowości nie można określić próbując oliwy;
** LDL (Low Density Lipoproteins) - lipoproteiny niskiej gęstości, inaczej frakcja niskocząstkowa cholesterolu - powodują odkładanie się cholesterolu na ściankach naczyń krwionośnych, zwiększając ryzyko chorób sercowych;
*** HDL (High Density Lipoproteins) - lipoproteiny wysokiej gęstości, inaczej frakcja wysokocząstkowa cholesterolu - produkowane w jelitach i wątrobie, usuwają zgromadzony w naczyniach krwionośnych cholesterol LDL, zmniejszając w ten sposób ryzyko chorób sercowych.

wg art Ewa L. J. Kałuska

Zmieniony przez - flex1976 w dniu 2009-03-08 21:34:41
Ekspert SFD
Pochwały Postów 686 Wiek 32 Na forum 11 Płeć Mężczyzna Przeczytanych tematów 13120
Masz problem z przybraniem na wadze lub zgubieniem zbędnych kilogramów? Indywidualne plany dietetyczne i treningowe
  • 23 383 spalonych kg tłuszczu
  • 27 059 zbudowanych kg mięśni
Sprawdź więcej
napisał(a)
Początkujący
Szacuny 0 Napisanych postów 69 Wiek 39 lat Na forum 9 lat Przeczytanych tematów 2218
fajny art .. sog za robote
napisał(a)
Ekspert
Szacuny 79 Napisanych postów 16576 Na forum 10 lat Przeczytanych tematów 64214
ciekawe

mozna podwiesic

sog wszedł
1
napisał(a)
Ekspert
Szacuny 10649 Napisanych postów 44252 Na forum 18 lat Przeczytanych tematów 57734
sam się podwieś


Art spoko, może niektórzy zrozumieją, że dieta bez tłuszczu to
napisał(a)
Ekspert
Szacuny 131 Napisanych postów 7128 Wiek 30 lat Na forum 9 lat Przeczytanych tematów 24841
Dobry dobry... Pzdr.

Wiesz co, spróbuj szczeknąć, jedno jest pewne;
groźny to ty jesteś, ale tylko przez internet.

napisał(a)
flex1976 Trener Personalny Moderator
Ekspert
Jest liderem w tym dziale Szacuny 3549 Napisanych postów 66439 Wiek 42 lat Na forum 12 lat Przeczytanych tematów 540465
no dokładnie
trzeba też zaznaczyć że nie powinno się od razu zaczynać od dużej ilości oliwy w jednej porcji,gdyż organizm może zareagować nie właściwie ,o efektach nie muszę wspominać
napisał(a)
Początkujący
Szacuny 1 Napisanych postów 136 Wiek 27 lat Na forum 10 lat Przeczytanych tematów 1602
sorry, ze odswiezam, ale mam pytanie:
nie wiedzialem i niestety kupilem pomace oil. nie polecacie do picia - czyli najlepiej zostawic ją sobie do smazenia i kupic extra vergin, no nie?

i pytanie: czy oliwe moge laczyc np. z kasza? <nietreningowe dni>, redukcja. czy raczej unikac laczenia tluszczy z weglami?
napisał(a)
domer ODŻYWIANIE Moderator
Ekspert
Jest liderem w tym dziale Szacuny 2597 Napisanych postów 54535 Wiek 33 lat Na forum 15 lat Przeczytanych tematów 554249
Skoro juz kupiles to dodawaj do surowek lub krotkiego smazenia. Jak najbardziej mozna laczyc ze zrodlami weglowodanow, ale pamietaj, ze w tym posilku musi znajdowac sie rowniez zrodlo bialka.

Moderator działu Odżywianie

napisał(a)
Początkujący
Szacuny 1 Napisanych postów 136 Wiek 27 lat Na forum 10 lat Przeczytanych tematów 1602
oczywiscie, bialko musi byc.

pytam o dodanie tego tluszczu, bo wydaje mi si, ze gdzies mi sie obylo, ze tluszcze spowalniaja wchlanianie wegli (albo wlasnie przyspieszaja, nie pamietam), co laczy sie z tym, ze szybciej/wolniej schudne. Czy nie ma zadnego polaczenia i moge stosowac kiedy chce tę oliwę?

czy smazenie na oliwie jest mniej szkodliwe niz na oleju?
czy raczej wystrzegac sie smazenia jakiegokolwiek?
napisał(a)
domer ODŻYWIANIE Moderator
Ekspert
Jest liderem w tym dziale Szacuny 2597 Napisanych postów 54535 Wiek 33 lat Na forum 15 lat Przeczytanych tematów 554249
Unikaj tluszczow w okolicy treningu. Reszta posilkow moze zawierac po rowno. Smazenie nie jest zalecane, ale jezeli krotko smazysz np piers, rybe czy jajecznice nie bedzie mialo wiekszego znaczenia na czym pod wzgledem utlenienia. Ew. pod wzgledem dostarczenia duzych ilosci n-6 w oleju slonecznikowym cyz z pestek winogron, wiec tych bym unikal.
1

Moderator działu Odżywianie

napisał(a)
Początkujący
Szacuny 0 Napisanych postów 4 Wiek 30 lat Na forum 5 lat Przeczytanych tematów 13
Jeszcze jedna ciekawostka: kolor
Najwyzszej jakosci oliwa z oliwek ma kolor zielony (im ciemniejszy kolor, tym lepsza jakosc)i jest metna, kiedy nie filtrowana; a takze tloczona na zimno. Smak takiej oliwy jest bardzo ostry (az gryzie w gardle).
Rowniez: vIrgin (nie: vErgin).
Nowy temat Wyślij odpowiedź
Poprzedni temat

Piwo a trening

Następny temat

odchudzanie na silowni - prosze o pomoc

Czy kulturyści powinni powiedzieć prawdę o dopingu? Czy kulturyści powinni powiedzieć prawdę o dopingu? Czy trening siłowy jest bezpieczny dla dzieci? Czy trening siłowy jest bezpieczny dla dzieci? Ciasteczka owsiane Ciasteczka owsiane Ryż brązowy - wady i zalety Ryż brązowy - wady i zalety Nawet jedna dawka testosteronu podnosi poziom cholesterolu Nawet jedna dawka testosteronu podnosi poziom cholesterolu Trening interwałowy zwiększa poziom hormonu wzrostu Trening interwałowy zwiększa poziom hormonu wzrostu BCAA - minimalna skuteczna dawka BCAA - minimalna skuteczna dawka Cardio nie ma sensu, aeroby to przeżytek, wiec co? Cardio nie ma sensu, aeroby to przeżytek, wiec co?